SNO 49/03
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła sędziego Sądu Rejonowego obwinionego o przewinienie służbowe polegające na zaniechaniu sporządzenia w ustawowym terminie uzasadnień wyroków w trzech sprawach karnych. Sąd Apelacyjny – Sąd Dyscyplinarny uznał sędziego za winnego i wymierzył mu karę upomnienia. Sąd ustalił, że obwiniona przyznała się do zarzucanego czynu, a opóźnienia w sporządzeniu uzasadnień były znaczne, sięgając nawet 283 dni w jednej ze spraw. Jako okoliczności łagodzące Sąd Apelacyjny uwzględnił orzekanie w tym okresie równolegle w dwóch wydziałach, skomplikowaną sytuację rodzinną (próba samobójcza męża) oraz fakt, że na dzień orzekania obwiniona nie zalegała już z żadnym uzasadnieniem. Minister Sprawiedliwości złożył odwołanie, zarzucając rażącą niewspółmierność kary upomnienia i domagając się jej zaostrzenia do nagany. Sąd Najwyższy – Sąd Dyscyplinarny nie podzielił stanowiska Ministra Sprawiedliwości. Podkreślił, że choć przekroczenie terminów jest naganne i narusza prawo obywatela do ochrony sądowej w rozsądnym terminie, to należy uwzględnić indywidualne okoliczności sprawy. Sąd Najwyższy uznał, że kara upomnienia, choć najłagodniejsza, w pełni spełnia postulat wychowawczy, zwłaszcza że postępowanie dyscyplinarne skłoniło sędziego do poprawy dyscypliny procesowej. Dodatkowo, Sąd Najwyższy zaznaczył, że nie mógł oceniać zarzutów dotyczących innych, trzydziestu spraw, które były przedmiotem odrębnego postępowania. W konsekwencji, Sąd Najwyższy utrzymał w mocy zaskarżony wyrok, obciążając kosztami postępowania dyscyplinarnego Skarb Państwa.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaUzasadnienie stosowania łagodniejszych kar dyscyplinarnych wobec sędziów w przypadku przewinień związanych z terminowością, gdy występują istotne okoliczności łagodzące i poprawa zachowania.
Dotyczy specyficznej sytuacji sędziego i jego odpowiedzialności dyscyplinarnej; nie stanowi ogólnej zasady dotyczącej wszystkich zawodów prawniczych.
Zagadnienia prawne (2)
Czy kara upomnienia jest rażąco niewspółmierna (łagodna) w stosunku do przewinienia służbowego sędziego polegającego na znacznym przekroczeniu terminów w sporządzaniu uzasadnień wyroków?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, kara upomnienia nie jest rażąco niewspółmierna, a wręcz adekwatna, biorąc pod uwagę okoliczności łagodzące i wychowawczy charakter postępowania dyscyplinarnego.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy uznał, że mimo rażącego przekroczenia terminów, należy uwzględnić indywidualne okoliczności sędziego, takie jak skomplikowana sytuacja rodzinna i obciążenie pracą, a także fakt, że postępowanie dyscyplinarne skłoniło go do poprawy. Kara upomnienia spełnia postulat wychowawczy.
Czy naruszenie przez sędziego ustawowego terminu do sporządzenia uzasadnienia wyroku narusza prawo obywatela do ochrony sądowej w rozsądnym terminie?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, znaczne przekroczenie przez sędziego ustawowego terminu do sporządzenia uzasadnienia wyroku wywołuje negatywny oddźwięk społeczny i narusza prawo obywatela do otrzymania ochrony sądowej w rozsądnym terminie.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy podkreślił, że uchybienie terminowi do sporządzenia uzasadnienia jest naruszeniem powagi wymiaru sprawiedliwości i prawa do ochrony sądowej w rozsądnym terminie, zgodnie z art. 6 ust. 1 EKPC.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| sędzia Sądu Rejonowego | osoba_fizyczna | obwiniona |
| Minister Sprawiedliwości | organ_państwowy | skarżący |
| Sąd Apelacyjny – Sąd Dyscyplinarny | instytucja | sąd niższej instancji |
| Sąd Najwyższy – Sąd Dyscyplinarny | instytucja | sąd orzekający |
| Skarb Państwa | instytucja | koszty postępowania |
Przepisy (6)
Główne
P.u.s.p. art. 107 § § 1
Ustawa – Prawo o ustroju sądów powszechnych
Określa przewinienie służbowe sędziego.
P.u.s.p. art. 109 § § 1
Ustawa – Prawo o ustroju sądów powszechnych
Określa katalog kar dyscyplinarnych, w tym karę upomnienia i nagany.
P.u.s.p. art. 109 § § 1 pkt 2
Ustawa – Prawo o ustroju sądów powszechnych
Wskazuje na karę nagany jako środek surowszy od upomnienia.
Pomocnicze
k.p.k. art. 423 § § 1
Ustawa Kodeks postępowania karnego
Dotyczy obowiązku sporządzenia uzasadnienia wyroku w terminie i możliwości jego przedłużenia.
k.p.k. art. 2
Ustawa Kodeks postępowania karnego
Określa cele postępowania karnego, których naruszenie stwierdzono w działaniu sędziego.
k.p.k. art. 438 § pkt 4
Ustawa Kodeks postępowania karnego
Określa podstawę odwołania dotyczącą rażącej niewspółmierności kary.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Kara upomnienia jest adekwatna ze względu na okoliczności łagodzące (sytuacja rodzinna, obciążenie pracą). • Postępowanie dyscyplinarne przyniosło skutek wychowawczy, poprawiając dyscyplinę procesową sędziego. • Sąd Najwyższy nie jest właściwy do oceny zarzutów dotyczących innych spraw niż te objęte zaskarżonym wyrokiem.
Odrzucone argumenty
Kara upomnienia jest rażąco niewspółmierna (łagodna) w stosunku do przypisanego przewinienia. • Kara upomnienia nie spełni funkcji wychowawczej. • Należy uwzględnić fakt wszczęcia odrębnego postępowania dyscyplinarnego w trzydziestu innych sprawach.
Godne uwagi sformułowania
znaczne przekroczenie przez sędziego ustawowego terminu do sporządzenia uzasadnienia orzeczenia sądowego wywołuje samo przez się negatywny oddźwięk społeczny • naruszeniem prawa obywatela do otrzymania ochrony sądowej w rozsądnym terminie • nie sposób jednak abstrahować od podmiotowych aspektów danej sprawy dyscyplinarnej • już samo prowadzenie postępowania dyscyplinarnego w niniejszej sprawie odniosło oczekiwany skutek
Skład orzekający
Tomasz Grzegorczyk
przewodniczący
Józef Iwulski
sędzia
Tadeusz Wiśniewski
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Uzasadnienie stosowania łagodniejszych kar dyscyplinarnych wobec sędziów w przypadku przewinień związanych z terminowością, gdy występują istotne okoliczności łagodzące i poprawa zachowania."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji sędziego i jego odpowiedzialności dyscyplinarnej; nie stanowi ogólnej zasady dotyczącej wszystkich zawodów prawniczych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje, jak sąd dyscyplinarny równoważy surowość prawa z indywidualnymi okolicznościami życiowymi i zawodowymi, co jest interesujące dla prawników zajmujących się etyką zawodową i odpowiedzialnością dyscyplinarną.
“Sędzia z karą upomnienia za opóźnione uzasadnienia – czy trudna sytuacja życiowa łagodzi winę?”
Sektor
praca
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.