SNO 48/10
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy uchylił uchwałę Sądu Apelacyjnego odmawiającą zezwolenia na pociągnięcie sędziego do odpowiedzialności karnej za wypadek drogowy, uznając, że stopień społecznej szkodliwości czynu nie był znikomy.
Sąd Najwyższy – Sąd Dyscyplinarny rozpoznał zażalenie prokuratora na uchwałę Sądu Apelacyjnego, który odmówił zezwolenia na pociągnięcie sędziego do odpowiedzialności karnej za wypadek drogowy. Sąd Apelacyjny uznał czyn sędziego za mający znikomy stopień społecznej szkodliwości. Sąd Najwyższy uchylił tę uchwałę, przyznając rację prokuratorowi, że naruszenie zasad bezpieczeństwa w ruchu drogowym oraz rozmiar szkody (obrażenia ciała u dwóch osób na czas powyżej 7 dni) nie pozwalają na przyjęcie znikomej społecznej szkodliwości czynu. Sprawa została przekazana do ponownego rozpoznania.
Sąd Najwyższy – Sąd Dyscyplinarny rozpoznał zażalenie prokuratora na uchwałę Sądu Apelacyjnego – Sądu Dyscyplinarnego z dnia 21 maja 2010 r., sygn. akt ASDo (...), która odmówiła zezwolenia na pociągnięcie sędziego Sądu Rejonowego do odpowiedzialności karnej za wypadek drogowy. Wypadek ten, opisany w art. 177 § 1 k.k., polegał na tym, że sędzia, kierując samochodem, zjechał na przeciwny pas ruchu i doprowadził do zderzenia z innym pojazdem, w wyniku czego potrącono dwóch rowerzystów, którzy doznali obrażeń ciała powodujących rozstrój zdrowia na czas powyżej 7 dni. Sąd Apelacyjny uzasadnił odmowę zezwolenia tym, że ani motywacja sprawcy, ani rodzaj i stopień naruszenia zasad ostrożności, ani rozmiar szkody nie dawały podstaw do ustalenia stopnia społecznej szkodliwości czynu na poziomie wyższym od znikomości. Sąd Najwyższy uznał jednak rację prokuratora, kwestionując pogląd o znikomym stopniu społecznej szkodliwości. Podkreślono, że naruszenie zasad bezpieczeństwa było znaczące, a obrażenia dwóch pokrzywdzonych na czas powyżej 7 dni wyczerpują dyspozycję art. 177 § 1 k.k., co uniemożliwia uznanie szkody za minimalną. Sąd Najwyższy uchylił zaskarżoną uchwałę i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania, wskazując na potrzebę pogłębionej analizy okoliczności decydujących o stopniu społecznej szkodliwości czynu.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (1)
Odpowiedź sądu
Nie, naruszenie zasad bezpieczeństwa w ruchu drogowym oraz rozmiar szkody (obrażenia ciała u dwóch pokrzywdzonych na czas powyżej 7 dni) nie pozwalają na przyjęcie znikomego stopnia społecznej szkodliwości czynu.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy uznał, że sytuacja drogowa nie wymuszała gwałtownej reakcji kierowcy, a obrażenia dwóch pokrzywdzonych na czas powyżej 7 dni wyczerpują dyspozycję art. 177 § 1 k.k., co uniemożliwia uznanie szkody za minimalną. Okresy leczenia i rehabilitacji, podczas których pokrzywdzeni nie mogli funkcjonować w społeczeństwie, nie mogą zostać pominięte przy ocenie ujemnej zawartości czynu.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylenie uchwały i przekazanie do ponownego rozpoznania
Strona wygrywająca
Prokurator
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Prokurator | organ_państwowy | wnioskodawca |
| Sędzia Sądu Rejonowego | osoba_fizyczna | obwiniony |
| Paweł M. | osoba_fizyczna | pokrzywdzony |
| Sebastian K. | osoba_fizyczna | pokrzywdzony |
| Monika K. | osoba_fizyczna | pokrzywdzony |
Przepisy (5)
Główne
k.k. art. 177 § 1
Kodeks karny
Pomocnicze
Prd art. 3 § 1
Ustawa – Prawo o ruchu drogowym
Prd art. 19 § 1
Ustawa – Prawo o ruchu drogowym
k.k. art. 157 § 1
Kodeks karny
Konst. RP art. 32
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Argumenty
Skuteczne argumenty
Naruszenie zasad bezpieczeństwa w ruchu drogowym było znaczące. Obrażenia dwóch pokrzywdzonych na czas powyżej 7 dni nie pozwalają na uznanie znikomej społecznej szkodliwości czynu. Okresy leczenia i rehabilitacji pokrzywdzonych powinny być uwzględnione przy ocenie społecznej szkodliwości czynu.
Odrzucone argumenty
Czyn sędziego cechuje znikomy stopień społecznej szkodliwości ze względu na motywację sprawcy, rodzaj i stopień naruszenia zasad ostrożności oraz rozmiar szkody.
Godne uwagi sformułowania
nie sposób przyjąć, aby naruszenie zasad bezpieczeństwa w ruchu drogowym było mało nasilone trudno jest zaakceptować pogląd, iż mamy do czynienia minimalną szkodą wyrządzoną dobrom prawnym właśnie w tych, wcale niekrótkich okresach czasu osoby te nie miały zachowanej pełnej zdolności ruchowej, nie mogły w sposób niezakłócony funkcjonować w społeczeństwie nie prezentuje takiego natężenia, które mogłoby w sposób decydujący wpłynąć na ukształtowanie wypadkowej wszystkich okoliczności czynu na poziomie znikomej karygodności
Skład orzekający
Marek Pietruszyński
przewodniczący-sprawozdawca
Krzysztof Pietrzykowski
członek
Waldemar Płóciennik
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia znikomej społecznej szkodliwości czynu w kontekście wypadków drogowych z obrażeniami ciała, szczególnie w sprawach dotyczących sędziów."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej procedury dotyczącej odpowiedzialności dyscyplinarnej sędziów, ale ogólne zasady oceny społecznej szkodliwości mogą mieć szersze zastosowanie.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy odpowiedzialności karnej sędziego za wypadek drogowy i interpretacji pojęcia społecznej szkodliwości czynu, co jest interesujące z perspektywy prawników i pokazuje, że nawet sędziowie podlegają ocenie prawnej.
“Czy sędzia może być zwolniony z odpowiedzialności za wypadek drogowy z powodu 'znikomej szkodliwości społecznej'?”
Sektor
transport
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyUCHWAŁA Z DNIA 27 PAŹDZIERNIKA 2010 R. SNO 48/10 Przewodniczący: sędzia SN Marek Pietruszyński (sprawozdawca). Sędziowie SN: Krzysztof Pietrzykowski, Waldemar Płóciennik. S ą d N a j w y ż s z y – S ą d D y s c y p l i n a r n y z udziałem sędziego Sądu Okręgowego – Zastępcy Rzecznika Dyscyplinarnego Sądu Okręgowego oraz protokolanta w sprawie sędziego Sądu Rejonowego po rozpoznaniu w dniu 27 października 2010 r. zażalenia prokuratora na uchwałę Sądu Apelacyjnego – Sądu Dyscyplinarnego z dnia 21 maja 2010 r., sygn. ASDo (...), w przedmiocie odmowy zezwolenia na pociągnięcie sędziego do odpowiedzialności karnej u c h w a l i ł : u c h y l i ł z a s k a r ż o n ą u c h w a ł ę Sądu Apelacyjnego – Sądu Dyscyplinarnego i s p r a w ę p r z e k a z a ł t e m u S ą d o w i d o p o n o w n e g o r o z p o z n a n i a . U z a s a d n i e n i e Uchwałą Sądu Apelacyjnego – Sądu Dyscyplinarnego z dnia 21 maja 2010 r., sygn. akt: ASDo (...), odmówiono zezwolenia na pociągnięcie sędziego Sądu Rejonowego do odpowiedzialności karnej za wypadek drogowy, określony w art. 177 § 1 k.k., polegający na tym, że w dniu 4 kwietnia 2009 r. w miejscowości A., ul. Bohaterów Warszawy, nieumyślnie naruszył zasady bezpieczeństwa obowiązujące w ruchu lądowym, określone w art. 3 ust. 1 i art. 19 ust. 1 ustawy – Prawo o ruchu drogowym w ten sposób, iż kierując samochodem osobowym marki „Ford Fokus” o nr rej. (...), nie zachował szczególnej ostrożności, zjechał na prawe pobocze, a następnie tracąc panowanie nad pojazdem zjechał na przeciwny pas ruchu, gdzie doprowadził do zderzenia z prawidłowo jadącym pojazdem marki „Renault 19” nr rej. (...), kierowanym przez Pawła M., w wyniku czego kierujący pojazdem marki „Renault 19” Paweł M. zjechał na prawe pobocze i potrącił jadących prawidłowo rowerzystów Sebastiana K. i Monikę K., w wyniku czego obrażeń ciała doznał rowerzysta Sebastian K. w postaci uszkodzenia wiązadeł pobocznych kolana lewego, które to obrażenia spowodowały u pokrzywdzonego rozstrój zdrowia na czas powyżej 7 dni oraz rowerzystka Monika K. w postaci urazu głowy, wstrząśnienia mózgu i ogólnych potłuczeń, które to obrażenia spowodowały u pokrzywdzonej rozstrój zdrowia na czas powyżej 7 dni, tj. występku określonego w art. 177 § 1 k.k. O wydanie tego zezwolenia wystąpił Prokurator Rejonowy. 2 W uzasadnieniu uchwały Sąd wskazał, że ani motywacja sprawcy wypadku, ani też rodzaj i stopień naruszenia reguł ostrożności w ruchu drogowym, nie dają podstawy do ustalenia stopnia społecznej szkodliwości jego czynu na poziomie wyższym od znikomości. Podniósł również, że z punktu widzenia rozmiaru i wagi szkody spowodowanej czynem, którego popełnienie zamierzałby zarzucić obwinionemu prokurator, istnieją podstawy do ustalenia znikomego stopnia społecznej szkodliwości tego czynu. Argumentując za takim ustaleniem wskazał, że tylko dwoje z pokrzywdzonych doznało obrażeń ciała określonych w art. 157 § 1 k.k., ale nie wymagały one skomplikowanego leczenia i nie powodowały długotrwałych dolegliwości zdrowotnych po okresie leczenia i rehabilitacji. Uznał również za przesadzone relacje pokrzywdzonych co do wagi obrażeń i ich skutków, które zdaniem sądu mogą być zrekompensowane przez przyznanie odpowiedniego odszkodowania lub zadośćuczynienia. Zażalenie na tę uchwałę wniósł prokurator, który zarzucił błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę uchwały, polegający na niezasadnym przyjęciu, że zachowanie sędziego cechuje znikomy stopień społecznej szkodliwości, co skutkowało odmowę wyrażenia zgody na pociągnięcie go do odpowiedzialności karnej i wniósł o uchylenie zaskarżonej uchwały i przekazanie sprawy Sądowi Apelacyjnemu – Sądowi Dyscyplinarnemu do ponownego rozpoznania. Sąd Najwyższy – Sąd Dyscyplinarny zważył, co następuje: Rację należało przyznać wywodom prokuratora, w których zakwestionowany został pogląd Sądu pierwszej instancji o znikomym stopniu społecznej szkodliwości czynu sędziego. Prokurator trafnie wskazał, że nie sposób przyjąć, aby naruszenie zasad bezpieczeństwa w ruchu drogowym było mało nasilone, gdy zważy się, iż sytuacja drogowa nie wymuszała aż tak gwałtownej reakcji kierowcy, której następstwom, z uwagi na brak doświadczenia, nie był w stanie przeciwdziałać, a które to zachowanie było nie do pogodzenia z obowiązkiem zachowania ostrożności podczas prowadzenia pojazdu w ruchu drogowym. Rozważne i ostrożne prowadzenie pojazdu determinuje bowiem powinność powstrzymania się od takich czynności, które według obiektywnej oceny mogłyby zmniejszyć bezpieczeństwo ruchu drogowego. Rozważając rozmiary szkody, będącej skutkiem zachowania sędziego, stwierdzić należało, że w sytuacji doznania przez dwóch pokrzywdzonych obrażeń ciała na czas powyżej 7dni, wyczerpujących dyspozycję art. 177 § 1 k.k., trudno jest zaakceptować pogląd, iż mamy do czynienia minimalną szkodą wyrządzoną dobrom prawnym. Oczywiście, jeżeli przyjmiemy tok rozumowania Sądu i pominiemy dla określenia rozmiarów szkody rzeczywiste okresy leczenia i rehabilitacji osób, które doznały najpoważniejszych obrażeń i skupimy się na ocenie stanu ich zdrowia już po 3 zakończeniu tych procesów leczniczych, to można byłoby uznać, że skutki zdarzenia nie były poważne. Rzecz jednak w tym, że właśnie w tych, wcale niekrótkich okresach czasu osoby te nie miały zachowanej pełnej zdolności ruchowej, nie mogły w sposób niezakłócony funkcjonować w społeczeństwie. Z tego też powodu te okresy nie mogą zostać nieuwzględnione przy charakteryzowaniu ujemnej zawartości czynu sędziego. Możliwość dochodzenia zadośćuczynienia za skutki wypadku rekompensuje, w pewnym zakresie, cierpienia fizyczne pokrzywdzonych, a więc w tym zakresie zmniejsza ujemną zawartość czynu, ale okoliczność ta, oceniona w zbiorze wszystkich okoliczności decydujących o poziomie społecznej szkodliwości czynu, nie prezentuje takiego natężenia, które mogłoby w sposób decydujący wpłynąć na ukształtowanie wypadkowej wszystkich okoliczności czynu na poziomie znikomej karygodności. Kończąc merytoryczną ocenę zażalenia, wskazać również należało na trafność odwołania się przez prokuratora, dla uzasadnienia argumentacji zawartej w zażaleniu, do zasady określonej w art. 32 Konstytucji RP. Z tych też powodów, uznając zasadność zarzutu podniesionego w środku odwoławczym, należało uchylić zaskarżoną uchwałę i sprawę przekazać Sądowi Apelacyjnemu – Sądowi Dyscyplinarnemu do ponownego rozpoznania, w trakcie którego Sąd powinien dokonać pogłębionej analizy okoliczności decydujących o stopniu społecznej szkodliwości czynu objętego tym postępowaniem.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI