SNO 4/07
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy utrzymał w mocy postanowienie o sprostowaniu oczywistej omyłki pisarskiej w uchwale zezwalającej na pociągnięcie sędziego do odpowiedzialności karnej, uznając, że sprostowanie to nie narusza gwarancji procesowych obwinionego.
Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie sędziego na postanowienie Sądu Apelacyjnego prostujące oczywistą omyłkę pisarską w uchwale zezwalającej na pociągnięcie go do odpowiedzialności karnej. Omyłka dotyczyła daty końcowej okresu popełnienia zarzucanych czynów. Sąd Najwyższy uznał, że sprostowanie jest dopuszczalne w trybie art. 105 § 1 k.p.k., ponieważ nie narusza ono gwarancji procesowych sędziego, a wewnętrzna sprzeczność uchwały wymagała wyjaśnienia.
Sąd Najwyższy – Sąd Dyscyplinarny rozpoznał zażalenie sędziego Sądu Rejonowego na postanowienie Sądu Apelacyjnego z dnia 7 listopada 2006 r., które sprostowało oczywistą omyłkę pisarską w uchwale z dnia 13 lutego 2004 r. Uchwała ta zezwalała na pociągnięcie sędziego do odpowiedzialności karnej m.in. za podrobienie podpisu na fakturach VAT w okresie od 30 stycznia 1998 r. do 29 października 1998 r. Sąd Apelacyjny, w wyniku wniosku prokuratora, sprostował datę końcową na 29 października 1999 r., wskazując, że część faktur została wystawiona po pierwotnie podanej dacie. Sędzia zarzucił, że sprostowanie merytorycznej części orzeczenia jest niedopuszczalne. Sąd Najwyższy, powołując się na art. 128 ustawy Prawo o ustroju sądów powszechnych i art. 105 § 1 k.p.k., uznał, że sprostowanie oczywistej omyłki pisarskiej jest dopuszczalne, nawet jeśli dotyczy elementu merytorycznego, o ile nie narusza gwarancji procesowych obwinionego. W tym przypadku, wewnętrzna sprzeczność uchwały, wynikająca z wymienienia faktur wystawionych po pierwotnie wskazanej dacie końcowej, uzasadniała sprostowanie jako oczywistą omyłkę pisarską. Sąd Najwyższy utrzymał zaskarżone postanowienie w mocy.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Tak, oczywista omyłka pisarska dotycząca daty końcowej okresu popełnienia czynu, zawarta w uchwale zezwalającej na pociągnięcie sędziego do odpowiedzialności karnej, może zostać sprostowana w trybie art. 105 § 1 k.p.k., o ile nie narusza to gwarancji procesowych obwinionego.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy uznał, że sprostowanie omyłki pisarskiej w dacie końcowej okresu popełnienia czynu jest dopuszczalne w trybie art. 105 § 1 k.p.k., ponieważ wynika z niego wewnętrzna sprzeczność uchwały (wymienienie faktur wystawionych po pierwotnie wskazanej dacie). Sprostowanie takie nie narusza gwarancji procesowych sędziego, gdyż nie zmienia istoty zezwolenia na pociągnięcie do odpowiedzialności karnej, a jedynie usuwa sprzeczność.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
utrzymanie w mocy
Strona wygrywająca
Skarżący (sędzia) nie wygrał, ale jego zażalenie zostało rozpatrzone pozytywnie w sensie uznania dopuszczalności sprostowania.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| sędzia Sądu Rejonowego | osoba_fizyczna | skarżący |
| Sąd Apelacyjny – Sąd Dyscyplinarny | instytucja | organ orzekający niższej instancji |
| Zastępca Rzecznika Dyscyplinarnego sędziego Sądu Okręgowego | organ_państwowy | uczestnik postępowania |
Przepisy (5)
Główne
k.p.k. art. 105 § § 1
Kodeks postępowania karnego
Przepis ten dopuszcza sprostowanie oczywistych omyłek pisarskich i rachunkowych oraz w obliczeniu terminów, popełnionych w orzeczeniu lub zarządzeniu albo w ich uzasadnieniu. Sąd Najwyższy rozszerzył jego stosowanie na oczywiste omyłki pisarskie dotyczące elementów merytorycznych, jeśli prowadzą do wewnętrznej sprzeczności orzeczenia i nie naruszają gwarancji procesowych.
Pomocnicze
u.s.p. art. 128
Ustawa Prawo o ustroju sądów powszechnych
W sprawach nieuregulowanych w rozdziale dotyczącym odpowiedzialności dyscyplinarnej sędziów stosuje się przepisy Kodeksu postępowania karnego.
k.k. art. 270 § § 1
Kodeks karny
Dotyczy czynu polegającego na podrobieniu podpisu na dokumencie.
k.k. art. 12
Kodeks karny
Dotyczy czynu ciągłego.
k.p.k. art. 437 § § 1
Kodeks postępowania karnego
Reguluje podstawę orzekania przez sąd odwoławczy, w tym utrzymanie w mocy zaskarżonego orzeczenia.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Sprostowanie oczywistej omyłki pisarskiej w dacie końcowej okresu popełnienia czynu jest dopuszczalne w trybie art. 105 § 1 k.p.k., gdy prowadzi do wewnętrznej sprzeczności orzeczenia i nie narusza gwarancji procesowych. Wewnętrzna sprzeczność uchwały, wynikająca z wymienienia faktur wystawionych po pierwotnie wskazanej dacie końcowej, uzasadnia sprostowanie jako oczywistą omyłkę pisarską.
Odrzucone argumenty
Niedopuszczalne jest sprostowanie w trybie art. 105 § 1 k.p.k. merytorycznej części orzeczenia.
Godne uwagi sformułowania
oczywista omyłka pisarska wewnętrzna sprzeczność uchwały nie narusza procesowych gwarancji obwinionego
Skład orzekający
Feliks Tarnowski
przewodniczący
Kazimierz Zawada
członek
Teresa Bielska-Sobkowicz
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Dopuszczalność sprostowania oczywistych omyłek pisarskich w orzeczeniach, nawet dotyczących elementów merytorycznych, jeśli nie naruszają one gwarancji procesowych stron."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji sprostowania daty w uchwale zezwalającej na pociągnięcie sędziego do odpowiedzialności karnej, gdzie istniała ewidentna sprzeczność między datą a wymienionymi dokumentami.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy procedury sprostowania oczywistej omyłki pisarskiej w orzeczeniu dyscyplinarnym, co jest istotne dla prawników procesowych, ale może być mniej interesujące dla szerszej publiczności.
“Czy błąd w dacie w orzeczeniu dyscyplinarnym można naprawić? Sąd Najwyższy wyjaśnia.”
Sektor
inne
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyPOSTANOWIENIE Z DNIA 20 LUTEGO 2007 R. SNO 4/07 Przewodniczący: sędzia SN Feliks Tarnowski. Sędziowie SN: Kazimierz Zawada, Teresa Bielska-Sobkowicz (sprawozdawca). S ą d N a j w y ż s z y – S ą d D y s c y p l i n a r n y na posiedzeniu z udziałem Zastępcy Rzecznika Dyscyplinarnego sędziego Sądu Okręgowego oraz protokolanta w sprawie dyscyplinarnej sędziego Sądu Rejonowego po rozpoznaniu w dniu 20 lutego 2007 r. zażalenia wniesionego przez sędziego na postanowienie Sądu Apelacyjnego Sądu Dyscyplinarnego z dnia 7 listopada 2006 r., sygn. akt (...) p o s t a n o w i ł u t r z y m a ć zaskarżone p o s t a n o w i e n i e w m o c y . U z a s a d n i e n i e Uchwałą z dnia 13 lutego 2004 r., sygn. akt (...), Sąd Apelacyjny – Sąd Dyscyplinarny zezwolił na pociągnięcie sędziego Sądu Rejonowego do odpowiedzialności karnej m.in. za to, że w okresie od dnia 30 stycznia 1998 r. do dnia 29 października 1998 r. w A., działając w warunkach czynu ciągłego, podrobił podpis Dominika K. na fakturach VAT, szczegółowo wymienionych we wniosku prokuratora i opisanych w sentencji uchwały, wystawionych dla nabywcy B.H.U. „P.(...)”, tj. za czyn z art. 270 § 1 w związku z art. 12 k.k. Uchwała ta została utrzymana w mocy uchwałą Sądu Najwyższego – Sądu Dyscyplinarnego z dnia 30 marca 2005 r. Sąd Najwyższy zwrócił przy tym uwagę na oczywiste usterki bądź niekonsekwencje w sformułowaniach i terminologii, jaką posłużył się Sąd Apelacyjny, co dotyczyło m.in. ustalenia okresu, w jakim miały zostać popełnione zarzucone sędziemu czyny, błędnie przepisanego z wniosku prokuratora. W uwzględnieniu złożonego następnie wniosku prokuratora, Sąd Apelacyjny postanowieniem z dnia 7 listopada 2006 r. sprostował oczywistą omyłkę pisarską w opisanej wyżej uchwale z dnia 13 lutego 2004 r. w ten sposób, że w punkcie pierwszym a) tej uchwały w miejsce słów „do 29.10.1998 r.” wpisał słowa „do 29.10.1999 r.”. W uzasadnieniu postanowienia Sąd Apelacyjny wskazał, że w treści uchwały z dnia 13 lutego 2004 r. popełniono oczywistą omyłkę pisarską polegającą na mylnym wpisaniu, że zezwolenie na pociągnięcie sędziego Sądu Rejonowego do odpowiedzialności karnej dotyczy podrabiania podpisów na fakturach w okresie „od 30.01.1998 r. do 29.10.1998 r.” zamiast od „30.01.1998 r. do 29.10.1999 r.”. O tym, że 2 okres ten oznaczono oczywiście błędnie, świadczy dalsza część punktu pierwszego a) uchwały, w której wymieniono wszystkie faktury oraz daty ich wystawienia, w tym jako najpóźniej wystawioną fakturę numer 00019841/06 z dnia 29.10.1999 r. Postanowienie powyższe zaskarżył zażaleniem sędzia Sądu Rejonowego zarzucając, że niedopuszczalne jest sprostowanie w trybie art. 105 § 1 k.p.k. merytorycznej części orzeczenia. Skarżący wnosił o uchylenie zaskarżonego orzeczenia. Sąd Najwyższy – Sąd Dyscyplinarny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 128 ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. – Prawo o ustroju sądów powszechnych (Dz. U. Nr 98, poz. 1070 ze zm.; dalej – u.s.p.), w sprawach nieuregulowanych w rozdziale dotyczącym odpowiedzialności dyscyplinarnej sędziów stosuje się przepisy Kodeksu postępowania karnego. Wobec tego, że u.s.p. nie reguluje sposobu i trybu prostowania orzeczeń wydawanych w postępowaniu dyscyplinarnym, zastosowanie znajduje art. 105 k.p.k. Zgodnie z § 1 tego przepisu, sprostowaniu podlegają oczywiste omyłki pisarskie i rachunkowe oraz w obliczeniu terminów, popełnione w orzeczeniu lub zarządzeniu albo w ich uzasadnieniu. Nie może budzić wątpliwości, że w uchwale z dnia 13 lutego 2004 r. wadliwie określono datę końcową okresu, w którym sędzia popełnić miał zarzucane czyny i że to wadliwe określenie nastąpiło na skutek omyłki. Datę końcową tego okresu wpisano bowiem jako „29.10.1998 r.”, podczas gdy część faktur, na których znajdować się ma podrobiony przez sędziego podpis wystawiona została już po tej dacie, a ostatnia z nich pochodzi z dnia 29 października 1999 r. Jak trafnie wskazał skarżący, z ugruntowanego orzecznictwa Sądu Najwyższego wynika, że uchybienia merytoryczne w wyroku bądź innym orzeczeniu nie podlegają sprostowaniu w trybie art. 105 k.p.k. i mogą być skorygowane tylko na skutek wniesienia stosownego środka odwoławczego (por. m. in. wyroki SN: z dnia 23 listopada 2005 r., IV KK 390/05 i z dnia 3 kwietnia 2006 r., V KK 482/05, niepubl.). Ten pogląd, niewątpliwie uzasadniony, podyktowany jest koniecznością zapewnienia oskarżonemu procesowych gwarancji niezmienności wydanego w sprawie orzeczenia. Wbrew jednak podnoszonym w zażaleniu zarzutom, tego rodzaju omyłka może, w zależności od okoliczności, podlegać sprostowaniu w trybie art. 105 § 1 k.p.k., pomimo że dotyczy merytorycznego elementu uchwały. Sprostowanie uchwały w trybie tego przepisu w wyżej przedstawiony sposób w żaden sposób nie narusza bowiem procesowych gwarancji obwinionego. Jest tak dlatego, że już z samej sentencji uchwały z dnia 13 lutego 2004 r. wynika, iż zezwolenie na pociągnięcie sędziego do odpowiedzialności karnej dotyczy zarzutu podrobienia podpisu na wszystkich wymienionych in extenso w tej sentencji fakturach, w tym też tych, które zostały wystawione po dniu 29 października 1998 r. Zachodzi zatem, będąca wynikiem ewidentnej omyłki pisarskiej, wewnętrzna sprzeczność uchwały, nie 3 do pogodzenia bowiem jest zezwolenie na pociągnięcie sędziego do odpowiedzialności karnej za podrobienie czynem ciągłym podpisu innej osoby na wymienionych szczegółowo fakturach w okresie jedynie do dnia 29 października 1998 r., podczas gdy kilkanaście z tych faktur wystawiono po tym dniu, a ostatnia pochodzi z dnia 29 października 1999 r. Świadczy to dobitnie o tym, że zarzucane sędziemu czyny miały zostać popełnione w okresie od dnia 30 stycznia 1998 r. (data wystawienia pierwszej faktury wymienionej w sentencji uchwały) do dnia 29 października 1999 r. (data wystawienia ostatniej z nich). Sprzeczność taką należało zatem sprostować jako oczywistą omyłkę pisarską. Sprostowanie w tym trybie nie byłoby natomiast możliwe, gdyby w sentencji uchwały faktury, których dotyczą zarzuty, nie były wyszczególnione, co jednak w rozpoznawanej sprawie nie miało miejsca. Wobec powyższego Sąd Najwyższy – Sąd Dyscyplinarny orzekł jak w sentencji na podstawie art. 437 § 1 k.p.k. w związku z art. 128 u.s.p.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI