SNO 39/09

Sąd Najwyższy – Sąd Dyscyplinarny2009-05-26
SAOSinneodpowiedzialność dyscyplinarna sędziówWysokanajwyższy
sędziapostępowanie dyscyplinarnepostępowanie karnezawieszenie postępowaniaSąd NajwyższySąd Dyscyplinarnyodpowiedzialność zawodowa

Sąd Najwyższy zawiesił postępowanie dyscyplinarne wobec sędziego do czasu prawomocnego zakończenia postępowania karnego, uznając zasadność zażalenia obrońcy.

Sąd Dyscyplinarny Sądu Najwyższego rozpoznał zażalenie obrońcy sędziego na postanowienie Sądu Apelacyjnego o odmowie zawieszenia postępowania dyscyplinarnego. Sąd Najwyższy uznał, że w sytuacji, gdy przewinienie dyscyplinarne zawiera znamiona przestępstwa, a toczy się postępowanie karne, należy zawiesić postępowanie dyscyplinarne do czasu prawomocnego zakończenia postępowania karnego. Z uwagi na wniesienie aktu oskarżenia przeciwko sędziemu, sąd zmienił zaskarżone postanowienie i zawiesił postępowanie dyscyplinarne.

Sąd Najwyższy – Sąd Dyscyplinarny rozpoznał zażalenie obrońcy obwinionego sędziego na postanowienie Sądu Apelacyjnego – Sądu Dyscyplinarnego, który nie uwzględnił wniosku o zawieszenie postępowania dyscyplinarnego. Sąd Apelacyjny argumentował, że wcześniejsze postanowienie o zawieszeniu zostało uchylone przez Sąd Najwyższy. Obrońca wniósł o uchylenie postanowienia i zawieszenie postępowania dyscyplinarnego do czasu zakończenia postępowania karnego. Sąd Najwyższy uznał zażalenie za zasadne, powołując się na utrwalony pogląd, że w przypadku zbiegu postępowania dyscyplinarnego i karnego dotyczącego tego samego czynu, orzeczeniem rozstrzygającym jest wyrok karny. W związku z wniesieniem aktu oskarżenia przeciwko sędziemu, sąd dyscyplinarny zastosował odpowiednio art. 22 § 1 k.p.k. w zw. z art. 128 u.s.p. i zawiesił postępowanie dyscyplinarne do czasu prawomocnego zakończenia postępowania karnego. Sąd wskazał również, że wcześniejsze postanowienie Sądu Najwyższego, które uchyliło poprzednie zawieszenie, nie stanowiło przeszkody do obecnego rozstrzygnięcia ze względu na zmianę sytuacji procesowej (wszczęcie postępowania karnego).

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, jeśli przewinienie dyscyplinarne zawiera znamiona przestępstwa, należy zawiesić postępowanie dyscyplinarne do czasu wydania prawomocnego wyroku sądu karnego.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy powołał się na utrwalony pogląd orzeczniczy, zgodnie z którym wyrok karny jest orzeczeniem obalającym domniemanie niewinności, a brak takiego wyroku może stanowić przeszkodę w kontynuowaniu postępowania dyscyplinarnego, jeśli zarzucane przewinienie jest objęte oskarżeniem karnym. Zastosowano odpowiednio art. 22 § 1 k.p.k. w zw. z art. 128 u.s.p.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

zmiana postanowienia i zawieszenie postępowania

Strona wygrywająca

obwiniony sędzia Sądu Rejonowego

Strony

NazwaTypRola
obrońca obwinionegoinnestrona postępowania
obwiniony sędzia Sądu Rejonowegoinneobwiniony

Przepisy (5)

Główne

k.p.k. art. 22 § § 1

Kodeks postępowania karnego

Stosowany odpowiednio do zawieszenia postępowania dyscyplinarnego.

u.s.p. art. 128

Ustawa o Sądzie Najwyższym

W zw. z art. 22 § 1 k.p.k.

Pomocnicze

k.k. art. 222 § § 1

Kodeks karny

Zachowanie wypełniające znamiona tego przestępstwa.

k.k. art. 157 § § 2

Kodeks karny

W zw. z art. 11 § 2 k.k. (zbieg przepisów).

k.k. art. 226 § § 1

Kodeks karny

Wspomniany w akcie oskarżenia.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Zbieg postępowania dyscyplinarnego i karnego dotyczącego tego samego czynu. Wniesienie aktu oskarżenia przeciwko sędziemu. Utrwalony pogląd orzeczniczy o konieczności zawieszenia postępowania dyscyplinarnego do czasu prawomocnego wyroku karnego.

Odrzucone argumenty

Argument Sądu Apelacyjnego, że wcześniejsze uchylenie postanowienia o zawieszeniu przez Sąd Najwyższy uniemożliwia ponowne zawieszenie.

Godne uwagi sformułowania

orzeczeniem obalającym domniemanie niewinności jest wyrok wydany w postępowaniu karnym Brak takiego wyroku może stanowić przeszkodę uniemożliwiającą kontynuowanie postępowania dyscyplinarnego zachodzi konieczność zawieszenia postępowania dyscyplinarnego do czasu wydania prawomocnego wyroku sądu karnego zasada rebus sic stantibus

Skład orzekający

Dariusz Świecki

przewodniczący-sprawozdawca

Marian Buliński

członek

Roman Sądej

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Uzasadnienie konieczności zawieszenia postępowania dyscyplinarnego wobec sędziego w przypadku zbiegu z postępowaniem karnym dotyczącym tego samego czynu."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji sędziów i postępowań dyscyplinarnych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa pokazuje złożoność relacji między postępowaniem dyscyplinarnym a karnym wobec sędziów, podkreślając prymat prawa karnego w kwestii ustalania winy za przestępstwo.

Sędzia zawieszony w obowiązkach do czasu wyroku karnego – Sąd Najwyższy wyjaśnia zasady.

Sektor

praca

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
POSTANOWIENIE Z DNIA 26 MAJA 2009 R. SNO 39/09 Przewodniczący: sędzia SN Dariusz Świecki (sprawozdawca). Sędziowie SN: Marian Buliński, Roman Sądej. S ą d N a j w y ż s z y – S ą d D y s c y p l i n a r n y z udziałem protokolanta w sprawie sędziego Sądu Rejonowego po rozpoznaniu w dniu 26 maja 2009 r. zażalenia wniesionego przez obrońcę obwinionego na postanowienie Sądu Apelacyjnego – Sądu Dyscyplinarnego z dnia 23 marca 2009 r., sygn. akt (...) p o s t a n o w i ł : zmienić zaskarżone postanowienie i zawiesić postępowanie dyscyplinarne do czasu prawomocnego zakończenia postępowania karnego przeciwko sędziemu Sądu Rejonowego w sprawie o przestępstwo z art. 222 § 1 k.k. i art. 157 § 2 w zw. z art. 11 § 2 k.k. U z a s a d n i e n i e Postanowieniem z dnia 23 marca 2009 r. Sąd Dyscyplinarny – Sąd Apelacyjny nie uwzględnił wniosku obrońcy obwinionego o zawieszenie postępowania dyscyplinarnego podnosząc, że poprzednio wydane postanowienie o zawieszeniu postępowania dyscyplinarnego do czasu zakończenia postępowania karnego, które mogło wówczas zostać wszczęte w związku z wnioskiem prokuratora o zezwolenie na pociągnięcie sędziego do odpowiedzialności karnej za przestępstwo, którego znamiona zostały wskazane we wniosku dyscyplinarnym, zostało uchylone przez Sąd Najwyższy – Sąd Dyscyplinarny, a sprawa przekazana celem dalszego prowadzenia. W zażaleniu na to postanowienie obrońca wniósł o jego uchylenie i zawieszenie postępowania dyscyplinarnego do czasu ukończenia postępowania karnego prowadzonego przeciw obwinionemu o popełnienie przestępstw z art. 222 § 1 k.k. i art. 226 § 1 k.k. Sąd Najwyższy – Sąd Dyscyplinarny zważył, co następuje: Zażalenie jest zasadne. W orzecznictwie Sądu Najwyższego – Sądu Dyscyplinarnego wyrażono pogląd, że jeżeli przedmiotem toczących się równocześnie postępowań – dyscyplinarnego i karnego, jest odpowiedzialność sędziego związana z zarzutem popełnienia tego samego czynu o znamionach przestępstwa, to orzeczeniem obalającym domniemanie niewinności jest wyrok wydany w postępowaniu karnym. Brak takiego wyroku może stanowić przeszkodę uniemożliwiającą kontynuowanie postępowania dyscyplinarnego, jeżeli zarzucanym przewinieniem jest wyłącznie czyn objęty oskarżeniem w postępowaniu karnym (postanowienie z dnia 27 listopada 2003 2 r., SNO 73/03, Lex nr 471884). Pogląd ten został potwierdzony w uchwale Sądu Najwyższego z dnia 28 września 2006 r., I KZP 8/06 (OSNKW 2006, z. 10, poz. 87). Należy zatem przyjąć, że w sytuacji, gdy przewinienie dyscyplinarne zawiera znamiona przestępstwa, to zachodzi konieczność zawieszenia postępowania dyscyplinarnego do czasu wydania prawomocnego wyroku sądu karnego, stosując odpowiednio art. 22 § 1 k.p.k. w zw. z art. 128 u.s.p. Skoro więc w rozpoznawanej sprawie obwinionemu postawiono zarzut popełnienia przewinienia dyscyplinarnego polegającego na zachowaniu wypełniającym znamiona przestępstwa z art. 222 § 1 k.k. i o popełnienie tego przestępstwa oskarżono sędziego przez wniesienie aktu oskarżenia, to zażalenie należy uznać za zasadne. Na marginesie trzeba jednak zauważyć, że nietrafnie Sąd Apelacyjny – Sąd Dyscyplinarny wydając zaskarżone postanowienie uznał, że postanowienie Sądu Najwyższego – Sądu Dyscyplinarnego z dnia 27 stycznia 2009 r., z uwagi na rozstrzygnięcie o przekazaniu sprawy celem dalszego prowadzenia, uniemożliwiało uwzględnienie wniosku o zawieszenie postępowania. Zapatrywanie prawne wyrażone w tym postanowieniu dotyczyło sytuacji, w której w stosunku do obwinionego nie było wszczęte postępowanie karne, a zatem Sąd Najwyższy – Sąd Dyscyplinarny wówczas uznał, że „postanowienie o zawieszeniu postępowania zostało wydane co najmniej przedwcześnie”. W dniu 31 marca 2009 r. prokurator wniósł do Sądu Rejonowego akt oskarżenia przeciwko sędziemu Sądu Rejonowego o popełnienie przestępstw z art. 222 § 1 k.k. i art. 157 § 2 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k. oraz art. 226 § 1 k.k. Wobec zmiany sytuacji procesowej obwinionego, ten pogląd stracił więc na aktualności i nie było przeszkód do wydania odmiennego obecnie rozstrzygnięcia w myśl zasady rebus sic stantibus. Z tych wszystkich względów Sąd Najwyższy – Sąd Dyscyplinarny orzekł jak w postanowieniu.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI