SNO 39/03

Sąd Najwyższy – Sąd DyscyplinarnyWarszawa2003-06-23
SAOSinneodpowiedzialność dyscyplinarna sędziówWysokanajwyższy
postępowanie dyscyplinarnesędziakara dyscyplinarnaodwołanieobniżenie wynagrodzeniaSąd NajwyższySąd Apelacyjnyprawo o ustroju sądów powszechnych

Sąd Najwyższy uchylił zarządzenie odmawiające przyjęcia odwołania Ministra Sprawiedliwości od wyroku dyscyplinarnego, uznając, że odwołanie od wyroku nie zawierającego obligatoryjnego orzeczenia o obniżeniu wynagrodzenia jest dopuszczalne.

Minister Sprawiedliwości wniósł odwołanie od wyroku Sądu Apelacyjnego – Sądu Dyscyplinarnego, który uznał sędziego za winnego przewinienia służbowego i wymierzył karę złożenia z urzędu. Odwołanie dotyczyło braku w wyroku orzeczenia o obniżeniu wynagrodzenia sędziego na czas zawieszenia. Sędzia Sądu Apelacyjnego odmówił przyjęcia odwołania, uznając je za niedopuszczalne. Sąd Najwyższy – Sąd Dyscyplinarny uchylił to zarządzenie, stwierdzając, że odwołanie od wyroku nie zawierającego obligatoryjnego elementu jest dopuszczalne.

Sąd Najwyższy – Sąd Dyscyplinarny rozpoznał zażalenie Ministra Sprawiedliwości na zarządzenie odmawiające przyjęcia odwołania od wyroku Sądu Apelacyjnego – Sądu Dyscyplinarnego. Wyrokiem z dnia 8 kwietnia 2003 r. sędzia Sądu Rejonowego został uznany za winnego przewinienia służbowego i ukarany złożeniem z urzędu. Wyrok ten nie zawierał jednak obligatoryjnego orzeczenia o obniżeniu wynagrodzenia sędziego na czas zawieszenia w czynnościach służbowych, co przewiduje art. 123 § 1 u.s.p. Sąd Apelacyjny podjął próbę naprawienia tego błędu uchwałą z dnia 30 kwietnia 2003 r., obniżając wynagrodzenie o 30%. Minister Sprawiedliwości wniósł odwołanie od wyroku z dnia 8 kwietnia 2003 r., zarzucając rażące naruszenie prawa materialnego przez brak orzeczenia o obniżeniu wynagrodzenia i domagając się jego obniżenia o 50%. Sędzia Sądu Apelacyjnego odmówił przyjęcia odwołania, uznając je za niedopuszczalne, ponieważ środek odwoławczy przysługuje od orzeczenia, a nie od braku orzeczenia. Sąd Najwyższy uznał jednak zażalenie Ministra Sprawiedliwości za słuszne. Podkreślono, że przepis art. 123 § 1 u.s.p. nakłada obowiązek orzeczenia o obniżeniu wynagrodzenia w wyroku. Sąd Najwyższy powołał się na utrwaloną wykładnię art. 425 § 1 i 2 k.p.k., zgodnie z którą środek odwoławczy można skierować także przeciwko rozstrzygnięciu, które powinno się znaleźć w orzeczeniu, ale zostało pominięte. Stwierdzono, że uchwała z dnia 30 kwietnia 2003 r. nie miała podstawy prawnej do uzupełniania wyroku. W związku z tym Sąd Najwyższy uchylił zaskarżone zarządzenie i przekazał sprawę do dalszego postępowania związanego z wniesieniem odwołania.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, odwołanie jest dopuszczalne.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy uznał, że środek odwoławczy można skierować nie tylko przeciwko rozstrzygnięciu zawartemu w orzeczeniu, ale także przeciwko rozstrzygnięciu, które powinno się w nim znaleźć, ale zostało pominięte. Brak obligatoryjnego orzeczenia o obniżeniu wynagrodzenia stanowi podstawę do wniesienia odwołania.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylenie zarządzenia i przekazanie sprawy do dalszego postępowania

Strona wygrywająca

Minister Sprawiedliwości

Strony

NazwaTypRola
sędzia Sądu Rejonowegoosoba_fizycznaobwiniony
Minister Sprawiedliwościorgan_państwowywnioskodawca
Sąd Apelacyjny – Sąd Dyscyplinarnyinstytucjasąd pierwszej instancji

Przepisy (7)

Główne

u.s.p. art. 107 § § 1

Ustawa - Prawo o ustroju sądów powszechnych

u.s.p. art. 109 § § 1 pkt 5

Ustawa - Prawo o ustroju sądów powszechnych

u.s.p. art. 123 § § 1

Ustawa - Prawo o ustroju sądów powszechnych

W wypadku wymierzenia kary dyscyplinarnej złożenia sędziego z urzędu, orzeczenie to powoduje z mocy prawa zawieszenie sędziego w czynnościach służbowych, a sąd dyscyplinarny ma obowiązek w wyroku orzec o obniżeniu wynagrodzenia na czas zawieszenia w czynnościach.

Pomocnicze

u.s.p. art. 128

Ustawa - Prawo o ustroju sądów powszechnych

u.s.p. art. 129 § § 3

Ustawa - Prawo o ustroju sądów powszechnych

k.p.k. art. 425 § § 1 i 2

Kodeks postępowania karnego

Środek odwoławczy można skierować nie tylko przeciwko rozstrzygnięciu zawartemu w orzeczeniu, ale także przeciwko rozstrzygnięciu, które nie zostało zamieszczone, choć powinno się w nim znaleźć.

k.p.k. art. 429 § § 1

Kodeks postępowania karnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Odwołanie od wyroku Sądu Dyscyplinarnego jest dopuszczalne, nawet jeśli wyrok nie zawiera obligatoryjnego orzeczenia o obniżeniu wynagrodzenia. Brak orzeczenia o obniżeniu wynagrodzenia w wyroku jest wadą, która może być przedmiotem zaskarżenia. Uchwała nie może zastąpić obligatoryjnego orzeczenia w wyroku.

Odrzucone argumenty

Odwołanie od wyroku Sądu Dyscyplinarnego było niedopuszczalne, ponieważ środek odwoławczy przysługuje od orzeczenia, a nie od braku orzeczenia. Sąd Apelacyjny podjął próbę naprawienia błędu przez wydanie uchwały w przedmiocie wynagrodzenia.

Godne uwagi sformułowania

środek odwoławczy można skierować nie tylko przeciwko rozstrzygnięciu zawartemu w orzeczeniu, ale także przeciwko rozstrzygnięciu, które nie zostało zamieszczone, choć – zdaniem odwołującego się – powinno się w nim znaleźć uchwała z dnia 30 kwietnia 2003 r. nie znajduje podstawy prawnej, albowiem ani przepisy u.s.p., ani też stosowane w postępowaniu dyscyplinarnym odpowiednio przepisy kodeksu postępowania karnego nie przewidują możliwości uzupełniania wyroku w tym trybie.

Skład orzekający

Elżbieta Sadzik

przewodniczący-sprawozdawca

Mirosława Wysocka

członek

Gerard Bieniek

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Dopuszczalność odwołania od orzeczeń dyscyplinarnych, które nie zawierają wszystkich obligatoryjnych elementów, oraz brak możliwości uzupełniania wyroku uchwałą."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznego postępowania dyscyplinarnego wobec sędziów, ale zasady proceduralne mogą mieć szersze zastosowanie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy procedury dyscyplinarnej wobec sędziego i kluczowej kwestii proceduralnej dotyczącej dopuszczalności odwołania, co jest istotne dla prawników zajmujących się prawem dyscyplinarnym.

Czy brak orzeczenia w wyroku dyscyplinarnym uniemożliwia odwołanie? Sąd Najwyższy wyjaśnia.

Sektor

praca

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
POSTANOWIENIE Z DNIA 23 CZERWCA 2003 R. SNO 39/03 Przewodniczący: sędzia SN Elżbieta Sadzik (sprawozdawca). Sędziowie SN: Mirosława Wysocka, Gerard Bieniek. Sąd Najwyższy – Sąd Dyscyplinarny w Warszawie w sprawie sędziego Sądu Rejonowego po rozpoznaniu zażalenia Ministra Sprawiedliwości na zarządzenie sędziego Sądu Apelacyjnego działającego z upoważnienia Prezesa tego Sądu z dnia 7 maja 2003 r. sygn. akt (...) odmawiającego przyjęcia odwołania Ministra Sprawiedliwości od wyroku z dnia 8 kwietnia 2003 r. p o s t a n o w i ł: u c h y l i ć zaskarżone zarządzenie i p r z e k a z a ć sprawę do dalszego postępowania związanego z wniesieniem odwołania Ministra Sprawiedliwości od wyroku z dnia 8 kwietnia 2003 r. U z a s a d n i e n i e Wyrokiem Sądu Apelacyjnego – Sądu Dyscyplinarnego z dnia 8 kwietnia 2003 r. sędziego Sądu Rejonowego uznano za winnego przewinienia służbowego z art. 107 § 1 u.s.p. i na podstawie tego przepisu w zw. z art. 109 § 1 pkt 5 u.s.p. wymierzono mu karę dyscyplinarną złożenia sędziego z urzędu. Wbrew obowiązkowi wynikającemu z art. 123 § 1 w zw. z art. 129 § 3 u.s.p. w wyroku nie zawarto orzeczenia o obniżeniu wynagrodzenia sędziego na czas zawieszenia w wykonywaniu czynności służbowych, które to zawieszenie z mocy prawa przewiduje przepis art. 123 § 1 u.s.p. 2 W tej kwestii wyznaczono dodatkowe posiedzenie w dniu 30 kwietnia 2003 r. Uchwałą z tego dnia Sąd Apelacyjny – Sąd Dyscyplinarny, podjął decyzję o obniżeniu wynagrodzenia sędziego Sądu Rejonowego w okresie zawieszenia go w czynnościach służbowych, związanego z nieprawomocnym wyrokiem, o 30%. W dniu 6 maja 2003 r. Minister Sprawiedliwości wniósł odwołanie od wyroku Sądu Apelacyjnego – Sądu Dyscyplinarnego z dnia 8 kwietnia 2003 r. sygn. akt (...) na niekorzyść obwinionego sędziego Sądu Rejonowego zarzucając rażące naruszenie prawa materialnego, tj. art. 123 § 1 u.s.p. przez nie orzeczenie w tym wyroku o wysokości obniżenia wynagrodzenia sędziego na czas zawieszenia go w czynnościach służbowych. Wniósł o zmianę zaskarżonego wyroku przez orzeczenie na podstawie art. 123 § 1 u.s.p. obniżenia sędziemu Sądu Rejonowego wynagrodzenia o 50%. Upoważniony przez Prezesa Sądu Apelacyjnego sędzia, zarządzeniem z dnia 7 maja 2003 r., na podstawie art. 429 § 1 k.p.k. w zw. z art. 128 u.s.p. odmówił przyjęcia odwołania Ministra Sprawiedliwości od wyroku z dnia 8 kwietnia 2003 r. W uzasadnieniu wyraził pogląd, iż wniesienie odwołania od wyroku Sądu Dyscyplinarnego było in concreto niedopuszczalne z mocy ustawy, albowiem środek odwoławczy przysługuje od „orzeczenia wydanego w pierwszej instancji”. Tymczasem w niniejszej sprawie Sąd Dyscyplinarny orzeczenia w kwestii podmiotowej w odwołaniu nie wydał. Wydał je natomiast w uchwale z dnia 30 kwietnia 2003 r. i od tej uchwały Minister Sprawiedliwości ma uprawnienie do złożenia środka odwoławczego. Zarządzenie zaskarżył zażaleniem Minister Sprawiedliwości wnosząc o jego uchylenie. W uzasadnieniu podniósł, że wymierzenie przez Sąd Dyscyplinarny kary złożenia sędziego z urzędu, powoduje z mocy prawa zawieszenie sędziego w czynnościach służbowych z jednoczesnym obniżeniem wynagrodzenia i rozstrzygnięcie w przedmiocie wysokości obniżenia wynagrodzenia w wyroku jest obligatoryjne. Wyrok takiego rozstrzygnięcia nie 3 zawiera, co daje podmiotowi posiadającemu prawo do zaskarżenia wyroku prawo do wniesienia odwołania. Sąd Najwyższy – Sąd Dyscyplinarny uznał zażalenie za słuszne. Artykuł 123 § 1 u.s.p. stanowi, że w wypadku wymierzenia kary dyscyplinarnej złożenia sędziego z urzędu, orzeczenie to powoduje z mocy prawa zawieszenie sędziego w czynnościach służbowych, a sąd dyscyplinarny ma obowiązek w wyroku orzec o obniżeniu wynagrodzenia na czas zawieszenia w czynnościach (T. Ereciński, I. Gudowski, J. Iwulski: Komentarz do prawa o ustroju sądów powszechnych i ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa, Warszawa 2002, s. 375). Wyrok Sądu Apelacyjnego – Sądu Dyscyplinarnego w sprawie sędziego Sądu Rejonowego nie zawiera orzeczenia w przedmiocie obniżenia wynagrodzenia sędziego na czas zawieszenia go w czynnościach służbowych. Słusznie zatem Minister Sprawiedliwości zaskarżył wyrok odwołaniem zarzucając rażące naruszenie art. 123 § 1 u.s.p. i wnosząc o jego zmianę przez obniżenie sędziemu wynagrodzenia. Nie do zaakceptowania jest pogląd wyrażony w zaskarżonym zarządzeniu, że skoro w wyroku nie podjęto decyzji w przedmiocie obniżenia wynagrodzenia sędziego, to brak podstaw do składania w tym zakresie środka odwoławczego. W tym przedmiocie odwołać się należy do stosowanego odpowiednio w postępowaniu dyscyplinarnym przepisu art. 425 § 1 i 2 k.p.k. i jego utrwalonej w orzecznictwie wykładni. Zgodnie z nią, środek odwoławczy można skierować nie tylko przeciwko rozstrzygnięciu zawartemu w orzeczeniu, ale także przeciwko rozstrzygnięciu, które nie zostało zamieszczone, choć – zdaniem odwołującego się – powinno się w nim znaleźć (Kodeks postępowania karnego pod red. P. Hofmańskiego, Warszawa 1999, t. III, s. 484; S. Zabłocki. Nowe kodyfikacje karne. Kodeks postępowania karnego. Krótkie komentarze. Zeszyt 4. Warszawa 1997, s. 19). W tym względzie więc, należy uznać argumentację wywiedzioną w zażaleniu Ministra Sprawiedliwości za trafną. To, że w 4 niniejszej sprawie Sąd Dyscyplinarny podjął próbę naprawienia błędu przez orzeczenie w przedmiocie wynagrodzenia sędziego uchwałą z dnia 30 kwietnia 2003 r. nie może mieć dla rozstrzygnięcia słuszności zażalenia prawnego znaczenia. Zważyć bowiem należy, iż uchwała z dnia 30 kwietnia 2003 r. nie znajduje podstawy prawnej, albowiem ani przepisy u.s.p., ani też stosowane w postępowaniu dyscyplinarnym odpowiednio przepisy kodeksu postępowania karnego nie przewidują możliwości uzupełniania wyroku w tym trybie. Z powyższych względów, należało uznać zażalenie Ministra Sprawiedliwości za zasadne i orzec o uchyleniu zaskarżonego zarządzenia oraz o przekazaniu sprawy do dalszego postępowania związanego z wniesieniem przez Ministra Sprawiedliwości odwołania od wyroku z dnia 8 kwietnia 2003 r.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI