SNO 34/09

Sąd Najwyższy – Sąd Dyscyplinarny2009-06-09
SNinneodpowiedzialność dyscyplinarna sędziówWysokanajwyższy
sędziadyscyplinaalkohol w pracygodność urzęduzłożenie z urzęduPrawo o ustroju sądów powszechnychSąd Najwyższy

Sąd Najwyższy orzekł karę złożenia z urzędu wobec sędziego, który stawił się do pracy pod wpływem alkoholu, uznając to za rażące uchybienie godności urzędu.

Sędzia Sądu Rejonowego została obwiniona o stawienie się do pracy i prowadzenie posiedzenia w stanie po użyciu alkoholu. Sąd Apelacyjny wymierzył jej karę przeniesienia na inne miejsce służbowe. Sąd Najwyższy – Sąd Dyscyplinarny, uwzględniając odwołania Ministra Sprawiedliwości i Krajowej Rady Sądownictwa, zmienił wyrok i orzekł wobec sędziego karę złożenia z urzędu, uznając jej zachowanie za rażące uchybienie godności urzędu.

Sprawa dotyczyła sędziego Sądu Rejonowego obwinionego o popełnienie przewinienia służbowego polegającego na stawieniu się do pracy i prowadzeniu posiedzenia w stanie po użyciu alkoholu. Sąd Apelacyjny – Sąd Dyscyplinarny uznał obwinioną za winną i wymierzył jej karę przeniesienia na inne miejsce służbowe. Od tego wyroku odwołania wnieśli Minister Sprawiedliwości, Krajowa Rada Sądownictwa (na niekorzyść obwinionej, domagając się kary złożenia z urzędu) oraz sama obwiniona (wnioskując o karę nagany). Sąd Najwyższy – Sąd Dyscyplinarny uznał odwołania Ministra Sprawiedliwości i Krajowej Rady Sądownictwa za zasadne. Stwierdził, że zły stan zdrowia i trudna sytuacja życiowa obwinionej nie mogą mieć decydującego znaczenia dla możliwości sprawowania przez nią urzędu sędziego. Podkreślono, że wykonywanie obowiązków przez sędziego pod wpływem alkoholu jest kompromitujące dla wymiaru sprawiedliwości. Zwrócono uwagę, że przewinienie to nastąpiło po raz kolejny, mimo wcześniejszego ukarania. W konsekwencji, Sąd Najwyższy zmienił zaskarżony wyrok i orzekł wobec sędziego karę złożenia z urzędu.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Tak, stanowi rażące uchybienie godności urzędu, uzasadniające karę złożenia z urzędu.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy uznał, że wykonywanie obowiązków sędziowskich pod wpływem alkoholu jest kompromitujące dla wymiaru sprawiedliwości i narusza zasady uczciwości, godności i honoru. Podkreślono, że wobec sędziego, od którego wymaga się nieskazitelnego charakteru, muszą być stosowane podwyższone standardy. Ponieważ przewinienie nastąpiło po raz kolejny, sędzia utraciła autorytet i nie daje gwarancji należytego wykonywania obowiązków.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

zmiana wyroku

Strona wygrywająca

Minister Sprawiedliwości i Krajowa Rada Sądownictwa

Strony

NazwaTypRola
sędzia Sądu Rejonowegoosoba_fizycznaobwiniona
Minister Sprawiedliwościorgan_państwowystrona postępowania
Krajowa Rada Sądownictwaorgan_państwowystrona postępowania
Zastępca Rzecznika Dyscyplinarnego – sędzia Sądu Okręgowegoorgan_państwowystrona postępowania

Przepisy (7)

Główne

u.s.p. art. 107 § § 1

Ustawa – Prawo o ustroju sądów powszechnych

Przewinienie służbowe sędziego.

u.s.p. art. 109 § § 1 pkt 5

Ustawa – Prawo o ustroju sądów powszechnych

Kara dyscyplinarna złożenia z urzędu.

Pomocnicze

u.s.p. art. 109 § § 1 pkt 4

Ustawa – Prawo o ustroju sądów powszechnych

Kara dyscyplinarna przeniesienia na inne miejsce służbowe.

k.p.k. art. 438 § pkt 4

Kodeks postępowania karnego

Podstawa odwołania od wyroku sądu pierwszej instancji (rażąca niewspółmierność kary).

u.s.p. art. 128

Ustawa – Prawo o ustroju sądów powszechnych

Podstawa odwołania od wyroku sądu dyscyplinarnego.

k.p. art. 52

Kodeks pracy

Podstawa rozwiązania umowy o pracę w trybie dyscyplinarnym (ciężkie naruszenie obowiązków pracowniczych).

u.s.p. art. 133

Ustawa – Prawo o ustroju sądów powszechnych

Rozstrzygnięcie o kosztach postępowania odwoławczego.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Rażąca niewspółmierność kary przeniesienia na inne miejsce służbowe w stosunku do popełnionego przewinienia. Konieczność orzeczenia kary złożenia z urzędu wobec sędziego, który stawił się do pracy pod wpływem alkoholu. Utrata autorytetu i gwarancji należytego wykonywania obowiązków sędziego przez obwinioną.

Odrzucone argumenty

Wniosek obwinionej o wymierzenie kary nagany. Argumentacja obwinionej dotycząca złego stanu zdrowia i trudnej sytuacji życiowej jako podstawy do łagodniejszej kary. Argumentacja obwinionej o braku winy i wpływie okoliczności zewnętrznych na popełnione przewinienie.

Godne uwagi sformułowania

wykonywania przez nią czynności sędziowskich w stanie po użyciu alkoholu nie mógł być skutecznie kwestionowany brak krytycyzmu i dystansu do siebie samej wykonywanie obowiązków przez sędziego będącego w stanie po użyciu alkoholu jest, w odbiorze społecznym, kompromitujące dla wymiaru sprawiedliwości bardzo poważne przewinienie służbowe obwinionej, ma postać rażącego uchybienia godności urzędu przewinienie to nastąpiło po raz kolejny i pomimo uprzedniego ukarania jej w postępowaniu dyscyplinarnym obwiniona utraciła autorytet niezbędny do sprawowania urzędu sędziego

Skład orzekający

Ewa Strużyna

przewodniczący-sprawozdawca

Jacek Gudowski

członek

Hubert Wrzeszcz

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Uzasadnienie orzekania kary złożenia z urzędu wobec sędziego za stawienie się do pracy pod wpływem alkoholu, zwłaszcza w przypadku recydywy i braku krytycyzmu."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji dyscyplinarnej sędziego. Interpretacja przepisów dotyczących odpowiedzialności dyscyplinarnej sędziów.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy poważnego przewinienia dyscyplinarnego sędziego, co zawsze budzi zainteresowanie ze względu na rolę sędziów w społeczeństwie i wymogach stawianych ich urzędowi.

Sędzia straciła urząd za pracę pod wpływem alkoholu. Sąd Najwyższy: to kompromitacja wymiaru sprawiedliwości.

Sektor

praca

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
WYROK  Z  DNIA  9  CZERWCA  2009  R.  
SNO  34/09 
 
Przewodniczący: sędzia SN Ewa Strużyna (sprawozdawca). 
Sędziowie SN: Jacek Gudowski, Hubert Wrzeszcz. 
 
S ą d  N a j w y ż s z y  –  S ą d  D y s c y p l i n a r n y  z udziałem Zastępcy 
Rzecznika Dyscyplinarnego – sędziego Sądu Okręgowego w sprawie sędziego Sądu 
Rejonowego obwinionej o przewinienie służbowe przewidziane w art. 107 § 1 ustawy 
– Prawo o ustroju sądów powszechnych, po rozpoznaniu w Izbie Karnej na rozprawie 
w dniu 9 czerwca 2009 r. odwołań obwinionej, Ministra Sprawiedliwości oraz 
Krajowej Rady Sądownictwa od wyroku Sądu Apelacyjnego – Sądu Dyscyplinarnego 
z dnia 3 lutego 2009 r., sygn. akt ASD (...) 
 
1. 
zmienił zaskarżony wyrok w ten sposób, że na podstawie art. 109 § 1 pkt 5 
ustawy – Prawo o ustroju sądów powszechnych orzekł wobec sędziego Sądu 
Rejonowego karę złożenia z urzędu, 
2 
kosztami postępowania odwoławczego obciążył Skarb Państwa. 
 
U z a s a d n i e n i e  
 
Sędzia Sądu Rejonowego obwiniona została o to, że w dniu 12 czerwca 2008 r. 
zgłosiła się do pracy i prowadziła posiedzenie w stanie po użyciu alkoholu, tj. o 
popełnienie przewinienia służbowego w rozumieniu art. 107 § 1 ustawy z dnia 27 lipca 
2001 r. – Prawo o ustroju sądów powszechnych (Dz. U. Nr 98, poz. 1070 ze zm.). 
Sąd Apelacyjny – Sąd Dyscyplinarny, wyrokiem z dnia 3 lutego 2009 r., sygn. 
akt ASD (...), uznał obwinioną – sędziego Sądu Rejonowego za winną zarzucanego jej 
przewinienia służbowego w postaci uchybienia godności urzędu i na podstawie art. 
109 § 1 pkt 4 ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. – Prawo o ustroju sądów powszechnych 
wymierzył jej karę przeniesienia na inne miejsce służbowe w Sądzie Rejonowym w 
obszarze właściwości Sądu Apelacyjnego w A. 
Odwołania od tego wyroku wniesione zostały przez Krajową Radę Sądownictwa, 
Ministra Sprawiedliwości oraz samą obwinioną. 
Krajowa Rada Sądownictwa zaskarżając powyższy wyrok na niekorzyść 
obwinionej – sędziego Sądu Rejonowego w części dotyczącej orzeczenia o karze i 
zarzucając rażącą niewspółmierność wymierzonej obwinionej kary dyscyplinarnej 
przeniesienia na inne miejsce służbowe w stosunku do przypisanego przewinienia, 
nieodzwierciedlającej stopnia społecznej szkodliwości i nie spełniającej w związku z 
tym celów jakie ma osiągnąć, wniosła: 

 
2 
o zmianę zaskarżonego wyroku przez orzeczenie wobec obwinionej kary 
dyscyplinarnej złożenia z urzędu, określonej w art. 109 § 1 pkt 5 ustawy z dnia 27 
lipca 2001 r. – Prawo o ustroju sądów powszechnych. 
Minister Sprawiedliwości wnosząc odwołanie na niekorzyść obwinionej, na 
podstawie art. 438 pkt 4 k.p.k. w zw. z art. 128 u.s.p. zarzucił zaskarżonemu wyrokowi 
rażącą niewspółmierność orzeczenia o karze polegającego na wymierzeniu obwinionej 
na podstawie art. 109 § 1 pkt 4 u.s.p. kary dyscyplinarnej przeniesienia na inne miejsce 
służbowe, będącą wynikiem nieuwzględnienia w sposób właściwy stopnia zawinienia 
obwinionej oraz wagi popełnionego przez nią przewinienia, i wniósł 
o zmianę zaskarżonego wyroku przez wymierzenie obwinionej, na podstawie art. 
109 § 1 pkt 5 u.s.p., kary dyscyplinarnej złożenia sędziego z urzędu. 
Obwiniona sędzia Sądu Rejonowego wniosła o zmianę zaskarżonego wyroku 
przez wymierzenie kary dyscyplinarnej w postaci nagany. W uzasadnieniu odwołania 
podniosła, że cała jej praca zawodowa związana jest z sądownictwem, ale jako osoba o 
wyłącznie pozytywnych cechach charakteru i nieodporna na stresy, z trudem 
funkcjonuje w środowisku zawodowym, w którym panuje zła atmosfera związana z 
walką o stanowiska, a także zawiść, egoizm i karierowiczostwo. W tych warunkach 
zawiódł ją instynkt samozachowawczy i przed pięciu laty doszło do ukarania jej 
usunięciem z zajmowanego stanowiska. W tym czasie okazało się, że jest chora, a 
ponadto ciężko zachorowała jej matka, której jest jedyną opiekunką. Od kilku lat żyje 
zatem w ciągłym stresie i pozostaje w złej kondycji psychofizycznej (stopniowo 
ujawniają się liczne poważne dolegliwości zdrowotne). 
Podniosła ponadto, że zdarzenie będące przedmiotem niniejszego postępowania 
dyscyplinarnego, do którego się przyznała i z powodu którego jest jej wstyd, 
spowodowane 
zostało 
przemęczeniem, 
utratą 
samokontroli 
i 
nadmiernymi 
obowiązkami. W opisanych trudnych warunkach zdrowotnych i życiowych 
uzasadniona jest więc, zdaniem obwinionej, prośba o wymierzenie łagodniejszej kary 
dyscyplinarnej. 
Sąd Najwyższy – Sąd Dyscyplinarny zważył, co następuje: 
Odwołanie obwinionej nie jest zasadne. W świetle analizy okoliczności sprawy i 
przy uwzględnieniu wszystkich zarzutów podniesionych w odwołaniu brak bowiem 
podstaw nie tylko do wymierzenia obwinionej łagodniejszej kary dyscyplinarnej, ale 
do powzięcia przekonania, że obwiniona powinna nadal sprawować urząd sędziego. 
Zły stan zdrowia i trudna sytuacja życiowa nie mogą mieć decydującego znaczenia dla 
uznania, że obwiniona zasługuje na sprawowanie tego urzędu. Nie może mieć w tym 
względzie znaczenia także eksponowane w odwołaniu przyznanie się obwinionej do 
popełnionego przewinienia, skoro w świetle zgromadzonych dowodów fakt 

 
3 
wykonywania przez nią czynności sędziowskich w stanie po użyciu alkoholu nie mógł 
być skutecznie kwestionowany. 
Sposób scharakteryzowania przez obwinioną w odwołaniu przymiotów własnej 
osoby i poczucia doznawanej krzywdy w konfrontacji z negatywnymi cechami 
środowiska sędziowskiego z jakim związana jest jej droga zawodowa, wskazuje na 
brak krytycyzmu i dystansu do siebie samej. Jest także wyrazem przekonania, że 
negatywne 
wydarzenia, 
będące 
następnie 
przedmiotem 
odpowiedzialności 
dyscyplinarnej, nastąpiły w wyniku okoliczności zewnętrznych na które nie miała 
wpływu. Obwiniona, w przeciwieństwie do tego co deklaruje, w rzeczywistości nie ma 
poczucia winy, skoro uważa, że brak przeszkód do dalszego pełnienia przez nią 
obowiązków sędziego w sądzie, w którym naraziła zarówno siebie jak i wymiar 
sprawiedliwości na kompromitację. Nie ulega bowiem wątpliwości, że wykonywanie 
obowiązków przez sędziego będącego w stanie po użyciu alkoholu jest, w odbiorze 
społecznym, kompromitujące dla wymiaru sprawiedliwości. 
Trafne są ustalenia faktyczne dokonane przez Sąd Apelacyjny – Sąd 
Dyscyplinarny, że bardzo poważne przewinienie służbowe obwinionej, ma postać 
rażącego uchybienia godności urzędu. Należy dodać, że przewinienie to nastąpiło w 
wyniku świadomego złamania poczucia obowiązku, zasad uczciwości, godności i 
honoru. 
Słusznie zwraca się uwagę w odwołaniu Krajowej Rady Sądownictwa, że 
stawienie się do pracy i wykonywanie obowiązków pod wpływem alkoholu przez 
pracownika, stanowi podstawę do rozwiązania umowy o pracę w trybie 
przewidzianym w art. 52 Kodeksu pracy. A nie ulega wątpliwości, że wobec sędziego, 
od którego wymaga się nieskazitelnego charakteru i którego urząd obwarowany jest 
licznymi gwarancjami, m. in. w zakresie nieusuwalności, muszą być stosowane 
znacznie podwyższone standardy w zakresie wszelkich zachowań, w tym także zasad 
sprawowania tego urzędu. 
Konieczne jest ponadto podkreślenie, że przewinienia będącego przedmiotem 
postępowania w niniejszej sprawie obwiniona dopuściła się po raz kolejny i pomimo 
uprzedniego ukarania jej w postępowaniu dyscyplinarnym (wyrokiem Sądu 
Apelacyjnego – Sądu Dyscyplinarnego z dnia 4 listopada 2003 r. wymierzono 
obwinionej karę usunięcia z funkcji przewodniczącej wydziału). 
Mając na uwadze wszystkie przytoczone okoliczności należało uznać, że 
obwiniona utraciła autorytet niezbędny do sprawowania urzędu sędziego i nie daje 
gwarancji należytego wykonywania obowiązków sędziego w przyszłości. 
Sąd Najwyższy – Sąd Dyscyplinarny, uznając zatem wniesione na niekorzyść 
obwinionej przez Krajową Radę Sądownictwa i Ministra Sprawiedliwości odwołania 
za zasadne, zmienił zaskarżony wyrok i na podstawie art. 109 § 1 pkt 5 ustawy – 

 
4 
Prawo o ustroju sądów powszechnych orzekł wobec sędziego Sądu Rejonowego karę 
złożenia z urzędu. 
O kosztach postępowania odwoławczego Sąd Najwyższy – Sąd Dyscyplinarny 
postanowił w oparciu o przepis art. 133 u.s.p.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI