SNO 34/08
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła odwołania od wyroku Sądu Apelacyjnego – Sądu Dyscyplinarnego, który uznał sędziego Sądu Rejonowego winnym przewinienia dyscyplinarnego z art. 107 § 1 u.s.p. Przewinienie polegało na rażącym naruszeniu art. 248 § 2 k.p.k. poprzez doręczenie postanowienia o tymczasowym aresztowaniu po upływie 24 godzin od przekazania go do dyspozycji Sądu, co skutkowało koniecznością zwolnienia zatrzymanego, oraz na naruszeniu art. 113 k.p.k. przez niepodpisanie postanowienia przed jego ogłoszeniem. Sąd Apelacyjny wymierzył karę upomnienia. Minister Sprawiedliwości zaskarżył wyrok w części dotyczącej kary, domagając się przeniesienia na inne miejsce służbowe, argumentując rażącą niewspółmierność kary upomnienia do wagi przewinienia i jego skutków społecznych. Obwiniony sędzia odwołał się w części dotyczącej uzasadnienia, wskazując na trudne okoliczności sprawy, obszerność akt, problemy techniczne oraz swoją postawę w postępowaniu. Sąd Najwyższy – Sąd Dyscyplinarny, rozpatrując odwołania, utrzymał zaskarżony wyrok w mocy. Sąd uznał, że kara upomnienia jest adekwatna, biorąc pod uwagę stopień winy obwinionego, który działał w warunkach odbiegających od typowych, miał krótki staż sędziowski i znalazł się w trudnej sytuacji organizacyjnej. Sąd podkreślił również, że postępowanie obwinionego po popełnieniu przewinienia stanowiło okoliczność łagodzącą. Odnosząc się do zarzutów Ministra Sprawiedliwości, Sąd Najwyższy stwierdził, że choć czyn miał znaczną społeczną szkodliwość, to stopień winy obwinionego nie pozwalał na wymierzenie surowszej kary. Sąd uznał również, że uzasadnienie Sądu Apelacyjnego było wystarczające.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaInterpretacja zasad wymiaru kary dyscyplinarnej dla sędziów, uwzględnianie stopnia winy i okoliczności popełnienia czynu, a także stosowanie przepisów proceduralnych w sprawach o tymczasowe aresztowanie.
Dotyczy specyficznej sytuacji sędziego z krótkim stażem i specyficznych okoliczności popełnienia przewinienia.
Zagadnienia prawne (2)
Czy kara upomnienia jest adekwatna do przewinienia dyscyplinarnego polegającego na rażącym naruszeniu przepisów proceduralnych przez sędziego, zwłaszcza w kontekście społecznej szkodliwości czynu i utraty autorytetu?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, kara upomnienia jest adekwatna, ponieważ stopień winy sędziego, wynikający z działania w nietypowych warunkach i braku doświadczenia, nie pozwala na wymierzenie surowszej kary, mimo społecznej szkodliwości czynu.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy uznał, że choć czyn był społecznie szkodliwy, stopień winy obwinionego, wynikający z jego krótkiego stażu sędziowskiego, trudnej sytuacji organizacyjnej i braku doświadczenia, nie uzasadniał wymierzenia kary surowszej niż upomnienie. Postawa obwinionego po popełnieniu przewinienia stanowiła okoliczność łagodzącą.
Czy uzasadnienie wyroku Sądu Apelacyjnego spełnia wymogi formalne określone w art. 424 k.p.k.?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, uzasadnienie Sądu Apelacyjnego jest wystarczające, ponieważ wskazuje udowodnione fakty, dowody, podstawę prawną wyroku oraz okoliczności brane pod uwagę przy wymiarze kary.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy stwierdził, że uzasadnienie Sądu Apelacyjnego zawiera wszystkie niezbędne elementy wymagane przez art. 424 k.p.k., w tym wskazanie faktów, dowodów, podstawy prawnej i okoliczności wpływających na wymiar kary.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| sędzia Sądu Rejonowego | osoba_fizyczna | obwiniony |
| Minister Sprawiedliwości | organ_państwowy | strona postępowania |
| Zastępca Rzecznika Dyscyplinarnego sędziego Sądu Okręgowego | organ_państwowy | strona postępowania |
| Rafał S. | osoba_fizyczna | podejrzany |
Przepisy (15)
Główne
k.p.k. art. 248 § § 2
Kodeks postępowania karnego
Przepis ten ma charakter gwarancyjny i wymaga szczególnej staranności przy jego stosowaniu. Naruszenie terminu doręczenia postanowienia o tymczasowym aresztowaniu skutkuje koniecznością zwolnienia zatrzymanego.
k.p.k. art. 113
Kodeks postępowania karnego
Wymaga podpisania postanowienia przed jego ogłoszeniem.
u.s.p. art. 107 § § 1
Ustawa – Prawo o ustroju sądów powszechnych
Określa, co stanowi przewinienie dyscyplinarne sędziego.
u.s.p. art. 109 § § 1 pkt 1
Ustawa – Prawo o ustroju sądów powszechnych
Określa karę upomnienia jako jedną z kar dyscyplinarnych.
u.s.p. art. 109 § § 1 pkt 4
Ustawa – Prawo o ustroju sądów powszechnych
Określa karę przeniesienia na inne miejsce służbowe jako jedną z kar dyscyplinarnych.
Pomocnicze
k.k. art. 53
Kodeks karny
Zakaz wymierzania kary przekraczającej stopień winy sprawcy, stosowany odpowiednio w postępowaniu dyscyplinarnym.
Konstytucja RP art. 30
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Zasada poszanowania godności człowieka, z której wynika zakaz wymierzania kary nadmiernie dolegliwej.
k.p.k. art. 335 § § 1
Kodeks postępowania karnego
Dotyczy dobrowolnego poddania się karze, zastosowany przez obwinionego jako podstawa wniosku.
k.p.k. art. 387 § § 1
Kodeks postępowania karnego
Dotyczy dobrowolnego poddania się karze, zastosowany przez Sąd Apelacyjny do rozpoznania wniosku obwinionego.
k.p.k. art. 424 § § 1 i 2
Kodeks postępowania karnego
Określa wymogi formalne uzasadnienia wyroku.
k.p.k. art. 438 § pkt 1 i 3
Kodeks postępowania karnego
Dotyczy zarzutów naruszenia przepisów postępowania przy wydawaniu wyroku.
k.p.k. art. 438 § pkt 4
Kodeks postępowania karnego
Dotyczy zarzutu rażącej niewspółmierności kary.
k.p.k. art. 437 § § 1
Kodeks postępowania karnego
Podstawa prawna orzekania przez Sąd Najwyższy w przedmiocie utrzymania lub zmiany zaskarżonego orzeczenia.
u.s.p. art. 128
Ustawa – Prawo o ustroju sądów powszechnych
Przepis proceduralny dotyczący postępowania dyscyplinarnego.
u.s.p. art. 133
Ustawa – Prawo o ustroju sądów powszechnych
Przepis proceduralny dotyczący postępowania dyscyplinarnego.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Stopień winy obwinionego, wynikający z jego krótkiego stażu sędziowskiego i działania w nietypowych warunkach, nie pozwala na wymierzenie kary surowszej niż upomnienie. • Postawa obwinionego po popełnieniu przewinienia stanowi okoliczność łagodzącą. • Uzasadnienie Sądu Apelacyjnego spełnia wymogi formalne.
Odrzucone argumenty
Kara upomnienia jest rażąco niewspółmierna do wagi przewinienia i jego skutków społecznych (argument Ministra Sprawiedliwości). • Obwiniony utracił autorytet konieczny do dalszego wykonywania obowiązków sędziowskich (argument Ministra Sprawiedliwości).
Godne uwagi sformułowania
zakaz wymierzania kary przekraczającej swoją dolegliwością stopień winy sprawcy • gwarancyjny charakter uregulowania zawartego w art. 248 § 2 k.p.k. • wpadł w swojego rodzaju panikę
Skład orzekający
Jerzy Steckiewicz
przewodniczący
Katarzyna Tyczka-Rote
członek
Kazimierz Zawada
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja zasad wymiaru kary dyscyplinarnej dla sędziów, uwzględnianie stopnia winy i okoliczności popełnienia czynu, a także stosowanie przepisów proceduralnych w sprawach o tymczasowe aresztowanie."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji sędziego z krótkim stażem i specyficznych okoliczności popełnienia przewinienia.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje, jak nawet drobne błędy proceduralne mogą mieć poważne konsekwencje i jak Sąd Najwyższy balansuje między surowością a indywidualnymi okolicznościami w ocenie odpowiedzialności sędziów.
“Sędzia ukarany za błąd proceduralny – czy kara upomnienia była sprawiedliwa?”
Sektor
praca
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.