SNO 34/05

UCHWAŁA  Z  DNIA  30  CZERWCA  2005  R. 
SNO  34/05 
 
Wydawanie 
przez 
sędziego 
orzeczeń 
w 
sprawach 
cywilnych 
zdecydowanie odbiegających od właściwego i poprawnego standardu 
stosowania prawa cywilnego oraz przepisów postępowania cywilnego godzi 
w powagę i dobro wymiaru sprawiedliwości, może zatem uzasadniać 
podjęcie przez Sąd Dyscyplinarny uchwały o zawieszeniu sędziego w 
czynnościach służbowych (art. 129 § 1 ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. – 
Prawo o ustroju sądów powszechnych – Dz. U. Nr 98, poz. 1070 ze zm.). 
 
Przewodniczący: sędzia SN Wiesław Błuś. 
Sędziowie SN: Helena Ciepła, Mirosław Bączyk (sprawozdawca). 
 
Sąd Najwyższy – Sąd Dyscyplinarny na posiedzeniu bez udziału Zastępcy 
Rzecznika Dyscyplinarnego, z udziałem protokolanta w sprawie sędziego Sądu 
Rejonowego po rozpoznaniu w dniu 30 czerwca 2005 r. w związku z zażaleniem 
sędziego na uchwałę Sądu Apelacyjnego  Sądu Dyscyplinarnego z dnia 25 
kwietnia 2005 r., sygn. akt (...) w przedmiocie zawieszenia sędziego w 
czynnościach służbowych 
 
uchwalił: 
zaskarżoną   u c h w a ł ę   u t r z y m a ć   w   m o c y;   kosztami postępowania 
obciążyć Skarb Państwa. 
 
 
U z a s a d n i e n i e 
 
Sąd Apelacyjny – Sąd Dyscyplinarny uchwałą z dnia 25 kwietnia 2005 r. 
(podjętą na podstawie art. 129 § 1 i § 3 ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. – Prawo o 
ustroju sądów powszechnych, Dz. U. Nr 98, poz. 1070 ze zm., cyt. dalej jako 
„prawo o u.s.p.”) zawiesił w czynnościach służbowych sędziego Sądu 
Rejonowego oraz obniżył temu sędziemu wynagrodzenie o 25 %. 
Zastępca Rzecznika Dyscyplinarnego postanowieniem z dnia 21 kwietnia 
2004 r. wszczął postępowanie dyscyplinarne wobec sędziego Sądu Rejonowego 
i postanowieniem z dnia 17 maja 2004 r. postawił jej zarzut popełnienia 
przewinienia dyscyplinarnego przewidzianego w art. 107 ust. 1 prawa o u.s.p., 
polegającego na oczywistym i rażącym naruszeniu przez obwinioną przepisów 
postępowania cywilnego w toku rozstrzygania przez nią spraw cywilnych. 
Obwiniona sędzia nie stawiła się na dwa kolejne terminy rozprawy, 
składając zaświadczenie lekarskie o niezdolności do pracy, które w świetle 
rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości oraz Ministra Zdrowia i Opieki 
Społecznej z dnia 24 czerwca 2003 r. nie usprawiedliwiało niestawiennictwa 

 
2 
przed sądem. Sąd Dyscyplinarny przeprowadził postępowanie dowodowe, 
przesłuchał m. in. świadków zgłoszonych przez Rzecznika Dyscyplinarnego. 
Dopuścił także dowód z opinii biegłego lekarza w celu wydania na podstawie 
akt sprawy wstępnej opinii medycznej, dotyczącej sędziego Sądu Rejonowego. 
W treści tej opinii wstępnej uznano, że odzwierciedlone w aktach sprawy 
przejawy 
zachowania 
się 
obwinionej 
dają 
podstawę 
do 
powzięcia 
uzasadnionych wątpliwości co do jej stanu zdrowia psychicznego. Wyznaczono 
obwinionej obrońcę z urzędu i wyznaczono kolejne posiedzenie w przedmiocie 
zawieszenia obwinionej w czynnościach służbowych. 
Sąd Apelacyjny – Sąd Dyscyplinarny uznał za uzasadnione zawieszenie 
obwinionej w czynnościach służbowych (art. 129 § 1 prawa o u.s.p.). W ocenie 
tego 
Sądu, 
powaga 
i 
dobro 
wymiaru 
sprawiedliwości 
wymagało 
natychmiastowego 
odsunięcia 
obwinionej 
od 
pełnienia 
obowiązków 
służbowych, co nie przesądzało jeszcze o ostatecznym wyniku postępowania 
dyscyplinarnego. Zebrany materiał dowodowy wskazuje na to, że obwiniona 
kontynuuje wadliwą praktykę orzeczniczą, w tym praktykę oddalania wniosków 
o wpis zastawu, obciążania kosztami postępowania osób nie będących 
uczestnikami 
postępowania. 
Zawieszenie 
obwinionej 
w 
czynnościach 
służbowych powodowało również konieczność obniżenia przysługującego jej 
wynagrodzenia w świetle art. 129 § 3 prawa o u.s.p. Ze względu na okoliczności 
sprawy i sytuację życiową obwinionej, Sąd Dyscyplinarny uznał, że 
wspomniane obniżenie powinno nastąpić w stopniu minimalnym, tj. o 25 % 
W zażaleniu na uchwałę Sądu Apelacyjnego – Sądu Dyscyplinarnego 
obwiniona sędzia zarzuciła naruszenie art. 439 § 1 pkt 9 k.p.k., art. 17 § 1 pkt 10 
k.p.k. w zw. z art. 128 prawa o u.s.p. Obwiniona wskazywała na to, że 
postępowanie dyscyplinarne przeciwko niej w ogóle nie zostało wszczęte z 
mocy art. 436 § 2 k.p.k. i w związku z tym wnosiła o uchylenie zaskarżonej 
uchwały oraz o umorzenie postępowania. Zarzuciła ponadto naruszenie art. 131 
§ 1 prawa o u.s.p. w wyniku podjęcia uchwały z pominięciem wysłuchania 
obwinionej i na podstawie nieznanej jej opinii biegłych lekarzy. Opinię tę 
wydano bez osobistego zbadania obwinionej i bez jakiejkolwiek dokumentacji 
lekarskiej, ponadto opinia ta pozostaje sprzeczna z orzeczeniem lekarskim o 
dopuszczeniu obwinionej do pracy. Obwiniona sędzia zarzucała niedoręczenie 
jej odpisu postanowienia o dopuszczeniu dowodu w przedmiocie wydania 
wspomnianej opinii wstępnej. W rezultacie obwiniona wnosiła – w razie 
nieuwzględnienia wniosku o uchylenie zaskarżonej uchwały i umorzenia 
postępowania – o uchylenie tej uchwały i przekazanie sprawy Sądowi 
Apelacyjnemu – Sądowi Dyscyplinarnemu do ponownego rozpoznania. 
Sąd Najwyższy – Sąd Dyscyplinarny zważył, co następuje: 
1. Bezpodstawny jest zarzut obwinionej, że zaskarżona uchwała zapadła 
mimo 
braku 
formalnego 
wszczęcia 
postępowania 
dyscyplinarnego. 
Postanowienie Zastępcy Rzecznika Dyscyplinarnego o wszczęciu postępowania 

 
3 
dyscyplinarnego w sprawie sygn. akt (...) zostało wydane w dniu 21 kwietnia 
2004 r. (k. 123 – 124 akt dyscyplinarnych). Postanowienie to spełnia wymagania 
przewidziane w art. 114 § 1 i § 2 prawa o u.s.p. Konsekwencją wszczęcia 
postępowania dyscyplinarnego było też postanowienie Zastępcy Rzecznika z 
dnia 17 maja 2004 r. o przedstawieniu zarzutów oraz postanowienie tego 
Rzecznika z dnia 22 lipca 2004 r. dot. rozpoznania sprawy dyscyplinarnej (k. 
215 i k. 228 akt dyscyplinarnych). Nie zachodziły zatem okoliczności 
wyłączające postępowanie dyscyplinarne w rozumieniu art. 17 pkt 10 k.p.k. w 
zw. z art. 128 prawa o u.s.p. 
Skoro zatem postępowanie dyscyplinarne zostało prawidłowo wszczęte, 
powstała prawna możliwość wydania przez Sąd Apelacyjny – Sąd 
Dyscyplinarny uchwały o zawieszeniu obwinionej w czynnościach służbowych 
(art. 129 § 1 prawa o u.s.p). 
2. Nietrafne są zastrzeżenia obwinionej, że zaskarżona uchwała stanowi 
orzeczenie najbardziej surowe przed merytorycznym rozstrzygnięciem sprawy. 
W uzasadnieniu zaskarżonej uchwały z dnia 25 kwietnia 2005 r. podane zostały 
przekonujące przyczyny uwzględniające odsunięcie obwinionej od pełnienia 
sędziowskich obowiązków służbowych. Chodzi przede wszystkim o działalność 
orzeczniczą obwinionej, która istotnie godzi w powagę i dobro wymiaru 
sprawiedliwości, skoro zdecydowanie odbiega ona od właściwego standardu 
stosowania przepisów prawa cywilnego i przepisów postępowania cywilnego. 
Otóż w 2005 r. obwiniona kontynuowała praktykę oddalania wniosków o wpis 
zastawu do rejestru z tych samych przyczyn jak w 2004 r., pomimo uchylenia 
przez Sąd Okręgowy wszystkich zaskarżonych orzeczeń przez nią wydanych. W 
piśmie z dnia 16 marca 2005 r. uwidoczniono okoliczności obciążenia kosztami 
postępowania osób nie będących w ogóle uczestnikami postępowania 
(pracowników banku). Trafnie też stwierdzono w uzasadnieniu zaskarżonej 
uchwały, że także inne dowody zgromadzone w postępowaniu (np. z 
przesłuchania świadków) wskazują na to, że obwiniona nie powinna 
wykonywać obowiązków służbowych w najbliższym czasie. Jeżeli weźmie się 
pod uwagę ponadto treść tzw. opinii wstępnej z dnia 22 listopada 2004 r. (k. 263 
akt), to zawieszenie jej w wykonywaniu obowiązków służbowych ma na 
względzie także dobro samej zainteresowanej. 
Należy stwierdzić, że przedmiotem rozpoznania Sądu Najwyższego – Sądu 
Dyscyplinarnego jest jedynie trafność zaskarżonej uchwały, której treść – jak 
wskazano w jej uzasadnieniu – nie przesądza jeszcze o ostatecznym wyniku 
postępowania dyscyplinarnego, a także o tym, czy mogłoby ono być w 
przyszłości w ogóle kontynuowane (np. w razie wszczęcia postępowania o 
ubezwłasnowolnienie obwinionej). 
Obniżenie obwinionej wynagrodzenia (o 25 %) na czas zawieszenia 
stanowi prawną konsekwencję zawieszenia obwinionej w czynnościach 
służbowych (art. 129 § 1 i § 3 prawa o u.s.p.). Sąd Dyscyplinarny pierwszej 
instancji nie miał możliwości nierozstrzygania w przedmiocie obniżenia 

 
4 
wynagrodzenia, mógł tylko decydować o wysokości takiego obniżenia i 
skorzystał z oznaczenia jego minimalnego progu. Ubocznie tylko należałoby 
zaznaczyć, 
że 
gdyby 
wobec 
obwinionej 
wszczęto 
postępowanie 
o 
ubezwłasnowolnienie (art. 544 i nast. k.p.c.), Sąd Apelacyjny – Sąd 
Dyscyplinarny, zawieszając obwinioną w czynnościach służbowych, nie mógłby 
w ogóle obniżyć wynagrodzenia przysługującego sędziemu (art. 129 § 3 prawa o 
u.s.p.). Z akt sprawy nie wynika, że zostało wszczęte wspomniane 
postępowanie. 
3. Nietrafne są także inne, podniesione w zażaleniu zarzuty o charakterze 
formalnym. 
Już sam charakter tzw. opinii wstępnej z dnia 22 listopada 2004 r. 
(postanowienie z dnia 25 października 2004 r., k. 261 akt) eliminował udział 
obwinionej w jej wydaniu. Nie była to bowiem opinia wydana na podstawie art. 
202 k.p.k. (postanowienie o dopuszczeniu takiej opinii zapadło w dalszej fazie 
postępowania dyscyplinarnego; postanowienie z dnia 25 kwietnia 2005 r., k. 317 
akt). Przy porównaniu celu tzw. opinii wstępnej i zaświadczenia lekarskiego o 
dopuszczeniu obwinionej do pracy z dnia 8 listopada 2004 r. (k. 91), a także – 
specjalizacji lekarzy podpisujących oba te dokumenty medyczne, Sąd 
Apelacyjny – Sąd Dyscyplinarny miał dostateczne podstawy do uwzględnienia 
treści tzw. opinii wstępnej przy powzięciu zaskarżonej uchwały. 
Z przedstawionych względów Sąd Najwyższy – Sąd Dyscyplinarny 
utrzymał zaskarżoną uchwałę w mocy jako uzasadnioną w świetle dowodów 
zebranych w toku dotychczasowego postępowania.