Orzeczenie · 2004-09-16

SNO 31/04

Sąd
Sąd Najwyższy – Sąd Dyscyplinarny
Miejsce
Warszawa
Data
2004-09-16
SAOSinneodpowiedzialność dyscyplinarna sędziówŚrednianajwyższy
sędziaodpowiedzialność dyscyplinarnanietrzeźwośćprawo o ustroju sądów powszechnychkara dyscyplinarnaSąd Najwyższygodność urzędu

Sprawa dotyczyła sędziego Sądu Rejonowego, który został obwiniony o prowadzenie samochodu w stanie nietrzeźwości (1,84 promila alkoholu w wydychanym powietrzu) w dniu 4 marca 2004 r. Sąd Apelacyjny – Sąd Dyscyplinarny uznał go za winnego i wymierzył karę dyscyplinarną przeniesienia na inne miejsce służbowe, uznając czyn za uchybienie godności sędziego. Sąd Apelacyjny wziął pod uwagę długoletnią, nienaganną pracę sędziego, jego dobrą opinię oraz trudną sytuację rodzinną (choroba córki, ojca, żony), która mogła wpłynąć na jego zachowanie. Od tego wyroku odwołali się zarówno obwiniony sędzia, domagając się złagodzenia kary, jak i Minister Sprawiedliwości, wnioskując o jej zaostrzenie do złożenia z urzędu. Sąd Najwyższy – Sąd Dyscyplinarny utrzymał w mocy zaskarżony wyrok. Uzasadniając, Sąd Najwyższy stwierdził, że wszystkie okoliczności podnoszone przez obwinionego zostały wzięte pod uwagę przez sąd niższej instancji i że orzeczona kara nie jest rażąco surowa. Podkreślono, że czyn ten kwalifikuje się do najcięższych przewinień dyscyplinarnych. Jednocześnie Sąd Najwyższy nie uwzględnił odwołania Ministra Sprawiedliwości, uznając, że mimo popełnienia czynu zabronionego, okoliczności sprawy (silny stres związany z chorobą córki) uzasadniały wymierzenie kary łagodniejszej niż najsurowsza. Kara przeniesienia na inne miejsce służbowe została uznana za wystarczający sygnał, że czyny godzące w autorytet wymiaru sprawiedliwości nie pozostają bezkarne.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Uzasadnienie wymiaru kar dyscyplinarnych dla sędziów, zwłaszcza w przypadkach popełnienia czynów zabronionych, z uwzględnieniem okoliczności łagodzących i obciążających.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej procedury dyscyplinarnej wobec sędziów, ale ogólne zasady oceny przewinień i wymiaru kar mogą mieć szersze zastosowanie.

Zagadnienia prawne (3)

Czy prowadzenie samochodu w stanie nietrzeźwości przez sędziego stanowi ciężkie przewinienie dyscyplinarne i jakie konsekwencje powinno nieść?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, prowadzenie samochodu w stanie nietrzeźwości przez sędziego stanowi oczywiste i rażące naruszenie prawa oraz uchybienie godności urzędu, kwalifikując się jako ciężkie przewinienie dyscyplinarne.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że czyn ten jest zabroniony przez kodeks karny i stanowi zagrożenie dla bezpieczeństwa ruchu drogowego. Mimo pozytywnych cech osobowych i trudnej sytuacji życiowej sędziego, waga przewinienia wymaga adekwatnej kary.

Jaka kara dyscyplinarna jest adekwatna dla sędziego, który prowadził samochód w stanie nietrzeźwości, biorąc pod uwagę jego dotychczasową karierę i sytuację życiową?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Kara przeniesienia na inne miejsce służbowe jest adekwatna, nie jest rażąco surowa ani zbyt łagodna, biorąc pod uwagę wszystkie okoliczności.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy uznał, że kara przeniesienia na inne miejsce służbowe jest dolegliwa i spełnia cele prewencyjne, jednocześnie nie będąc karą najsurowszą (złożenie z urzędu), która mogłaby być nieproporcjonalna w świetle okoliczności łagodzących. Kara ta daje sygnał, że takie zachowania nie są tolerowane.

Czy okoliczności łagodzące, takie jak trudna sytuacja rodzinna i stres, mogą uzasadniać wymierzenie łagodniejszej kary dyscyplinarnej za prowadzenie pojazdu w stanie nietrzeźwości?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, okoliczności łagodzące mogą być brane pod uwagę przy wymiarze kary, ale nie mogą całkowicie zwalniać od odpowiedzialności ani prowadzić do wymierzenia kary niewspółmiernie łagodnej.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy przyznał, że trudna sytuacja życiowa i rodzinna sędziego (choroba córki) była przyczyną jego nieracjonalnego zachowania, ale podkreślił, że czyn ten nadal stanowił poważne naruszenie prawa i godności urzędu, wymagające adekwatnej reakcji.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Utrzymanie w mocy zaskarżonego wyroku
Strona wygrywająca
Sąd Apelacyjny – Sąd Dyscyplinarny (utrzymanie kary)

Strony

NazwaTypRola
sędzia Sądu Rejonowegoosoba_fizycznaobwiniony
Minister Sprawiedliwościorgan_państwowystrona wnosząca odwołanie

Przepisy (6)

Główne

u.s.p. art. 107 § § 1

Ustawa z dnia 27 lipca 2001 r. – Prawo o ustroju sądów powszechnych

Określa ogólnie przewinienia dyscyplinarne, wymieniając przykładowo oczywistą i rażącą obrazę przepisów prawa oraz uchybienie godności urzędu.

u.s.p. art. 109 § § 1

Ustawa z dnia 27 lipca 2001 r. – Prawo o ustroju sądów powszechnych

Wymienia kary dyscyplinarne, w tym przeniesienie na inne miejsce służbowe i złożenie z urzędu.

Pomocnicze

k.k. art. 178a § § 1

Kodeks karny

Dotyczy prowadzenia pojazdu mechanicznego w stanie nietrzeźwości lub pod wpływem środka odurzającego, zagrożone karą do dwóch lat pozbawienia wolności.

Prawo o ustroju sądów powszechnych art. 61 § § 1 ust. 2

Określa wymóg nieskazitelnego charakteru dla sędziego.

k.p.k. art. 437

Kodeks postępowania karnego

Dotyczy utrzymania lub zmiany wyroku sądu pierwszej instancji przez sąd odwoławczy.

k.p.k. art. 456

Kodeks postępowania karnego

Dotyczy stosowania przepisów k.p.k. do postępowania przed sądem dyscyplinarnym.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Czyn sędziego stanowi ciężkie przewinienie dyscyplinarne. • Kara przeniesienia na inne miejsce służbowe jest adekwatna i spełnia cele prewencyjne. • Okoliczności łagodzące nie zwalniają od odpowiedzialności za czyn godzący w godność urzędu.

Odrzucone argumenty

Zarzut rażącej niewspółmierności kary (zarówno wniosek o złagodzenie, jak i zaostrzenie). • Argumenty obwinionego o trudnej sytuacji życiowej i rodzinnej jako usprawiedliwienie czynu. • Argument Ministra Sprawiedliwości o konieczności wymierzenia najsurowszej kary z uwagi na znamiona przestępstwa.

Godne uwagi sformułowania

uchybił godności sędziego • czyn ten jest ciężkim przewinieniem dyscyplinarnym • czyn ten jest niejako kwalifikowany przypadek przewinienia dyscyplinarnego • czyn obwinionego miał charakter odosobniony i był czymś incydentalnym we wzorowej dotychczasowej jego karierze • przewinienia służbowe zawierające znamiona przestępstwa stanowią najcięższą kategorię przewinień służbowych sędziów • zachowanie obwinionego zrealizowało znamiona czynu zabronionego, którego strona podmiotowa polega na umyślności, stopień zawinienia obwinionego należy ocenić jako drastycznie duży • zachowanie jego nie tylko realizowało znamiona umyślnego czynu zabronionego, ale stanowiło także realne poważne niebezpieczeństwo dla życia i zdrowia innych uczestników ruchu • kara dyscyplinarna musi być odpowiednio surowa • nie zasługuje również na uwzględnienie odwołanie Ministra Sprawiedliwości • nie należy do przestępstw najpoważniejszych, a ponadto został popełniony w okolicznościach, które pozwalają na łagodniejsze potraktowanie jego sprawcy • kara przeniesienia na inne miejsce służbowe, daje wystarczający sygnał, że czyny godzące w autorytet wymiaru sprawiedliwości nie pozostają bezkarne.

Skład orzekający

Jerzy Steckiewicz

przewodniczący

Krystyna Bednarczyk

sprawozdawca

Roman Kuczyński

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Uzasadnienie wymiaru kar dyscyplinarnych dla sędziów, zwłaszcza w przypadkach popełnienia czynów zabronionych, z uwzględnieniem okoliczności łagodzących i obciążających."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej procedury dyscyplinarnej wobec sędziów, ale ogólne zasady oceny przewinień i wymiaru kar mogą mieć szersze zastosowanie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy sędziego, który popełnił czyn zabroniony (jazda po alkoholu), co zawsze budzi zainteresowanie. Pokazuje zderzenie wysokich wymagań stawianych sędziom z ludzkimi słabościami i trudnymi sytuacjami życiowymi.

Sędzia złapany po alkoholu – czy trudna sytuacja rodzinna usprawiedliwia jazdę po pijanemu?

Sektor

praca

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst