SNO 3/06

Sąd Najwyższy – Sąd Dyscyplinarny2006-02-23
SNKarneprzestępstwa przeciwko wymiarowi sprawiedliwościWysokanajwyższy
korupcjasędziaodpowiedzialność karnaimmunitetsąd dyscyplinarnytajemnica służbowałapownictwoprotekcja

Sąd Najwyższy utrzymał w mocy uchwałę Sądu Dyscyplinarnego zezwalającą na pociągnięcie sędziego do odpowiedzialności karnej za zarzucane jej czyny korupcyjne i związane z ujawnieniem tajemnicy służbowej.

Sąd Najwyższy – Sąd Dyscyplinarny rozpoznał zażalenia sędziego Sądu Okręgowego i jej obrońcy na uchwałę Sądu Dyscyplinarnego zezwalającą na pociągnięcie sędziego do odpowiedzialności karnej, zawieszenie jej w czynnościach służbowych i obniżenie wynagrodzenia. Sędzia była podejrzana o przyjęcie korzyści majątkowych w zamian za wpływanie na decyzje sądowe oraz o ujawnienie tajemnicy służbowej związanej z egzaminem na aplikację sądową. Sąd Najwyższy uznał, że materiał dowodowy dostatecznie uzasadnia podejrzenie popełnienia przestępstw i utrzymał zaskarżoną uchwałę w mocy.

Sąd Najwyższy – Sąd Dyscyplinarny rozpoznał zażalenia wniesione przez sędziego Sądu Okręgowego oraz jej obrońcę na uchwałę Sądu Dyscyplinarnego z dnia 24 listopada 2005 r. Uchwała ta zezwalała na pociągnięcie sędziego do odpowiedzialności karnej, zawieszała ją w czynnościach służbowych na czas trwania postępowania oraz obniżała jej wynagrodzenie o 30%. Sędzia była podejrzana o popełnienie szeregu czynów, w tym przyjęcie korzyści majątkowych od Mirosława B. w zamian za wpływanie na decyzje sądowe dotyczące odroczenia kar, uchylenia tymczasowego aresztowania oraz utrzymania w mocy postanowień o nieuwzględnieniu wniosków o tymczasowe aresztowanie. Dodatkowo zarzucono jej ujawnienie tajemnicy służbowej związanej z egzaminem na aplikację sądową, przekazując odpowiedzi na pytania testowe i ustne kandydatce, a także przyjęcie korzyści osobistej w postaci imprezy towarzyskiej za te działania. Sąd Apelacyjny – Sąd Dyscyplinarny uznał, że przedstawiony przez prokuratora materiał dowodowy, w tym zeznania Mirosława B., dostatecznie uzasadnia podejrzenie popełnienia zarzucanych czynów. Sąd Najwyższy, rozpatrując zażalenia, podkreślił, że kryterium dla wydania uchwały zezwalającej na pociągnięcie sędziego do odpowiedzialności karnej jest istnienie dostatecznie uzasadnionego podejrzenia popełnienia przestępstwa. Stwierdził, że takie wysokie prawdopodobieństwo dopuszczenia się przez sędziego przestępstwa występuje w tej sprawie, opierając się nie tylko na materiałach operacyjnych, ale przede wszystkim na dowodach osobowych, w tym zeznaniach Mirosława B. oraz wyjaśnieniach samej sędzi, która przyznała się do udzielania rad w związku z popełnieniem przez niego przestępstwa przemytu. Sąd Najwyższy uznał, że Sąd Apelacyjny prawidłowo ocenił materiał dowodowy i nie znalazł podstaw do uwzględnienia zażaleń, utrzymując zaskarżoną uchwałę w mocy.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (4)

Odpowiedź sądu

Tak, materiał dowodowy, w tym zeznania świadków i wyjaśnienia podejrzanej, dostatecznie uzasadnia podejrzenie popełnienia przez sędziego zarzucanych czynów.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy uznał, że kryterium 'dostatecznie uzasadnionego podejrzenia' jest spełnione, gdy zebrane dowody wskazują na wysokie prawdopodobieństwo popełnienia przestępstwa. W tej sprawie takie prawdopodobieństwo istniało, opierając się na dowodach osobowych, a nie tylko na materiałach operacyjnych.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

utrzymanie w mocy uchwały Sądu Apelacyjnego – Sądu Dyscyplinarnego

Strona wygrywająca

Prokurator Apelacyjny

Strony

NazwaTypRola
sędzia Sądu Okręgowegoosoba_fizycznapodejrzana
adwokat – obrońca sędziegoosoba_fizycznaobrońca
Prokurator Apelacyjnyorgan_państwowywnioskodawca
Mirosław B.osoba_fizycznaświadkowie/podejrzany w innej sprawie
Jan W.osoba_fizycznaświadkowie/podejrzany w innej sprawie
Wiesław P.osoba_fizycznaoskarżony w innej sprawie
Tomasz G.osoba_fizycznaoskarżony w innej sprawie
Robert G.osoba_fizycznaoskarżony w innej sprawie
Artur C.osoba_fizycznaświadkowie/podejrzany w innej sprawie
Elżbieta K.osoba_fizycznaświadkowie/matka kandydatki
Karolina K.osoba_fizycznakandydatka na aplikantkę sądową
Tomasz K.osoba_fizycznazięć Elżbiety K.

Przepisy (17)

Główne

p.u.s.p. art. 80 § § 1

Ustawa – Prawo o ustroju sądów powszechnych

Podstawa do wniosku Prokuratora Apelacyjnego o wydanie zezwolenia na pociągnięcie sędziego do odpowiedzialności karnej.

p.u.s.p. art. 80 § § 2c

Ustawa – Prawo o ustroju sądów powszechnych

Warunek wydania uchwały zezwalającej na pociągnięcie sędziego do odpowiedzialności karnej – istnienie dostatecznie uzasadnionego podejrzenia popełnienia przez niego przestępstwa.

k.k. art. 228 § § 1

Kodeks karny

Czyn zabroniony polegający na przyjęciu korzyści majątkowej przez funkcjonariusza publicznego.

k.k. art. 228 § § 3

Kodeks karny

Czyn zabroniony polegający na przyjęciu korzyści majątkowej lub osobistej za naruszenie przepisów prawa.

k.k. art. 266 § § 2

Kodeks karny

Czyn zabroniony polegający na ujawnieniu informacji stanowiącej tajemnicę służbową.

Pomocnicze

p.u.s.p. art. 128

Ustawa – Prawo o ustroju sądów powszechnych

Przepis stanowiący o odpowiednim stosowaniu przepisów Kodeksu postępowania karnego do spraw nieuregulowanych w Rozdziale 3 Prawa o ustroju sądów powszechnych.

k.k. art. 12

Kodeks karny

Okoliczność popełnienia czynu w krótkich odstępach czasu, w wykonaniu z góry powziętego zamiaru.

k.k. art. 230 § § 1

Kodeks karny

Czyn zabroniony polegający na pośrednictwie w załatwianiu spraw w zamian za korzyści majątkowe lub osobiste.

k.p.k. art. 313

Kodeks postępowania karnego

Przepis dotyczący postawienia zarzutów i występowania dostatecznie uzasadnionych podejrzeń.

k.p.k. art. 303

Kodeks postępowania karnego

Przepis dotyczący wszczęcia śledztwa i występowania uzasadnionego podejrzenia popełnienia przestępstwa.

k.p.k. art. 237 § § 2

Kodeks postępowania karnego

Możliwość zarządzenia przez prokuratora kontroli i utrwalenia rozmów telefonicznych w wypadkach niecierpiących zwłoki.

u.P. art. 19 § ust. 1

Ustawa o Policji

Czynności operacyjno-rozpoznawcze podejmowane przez Policję w celu zapobieżenia lub wykrycia przestępstw.

Konstytucja RP art. 181

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Immunitet sędziowski jako prawo konstytucyjne.

Konstytucja RP art. 178 § ust. 1

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Gwarancje niezawisłości sędziowskiej.

Konstytucja RP art. 49

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Prawo do ochrony życia prywatnego i rodzinnego (podnoszone w zażaleniu).

EKPC art. 6 § ust. 1

Konwencja o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności

Prawo do rzetelnego procesu (podnoszone w zażaleniu).

EKPC art. 8

Konwencja o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności

Prawo do poszanowania życia prywatnego i rodzinnego (podnoszone w zażaleniu).

Argumenty

Skuteczne argumenty

Dostatecznie uzasadnione podejrzenie popełnienia przestępstwa przez sędziego. Materiały dowodowe, w tym zeznania świadków, potwierdzają zarzuty. Immunitet sędziowski nie jest absolutny i służy ochronie niezawisłości, a nie bezkarności. Postępowanie dyscyplinarne ma odrębny charakter od postępowania karnego, a materiały operacyjne mogą być w nim wykorzystane.

Odrzucone argumenty

Wykorzystanie materiału operacyjnego uzyskanego na podstawie ustawy o Policji w postępowaniu niebędącym postępowaniem karnym narusza przepisy. Naruszenie art. 6 k.p.k. i art. 6 ust. 1 EKPC (prawo do rzetelnego procesu). Naruszenie art. 156 § 1 k.p.k. (prawo do obrony, dostęp do akt). Błąd w ustaleniach faktycznych polegający na przyjęciu, że materiały przedłożone przez prokuratora w dostatecznym stopniu uzasadniają podejrzenie popełnienia przestępstwa.

Godne uwagi sformułowania

Immunitet sędziowski nie jest jednak przywilejem sędziowskiej korporacji zawodowej, lecz instytucją służącą ochronie niezawisłości sędziowskiej, tj. wartości niezbędnej dla prawidłowego funkcjonowania demokratycznego państwa prawnego. Owo „dostatecznie uzasadnione podejrzenie” stanowi warunek materialny wyrażający się w istnieniu dostatecznej podstawy faktycznej do postawienia określonej osoby w „stan podejrzenia”. Nie chodzi zatem o ustalenie, że określona osoba popełniła przestępstwo, lecz o to, że zebrane dowody wskazują na wysokie prawdopodobieństwo zaistnienia tego faktu.

Skład orzekający

Jacek Sobczak

przewodniczący

Andrzej Wróbel

członek

Roman Kuczyński

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja zakresu immunitetu sędziowskiego, dopuszczalność wykorzystania materiałów operacyjnych w postępowaniu dyscyplinarnym, kryteria zezwolenia na pociągnięcie sędziego do odpowiedzialności karnej."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznego postępowania dyscyplinarnego wobec sędziego, a nie ogólnego postępowania karnego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 8/10

Sprawa dotyczy korupcji na najwyższym szczeblu wymiaru sprawiedliwości – sędziego sądu okręgowego, co budzi ogromne zainteresowanie społeczne i prawnicze. Pokazuje mechanizmy ochrony sędziów i jednocześnie odpowiedzialności za nadużycia.

Sędzia sądu okręgowego przed obliczem odpowiedzialności karnej – co ujawnił Sąd Najwyższy?

Sektor

prawo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
UCHWAŁA  Z  DNIA  23  LUTEGO  2006  R. 
SNO  3/06 
 
Przewodniczący: sędzia SN Jacek Sobczak. 
Sędziowie SN: Andrzej Wróbel, Roman Kuczyński (sprawozdawca). 
 
S ą d  N a j w y ż s z y  –  S ą d  D y s c y p l i n a r n y  z udziałem Zastępcy 
Rzecznika 
Dyscyplinarnego 
Sędziów 
Sądów 
Powszechnych 
sędziego 
Sądu 
Apelacyjnego oraz protokolanta w sprawie sędziego Sądu Okręgowego po 
rozpoznaniu na posiedzeniu w dniu 23 lutego 2006 r. zażaleń wniesionych przez 
sędziego Sądu Okręgowego i adwokata – jej obrońcę na uchwałę Sądu 
Dyscyplinarnego z dnia 24 listopada 2005 r., sygn. akt (...) zezwalającą na 
pociągnięcie sędziego Sądu Okręgowego do odpowiedzialności karnej, zawieszającą 
ją w czynnościach służbowych na czas trwania postępowania i obniżającą o 30 % 
wysokość jej wynagrodzenia na czas zawieszenia w czynnościach służbowych 
 
zaskarżoną u c h w a ł ę  u t r z y m a ł  w  m o c y . 
 
U z a s a d n i e n i e  
 
Prokurator Apelacyjny na podstawie art. 80 § 1 ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. – 
Prawo o ustroju sadów powszechnych (Dz. U. Nr 98, poz. 1070 ze zm.) wniósł o 
wydanie zezwolenia na pociągnięcie do odpowiedzialności karnej sędziego Sądu 
Okręgowego za czyny zabronione, polegające na tym, że: 
I. 
w bliżej nieustalonym dniu, w lutym 2002 r. w A. w związku z pełnieniem 
funkcji sędziego Sądu Okręgowego w A. przyjęła od Mirosława B. 
korzyść majątkową w kwocie nie mniejszej niż 2 000 zł, którą przekazał 
mu Jan W. w zamian za podjęcie się działań umożliwiających odroczenie 
wykonania kary 4 lat pozbawienia wolności, orzeczonej wyrokiem Sądu 
Rejonowego z dnia 16 lipca 1999 r. w sprawie sygn. akt II K 1522/98, tj. o 
czyn z art. 228 § 1 k.k.; 
II. 
w bliżej nieustalonym dniu po 25 września 2001 r. w A. w związku z 
pełnieniem funkcji sędziego Sądu Okręgowego przyjęła od Mirosława B. 
korzyść majątkową w kwocie 2 000 zł w zamian za uchylenie 
tymczasowego 
aresztowania 
zastosowanego 
postanowieniem 
Sądu 
Rejonowego – sygn. akt II Kol 398/01 wobec Wiesława P. w sprawie Ds. 
713/01 Prokuratury Rejonowej w B., tj. o czyn z art. 228 § 1 k.k.; 
III. 
w dniu 16 października 2001 r. w A. w związku z pełnieniem funkcji 
sędziego Sądu Okręgowego przyjęła od Mirosława B. korzyść majątkową 

 
2
w kwocie 4 000 zł w zamian za wydanie postanowień o utrzymaniu w 
mocy postanowień Sądu Rejonowego o nieuwzględnieniu wniosków o 
zastosowanie tymczasowego aresztowania wobec Tomasza i Roberta G. w 
sprawie Ds. 713/01 Prokuratury Rejonowej w B., tj. o czyn z art. 228 § 1 
k.k.; 
IV. 
w bliżej nieustalonym dniu w marcu 2004 r. w A. w związku z pełnieniem 
funkcji sędziego Sądu Okręgowego i jednocześnie wiceprezesa tego Sądu 
przyjęła od Mirosława B. korzyść majątkową w kwocie 2 000 zł, którą 
przekazał mu w tym celu Artur C. w zamian za podjęcie się działań 
umożliwiających odroczenie wykonania kary 1 roku pozbawienia 
wolności, której wykonanie wobec Artura C. zarządzono postanowieniem 
Sądu Rejonowego z dnia 18 lutego 2004 r. – sygn. II Ko 53/04, II K 
804/02, tj. o czyn z art. 228 § 1 k.k.; 
V. 
w bliżej nieustalonym dniu w październiku 2004 r. w A. w związku z 
pełnieniem funkcji sędziego Sądu Okręgowego przyjęła od Mirosława B. 
korzyść majątkową w kwocie 2 000 zł, którą przekazał mu w tym celu 
Artur C. w zamian za podjęcie się działań umożliwiających odroczenie 
wykonania kary pozbawienia wolności, której wykonanie wobec Artura C. 
zarządzono postanowieniem Sądu Rejonowego z dnia 18 lutego 2004 r. – 
sygn. akt II Ko 53/04, II K 804/02, tj. o czyn z art. 228 § 1 k.k.; 
VI. 
w dniu 28 kwietnia 2005 r. w A. w związku z pełnieniem funkcji sędziego 
Sądu Okręgowego przyjęła od Mirosława B. korzyść majątkową w kwocie 
2 000 zł, którą przekazał mu w tym celu Artur C. w zamian za podjęcie się 
działań umożliwiających zawieszenie wykonania kary 1 roku pozbawienia 
wolności, której wykonanie wobec Artura C. zarządzono postanowieniem 
Sądu Rejonowego z dnia 18 lutego 2004 r. – sygn. akt II Ko 53/04, II K 
804/02, tj. o czyn  z art. 228 § 1 k.k.; 
VII. w dniu 28 kwietnia 2005 r. w A. w związku z pełnieniem funkcji sędziego 
Sądu Okręgowego przyjęła od Mirosława B. korzyść majątkową w postaci 
1 000 zł w zamian za podjęcie się działań zmierzających do wydania w 
Sądzie Rejonowym w C. łagodniejszego wyroku wobec Mirosława B., 
oskarżonego w sprawie Ds. 306/05 Prokuratury Rejonowej w C., tj. o czyn 
z art. 228 § 3 k.k.; 
VIII. w okresie od dnia 14 czerwca 2005 r. do dnia 30 czerwca 2005 r. w A. i 
D. działając w krótkich odstępach czasu, w wykonaniu z góry powziętego 
zamiaru jako sędzia Sądu Okręgowego ujawniła informację stanowiącą 
tajemnicę służbową, którą uzyskała w związku z wykonywaniem 
czynności członka Komisji Egzaminacyjnej przy Sądzie Okręgowym w 

 
3
A., powołanej przez Prezesa Sądu Apelacyjnego, a której ujawnienie 
mogło narazić 
na szkodę prawnie 
chroniony 
interes 
wymiaru 
sprawiedliwości, w ten sposób, że w dniu 14 czerwca 2005 r. weszła w 
porozumienie z Elżbietą K. – matką kandydatki na aplikantkę sądową, 
ustalając z nią sposób przekazania jej córce Karolinie K. odpowiedzi na 
pytania części testowej egzaminu pisemnego dla kandydatów na 
aplikantów, a następnie w dniu 29 czerwca 2005 r. wbrew zakazowi 
wynikającemu z pisma Departamentu Centrum Szkolenia Kadr Wymiaru 
Sprawiedliwości Ministerstwa Sprawiedliwości z dnia 17 czerwca 2005 r. 
– sygn. D-CSK – 3/05, przed zakończeniem egzaminu pisemnego 
zapoznała się z treścią odpowiedzi na pytania testowe i przekazała je o 
godzinie 10:48 Tomaszowi K. – zięciowi Elżbiety K. celem przekazania 
Karolinie K., która w tym celu opuściła salę egzaminacyjną, następnie w 
dniu 30 czerwca 2005 r. za pośrednictwem innej osoby przekazała w D. 
Karolinie K., opracowane przez Prezesa Sądu Apelacyjnego zestawy 
pytań na egzamin ustny, który odbył się w dniu 4 lipca 2005 r., tj. czyn z 
art. 266 § 2 k.k. w związku z art. 12 k.k.; 
IX. 
w dniu 9 lipca 2005 r. w E., powiat (...), województwo (...) w związku z 
pełnieniem stanowiska sędziego Sądu Okręgowego przyjęła od Elżbiety 
K. korzyść osobistą w postaci imprezy towarzyskiej za zachowanie 
stanowiące naruszenie przepisów prawa, a mianowicie ujawnienie 
informacji stanowiącej tajemnicę służbową, z którą zapoznała się w 
związku z wykonywaniem czynności służbowych członka Komisji 
Egzaminacyjnej 
Sądu 
Okręgowego, 
polegającej 
na 
przekazaniu 
kandydatce na aplikantkę sądową Karolinie K. treści odpowiedzi na 
testowe pytania części pisemnej egzaminu na aplikację sądową oraz 
zestawów pytań na część ustną egzaminu, której ujawnienie mogło narazić 
na szkodę prawnie chroniony interes wymiaru sprawiedliwości, tj. o czyn 
z art. 228 § 3 k.k. 
W uzasadnieniu wniosku prokurator wskazał, że w toku prowadzonego śledztwa 
Ap II Ds. 7/05/Sw w sprawie podejmowania się pośrednictwa w załatwianiu spraw i 
powoływania się przy tym na wpływy w prokuraturach i policji w zamian za korzyści 
majątkowe i osobiste – tj. o czyny z art. 230 § 1 k.k. zgromadzono materiał 
dowodowy, który pozwolił na przedstawienie zarzutów Mirosławowi B., Arturowi C., 
Robertowi G. i Tomaszowi G. Zgromadzone dowody, jak również materiały 
operacyjne zebrane przez Centralne Biuro Śledcze Komendy Głównej Policji 
wskazują na osobisty kontakt Mirosława B. z sędzią Sądu Okręgowego, pełniącą 
jednocześnie funkcję wiceprezesa tego Sądu Okręgowego. W czasie osobistych 
kontaktów Mirosława B. z sędzią Sądu Okręgowego dochodziło do pozaprocesowych 

 
4
uzgodnień oczekiwanych, przez niego i inne osoby, orzeczeń. W zamian Mirosław B. 
przekazywał sędziemu korzyści majątkowe w kwotach po kilka tysięcy złotych, a 
ponadto kawę, alkohol i słodycze. Ponadto zgromadzono materiał dowodowy 
wskazujący na uzasadnione podejrzenie, iż sędzia Sądu Okręgowego dopuściła się 
przestępstw w związku z uczestnictwem w Komisji Egzaminacyjnej Sądu 
Okręgowego w A. powołanej dla przeprowadzenia konkursu dla kandydatów na 
aplikantów sądowych. Już w dniu 14 czerwca 2005 r. nastąpiło porozumienie 
pomiędzy sędzią Sądu Okręgowego i Elżbietą K., które miało na celu umożliwienie 
zdania egzaminu i przyjęcia na aplikację sądową Karoliny K. – córki Elżbiety K. 
Zgodnie z tym porozumieniem sędzia Sądu Okręgowego wyniosła z sali 
egzaminacyjnej w kodeksie odpowiedzi na pytania testowe, które przekazała 
Tomaszowie K. – mężowi Karoliny K., a ten przekazał je Karolinie K., która wyszła w 
tym celu z sali egzaminacyjnej. W dniach 29 i 30 czerwca 2005 r. sędzia Sądu 
Okręgowego i Elżbieta K. kontaktowały się wzajemnie w celu ustalenia sposobu 
przekazania Karolinie K. zestawów pytań na egzamin ustny, co też przed tym 
egzaminem nastąpiło. Karolina K. zdała egzamin z pierwszą lokatą. W dniu 14 
czerwca 2005 r. Elżbieta K. obiecała sędziemu Sądu Okręgowego, że po zakończeniu 
egzaminów wraz z córką zorganizują dla niej imprezę towarzyską. Impreza ta odbyła 
się na działce Elżbiety K. w miejscowości E. w dniu 9 lipca 2005 r. Impreza ta 
stanowiła formę podziękowania dla sędziego za pomoc, jakiej ta udzieliła Karolinie 
K., była zatem korzyścią którą sędzia Sądu Okręgowego przyjęła za czynność, która 
stanowiła naruszenie prawa. W związku z powyższym Prokurator Apelacyjny wniósł o 
wydanie uchwały zezwalającej na pociągnięcie sędziego Sądu Okręgowego do 
odpowiedzialności karnej. 
Sąd Apelacyjny – Sąd Dyscyplinarny uchwałą z dnia 24 listopada 2005 r. 
zezwolił na pociągnięcie sędziego Sądu Okręgowego do odpowiedzialności karnej 
sądowej za wyżej opisane czyny i zawiesił ją w czynnościach służbowych na czas 
trwania postępowania oraz obniżył o 30 % jej wynagrodzenie na czas trwania 
zawieszenia w czynnościach służbowych. 
Sąd Apelacyjny zwrócił uwagę, że obowiązkiem sądu dyscyplinarnego jest co do 
zasady jedynie ocena materiału dowodowego, przedstawionego przez prokuratora 
wnoszącego o zezwolenie na pociągnięcie sędziego do odpowiedzialności karnej a nie 
jej weryfikacja, bądź to przez ponowne przeprowadzenie tych dowodów, czy też w 
świetle innych możliwych do przeprowadzenia dowodów przeciwnych, mających 
znaczenie dla oceny wiarygodności dowodów zgromadzonych dotychczas przez 
prokuratora. 
Immunitet sędziowski chroniący sędziego przed możliwością prowadzenia 
przeciwko niemu postępowania karnego bez zgody sądu dyscyplinarnego jest prawem 
konstytucyjnym (art. 181 Konstytucji RP) i jedną z gwarancji niezawisłości 

 
5
sędziowskiej, o której mowa w art. 178 ust. 1 Konstytucji RP. Immunitet sędziowski 
nie jest jednak przywilejem sędziowskiej korporacji zawodowej, lecz instytucją 
służącą ochronie niezawisłości sędziowskiej, tj. wartości niezbędnej dla prawidłowego 
funkcjonowania demokratycznego państwa prawnego. Jednakże zakres orzekania w 
przedmiocie udzielenia zezwolenia na pociągnięcie sędziego do odpowiedzialności 
karnej nie obejmuje kontroli postępowania przygotowawczego z punktu widzenia 
stosowania zasady legalizmu oraz nie obejmuje bezpośredniego przeprowadzenia tych 
dowodów, które stanowią podstawę wniosku (por. uzasadnienie uchwały Sądu 
Najwyższego – Sądu Dyscyplinarnego z dnia 30 marca 2005 r., SNO 11/05, OSNSD z 
2005 r., poz. 6). Zdaniem Sądu Apelacyjnego – Sądu Dyscyplinarnego w 
przedstawionych przez Prokuratora Apelacyjnego wraz z wnioskiem o wyrażenie 
zgody na pociągnięcie sędziego do odpowiedzialności aktach sprawy Ap i Ds. 7/6/S 
znajdują się dowody wskazane w uzasadnieniu wniosku, a ich treść w sposób 
dostateczny uzasadnia podejrzenie popełnienia przez sędziego Sądu Okręgowego 
zarzucanych jej czynów. W szczególności podejrzenie to uprawdopodobniają 
wyjaśnienia złożone w postępowaniu w sprawie Ap IOI Ds. 7/05/S przez Mirosława 
B. Kwestionując wiarygodność zeznań tego świadka i zarzucając im tendencyjność 
sędzia nie przedstawiła dowodów mogących wykazać nieprawdopodobieństwo 
zdarzeń, stanowiących podstawę przedstawionych jej zarzutów. 
Powyższą uchwałę zaskarżyła sędzia Sądu Okręgowego oraz jej obrońca. 
Obrońca zarzucił naruszenie przepisów postępowania – art. 6 k.p.k. w związku z art. 
128 ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. – Prawo o ustroju sądów powszechnych oraz art. 6 
ust. 1 Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności, art. 156 § 1 
k.p.k. w związku z art. 128 Prawa o ustroju sądów powszechnych, art. 49 Konstytucji 
RP i art. 8 Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności przez 
wykorzystanie materiału operacyjnego uzyskanego na podstawie art. 19 ustawy z dnia 
6 kwietnia 1990 r. o Policji (jednolity tekst: Dz. U. z 2002 r. Nr 7, poz. 58 ze zm.) w 
postępowaniu nie będącym postępowaniem karnym (art. 438 pkt 2 k.p.k. w związku z 
art. 128 Prawa o ustroju sądów powszechnych) oraz błąd w ustaleniach faktycznych 
przyjętych za podstawę orzeczenia polegający na przyjęciu, że materiały 
przedstawione przez Prokuratora Apelacyjnego w dostatecznym stopniu uzasadniają 
podejrzenie popełnienia przestępstwa przez sędziego. Obrońca wniósł o zmianę 
zaskarżonej uchwały i orzeczenie odmiennie co do istoty sprawy poprzez odmowę 
wydania zezwolenia na pociągnięcie do odpowiedzialności karnej, ewentualnie o 
uchylenie zaskarżonej uchwały w całości i przekazanie sprawy do ponownego 
rozpoznania Sądowi Apelacyjnemu – Sądowi Dyscyplinarnemu. Zażalenie sędziego 
Sądu Okręgowego zarzuca naruszenie art. 6 k.p.k. w związku z art. 128 ustawy z dnia 
27 lipca 2001 r. – Prawo o ustroju sądów powszechnych, art. 6 ust. 1 Konwencji o 
Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności, obrazę art. 156 § 1 k.p.k. w 

 
6
związku z art. 128 Prawa o ustroju sądów powszechnych, art. 49 Konstytucji RP i art. 
8 Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności, polegającą na 
wykorzystaniu materiału operacyjnego, uzyskanego na podstawie art. 19 ustawy z dnia 
6 kwietnia 1990 r. o Policji i błąd w ustaleniach faktycznych polegający na przyjęciu, 
iż materiały przedłożone przez Prokuratora Apelacyjnego w dostatecznym stopniu 
uzasadniają podejrzenie popełnienia przestępstwa przez tego sędziego. Wnioski 
zażalenia sędziego Sądu Okręgowego są zbieżne z wnioskami zażalenia jej obrońcy. 
Sąd Najwyższy – Sąd Dyscyplinarny rozważył, co następuje: 
Obydwa zażalenia nie zasługują na uwzględnienie. Przepis art. 80 § 2c Prawa o 
ustroju sądów powszechnych stanowi, że można wydać uchwałę zezwalającą na 
pociągnięcie sędziego do odpowiedzialności karnej, jeżeli zachodzi dostatecznie 
uzasadnione podejrzenie popełnienia przez niego przestępstwa. Kryterium to zawsze 
było uwzględniane w orzecznictwie Sądu Najwyższego – Sądu Dyscyplinarnego (por. 
uchwały: z dnia 18 marca 1998 r., SD 5/97; z dnia 17 listopada 1996 r., SD 40/96; z 
dnia 12 czerwca 2003 r., SNO 28/03; z dnia 11 października 2005 r., SNO 43/05; z 
dnia 11 marca 2003 r., SNO 9/03). W tej ostatniej uchwale Sąd Najwyższy wyraził 
pogląd, że jeżeli zgromadzone w sprawie dowody w dostatecznym stopniu uzasadniają 
wniosek o popełnieniu przez sędziego czynu wyczerpującego wszystkie znamiona 
czynu zabronionego pod groźbą kary, przewidziane w ustawie (art. 1 § 1 k.k.), a w 
dodatku należącego do kategorii czynów wywołujących zdecydowanie negatywny 
odbiór społeczny, ocenę winy i stopnia społecznej szkodliwości czynu (art. 1 § 2 i 2 
k.k.) należy pozostawić organowi, do którego będzie należało merytoryczne 
postępowanie karne. W uregulowanym w art. 80 § 2c kryterium zezwolenia na 
pociągnięcie sędziego do odpowiedzialności karnej dopatrzyć się można nawiązania 
do treści art. 313 k.p.k., w którym również jest mowa o dostatecznie uzasadnionych 
podejrzeniach, że czyn popełniła określona osoba. Owo „dostatecznie uzasadnione 
podejrzenie” stanowi warunek materialny wyrażający się w istnieniu dostatecznej 
podstawy faktycznej do postawienia określonej osoby w „stan podejrzenia”. 
Porównanie treści art. 303 k.p.k. z treścią art. 313 k.p.k. prowadzi do jednoznacznego 
wniosku, że dostatecznie uzasadnione podejrzenie w odniesieniu do konkretnej osoby 
oznacza wyższy stopień podejrzenia tak co do faktu popełnienia przestępstwa, jak i co 
do osoby sprawcy. Nie chodzi zatem o ustalenie, że określona osoba popełniła 
przestępstwo, 
lecz 
o 
to, 
że 
zebrane 
dowody 
wskazują 
na 
wysokie 
prawdopodobieństwo zaistnienia tego faktu (por. uzasadnienie uchwały Sądu 
Najwyższego – Sądu Dyscyplinarnego z dnia 11 października 2005 r., SNO 43/05). 
Takie wysokie prawdopodobieństwo dopuszczenia się przez sędziego Sądu 
Okręgowego przestępstwa występuje w przedmiotowej sprawie i nie wynika ono li 
tylko z materiałów operacyjnych uzyskanych na podstawie art. 19 ustawy z dnia 6 

 
7
kwietnia 1990 r. o Policji. W tym miejscu zauważyć należy pewną istotną 
niekonsekwencję skarżących: z jednej strony podważają oni stosowanie tzw. kontroli 
operacyjnej (art. 19 ust. 6 ustawy o Policji), jako niedopuszczalnej w postępowaniu nie 
będącym postępowaniem karnym, z drugiej strony zarzucają naruszenie przepisów art. 
6 i 156 § 1 k.p.k., mających – tak należy to odczytywać – zastosowanie wprost do 
postępowania dyscyplinarnego, gdy tymczasem, jak stanowi art. 128 Prawa o ustroju 
sadów powszechnych, w sprawach nie uregulowanych w Rozdziale 3 tego Prawa 
stosuje się odpowiednio przepisy Kodeksu postępowania karnego. Ponadto z przepisu 
art. 19 ust. 1 ustawy o Policji w brzmieniu zamieszczonym w tekście jednolitym: 
„Przy wykonywaniu czynności operacyjno-rozpoznawczych, w zakresie nieobjętym 
przepisami Kodeksu postępowania karnego podejmowanych przez Policję w celu 
zapobieżenia lub wykrycia przestępstw umyślnych, ściganych z oskarżenia 
publicznego”, nowelą z dnia 27 lipca 2001 r., obowiązującą od 19 marca 2002 r., 
wykreślono słowa „w zakresie nieobjętym przepisami Kodeksu postępowania 
karnego” (Dz. U. z 2001 r. Nr 100, poz. 1084). 
Także w postępowaniu karnym w wypadkach niecierpiących zwłoki kontrolę i 
utrwalenie rozmów telefonicznych może zarządzić prokurator, gdy toczące się 
postępowanie dotyczy m.in. łapownictwa i płatnej protekcji (art. 237 § 2 i § 3 pkt 17 
k.p.k.), przy czym w postępowaniu sądowym formą procesową może być tylko 
protokół, co wymaga weryfikacji osób prowadzących rozmowę, autentyczności zapisu 
i odtworzenia nagrania w obecności stron; jednak przy odpowiednim stosowaniu 
przepisów postępowania karnego do postępowania dyscyplinarnego, materiały 
operacyjne nie mają na celu ustalenia (udowodnienia), że dana osoba popełniła 
przestępstwo, lecz wykazanie, że zachodzi dostateczne prawdopodobieństwo 
zaistnienia takiego faktu. Jednakże w przedmiotowej sprawie, wbrew twierdzeniom 
skarżących, Sąd Apelacyjny-Sąd Dyscyplinarny nie oparł się głównie na materiałach 
operacyjnych, a na dowodach osobowych, w szczególności zeznaniach Mirosława B., 
a także wyjaśnieniach sędziego Sądu Okręgowego, w których przyznała ona, że 
udzielała mu rad w związku z popełnieniem przez niego przestępstwa przemytu. 
Sąd Apelacyjny – Sąd Dyscyplinarny zgodnie z zasadami doświadczenia 
życiowego i logicznego rozumowania wyciągnął prawidłowe wnioski z wieloletniej 
znajomości i zażyłości Mirosława B. i sędziego Sądu Okręgowego, a zeznania tego 
świadka odnośnie udziału i roli sędziego w sprawach Wiesława P., braci G., Artura C., 
Jana W. znajdują potwierdzenie w czynnościach procesowych podejmowanych przez 
sędziego, układają się w logiczny ciąg i nie pozwalają ocenić w tym zakresie zeznań 
świadka Mirosława B. jako gołosłownych, mających charakter pomówień bądź 
konfabulacji. Do zeznań tego świadka sędzia Sądu Okręgowego odniosła się zresztą 
obszernie, co dowodzi, że treść wniosku Prokuratora Apelacyjnego i jego uzasadnienie 
było zrozumiałe i wprowadzało w wystarczającym stopniu w meritum sprawy, a zatem 

 
8
nie jest uprawnione twierdzenie skarżących o naruszeniu w postępowaniu przed 
Sądem pierwszej instancji prawa do obrony. W świetle art. 80 § 2c Prawa o u.s.p. dla 
podjęcia 
uchwały 
uchylającej 
immunitet 
sędziowski 
nie 
jest 
konieczne 
przeprowadzenie postępowania dowodowego i merytoryczna, ostateczna ocena 
materiału stanowiącego podstawę wniosku prokuratora, ponieważ uchwała taka nie 
przesądza ani samego faktu popełnienia przestępstwa ani winy sędziego. 
Z powyższych motywów Sąd Najwyższy – Sąd Dyscyplinarny nie znalazł 
podstaw do uwzględnienia zażaleń sędziego oraz jej obrońcy i na podstawie art. 110 § 
1 pkt 2 i art. 119 ustawy – Prawo o ustroju sadów powszechnych zaskarżoną uchwałę 
utrzymał w mocy.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI