SNO 67/15

Sąd Najwyższy - Sąd Dyscyplinarny2015-12-03
SNinnepostępowanie dyscyplinarneŚrednianajwyższy
sędziapostępowanie dyscyplinarneSąd Najwyższywznowienie postępowaniaskład sąduKonstytucja RPEKPCz

Sąd Najwyższy oddalił wniosek sędziego o wznowienie postępowania dyscyplinarnego, uznając brak podstaw prawnych.

Sędzia Sądu Okręgowego M. P. złożył wniosek o wznowienie postępowania dyscyplinarnego, które zakończyło się prawomocnym wyrokiem Sądu Najwyższego utrzymującym w mocy karę upomnienia za obrazę przepisów k.p.c. Wnioskodawca powołał się na naruszenie zasad właściwego składu sądu oraz popełnienie przestępstwa przez orzekających sędziów. Sąd Najwyższy-Sąd Dyscyplinarny oddalił wniosek, stwierdzając brak podstaw do wznowienia postępowania.

Sędzia Sądu Okręgowego M. P. złożył wniosek o wznowienie postępowania dyscyplinarnego, które zostało zakończone prawomocnym wyrokiem Sądu Najwyższego z dnia 13 kwietnia 2015 r., sygn. akt SNO 13/15. Wyrok ten utrzymał w mocy wcześniejsze orzeczenie Sądu Apelacyjnego-Sądu Dyscyplinarnego, które uznało sędziego M. P. za winnego przewinienia dyscyplinarnego polegającego na oczywistej i rażącej obrazie art. 477¹⁴ k.p.c. w pięciu sprawach, za co wymierzono mu karę upomnienia. Sędzia M. P. jako podstawy wznowienia wskazał naruszenie zasad właściwego składu sądu (art. 111 u.s.p. w zw. z art. 45 Konstytucji RP i art. 6 EKPCz) oraz popełnienie przestępstwa z art. 231 k.k. przez orzekających sędziów. Sąd Najwyższy-Sąd Dyscyplinarny oddalił wniosek, uznając, że nie wystąpiły bezwzględne przyczyny odwoławcze uzasadniające wznowienie z urzędu, a skład sądu został wyznaczony zgodnie z prawem. Ponadto, brak było prawomocnego wyroku skazującego za zarzucane przestępstwo, a argumentacja wnioskodawcy stanowiła jedynie polemikę z oceną prawną czynu, a nie wskazywała na nowe fakty lub dowody.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Nie, wniosek o wznowienie postępowania nie zasługuje na uwzględnienie.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy uznał, że nie wystąpiły przesłanki do wznowienia postępowania, ani z urzędu (brak bezwzględnych przyczyn odwoławczych), ani na wniosek strony (brak dowodów na popełnienie przestępstwa przez sędziów orzekających oraz brak nowych faktów lub dowodów).

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalić wniosek

Strona wygrywająca

Skarb Państwa

Strony

NazwaTypRola
M. P.osoba_fizycznaobwiniony sędzia

Przepisy (11)

Główne

k.p.k. art. 542 § § 1 i 3

Kodeks postępowania karnego

Podstawa do wznowienia postępowania z urzędu.

u.s.p. art. 111

Ustawa Prawo o ustroju sądów powszechnych

Zasady wyznaczania składu sądu.

k.p.k. art. 540 § § 1

Kodeks postępowania karnego

Podstawa wznowienia postępowania.

k.p.k. art. 541 § § 1

Kodeks postępowania karnego

Wymóg prawomocnego wyroku skazującego dla wznowienia z powodu przestępstwa.

Pomocnicze

k.p.k. art. 439 § § 1 pkt 2

Kodeks postępowania karnego

Bezwzględna przyczyna odwoławcza.

Konstytucja RP art. 45 § ust. 1

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Prawo do rzetelnego procesu.

EKPCz art. 6

Konwencja o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności

Prawo do rzetelnego procesu.

k.k. art. 231

Kodeks karny

Nadużycie władzy lub niedopełnienie obowiązków.

u.s.p. art. 126 § § 1

Ustawa Prawo o ustroju sądów powszechnych

Podstawy wznowieniowe w postępowaniu dyscyplinarnym.

u.s.p. art. 128

Ustawa Prawo o ustroju sądów powszechnych

Możliwość stosowania przepisów k.p.k. w postępowaniu dyscyplinarnym.

k.p.c. art. 477 § 14

Kodeks postępowania cywilnego

Przepis dotyczący postępowania w sprawach dyscyplinarnych sędziów.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Skład Sądu Najwyższego-Sądu Dyscyplinarnego został wyznaczony zgodnie z prawem. Nie wystąpiły bezwzględne przyczyny odwoławcze uzasadniające wznowienie z urzędu. Brak jest prawomocnego wyroku skazującego za przestępstwo popełnione przez sędziów orzekających. Argumentacja wnioskodawcy stanowi polemikę z oceną prawną, a nie dowód na nowe fakty lub dowody.

Odrzucone argumenty

Sąd nie był właściwie wyznaczony w rozumieniu art. 111 u.s.p. w zw. z art. 45 Konstytucji RP i art. 6 EKPCz. Wyrok Sądu Najwyższego uzyskano w wyniku przekroczenia uprawnień i niedopełnienia obowiązków (art. 231 k.k.).

Godne uwagi sformułowania

wniosek o wznowienie postępowania nie zasługuje na uwzględnienie wskazana przez wnioskodawcę podstawa wznowieniowa odnosząca się do wystąpienia w sprawie jednej z bezwzględnych przyczyn odwoławczych stanowi wyłącznie przesłankę do wznowienia postępowania z urzędu skład Sądu Najwyższego-Sądu Dyscyplinarnego został wyznaczony zgodnie z zasadami określonymi w art. 111 u.s.p. zachowana jest bowiem przypadkowość w doborze sędziów do rozpoznania spraw dyscyplinarnych i nie ma znaczenia to, czy są oni losowani niejako 'na przyszłość', czy mieliby być wylosowani już po wpłynięciu danej sprawy do Sądu Najwyższego czyn, o którym mowa w art. 540 § 1 pkt 1 k.p.k., musi być ustalony prawomocnym wyrokiem skazującym

Skład orzekający

Andrzej Siuchniński

przewodniczący-sprawozdawca

Romualda Spyt

członek

Dariusz Zawistowski

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących wznowienia postępowania dyscyplinarnego, zasad wyznaczania składu sądu dyscyplinarnego oraz wymogów formalnych dla podstaw wznowienia opartych na popełnieniu przestępstwa."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznego postępowania dyscyplinarnego sędziów, ale zawiera ogólne zasady proceduralne.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy procedury dyscyplinarnej wobec sędziego i interpretacji przepisów proceduralnych, co jest interesujące dla prawników specjalizujących się w tym obszarze.

Sędzia chciał wznowić postępowanie dyscyplinarne. Sąd Najwyższy odmówił, wyjaśniając kluczowe zasady.

Sektor

praca

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt SNO 67/15
POSTANOWIENIE
Dnia 3 grudnia 2015 r.
Sąd Najwyższy - Sąd Dyscyplinarny w składzie:
SSN Andrzej Siuchniński (przewodniczący, sprawozdawca)
‎
SSN Romualda Spyt
‎
SSN Dariusz Zawistowski
w sprawie
M. P.
sędziego Sądu Okręgowego w […]
po rozpoznaniu na posiedzeniu bez udziału stron
w dniu 3 grudnia 2015 r.
wniosku obwinionego o wznowienie postępowania,
‎
zakończonego prawomocnym wyrokiem Sądu Najwyższego-Sądu Dyscyplinarnego
z dnia 13 kwietnia 2015 r., sygn. akt SNO 13/15
p o s t a n o w i ł :
1. oddalić wniosek;
2. kosztami postępowania obciążyć Skarb Państwa.
UZASADNIENIE
Sędzia Sądu Okręgowego M. P. pismem z dnia 17 września 2015 r. złożył wniosek o wznowienie postępowania dyscyplinarnego zakończonego prawomocnym wyrokiem Sądu Najwyższego z dnia 13 kwietnia 2015 r., sygn. akt SNO 13/15, który utrzymał w mocy wyrok Sądu Apelacyjnego-Sądu Dyscyplinarnego w […] z dnia 23 września 2014 r., uznający sędziego M. P. za winnego przewinienia dyscyplinarnego, polegającego na oczywistej i rażącej obrazie art. 477
14
k.p.c. w pięciu prowadzonych przez obwinionego sprawach, za które wymierzono mu karę upomnienia.
Jako podstawy wznowienia sędzia M. P. wskazał
- art. 542 § 1 i 3 k.p.k. w zw. z art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k., akcentując to, że w jego przekonaniu, w sprawie nie orzekał sąd właściwie wyznaczony w rozumieniu art. 111 u.s.p. w zw. z art. 45 Konstytucji RP i art. 6 EKPCz;
- art. 540 § 1 k.p.k., wskazując, że jego zdaniem wyrok Sądu Najwyższego uzyskano w wyniku przekroczenia uprawnień i niedopełnienia obowiązków tj. przestępstwa z art. 231 k.k. w postaci orzekania bez akt spraw objętych zarzutami, czym nie dopełniono obowiązków związanych z rzetelnym orzekaniem oraz przekroczono uprawnienia uznając stosowanie Konstytucji RP przez sąd za delikt dyscyplinarny.
Na podstawie tej argumentacji sędzia M. P. wniósł o wznowienie postępowania w sprawie, uchylenie wyroku z dnia 13 kwietnia 2015 r. w pkt 2 tj. części utrzymującej w mocy ukaranie za czyn polegający na oczywistej i rażącej obrazie art. 477
14
k.p.c. i przekazanie sprawy sądowi właściwemu do ponownego rozpoznania lub uchylenie wyroku Sądu Najwyższego i uniewinnienie obwinionego.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje.
Wniosek o wznowienie postępowania nie zasługuje na uwzględnienie.
W pierwszej kolejności należy zaznaczyć, że wskazana przez wnioskodawcę podstawa wznowieniowa odnosząca się do wystąpienia w sprawie jednej z bezwzględnych przyczyn odwoławczych stanowi wyłącznie przesłankę do wznowienia postępowania z urzędu (zob. uchwała siedmiu sędziów SN z dnia 24 maja 2005 r., I KZP 5/05, OSNKW 2005/6/48, Prok.i Pr.-wkł. 2005/10/10, OSP 2006/3/37, Wokanda 2005/11/10, Biul.SN 2005/5/15; por. T. Grzegorczyk,
Komentarz do art. 542 Kodeksu postępowania karneg
o, teza 8, Lex 2004; J. Grajewski, S. Steinborn,
Komentarz aktualizowany do art. 542 Kodeksu postępowania karnego,
teza 7, Lex 2015). Z tego względu argumentację wnioskodawcy w tym zakresie można postrzegać jedynie jako sygnalizację do podjęcia przez Sąd Najwyższy czynności z urzędu.
Rozpatrując w tym kontekście prezentowane przez wnioskodawcę stanowisko należy stwierdzić, że w sprawie będącej przedmiotem wniosku o wznowienie nie doszło do wystąpienia okoliczności, o której mowa w art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k., albowiem skład Sądu Najwyższego-Sądu Dyscyplinarnego został wyznaczony zgodnie z zasadami określonymi w art. 111 u.s.p. Nastąpiło to w drodze losowania składów orzekających w trybie przepisów uchwały nr 4 /2003 Kolegium Sądu Najwyższego z dnia 17 lutego 2003 r. - Regulamin losowania składów Sądu Najwyższego orzekającego w sprawach dyscyplinarnych sędziów Sądu Najwyższego oraz sędziów sądów powszechnych (dalej: Regulamin), uchwalony na podstawie art. 20 § 2 pkt 6 ustawy o SN w zw. z art. 110 § 1 pkt 2 u.s.p. i art. 111 u.s.p. Nie miał tu natomiast zastosowania wskazywany przez wnioskodawcę art. 53 ustawy o Sądzie Najwyższym.
Potwierdzeniem przeprowadzenia stosownej czynności jest wyciąg z protokołu z posiedzenia kolegium Sądu Najwyższego z dnia 21 maja 2014 r.. (k. 64 akt SN), podczas którego – zgodnie z § 8 w zw. z § 3 i 4 ww. Regulaminu – dokonano losowania składów (w tym składu nr 12, który rozpoznał sprawę SNO 13/15), które przyporządkowano do poszczególnych spraw wg kolejności ich wpływu. To, że podczas posiedzenia Kolegium Sądu Najwyższego losuje się wiele składów orzekających do rozpoznania spraw dyscyplinarnych, mających wpłynąć do Sądu Najwyższego w przyszłości, jest uwarunkowane względami pragmatycznymi i w żadnym razie nie stoi w sprzeczności z treścią art. 111 k.p.k., jak też nie narusza wyznaczanych przez art. 45 ust. 1 Konstytucji i art. 6 EKPCz standardów rzetelnego procesu. Zachowana jest bowiem przypadkowość w doborze sędziów do rozpoznania spraw dyscyplinarnych i nie ma znaczenia to, czy są oni losowani niejako „na przyszłość”, czy mieliby być wylosowani już po wpłynięciu danej sprawy do Sądu Najwyższego. Akcentowanie przez wnioskodawcę, aby losowanie składu odbywało się „do sprawy” nie znajduje oparcia w treści, a tym bardziej w funkcji przepisu art. 111 u.s.p. wyznaczanej względami gwarancyjnymi.
Odnosząc się do drugiej podstawy wznowieniowej –
propter falsa
, należy podkreślić, że zgodnie z art. 540 § 1 pkt 1 k.p.k., postępowanie sądowe zakończone prawomocnym orzeczeniem wznawia się, jeżeli w związku z postępowaniem dopuszczono się przestępstwa, a istnieje uzasadniona podstawa do przyjęcia, że mogło to mieć wpływ na treść orzeczenia. Dopełnieniem tej przesłanki jest treść art. 541 § 1 k.p.k., według którego, czyn, o którym mowa w art. 540 § 1 pkt 1 k.p.k., musi być ustalony prawomocnym wyrokiem skazującym, chyba, że orzeczenie takie nie może zapaść z powodu przyczyn wymienionych w art. 17 § 1 pkt 3 –11 k.p.k. lub w art. 22 k.p.k.
Należy przy tym wyrazić pogląd, że wobec tego, iż art. 126 § 1 u.s.p. zawiera kadłubową regulację podstaw wznowieniowych, za uprawnione należy uznać zastosowanie w postępowaniu dyscyplinarnym sędziów art. 541 § 1 (i 2) k.p.k. jako że jest to potrzebne dla właściwej wykładni i zastosowania art. 126 § 1 u.s.p. Trzeba podkreślić, że art. 541 § 1 k.p.k. nie stanowi samoistnego unormowania, wprowadzającego ograniczenie podstaw wznowieniowych, ale sprzężony jest z podstawą
propter falsa
, stanowiąc jej dopełnienie i dlatego uzasadnione jest jego stosowanie w rozpoznawanej sprawie poprzez art. 128 u.s.p.
Biorąc pod uwagę treść art. 541 § 1 k.p.k., wobec braku wyroku skazującego sędziów Sądu Najwyższego za przestępstwo z art. 231 k.k., jak i w ogóle toku postępowania, które dotyczyłoby okoliczności wskazywanych przez wnioskodawcę oczywiste jest to, że także i w tym zakresie wniosek o wznowienie postępowania nie zasługuje na uwzględnienie. Argumentacja wnioskodawcy nie prowadzi także do stwierdzenia wystąpienia przesłanki, o której mowa w art. 540 § 1 pkt 2 lit. a) k.p.k., albowiem odnosi się jedynie do realiów procesowych sprawy oraz zagadnień prawych, stanowiąc polemikę z oceną prawną przypisanego czynu, dokonaną przez Sąd Najwyższy-Sąd Dyscyplinarny. Nie wskazuje natomiast na nowe fakty i dowody nieznane przedtem temu Sądowi, które ujawniły się po wydaniu wyroku z dnia 13 kwietnia 2015 r., sygn. akt SNO 13/15, stwarzające przypuszczenie, że skazany nie popełnił czynu albo czyn jego nie stanowił przewinienia lub nie podlegał karze.
Mając na uwadze powyższe rozważania, Sąd Najwyższy orzekł jak w postanowieniu.
kc

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI