SNO 23/04
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy zmienił wyrok sądu niższej instancji, wymierzając sędziemu karę dyscyplinarną przeniesienia na inne miejsce służbowe zamiast upomnienia za próbę manipulacji treścią wyroku.
Minister Sprawiedliwości odwołał się od wyroku sądu dyscyplinarnego niższej instancji, który wymierzył sędziemu karę upomnienia za polecenie usunięcia z akt sprawy wyroku i zastąpienia go innym o odmiennej treści. Minister uznał karę za rażąco niewspółmierną do wagi przewinienia. Sąd Najwyższy – Sąd Dyscyplinarny przychylił się do odwołania, uznając, że zachowanie sędziego, które nosiło znamiona przestępstwa z art. 276 k.k., podważa autorytet wymiaru sprawiedliwości i zasługuje na surowszą karę dyscyplinarną.
Sąd Najwyższy – Sąd Dyscyplinarny rozpoznał sprawę sędziego Sądu Rejonowego w związku z odwołaniem Ministra Sprawiedliwości od wyroku Sądu Apelacyjnego – Sądu Dyscyplinarnego. Sąd Apelacyjny uznał sędziego za winnego tego, że poleciła sekretarzowi sądowemu usunięcie z akt sprawy wyroku i zastąpienie go innym o odmiennej treści, naruszając tym prawo i popełniając przewinienie służbowe. Za to przewinienie wymierzono karę dyscyplinarną upomnienia. Minister Sprawiedliwości wniósł odwołanie w części dotyczącej kary, zarzucając jej rażącą niewspółmierność w stosunku do wagi przewinienia i wnosząc o zmianę wyroku poprzez wymierzenie kary dyscyplinarnej przeniesienia na inne miejsce służbowe. Sąd Najwyższy uznał odwołanie za zasadne, podkreślając, że przewinienia służbowe zawierające znamiona przestępstwa stanowią najcięższą kategorię przewinień. Zachowanie obwinionej sędzi, które realizowało znamiona czynu zabronionego z art. 276 k.k. (niszczenie dokumentów), przy umyślności, nakazywało ocenić stopień zawinienia jako znaczny. Sąd wskazał, że takie postępowanie podważa wiarygodność i autorytet organów wymiaru sprawiedliwości. Biorąc pod uwagę wcześniejsze przewinienia dyscyplinarne obwinionej, Sąd Najwyższy uznał karę upomnienia za rażąco łagodną i wymierzył karę przeniesienia na inne miejsce służbowe.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, kara upomnienia jest rażąco niewspółmiernie łagodna.
Uzasadnienie
Zachowanie sędziego nosiło znamiona przestępstwa z art. 276 k.k., co stanowi najcięższą kategorię przewinień służbowych. Umyślność działania i podważanie autorytetu wymiaru sprawiedliwości uzasadniają wymierzenie surowszej kary.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
zmiana wyroku
Strona wygrywająca
Minister Sprawiedliwości
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| sędzia Sądu Rejonowego | osoba_fizyczna | obwiniony |
| Minister Sprawiedliwości | organ_państwowy | skarżący |
Przepisy (7)
Główne
u.s.p. art. 109 § § 1 pkt 4
Ustawa z dnia 27 lipca 2001 r. – Prawo o ustroju sądów powszechnych
Kara dyscyplinarna przeniesienia na inne miejsce służbowe.
Pomocnicze
u.s.p. art. 107 § § 1
Ustawa z dnia 27 lipca 2001 r. – Prawo o ustroju sądów powszechnych
Podstawa uznania sędziego za winnego przewinienia służbowego.
k.k. art. 276
Kodeks karny
Czyn zabroniony polegający na niszczeniu, usuwaniu, ukrywaniu, przekształcaniu lub fałszowaniu dokumentów.
k.k. art. 18 § § 2
Kodeks karny
Podżeganie lub pomocnictwo do popełnienia czynu zabronionego.
k.p.k. art. 438 § pkt 4
Kodeks postępowania karnego
Przesłanka kasacji dotycząca rażącej niewspółmierności kary.
u.s.p. art. 66
Ustawa z dnia 27 lipca 2001 r. – Prawo o ustroju sądów powszechnych
Obowiązki wynikające z roty ślubowania sędziowskiego.
u.s.p. art. 119
Ustawa z dnia 27 lipca 2001 r. – Prawo o ustroju sądów powszechnych
Przepis dotyczący zezwolenia na pociągnięcie sędziego do odpowiedzialności karnej.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Rażąca niewspółmierność orzeczonej kary upomnienia w stosunku do przypisanego przewinienia dyscyplinarnego. Niewystarczające uwzględnienie stopnia winy, charakteru i wagi popełnionego przewinienia przy wymiarze kary. Niespełnienie przez karę upomnienia celów zapobiegawczych i wychowawczych. Przewinienie służbowe zawierające znamiona przestępstwa (art. 276 k.k.) wymaga surowszej kary.
Godne uwagi sformułowania
przewinienia służbowe zawierające znamiona przestępstwa stanowią najcięższą kategorię przewinień służbowych zachowanie obwinionej stanowiło wyraz daleko posuniętego lekceważenia nie tylko dla obowiązków wynikających z roty ślubowania, ale także dla powszechnie obowiązującego porządku prawnego zachowanie obwinionej podważa wiarygodność funkcjonowania i autorytet organów wymiaru sprawiedliwości kara dyscyplinarna upomnienia jest karą rażąco niewspółmiernie łagodną
Skład orzekający
Józef Dołhy
przewodniczący-sprawozdawca
Maria Grzelka
członek
Józef Skwierawski
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Uzasadnienie wymiaru kar dyscyplinarnych dla sędziów, zwłaszcza w przypadkach obejmujących znamiona przestępstw, oraz ocena rażącej niewspółmierności kary."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznego postępowania dyscyplinarnego wobec sędziów.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy poważnego przewinienia dyscyplinarnego sędziego, które podważa zaufanie do wymiaru sprawiedliwości, co jest zawsze tematem budzącym zainteresowanie.
“Sędzia próbowała manipulować wyrokiem – Sąd Najwyższy surowo ją ukarał.”
Sektor
praca
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyWYROK Z DNIA 16 CZERWCA 2004 R. SNO 23/04 Przewodniczący: sędzia SN Józef Dołhy (sprawozdawca). Sędziowie SN: Maria Grzelka, Józef Skwierawski. Sąd Najwyższy – Sąd Dyscyplinarny w Warszawie na rozprawie po rozpoznaniu w dniu 16 czerwca 2004 r. sprawy sędziego Sądu Rejonowego w związku z odwołaniem Ministra Sprawiedliwości od wyroku Sądu Apelacyjnego – Sądu Dyscyplinarnego z dnia 26 marca 2004 r., sygn. akt (...) I. z m i e n i ł zaskarżony w y r o k w ten sposób, że wymierzył sędziemu Sądu Rejonowego, na podstawie art. 109 § 1 pkt 4 ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. – Prawo o ustroju sądów powszechnych (Dz. U. Nr 98, poz. 1070 ze zm.), karę dyscyplinarną przeniesienia na inne miejsce służbowe; II. kosztami dyscyplinarnego postępowania odwoławczego obciążył Skarb Państwa. U z a s a d n i e n i e Sąd Apelacyjny – Sąd Dyscyplinarny wyrokiem z dnia 26 marca 2004 r. uznał sędziego Sądu Rejonowego za winną tego, że w dniu 10 marca 2003 r. wydała polecenie sekretarzowi sądowemu usunięcia z akt sprawy I C 104/02 wyroku z dnia 19 lutego 2003 r., ogłoszonego stronom, znajdującego się w aktach i zastąpienia go wyrokiem o odmiennej treści, czym rażąco naruszyła prawo dopuszczając się przewinienia służbowego z art. 107 § 1 ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. – Prawo o ustroju sądów powszechnych (Dz. U. Nr 98, poz. 1070), 2 i za to na podstawie art. 109 § 1 tejże ustawy wymierzył karę dyscyplinarną upomnienia. Nadto na podstawie art. 119 u.s.p. nie zezwolił na pociągnięcie sędziego do odpowiedzialności karnej w związku z przypisanym jej czynem. Od powyższego wyroku odwołanie złożył Minister Sprawiedliwości w części dotyczącej orzeczenia o karze – na niekorzyść obwinionego sędziego Sądu Rejonowego. Minister Sprawiedliwości zarzucił rażącą niewspółmierność orzeczonej kary dyscyplinarnej upomnienia w stosunku do przypisanego obwinionej przewinienia dyscyplinarnego. Podnosząc powyższy zarzut, wniósł o zmianę wyroku w zaskarżonej części i wymierzenie – na podstawie art. 109 § 1 pkt 4 u.s.p. – kary dyscyplinarnej przeniesienia na inne miejsce służbowe. W uzasadnieniu odwołania Minister Sprawiedliwości podniósł, że wymierzona wobec obwinionej kara upomnienia nie uwzględnia w wystarczającym stopniu wszystkich ujawnionych okoliczności mających wpływ na wymiar kary, a w szczególności stopnia winy, charakteru i wagi popełnionego przewinienia, nie spełnia także należycie celów zapobiegawczych i wychowawczych. Tym samym wymierzona kara nosi cechy rażącej niewspółmierności (w sensie zbytniej łagodności) w rozumieniu przesłanek określonych w art. 438 pkt 4 k.p.k. Sąd Najwyższy – Sąd Dyscyplinarny zważył, co następuje: Odwołanie jest zasadne. Minister Sprawiedliwości trafnie wskazuje na konieczność uwzględnienia wszystkich przesłanek wymiaru kary dyscyplinarnej, będącej instrumentem służącym także ochronie publicznego zaufania do urzędu sędziego i osób, które go sprawują. Konfrontując zawarte w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku motywy, którymi kierował się Sąd pierwszej instancji w kwestii wymiaru kary, z 3 ujawnionymi w sprawie okolicznościami, za uzasadniony należy uznać zarzut niewspółmierności kary z przyczyn wskazanych przez skarżącego w odwołaniu. Sąd Apelacyjny – Sąd Dyscyplinarny, jakkolwiek zauważył, że popełnione przewinienie dyscyplinarne realizuje znamiona czynu zabronionego z art. 276 k.k. w zw. z art. 18 § 2 k.k. i nie stanowi przestępstwa jedynie z uwagi na znikomy stopień szkodliwości społecznej, to jednak nie docenił należycie tej okoliczności przy wymiarze kary. W orzecznictwie Sądu Najwyższego – Sądu Dyscyplinarnego wyrażono pogląd, że przewinienia służbowe zawierające znamiona przestępstwa stanowią najcięższą kategorię przewinień służbowych sędziów, następną kategorię stanowią takie przewinienia, które nie są przestępstwami tylko z tego powodu, iż stopień społecznej szkodliwości popełnionego czynu zabronionego nie przekracza znikomości (uchwała z dnia 8 maja 2002 r., sygn. SNO 8/02). Zachowanie obwinionej realizowało znamiona czynu zabronionego, którego strona podmiotowa polega na umyślności, zatem okoliczność ta nakazuje ocenić stopień zawinienia obwinionej jako znaczny. Zasadnie skarżący wskazuje, że zachowanie obwinionej stanowiło wyraz daleko posuniętego lekceważenia nie tylko dla obowiązków wynikających z roty ślubowania (art. 66 u.s.p.), ale także dla powszechnie obowiązującego porządku prawnego. Okoliczności sprawy wskazują, że zachowanie obwinionej podważa wiarygodność funkcjonowania i autorytet organów wymiaru sprawiedliwości. Za szczególnie obciążającą uznać należy okoliczność wydania przez obwinioną sekretarzowi sądowemu polecenia zachowania realizującego znamiona czynu zabronionego z art. 276 k.k. Okoliczność ta pozwala na stwierdzenie demoralizującego wpływu obwinionej na pracowników administracyjnych Sądu Rejonowego, jak również jednoznacznie wskazuje na utratę przez obwinioną autorytetu na terenie tego Sądu, koniecznego dla dalszego prawidłowego wykonywania obowiązków sędziowskich. 4 Obwiniona w dniu 17 stycznia 2003 r. odwołana została przez Ministra Sprawiedliwości – na wniosek Prezesa Sądu Okręgowego – ze stanowiska Wiceprezesa Sądu Rejonowego. Prawomocnym wyrokiem Sądu Najwyższego – Sądu Dyscyplinarnego z dnia 26 stycznia 2004 r., sygn. akt SNO 84/03, wymierzono obwinionej, za przewinienie dyscyplinarne popełnione w okresie od marca 2001 r. do 20 września 2002 r., karę dyscyplinarną nagany. W świetle powyższych okoliczności podzielić należy stanowisko Ministra Sprawiedliwości, iż wymierzona obwinionej kara dyscyplinarna upomnienia jest karą rażąco niewspółmiernie łagodną w rozumieniu art. 438 pkt 4 k.p.k. Sąd Najwyższy – Sąd Dyscyplinarny uznał, iż w realiach niniejszej sprawy adekwatną karą dyscyplinarną dla obwinionej będzie – orzeczona na podstawie art. 109 § 1 pkt 4 u.s.p. – kara przeniesienia na inne miejsce służbowe. Z tych względów Sąd Najwyższy – Sąd Dyscyplinarny orzekł jak na wstępie.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI