SNO 20/06

UCHWAŁA  Z  DNIA  7  CZERWCA  2006  R. 
SNO  20/06 
 
Przewodniczący: sędzia SN Jan Bogdan Rychlicki (sprawozdawca). 
Sędziowie SN: Mirosław Bączyk, Lech Walentynowicz. 
 
S ą d  N a j w y ż s z y   S ą d  D y s c y p l i n a r n y  na posiedzeniu z 
udziałem Zastępcy Rzecznika Dyscyplinarnego sędziego Sądu Okręgowego oraz 
protokolanta w sprawie sędziego Sądu Rejonowego po rozpoznaniu w dniu 7 czerwca 
2006 r. w związku z zażaleniem Prokuratora Rejonowego, na niekorzyść na uchwałę 
Sądu Apelacyjnego  Sądu Dyscyplinarnego z dnia 28 lutego 2006 r., sygn. akt (...) w 
przedmiocie zezwolenia na pociągnięcie do odpowiedzialności karnej sędziego Sądu 
Rejonowego o czyn określony w art. 277 k.k., 
 
u c h w a l i ł :  
1. u t r z y m a ć  w  m o c y  zaskarżoną u c h w a ł ę ;  
2. kosztami dyscyplinarnymi postępowania odwoławczego obciążyć Skarb Państwa. 
 
U z a s a d n i e n i e  
 
Sąd Apelacyjny – Sąd Dyscyplinarny uchwałą z dnia 28 lutego 2006 r., sygn. akt 
(...) odmówił zezwolenia na pociągnięcie do odpowiedzialności karnej sędziego Sądu 
Rejonowego za przestępstwo określone w art. 277 k.k., a polegające na tym, że w dniu 
10 września 2002 r. w A. (...) kierowała wykonaniem czynu zabronionego przez inną 
nieustaloną osobę, polecając jej obcięcie metalowego pręta, który stanowił znak 
graniczny rozgraniczający posesje nr 167 i 169 przy ul. Konopnickiej i czyniąc go w 
ten sposób niewidocznym. 
Prokurator Rejonowy w dniu 27 marca 2006 r. złożył zażalenie na powyższą 
uchwałę. Zaskarżając ją w całości na podstawie art. 438 pkt 1 k.p.k., zarzucił obrazę 
prawa materialnego a to art. 277 k.k. oraz § 2 zarządzenia Ministrów Gospodarki 
Przestrzennej i Budownictwa oraz Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej z dnia 5 
sierpnia 1996 r. w sprawie rozgraniczania nieruchomości (M. P. Nr 50, poz. 469 ze 
zm.) poprzez błędne przyjęcie, że metalowy pręt nie stanowi znaku granicznego, a 
nadto, że skrócenie znaku granicznego o 25 cm nie stanowi jego uszkodzenia lub czyni 
go niewidocznym. Skarżący na podstawie art. 437 § 2 k.p.k. wniósł o zmianę 
zaskarżonej uchwały poprzez zezwolenie na pociągnięcie do odpowiedzialności karnej 
sędziego Sądu Rejonowego. W uzasadnieniu zażalenia skarżący, odwołując się do 
poglądów doktryny i stosownych regulacji prawnych podniósł, że metalowy pręt 
rozgraniczający posesje stanowi de facto znak graniczny w rozumieniu art. 152 k.c. 

 
2 
oraz art. 29 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. – Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. 
U. z 2000 r. Nr 100, poz. 1086 z późn. zm.), zaś kierowanie tym czynem innej osoby 
(obcięcie tego znaku o 25 cm) przez sędziego Sądu Rejonowego podlega 
odpowiedzialności karnej na podstawie art. 277 k.k. Odpowiedź na zażalenie złożył 
obrońca obwinionej, wnosząc o nieuwzględnienie zażalenia i utrzymanie w mocy 
zaskarżonej uchwały. Obrońca w szczególności podniósł, iż ocena, czy metalowy pręt 
stanowił znak graniczny powinna być dokonywana w oparciu o stan prawny istniejący 
w momencie dokonywania rozgraniczenia nieruchomości. Ponadto obrońca zauważył, 
że w sprawie nigdy nie doszło do stabilizacji metalowego pręta jako znaku 
granicznego. Wynika to jednoznacznie z mapy dołączonej do księgi wieczystej nr Kw 
566568, na której znajduje się zapis, że działkę wpisano do ewidencji składnicy 
geodezyjnej z dnia 20 stycznia 1959 r., zaś granice działek protokolarnie nie zostały 
ustalone na gruncie. Dalej obrońca obwinionej podniósł, iż chybiony jest zarzut obrazy 
§ 2 cytowanego rozporządzenia albowiem przepis ten nie miał mocy obowiązującej in 
tempore criminis, bowiem został uchylony przez § 25 rozporządzenia Ministrów 
Spraw Wewnętrznych i Administracji oraz Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej z 
dnia 14 kwietnia 1999 r. w sprawie rozgraniczania nieruchomości (Dz. U. 1999 r. Nr 
45, poz. 453). 
Sąd Najwyższy – Sąd Dyscyplinarny rozważył: 
Zażalenie nie jest zasadne. Podniesione zarzuty obrazy prawa materialnego są 
chybione z następujących powodów. Stan faktyczny w niniejszej sprawie został 
ustalony w sposób prawidłowy. Sąd Apelacyjny – Sąd Dyscyplinarny przeprowadził 
postępowanie wnikliwie, a następnie dokonał kompleksowej oceny prawnej czynu 
obwinionej i zasadnie wywiódł, że metalowy pręt stanowi tzw. prowizoryczny znak 
graniczny w rozumieniu art. 5 ust. 1 pkt 3 dekretu z dnia 13 września 1946 r., o 
rozgraniczeniu nieruchomości (Dz. U. Nr 53, poz. 298 z późn. zm.). Dekret ten miał 
moc obowiązującą do dnia 1 lipca 1989 r., to jest do wejścia w życie ustawy z dnia 17 
maja 1989 r. – Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. Nr 30, poz. 163 z późn. 
zm.). Sąd Apelacyjny – Sąd Dyscyplinarny prawidłowo ustalił, że w sprawie nigdy nie 
doszło do stabilizacji pręta metalowego i sporządzenia z tej czynności stosownych 
dokumentów. W tym zakresie brak jest określonej dokumentacji komorniczej, 
geodezyjnej, kartograficznej oraz wieczystoksięgowej. W tej sytuacji Sąd Apelacyjny 
– Sąd Dyscyplinarny słusznie wywiódł, iż istnieją poważne wątpliwości czy metalowy 
pręt rozgraniczający obie posesje stanowi znak graniczny w rozumieniu art. 277 k.k. 
Sąd Najwyższy – Sąd Dyscyplinarny w całości aprobuje te rozważania podobnie jak i 
wyrażony pogląd, iż skrócenie pręta nawet gdyby przyjąć, iż stanowi on znak 
graniczny nie stanowi jego uszkodzenia, czy też uczynienia go w ten sposób 
niewidocznym. Sąd Najwyższy – Sąd Dyscyplinarny kończy wywody tą uwagą, że 

 
3 
uwarunkowania istniejące w tej sprawie wskazują na pochopność złożenia wniosku 
przez Prokuratora Rejonowego. 
Z powyższych względów zaskarżoną uchwałę należało utrzymać w mocy, zaś 
kosztami postępowania dyscyplinarnego obciążyć Skarb Państwa.