SNO 2/10

POSTANOWIENIE  Z  DNIA  26  LUTEGO  2010  R. 
  SNO  2/10 
 
W ocenie Sądu Najwyższego – Sądu Dyscyplinarnego, nowe okoliczności lub 
dowody, o których stanowi art. 126 § 2 ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. – Prawo o 
u.s.p. to tzw. noviter producta, „nowości” dotyczące okoliczności faktycznych lub 
prawnych, nieznane w poprzednim postępowaniu i dlatego nie zgłaszane 
poprzednio, których uwzględnienie prowadziłoby do uniewinnienia skazanego 
lub wymierzenia mu łagodniejszej kary dyscyplinarnej. Takie nowe okoliczności 
nie mogą być ustalane na podstawie dowodów poprzednio znanych i ocenianych, 
w tym bowiem „wznowieniowym” postępowaniu nie jest dopuszczalne badanie 
prawidłowości 
dokonanej 
poprzednio 
przez 
sąd 
orzekający 
oceny 
przeprowadzonych 
dowodów 
ani 
badanie 
procesowej 
prawidłowości 
poczynionych ustaleń faktycznych, zaś rozpoznawanie wniosku o wznowienie 
postępowania na podstawie określonej w powołanym wyżej przepisie ogranicza 
się wyłącznie do badania, czy po uprawomocnieniu się orzeczenia ujawniły się 
nowe okoliczności lub dowody. 
 
Przewodniczący: sędzia SN Ewa Strużyna. 
Sędziowie SN: Jerzy Kuźniar (sprawozdawca), Małgorzata Wrębiakowska-
Marzec. 
 
S ą d  N a j w y ż s z y  –  S ą d  D y s c y p l i n a r n y  z udziałem protokolanta 
w sprawie sędziego Sądu Okręgowego w stanie spoczynku, po rozpoznaniu w dniu 26 
lutego 2010 r. wniosku sędziego w stanie spoczynku o wznowienie postępowania w 
sprawie ASD (...) Sądu Apelacyjnego – Sądu Dyscyplinarnego z dnia 24 lutego 2005 
r. oraz Sądu Najwyższego – Sądu Dyscyplinarnego z dnia 23 czerwca 2005 r., sygn. 
SNO 31/05 
 
p o s t a n o w i ł : 
1. 
o d d a l i ć  w n i o s e k ,  
2. 
kosztami postępowania obciążyć Skarb Państwa. 
 
U z a s a d n i e n i e  
 
Wyrokiem z dnia 24 lutego 2005 r., ASD (...), Sąd Apelacyjny – Sąd 
Dyscyplinarny, w wyniku rozpoznania sprawy dyscyplinarnej sędziego Sądu 
Okręgowego, obwinionego o to, że w nocy z dnia 30 na 31 maja 2004 r. w A., po 
zatrzymaniu przez funkcjonariuszy Policji do kontroli drogowej odmówił poddania się 

 
2
badaniu na zawartość alkoholu w wydychanym powietrzu, czym dopuścił się 
uchybienia godności urzędu sędziego, to jest popełnienia czynu z art. 107 § 1 ustawy z 
dnia 27 lipca 2001 r. – Prawo o ustroju sądów powszechnych (Dz. U. Nr 98, poz. 1070 
ze zm., dalej ustawa lub p.u.s.p.) uznał obwinionego sędziego Sądu Okręgowego 
winnym popełnienia zarzucanego mu czynu i na mocy art. 109 § 1 pkt 1 ustawy 
wymierzył mu karę dyscyplinarną upomnienia. 
Odwołanie od powyższego wyroku w części dotyczącej orzeczenia o karze 
wniósł Minister Sprawiedliwości na niekorzyść obwinionego i na podstawie art. 438 
pkt 4 k.p.k. w zw. z art. 128 p.u.s.p. zarzucił zaskarżonemu wyrokowi „rażącą 
niewspółmierność orzeczonej kary dyscyplinarnej upomnienia – w stosunku do 
przypisanego przewinienia dyscyplinarnego”, wnosząc „o zmianę wyroku w 
zaskarżonej części poprzez zaostrzenie orzeczonej kary i wymierzenie obwinionemu 
sędziemu (...) kary dyscyplinarnej przeniesienia na inne miejsce służbowe.” 
W odpowiedzi na wniesione przez Ministra Sprawiedliwości odwołanie na 
niekorzyść obwinionego sędziego, obrońca obwinionego wniósł o nieuwzględnienie 
tego odwołania i utrzymanie w mocy zaskarżonego wyroku. 
Obwiniony nie wniósł odwołania od wyroku. 
Wyrokiem z dnia 23 czerwca 2005 r., SNO 31/05, Sąd Najwyższy – Sąd 
Dyscyplinarny, 
uznając 
zasadność 
sformułowanego 
w 
odwołaniu 
Ministra 
Sprawiedliwości wniosku o zmianę zaskarżonego wyroku w części dotyczącej 
orzeczenia o karze, orzekł jego zmianę w tym zakresie na niekorzyść obwinionego 
sędziego i w miejsce wymierzonej mu kary dyscyplinarnej upomnienia wymierzył mu 
karę dyscyplinarną przeniesienia na inne miejsce służbowe (art. 109 § 1 pkt 4 ustawy). 
W celu ograniczenia stopnia dolegliwości wymierzonej kary, Sąd Najwyższy – Sąd 
Dyscyplinarny, na podstawie art. 109 § 1 pkt 4 ustawy, wymierzył obwinionemu 
sędziemu karę przeniesienia na inne miejsce służbowe w obszarze apelacji Sądu 
Apelacyjnego w B. 
Pismem z dnia 5 stycznia 2010 r. skierowanym do Pierwszego Prezesa Sądu 
Najwyższego, sędzia Sądu Okręgowego w stanie spoczynku, na podstawie art. 125 
oraz art. 126 § 1 i 2 ustawy – Prawo o ustroju sądów powszechnych, wniósł o 
wznowienie postępowania dyscyplinarnego w tej sprawie na swoją korzyść, a w 
uwzględnieniu wniosku, o uchylenie wyroków Sądów Dyscyplinarnych obu instancji i 
umorzenie postępowania (art. 108 § 1 i 2 ustawy). W uzasadnieniu wniosku wskazał, 
że „wyroki Sądów obu instancji zostały wydane z rażącym naruszeniem prawa 
procesowego, mianowicie art. 4 i art. 7 k.p.k. wskutek nierzetelnej analizy całokształtu 
ujawnionych faktów stanowiącej podstawę zaskarżonego wyroku, co miało istotny 
wpływ na treść wyroków wydanych w tej sprawie. Obiektywna analiza zebranego 
materiału dowodowego w sprawie prowadzi do odmiennych wniosków. Wynika z niej, 
że „nie odmówiłem poddania się badaniu na zawartość alkoholu w wydychanym 

 
3
powietrzu funkcjonariuszom Policji podczas kontroli drogowej. Podnoszę, iż 
postępowanie 
dyscyplinarne 
prowadzone 
przez 
Zastępcę 
Rzecznika 
Sądu 
Dyscyplinarnego Sądu Apelacyjnego w C. było prowadzone nieobiektywnie”. Ponadto 
zdaniem skarżącego, „ustalenia Zastępcy Rzecznika Dyscyplinarnego jak i Sądu 
Dyscyplinarnego – Sądu Apelacyjnego pozostają w rażącej sprzeczności z zebranym 
materiałem dowodowym”. 
Wnioskodawca wskazał także, że obecnie jest sędzią w stanie spoczynku, w złym 
stanie zdrowia, w dniu 23 czerwca 2010 r. nastąpi zatarcie skazania karą 
dyscyplinarną, dochodzi jednak  „ustalenia prawdy obiektywnej”. 
Zastępca Rzecznika Dyscyplinarnego w Sądzie Apelacyjnym w B., w piśmie z 
dnia 17 lutego 2010 r., uznał iż brak jest podstaw do jego uwzględnienia, gdyż 
wnioskodawca „nie przytacza żadnych nowych, uprzednio nieznanych dowodów, a 
jedynie odwołując się do tych już wcześniej uzyskanych, prezentuje własną ich ocenę i 
w konsekwencji stwierdza, że zdarzenie które jest przedmiotem niniejszej sprawy 
przebiegało inaczej niż to ustalił Sąd pierwszej instancji”. Zastępca Rzecznika 
Dyscyplinarnego zwrócił ponadto uwagę na twierdzenia wnioskodawcy, że 
funkcjonariusze Policji złożyli niezgodne z prawdą zeznania, sugerując tym samym, że 
w związku z prowadzonym przeciwko niemu postępowaniem dopuszczono się 
przestępstw, co z kolei mogło mieć wpływ na rozstrzygnięcie sprawy. Jednak dla 
uznania tej podstawy wznowieniowej koniecznym jest, aby czyn był ustalony 
prawomocnym wyrokiem skazującym, chyba że orzeczenie takie zapaść nie może z 
przyczyn wymienionych w art. 17 § 1 pkt 3 - 11 k.p.k. lub w art. 22 k.p.k. (art. 541 § 1 
k.p.k.). Tymczasem z treści wniosku nie wynika by fakty, o których mowa powyżej, 
zostały stwierdzone prawomocnym wyrokiem skazującym, bądź by w innym 
postępowaniu karnym zostało wydane orzeczenie stwierdzające niemożność wydania 
takiego wyroku. W tej sytuacji uwagi wnioskodawcy na temat przestępstw 
ewentualnie 
popełnionych 
w 
związku 
z 
toczącym 
się 
przeciwko 
niemu 
postępowaniem, w żadnym razie nie mogą skutkować jego wznowieniem. 
Sąd Najwyższy – Sąd Dyscyplinarny zważył, co następuje: 
Wniosek o wznowienie postępowania nie zasługiwał na uwzględnienie. Jego 
autor wskazał na art. 125 oraz art. 126 § 1 i 2 ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. – Prawo o 
ustroju sądów powszechnych, jako przepisy, które miałyby być podstawą wznowienia 
postępowania w sprawie. Przepis art. 125 ustawy stanowi o uprawnieniu Krajowej 
Rada 
Sądownictwa, 
Pierwszego 
Prezesa 
Sądu 
Najwyższego 
i 
Ministra 
Sprawiedliwości do złożenia wniosku w przedmiocie wznowienie postępowania 
dyscyplinarnego, przy czym przepis ten nie może być interpretowany jako zawierający 
wyczerpujący katalog uprawnionych do występowania z takim wnioskiem. Nie budzi 

 
4
wątpliwości, że uprawnienie to przysługuje przede wszystkim stronom postępowania, 
w tym również skazanemu a również podmiotom wymienionym w art. 125 p.u.s.p. 
Stosownie do art. 126 § 2 p.u.s.p. wznowienie postępowania dyscyplinarnego na 
korzyść skazanego może nastąpić, jeśli wyjdą na jaw nowe okoliczności lub dowody, 
które mogłyby uzasadniać uniewinnienie lub wymierzenie kary łagodniejszej. W 
uzasadnieniu wniosku o wznowienie postępowania dyscyplinarnego skarżący nawet 
nie usiłuje wykazać, że w sprawie po wydaniu prawomocnego orzeczenia ujawniły się 
takie nowe okoliczności lub dowody nie znane przedtem Sądowi, które nadto mogłyby 
uzasadniać uniewinnienie skazanego lub też wymierzenie mu kary łagodniejszej. 
Należy przy tym wskazać, iż przepis art. 126 § 2 p.u.s.p. – odmiennie niż art. 540 § 1 
pkt 2 k.p.k. nie uzależnia wznowienia postępowania od tego, czy ujawnione 
okoliczności nie były znane Sądowi, wskazując, iż chodzi o nowe okoliczności lub 
dowody, które wyszły na jaw po prawomocnym skazaniu. W postępowaniu 
dyscyplinarnym więc, nie ma podstaw do stosowania art. 540 k.p.k. określającego 
podstawy wznowienia postępowania karnego, bowiem kwestia ta uregulowana jest 
autonomicznie w ustawie – Prawo o ustroju sądów powszechnych (por. postanowienie 
Sądu Najwyższego z dnia 21 października 2003 r., SNO 37/03, OSNSD 2003, nr 2, 
poz. 55). 
W ocenie Sądu Najwyższego – Sądu Dyscyplinarnego, nowe okoliczności lub 
dowody, o których stanowi wskazany wyżej przepis to tzw. noviter producta, 
„nowości” dotyczące okoliczności faktycznych lub prawnych, nieznane w poprzednim 
postępowaniu 
i 
dlatego 
nie 
zgłaszane 
poprzednio, 
których 
uwzględnienie 
prowadziłoby do uniewinnienia skazanego lub wymierzenia mu łagodniejszej kary 
dyscyplinarnej. Takie nowe okoliczności nie mogą być ustalane w oparciu o dowody 
poprzednio znane i oceniane, w tym bowiem „wznowieniowym” postępowaniu nie jest 
dopuszczalne badanie prawidłowości dokonanej poprzednio przez sąd orzekający 
oceny przeprowadzonych dowodów ani badanie procesowej prawidłowości 
poczynionych ustaleń faktycznych, zaś rozpoznawanie wniosku o wznowienie 
postępowania na podstawie określonej w powołanym wyżej przepisie ogranicza się 
wyłącznie do badania, czy po uprawomocnieniu się orzeczenia ujawniły się nowe 
okoliczności lub dowody. Niewątpliwie twierdzenia skazanego podnoszone we 
wniosku, nie są nowymi okolicznościami, które teraz dopiero wyszły na jaw w 
rozumieniu art. 126 § 2 p.u.s.p. Skarżący nie wskazał żadnych nowych okoliczności 
lub dowodów, które ujawniły się po wydaniu orzeczenia, natomiast w uzasadnieniu 
wniosku polemizuje z ustaleniami faktycznymi jak i ich oceną, poczynioną przez Sąd 
Dyscyplinarny pierwszej instancji. Należy także przypomnieć, iż Sąd Najwyższy – 
Sąd Dyscyplinarny, uznając zasadność wniosku Ministra Sprawiedliwości o zmianę 
zaskarżonego wyroku Sądu Apelacyjnego – Sądu Dyscyplinarnego w części 
dotyczącej orzeczenia o karze, orzekł jego zmianę w tym zakresie na niekorzyść 

 
5
obwinionego sędziego i wymierzył mu karę dyscyplinarną przeniesienia na inne 
miejsce służbowe. Warto przypomnieć, że Sąd Najwyższy – Sąd Dyscyplinarny 
rozpoznaje sprawę w granicach środka odwoławczego, a w zakresie szerszym jedynie 
wówczas, gdy ustawa tak przewiduje. Skoro w rozpoznawanej sprawie Minister 
Sprawiedliwości wniósł odwołanie od zaskarżonego wyroku Sądu Apelacyjnego – 
Sądu Dyscyplinarnego wyłącznie „w części dotyczącej orzeczenia o karze, Sąd 
Najwyższy – Sąd Dyscyplinarny był związany dokonanymi przez Sąd Dyscyplinarny 
pierwszej instancji i niekwestionowanymi w odwołaniu ustaleniami dotyczącymi 
okoliczności faktycznych przypisanego obwinionemu sędziemu przewinienia 
dyscyplinarnego oraz jego winy. W świetle tych ustaleń obwiniony sędzia Sądu 
Okręgowego odmówił poddania się badaniu na zawartość alkoholu w wydychanym 
powietrzu podczas kontroli drogowej, prowadzonej przez funkcjonariuszy Policji i już 
tym samym – co trafnie stwierdził Sąd Dyscyplinarny pierwszej instancji w 
uzasadnieniu zaskarżonego wyroku – „uchybił godności urzędu sędziego”, albowiem 
„odmowa poddania się badaniu na zawartość alkoholu w wydychanym powietrzu, w 
czasie kontroli drogowej, w każdej sytuacji, a zwłaszcza w przypadku posądzenia 
sędziego o kierowanie pojazdem mechanicznym w stanie po spożyciu alkoholu 
(niezależnie od okoliczności, w których powstało to podejrzenie i od tego, czy było 
ono uzasadnione czy nie) wywołuje dezaprobatę społeczną oraz podważa prestiż 
sędziego i autorytet piastowanego przez niego urzędu.” 
Twierdzenia skarżącego – autora wniosku – prezentują jedynie jego subiektywną 
ocenę dowodów, którymi w toku postępowania dysponowały Sądy obu instancji, a 
tym samym nie wskazują żadnych nowych okoliczności lub dowodów, które ujawniły 
się po wydaniu orzeczenia. 
Na marginesie należy wskazać, co słusznie zauważa w swoim stanowisku 
Zastępca Rzecznika Dyscyplinarnego w Sądzie Apelacyjnym w B., iż formułowanie 
zarzutów sugerujących dopuszczenie się przestępstw przez funkcjonariuszy Policji w 
związku z prowadzonym przeciwko obwinionemu, a następnie skazanemu sędziemu, 
nie może być gołosłowne. Tymczasem z treści wniosku nie wynika by fakty, o których 
mowa we wniosku, zostały stwierdzone prawomocnym wyrokiem skazującym, bądź 
by w innym postępowaniu karnym zostało wydane orzeczenie stwierdzające 
niemożność wydania takiego wyroku. W tej sytuacji uwagi wnioskodawcy na temat 
przestępstw rzekomo popełnionych w związku z toczącym się przeciwko niemu 
postępowaniem, nie mogą podlegać ocenie, ani tym bardziej nie mogą uzasadniać 
wznowienia postępowania. 
Z powyższych motywów Sąd Najwyższy – Sąd Dyscyplinarny orzekł, jak w 
postanowieniu.