SNO 19/06
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy utrzymał w mocy wyrok Sądu Apelacyjnego, uznając sędziego winnym przewinienia służbowego polegającego na wykorzystaniu pieczątki służbowej do wsparcia prywatnej reklamacji.
Sąd Dyscyplinarny Sądu Apelacyjnego uznał sędziego Sądu Rejonowego za winnego przewinienia służbowego, polegającego na wykorzystaniu pieczątki służbowej przy składaniu prywatnej reklamacji. Sąd Najwyższy – Sąd Dyscyplinarny utrzymał zaskarżony wyrok w mocy, uznając odwołanie obwinionego za niezasadne. Sąd odrzucił zarzuty naruszenia zasady bezstronności, prawa do obrony oraz błędu w ustaleniach faktycznych, podkreślając, że użycie pieczątki służbowej stanowiło wykorzystanie statusu sędziego do wspierania własnego interesu.
Sąd Najwyższy – Sąd Dyscyplinarny rozpoznał sprawę sędziego Sądu Rejonowego w związku z odwołaniem od wyroku Sądu Apelacyjnego – Sądu Dyscyplinarnego, który uznał obwinionego za winnego popełnienia przewinienia służbowego. Przewinienie polegało na tym, że składając reklamację dotyczącą wyjazdu turystycznego, sędzia podpisał się jako „Sędzia Sądu Rejonowego w B.” i przystawił pieczątkę służbową, co zostało uznane za wykorzystanie pełnionej funkcji do wsparcia prywatnej sprawy. Sąd pierwszej instancji ukarał go karą dyscyplinarną upomnienia, powołując się na przepisy Prawa o ustroju sądów powszechnych oraz Zbioru Zasad Etyki Zawodowej Sędziów, które zakazują wykorzystywania statusu sędziego do wspierania własnych interesów. Obwiniony sędzia złożył odwołanie, zarzucając błąd w ustaleniach faktycznych, naruszenie prawa materialnego, zasady bezstronności i prawa do obrony. Sąd Najwyższy – Sąd Dyscyplinarny uznał te zarzuty za niezasadne. Stwierdzono, że sam fakt przebywania innych osób w sali rozpraw przed wejściem obwinionego nie dowodzi naruszenia zasady bezstronności. Zarzut naruszenia prawa do obrony został odrzucony, ponieważ obwiniony nie wykazał, że dłuższy czas oczekiwania na rozprawę pozwoliłby mu na skuteczniejszą obronę, a stan faktyczny sprawy był prosty. Sąd podkreślił, że obwiniony nie wykazał, aby ewentualne naruszenia miały wpływ na wynik sprawy. Odnosząc się do błędu w ustaleniach faktycznych, sąd wskazał, że obwiniony jedynie polemizował z oceną faktów, nie wskazując konkretnych błędów. Sąd podkreślił, że nawet jeśli intencją obwinionego było uwiarygodnienie zarzutów, to samo użycie pieczątki służbowej w celu wsparcia prywatnego interesu stanowiło przewinienie. Zarzut braku rozważenia zamiaru i winy również uznano za gołosłowny, wskazując, że zamiarem było wsparcie własnego interesu, a odpowiedzialność dyscyplinarna występuje nawet przy najlżejszej postaci winy. Zarzut naruszenia art. 114 u.s.p. uznano za nieuzasadniony z powodu braku precyzyjnego wskazania naruszonych przepisów.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Tak, wykorzystanie pieczątki służbowej przez sędziego przy składaniu prywatnej reklamacji stanowi przewinienie służbowe.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że użycie pieczątki służbowej, wskazującej na pełnioną funkcję sędziego, przy składaniu prywatnej reklamacji jest wykorzystaniem statusu i prestiżu urzędu do wspierania własnego interesu, co narusza zasady etyki zawodowej sędziów i przepisy Prawa o ustroju sądów powszechnych.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
utrzymanie w mocy zaskarżonego wyroku
Strona wygrywająca
Zastępca Rzecznika Dyscyplinarnego
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| sędzia Sądu Rejonowego | osoba_fizyczna | obwiniony |
| Zastępca Rzecznika Dyscyplinarnego w Sądzie Okręgowym | organ_państwowy | inna |
| dyrektor J.(...) T.(...) sp. z o.o. w A. | spółka | inna |
Przepisy (6)
Główne
u.s.p. art. 82 § ust. 2
Ustawa – Prawo o ustroju sądów powszechnych
Sędzia powinien w służbie i poza służbą strzec powagi stanowiska sędziego i unikać wszystkiego, co mogłoby przynieść ujmę godności sędziego lub osłabić zaufanie do jego bezstronności.
u.s.p. art. 107 § § 1
Ustawa – Prawo o ustroju sądów powszechnych
Podstawa ukarania karą dyscyplinarną upomnienia.
u.s.p. art. 109 § § 1 pkt 1
Ustawa – Prawo o ustroju sądów powszechnych
Określa karę upomnienia jako jedną z kar dyscyplinarnych.
Pomocnicze
u.s.p. art. 114
Ustawa – Prawo o ustroju sądów powszechnych
Przepis, którego naruszenia skarżący się domagał, ale nie sprecyzował, o które paragrafy chodzi.
u.s.p. art. 128
Ustawa – Prawo o ustroju sądów powszechnych
Podstawa prawna utrzymania w mocy zaskarżonego wyroku przez Sąd Najwyższy – Sąd Dyscyplinarny.
k.p.k. art. 456
Kodeks postępowania karnego
Przepis stosowany przez Sąd Najwyższy – Sąd Dyscyplinarny przy rozpoznawaniu odwołania.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Użycie pieczątki służbowej przez sędziego przy składaniu prywatnej reklamacji stanowi wykorzystanie statusu i prestiżu urzędu do wspierania własnego interesu. Zachowanie obwinionego wyczerpuje znamiona przewinienia służbowego. Kara upomnienia jest celowa i adekwatna do przewinienia. Obwiniony nie wykazał naruszenia zasady bezstronności. Obwiniony nie wykazał naruszenia prawa do obrony. Obwiniony nie wykazał wpływu ewentualnych naruszeń na wynik sprawy. Zarzut błędu w ustaleniach faktycznych jest polemiką z oceną sądu. Intencja uwiarygodnienia zarzutów nie zmienia faktu wykorzystania statusu sędziego do wspierania własnego interesu. Zamiar towarzyszący działaniom obwinionego był wsparciem własnego interesu. Odpowiedzialność dyscyplinarna występuje nawet przy najlżejszej postaci winy. Zarzut naruszenia art. 114 u.s.p. jest nieprecyzyjny.
Odrzucone argumenty
Błąd w ustaleniach faktycznych. Naruszenie prawa materialnego. Naruszenie zasady bezstronności. Naruszenie prawa do obrony. Naruszenie art. 114 u.s.p.
Godne uwagi sformułowania
wykorzystał pełnioną funkcję do wspierania swojej prywatnej sprawy sędzia powinien w służbie i poza służbą strzec powagi stanowiska sędziego i unikać wszystkiego, co mogłoby przynieść ujmę godności sędziego lub osłabić zaufanie do jego bezstronności sędziemu nie wolno wykorzystywać swego statusu i prestiżu sprawowanego urzędu w celu wspierania interesu własnego lub innych osób Użycie pieczątki służbowej, wskazującej, że składający reklamację pełni funkcję sędziego, jest wykorzystywaniem statusu i prestiżu sprawowanego urzędu w celu wspierania własnego interesu Uwierzcie mi, bo jestem sędzią i załatwcie pozytywnie moją reklamację; przecież mówię prawdę – sędzia nie kłamie
Skład orzekający
Marek Pietruszyński
przewodniczący
Antoni Kapłon
członek
Elżbieta Skowrońska-Bocian
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących odpowiedzialności dyscyplinarnej sędziów, w szczególności naruszenia godności urzędu i wykorzystania statusu sędziego do celów prywatnych."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji sędziego sądu powszechnego; ogólne zasady etyki sędziowskiej.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy etyki sędziowskiej i potencjalnego nadużycia pozycji, co jest zawsze interesujące dla prawników i może być ciekawe dla szerszej publiczności jako przykład odpowiedzialności urzędników państwowych.
“Sędzia użył pieczątki służbowej do prywatnej reklamacji – Sąd Najwyższy wydał wyrok.”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyWYROK Z DNIA 16 MAJA 2006 R. SNO 19/06 Przewodniczący: sędzia SN Marek Pietruszyński. Sędziowie SN: Antoni Kapłon, Elżbieta Skowrońska-Bocian (sprawozdawca). S ą d N a j w y ż s z y – S ą d D y s c y p l i n a r n y na rozprawie z udziałem Zastępcy Rzecznika Dyscyplinarnego w Sądzie Okręgowym, sędziego Sądu Okręgowego oraz protokolanta po rozpoznaniu w dniu 16 maja 2006 r. sprawy sędziego Sądu Rejonowego w związku z odwołaniem obwinionego od wyroku Sądu Apelacyjnego – Sądu Dyscyplinarnego z dnia 3 lutego 2006 r. sygn. akt (...) u t r z y m a ł zaskarżony w y r o k w m o c y . U z a s a d n i e n i e Sąd Dyscyplinarny – Sąd Apelacyjny wyrokiem z dnia 3 lutego 2006 r., sygn. akt (...), obwinionego sędziego Sądu Rejonowego uznał za winnego popełnienia przewinienia służbowego polegającego na tym, że składając reklamację adresowaną do dyrektora J.(...) T.(...) sp. z o.o. w A.w związku z wyjazdem do Turcji organizowanym przez wskazaną Spółkę, podpisał się „Sędzia Sądu Rejonowego w B.”, a na złożonym czytelnie podpisie przystawił pieczątkę służbową o treści: „Przewodniczący VI Wydziału Grodzkiego sędzia Sądu Rejonowego, imię i nazwisko”, przez co wykorzystał pełnioną funkcję do wsparcia swojej prywatnej sprawy. Za popełniony czyn obwiniony został ukarany karą dyscyplinarną upomnienia (art. 107 § 1 w związku z art. 109 § 1 pkt 1 u.s.p.). Stan faktyczny został ustalony na podstawie dokumentów oraz wyjaśnień obwinionego. Uzasadniając wydany wyrok Sąd pierwszej instancji wskazał, że zgodnie z art. 82 ust. 2 ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. – Prawo o ustroju sądów powszechnych (Dz. U. Nr 98, poz. 1070 ze zm. – dalej: u.s.p.) sędzia powinien w służbie i poza służbą strzec powagi stanowiska sędziego i unikać wszystkiego, co mogłoby przynieść ujmę godności sędziego lub osłabia i zaufanie do jego bezstronności. Rozwijający tę normę § 3 Zbioru Zasad Etyki Zawodowej Sędziów uchwalony przez Krajową Radę Sądownictwa dnia 19 lutego 2003 r. wskazuje, że sędziemu nie wolno wykorzystywać swego statusu i prestiżu sprawowanego urzędu w celu wspierania interesu własnego lub innych osób. Użycie pieczątki służbowej, wskazującej, że składający reklamację pełni funkcję sędziego, jest wykorzystywaniem statusu i prestiżu sprawowanego urzędu w celu wspierania własnego interesu. Zachowanie obwinionego wyczerpuje zatem znamiona przewinienia służbowego. Upomnienie Sąd Dyscyplinarny uznał za karę celową i adekwatną do przewinienia. Odwołanie od wyroku Sądu Dyscyplinarnego – Sądu Apelacyjnego złożył obwiniony sędzia, wskazując na błąd w ustaleniach faktycznych i naruszenie prawa materialnego przez przyjęcie, że uchybił godności urzędu sędziego. Ponadto skarżący podniósł naruszenie zasady bezstronności i naruszenie jego prawa do obrony. Wniósł o zmianę zaskarżonego orzeczenia i uniewinnienie go. Zastępca Rzecznika Dyscyplinarnego wniósł o utrzymanie w mocy zaskarżonego wyroku. Sąd Najwyższy – Sąd Dyscyplinarny zważył, co następuje: Odwołanie obwinionego sędziego jest niezasadne. Przede wszystkim nie wykazał on, aby została naruszona zasada bezstronności. Sam fakt, że w sali rozpraw, zanim wszedł do niej obwiniony, przebywał Sąd oraz Zastępca Rzecznika Dyscyplinarnego, nie jest wystarczający dla udowodnienia tak poważnego zarzutu. Dodatkowo należy zauważyć, że z wyjaśnień złożonych w toku postępowania przed Sądem Najwyższym – Sądem Dyscyplinarnym przez Zastępcę Rzecznika Dyscyplinarnego wynika, iż obwiniony sędzia oczekiwał na rozprawę w gabinecie sędziego orzekającego w jego sprawie. Nie znajduje także dostatecznego uzasadnienia zarzut naruszenia prawa do obrony. Skarżący wskazuje, że jego prawo zostało naruszone z uwagi na wezwanie go na rozprawę na pięć dni przed terminem, co uniemożliwiło przygotowanie należytej obrony. W związku z tym należy stwierdzić, że skarżący nie wykazał, aby dłuższy czas pomiędzy otrzymaniem wezwania a terminem rozprawy pozwolił mu na przygotowanie bardziej skutecznej obrony. Stan faktyczny sprawy jest prosty i przygotowanie ewentualnej obrony nie wymagało rozległych i skomplikowanych przygotowań. Zresztą w złożonym do Sądu Dyscyplinarnego drugiej instancji odwołaniu nie wskazuje się na takie środki obrony obwinionego, które nie zostały przez niego wykorzystane przed Sądem pierwszej instancji. Ponadto, w odniesieniu do obu analizowanych zarzutów skarżący nie wykazał, aby ewentualne naruszenia miały wpływ na wynik sprawy. Co do zarzutu dotyczącego błędu w ustaleniach faktycznych, to nie zostało wskazane, jakie elementy stanu faktycznego zostały ustalone błędnie bądź nie zostały w ogóle ustalone. Treść odwołania zawiera jedynie polemikę z oceną faktów dokonaną przez Sąd Dyscyplinarny pierwszej instancji. Odnośnie tej polemiki Sąd Najwyższy – Sąd Dyscyplinarny zauważa, że jej treść wskazuje na niezrozumienie przez obwinionego istoty popełnionego przez niego przewinienia służbowego. Skarżący podnosi bowiem, że podpisał składaną reklamację ujawniając pełnioną funkcję nie w celu uzyskania korzystnego rozstrzygnięcia tej reklamacji, lecz żeby uwiarygodnić prawdziwość stawianych zarzutów i opisywanych okoliczności. Nawet gdyby podzielić taką ocenę, nie zmienia to faktu, że celem, do osiągnięcia którego dążył obwiniony sędzia, było wsparcie własnego interesu (używając języka potocznego można by tę sytuację określić jako „Uwierzcie mi, bo jestem sędzią i załatwcie pozytywnie moją reklamację; przecież mówię prawdę – sędzia nie kłamie”). Skarżący podnosi również, że w toku postępowania nie został rozważony jego zamiar oraz wina. Ten zarzut także należy ocenić jako gołosłowny. Zamiarem towarzyszącym działaniom obwinionego było wsparcie własnego interesu. Jeśli zaś chodzi o winę, to powszechnie przyjmuje się, że odpowiedzialność dyscyplinarna występuje nawet przy najlżejszej postaci winy. Tę postać winy zaś ocenia się z uwzględnieniem kryteriów obiektywnych. Wprawdzie Sąd Dyscyplinarny – Sąd Apelacyjny nie zawarł w uzasadnieniu wyroku wywodu odnoszącego się szerzej do tych kwestii, ale poczynione ustalenia i ich ocena prawna nie nasuwają zastrzeżeń. Nie znajduje także uzasadnienia zarzut naruszenia art. 114 u.s.p. Skarżący nie wskazuje, która z norm zawartych w tym artykule została, jego zdaniem, naruszona. Artykuł 114 u.s.p. składa się z siedmiu paragrafów regulujących szereg odrębnych kwestii. Z krótkiego uzasadnienia można wnosić, że chodzi albo o § 1 albo § 2 tego artykułu. Sąd Najwyższy – Sąd Dyscyplinarny nie jest jednak w stanie odnieść się do zarzutu naruszenia przepisu, który nie został dostatecznie określony. Z tych względów Sąd Najwyższy – Sąd Dyscyplinarny utrzymał w mocy zaskarżony wyrok, działając zgodnie z art. 456 k.p.k. w związku z art. 128 u.s.p.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI