SNO 14/09

WYROK  Z  DNIA  25  MARCA  2009  R. 
SNO  14/09 
 
Przewodniczący: sędzia SN Stanisław Zabłocki. 
Sędziowie SN: Katarzyna Gonera, Iwona Koper (sprawozdawca). 
 
S ą d  N a j w y ż s z y  –  S ą d  D y s c y p l i n a r n y  z udziałem Zastępcy 
Rzecznika Dyscyplinarnego – sędziego Sądu Okręgowego oraz protokolanta po 
rozpoznaniu w dniu 25 marca 2009 r. sprawy sędziego Sądu Rejonowego w związku z 
odwołaniem Krajowej Rady Sądownictwa od wyroku Sądu Apelacyjnego – Sądu 
Dyscyplinarnego z dnia 27 października 2008 r., sygn. akt (...) 
 
1.  
u t r z y m a ł  w  m o c y  zaskarżony w y r o k , 
2. 
kosztami postępowania odwoławczego obciążył Skarb Państwa. 
 
U z a s a d n i e n i e  
 
Wyrokiem z dnia 27 października 2008 r. Sąd Apelacyjny – Sąd Dyscyplinarny 
uznał obwinionego sędziego Sądu Rejonowego za winnego popełnienia przewinienia 
służbowego z art. 107 § 1 ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. – Prawo o ustroju sądów 
powszechnych (Dz. U. Nr 98, poz. 1070 ze zm. – dalej jako p.u.s.p.) polegającego na 
oczywistym i rażącym naruszeniu przepisu art. 423 § 1 k.p.k. w ten sposób, że jako 
sędzia Sądu Rejonowego w okresie od dnia 1 stycznia 2005 r. do dnia 31 lipca 2008 r. 
nagminnie uchybiał terminom do sporządzania uzasadnień, w tym między innymi w 
40 sprawach o sygnaturach opisanych w wyroku i za to na mocy art. 109 § 1 pkt 1 
p.u.s.p. wymierzył mu karę dyscyplinarną upomnienia. 
Sąd Dyscyplinarny ustalił, że w związku z orzekaniem w sprawach karnych 
Wydziału Karnego Sądu Rejonowego w okresie od stycznia 2005 r. do lipca 2008 r. 
obwiniony sędzia sporządził uzasadnienia orzeczeń z przekroczeniem terminu 
ustawowego lub także przedłużonego przez Prezesa Sądu w 68 sprawach, w tym w 40 
sprawach uchybienie to miało charakter rażący. Przekroczenie terminów w tych 
sprawach wynosiło od kilkudziesięciu (najmniej 32) do ponad stu (najwięcej 126) dni. 
Objętość uzasadnień wynosiła od kilku (najmniej 3) do sporadycznie kilkudziesięciu 
(najwięcej 34), w większości zaś do 10 stron. Obwiniony pełnił funkcję Wiceprezesa 
Sądu Rejonowego i Przewodniczącego Wydziału Karnego, w którym orzekał. W 2005 
roku obwiniony korzystał z urlopu wypoczynkowego przez 30 dni, ze zwolnienia 
lekarskiego przez 23 dni oraz przez 4 dni przebywał na szkoleniu. W 2006 roku na 
urlopie i zwolnieniu lekarskim przebywał łącznie 51 dni, a w 2007 roku przebywał na 

 
2 
urlopie 49 dni, na zwolnieniu lekarskim 6 dni i na szkoleniu 10 dni. W 2008 roku 
wykorzystał do końca sierpnia 32 dni urlopu. 
Obwiniony przyznał się do popełnienia zarzucanego przewinienia, przyznał fakty 
przekroczenia terminów dla sporządzenia uzasadnień. Opóźnienie usprawiedliwiał 
znacznym obciążeniem obowiązkami zawodowymi. Oświadczył, że nie zalega obecnie 
z uzasadnieniami. Okazał skruchę, stwierdził, że dołoży starań, aby sytuacja objęta 
zarzutem nie powtórzyła się i wniósł o wymierzenie mu kary upomnienia. 
Rzecznik Dyscyplinarny wnosił o orzeczenie kary upomnienia, uzgodnionej z 
obwinionym. 
Sąd Dyscyplinarny wskazał, że odpowiedzialność dyscyplinarną rodzą tylko te 
naruszenia prawa, które jednocześnie spełniają wymaganie naruszeń oczywistych i 
rażących. Oczywistość ta w okolicznościach sprawy nie budzi wątpliwości, zaś rażący 
charakter naruszenia prawa wynika z wielkości przekroczenia terminów. Wybór kary 
uzasadnił jej akceptacją przez Rzecznika Dyscyplinarnego oraz wynikającym z 
postawy obwinionego przekonaniem, że zostaną osiągnięte wychowawcze i 
prewencyjne cele postępowania. Wskazał, że wobec spełnienia przesłanek z art. 335 
k.p.k. władny był zastosować art. 343 k.p.k.; przepisy te na podstawie art. 109 § 1 pkt 
1 p.u.s.p. znajdują zastosowanie w postępowaniu dyscyplinarnym. 
Odwołanie od wyroku Sądu Dyscyplinarnego złożyła Krajowa Rada 
Sądownictwa, zaskarżając go na niekorzyść obwinionego w części dotyczącej 
orzeczenia o karze. Na podstawie art. 438 pkt 4 k.p.k. zarzuciła rażącą 
niewspółmierność wymierzanej obwinionemu kary dyscyplinarnej w stosunku do 
przypisanego mu przewinienia, nieodzwierciedlającej w istocie szkodliwości czynu i 
nie spełniającej w związku z tym celów, jakie ma osiągnąć. Wniosła o zmianę 
zaskarżonego wyroku i wymierzenie obwinionemu kary nagany. Zdaniem skarżącej 
obecna postawa obwinionego i fakt, że aktualnie przestrzega obowiązujących 
terminów skłania do wymierzenia mu kary łagodniejszej, niż wynikałoby to z samej 
oceny jego czynu, nie stanowi jednak podstawy by wymierzyć mu karę najgłodniejszą. 
Zastępca Rzecznika Dyscyplinarnego wnosił o utrzymanie w mocy zaskarżonego 
wyroku. 
Sąd Najwyższy – Sąd Dyscyplinarny zważył, co następuje: 
Trzeba zgodzić się ze skarżącym, że wagę przypisanego obwinionemu sędziemu 
przewinienia dyscyplinarnego, prowadzącego do spowolnienia kilkudziesięciu 
postępowań karnych na etapie postępowania odwoławczego, oceniać należy także z 
punktu widzenia przysługującego jego stronom prawa do rozpoznania sprawy bez 
nieuzasadnionej zwłoki. Nie można też przy jej dokonywaniu pomijać szczególnej, 
prewencyjnej funkcji prawa karnego, wymagającej ze strony organów prowadzących 
postępowanie jego należytej koncentracji i szybkości. Trafnie podnosi się w 

 
3 
odwołaniu, że szkodliwość dla służby nierzetelnego i nieterminowego wykonywania 
obowiązków przez sędziego w sposób oczywisty wyraża się również w negatywnym 
postrzeganiu środowiska sędziowskiego i wymiaru sprawiedliwości w ogólności. 
Na podstawie powyższych okoliczności, do których nie odniósł się wprost Sąd 
Apelacyjny – Sąd Dyscyplinarny w zaskarżonym wyroku, wymierzona obwinionemu 
kara może być uznana za łagodną, lecz – w ocenie Sądu Najwyższego – nie za łagodną 
w stopniu naruszającym poczucie sprawiedliwości i z tej przyczyny nie dającą się 
zaakceptować. Nie można przyjąć, że między karą dyscyplinarną wymierzoną 
obwinionemu sędziemu a karą, jaką należałoby wymierzyć zgodnie z wnioskiem 
skarżącego – zważywszy na usytuowanie tych kar w katalogu kar zawartym w art. 109 
§ 1 p.u.s.p. oraz skutki jakie pociąga za sobą ich wymierzenie, zachodzi różnica tak 
zasadniczej natury, iż karę dotychczas wymierzoną można by nazwać rażąco 
niewspółmierną w znaczeniu wynikającym z art. 438 pkt 4 k.p.k., co pozwalałoby 
uznać powołaną przez skarżącego przyczynę odwoławczą za uzasadnioną (zob. 
Kodeks postępowania karnego. Komentarz – red. Z. Gostyński, Warszawa 2004, t. III 
s. 121 – 122, t. 31 do art. 438 oraz Kodeks postępowania karnego. Komentarz – red. P. 
Hofmański, Warszawa 2004, t. II, s. 619 i 612, t. 1 i 4 do art. 438-V i powołane tam 
orzeczenia). 
Mając na uwadze powyższe Sąd Najwyższy – Sąd Dyscyplinarny, na podstawie 
art. 456 k.p.k. w zw. z art. 128 p.u.s.p. orzekł o utrzymaniu w mocy zaskarżonego 
wyroku.