SNO 14/04

WYROK  DNIA  7  KWIETNIA  2004  R. 
SNO  14/04 
 
Przewodniczący: sędzia SN Rafał Malarski.  
Sędziowie 
SN: 
Zbigniew 
Kwaśniewski, 
Lech 
Walentynowicz 
(sprawozdawca). 
 
Sąd Najwyższy – Sąd Dyscyplinarny w Warszawie na rozprawie z 
udziałem Zastępcy Rzecznika Dyscyplinarnego sędziego Sądu Okręgowego 
oraz protokolanta po rozpoznaniu w dniu 7 kwietnia 2004 r. sprawy sędziego 
Sądu Rejonowego w związku z odwołaniem obwinionego i Zastępcy Rzecznika 
Dyscyplinarnego w Sądzie Okręgowym od wyroku Sądu Apelacyjnego – Sądu 
Dyscyplinarnego z dnia 16 grudnia 2003 r., sygn. akt (...) 
 
1) u t r z y m a ł   w   m o c y  zaskarżony  w y r o k,  
2) kosztami postępowania dyscyplinarnego za drugą instancję obciążył Skarb 
Państwa. 
 
U z a s a d n i e n i e 
 
Wyrokiem z dnia 16 grudnia 2003 r. Sąd Apelacyjny – Sąd Dyscyplinarny 
uznał sędziego Sądu Rejonowego winnym tego, że w okresie od dnia 14 maja 
2002 r. do dnia 24 stycznia 2003 r. pełniąc obowiązki przewodniczącego 
Wydziału VI Grodzkiego w Sądzie Rejonowym, nie dopełnił czynności 
wszczęcia postępowania o wykroczenie stosownie do treści art. 45 § 1 kodeksu 
wykroczeń w 53 wymienionych sprawach „W”, wskutek czego doprowadził do 
ustania karalności w tych sprawach, to jest winnym przewinienia służbowego z 
art. 107 § 1 u.s.p. i za to na podstawie art. 109 § 1 pkt 3 u.s.p. wymierzył 

 
2 
obwinionemu karę dyscyplinarną usunięcia z funkcji przewodniczącego 
Wydziału Grodzkiego Sądu Rejonowego. 
Sąd Apelacyjny – Sąd Dyscyplinarny ustalił, że w październiku 2001 r. 
został utworzony w Sądzie Rejonowym Wydział VI Grodzki, właściwy dla 
spraw o wykroczenia oraz dla spraw karnych i cywilnych rozpoznawanych w 
trybie uproszczonym. Obwiniony objął funkcję przewodniczącego Wydziału, a 
do orzekania w sprawach karnych na pół etatu przydzielono asesora. Obwiniony 
sędzia nie wydawał przewidzianych w art. 59 § 2 kodeksu postępowania w 
sprawach o wykroczenia zarządzeń o wszczęciu postępowania, przedłużających 
termin przedawnienia do 2 lat, czego efektem było przedawnienie karalności w 
53 sprawach. 
Sąd Dyscyplinarny uznał niewydawanie powyższych zarządzeń za 
oczywiste i rażące naruszenie prawa (obowiązek wydawania zarządzeń wynika 
jednoznacznie z treści ustawy), kwalifikujące się jako przewinienie służbowe 
(art. 107 § 1 u.s.p.). Było to – w ocenie Sądu – poważne przewinienie, nie 
mogące być uznane za przewinienie mniejszej wagi, uzasadniające orzeczenie 
wymierzonej kary dyscyplinarnej. Sąd nie wymierzył kary surowszej, ponieważ 
obwiniony pełnił dotąd nienagannie długoletnią służbę, załatwiał dużo spraw i 
był obarczony dodatkowymi obowiązkami. 
Odwołanie od wyroku Sądu Apelacyjnego – Sądu Dyscyplinarnego – w 
części dotyczącej wymiaru kary – wniósł Zastępcza Rzecznika Dyscyplinarnego 
zarzucając rażącą jej niewspółmierność (łagodność) oraz domagając się 
orzeczenia kary przeniesienia obwinionego sędziego na inne miejsce służbowe. 
Odwołanie wniósł również obwiniony, domagając się uznania przewinienia 
za przewinienie mniejszej wagi i odstąpienia od wymiaru kary. 
Sąd Najwyższy – Sąd Dyscyplinarny zważył, co następuje: 
Nie 
jest 
zasadne 
odwołanie obwinionego, trafnie 
bowiem 
Sąd 
Dyscyplinarny 
uznał 
zaniechanie 
wydawania 
zarządzeń 
o 
wszczęciu 

 
3 
postępowania za poważne przewinienie służbowe. Obowiązek wydawania tych 
zarządzeń wynika bowiem jednoznacznie z treści art. 59 § 2 kodeksu 
postępowania w sprawach o wykroczenia, przeto niewiedza co do wykładni art. 
45 § 1 k.w. musi być uznana za zawinioną. Poważne były też skutki 
przewinienia służbowego obwinionego sędziego, prowadzące do przedawnienia 
karalności w kilkudziesięciu sprawach, podważające autorytet wymiaru 
sprawiedliwości. Przewinienie mniejszej wagi może zaistnieć przy jego małej 
szkodliwości dla służby. Taka sytuacja niewątpliwie nie wystąpiła w odniesieniu 
do przypisanego obwinionemu czynu. 
Nie może być również uwzględnione odwołanie Zastępcy Rzecznika 
Dyscyplinarnego, zmierzające do zaostrzenia kary dyscyplinarnej. Rażąca 
niewspółmierność kary (art. 438 pkt 4 k.p.k. w związku z art. 128 u.s.p.) to 
niewspółmierność tak zasadniczej natury, iż orzeczonej kary nie można 
zaakceptować jako „rażąco niesprawiedliwej”. Kara dyscyplinarna wymierzona 
obwinionemu nie była wszakże łagodna. W „skali kar” była karą „trzeciej 
kategorii” (art. 109 § 1 pkt 3 u.s.p.) i wywoływała znaczne dolegliwości w 
postaci pozbawienia możliwości awansowania na wyższe stanowisko 
sędziowskie przez okres pięciu lat, niemożność udziału w tym czasie w 
kolegium sądu, orzekania w sądzie dyscyplinarnym oraz uzyskania utraconej 
funkcji (art. 109 § 3 u.s.p.). Są to długotrwałe dolegliwości materialne oraz 
prestiżowe, szczególnie dotkliwe dla sędziego o bardzo długim stażu 
służbowym, pełniącego dotąd funkcje kierownicze w macierzystym sądzie. 
Wcześniejsza rezygnacja obwinionego z funkcji przewodniczącego 
Wydziału VI była konsekwencją zaistniałej sytuacji i stanowiła w istocie 
„samoukaranie” sędziego uznającego zasadność przedstawionych mu zarzutów. 
Taką postawę wypada dostrzec i ocenić pozytywnie. 
Sąd Apelacyjny – Sąd Dyscyplinarny nie pominął faktów istotnych dla 
wymiaru kary, mając także na uwadze okoliczności przemawiające na korzyść 

 
4 
obwinionego. Tych okoliczności nie można było pominąć przy ferowaniu 
sprawiedliwej kary dyscyplinarnej. 
Z przedstawionych przyczyn należało zaskarżony wyrok utrzymać w mocy 
(art. 437 § 1 k.p.k. w związku z art. 128 u.s.p.) oraz orzec o kosztach 
postępowania dyscyplinarnego (art. 133 u.s.p.).