SNO 13/11
Podsumowanie
Sąd Najwyższy utrzymał w mocy wyrok Sądu Apelacyjnego, uznając sędziego winnym rażącej obrazy prawa procesowego poprzez nieudzielenie głosu stronom w postępowaniu.
Sąd Najwyższy – Sąd Dyscyplinarny rozpoznał sprawę sędziego Sądu Rejonowego, który został obwiniony o rażącą obrazę art. 116 k.p.k. poprzez nieudzielenie głosu stronom przed ogłoszeniem postanowienia. Sąd Apelacyjny uznał sędziego za winnego i wymierzył karę upomnienia. Sąd Najwyższy, analizując odwołanie obwinionej, uznał je za bezzasadne, potwierdzając prawidłowość ustaleń sądu niższej instancji i utrzymując zaskarżony wyrok w mocy.
Sąd Najwyższy – Sąd Dyscyplinarny rozpoznał sprawę dotyczącą sędziego Sądu Rejonowego, który odwołał się od wyroku Sądu Apelacyjnego – Sądu Dyscyplinarnego. Sąd Apelacyjny uznał obwinioną sędzię za winną przewinienia służbowego polegającego na oczywistej i rażącej obrazie art. 116 k.p.k. poprzez nieudzielenie głosu stronom w trakcie posiedzenia w sprawie VII Kp 16/10. Za to przewinienie wymierzono karę dyscyplinarną upomnienia. Obwiniona w odwołaniu wniosła o zmianę wyroku i uniewinnienie, argumentując, że sama strona wygenerowała przebieg posiedzenia i nie skorzystała z przysługujących jej uprawnień. Sąd Najwyższy uznał odwołanie za bezzasadne, stwierdzając, że ustalenia sądu pierwszej instancji są prawidłowe i oczywiste. Podkreślono, że sędzia miała obowiązek expressis verbis udzielić głosu stronom, co umożliwiłoby im realizację uprawnień gwarantowanych przez art. 116 k.p.k. Niewłaściwe prowadzenie posiedzenia uniemożliwiło stronom przedstawienie stanowiska. Sąd Najwyższy utrzymał w mocy zaskarżony wyrok, obciążając jednocześnie Skarb Państwa kosztami postępowania odwoławczego.
Potrzebujesz głębszej analizy? Agent AI przeanalizuje tę sprawę na tle orzecznictwa i odpowiedniego stanu prawnego.
SprawdźZagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Tak, sędzia popełnił oczywistą i rażącą obrazę art. 116 k.p.k., co stanowi przewinienie służbowe.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy uznał, że sędzia miał obowiązek expressis verbis udzielić głosu stronom, co umożliwiłoby im realizację uprawnień procesowych. Niewłaściwe prowadzenie posiedzenia uniemożliwiło stronom skorzystanie z tego prawa, co stanowiło rażącą obrazę przepisu prawa procesowego.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
utrzymanie w mocy zaskarżonego wyroku
Strona wygrywająca
Sąd Apelacyjny – Sąd Dyscyplinarny (w części utrzymania wyroku)
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| obwiniona sędzia Sądu Rejonowego | osoba_fizyczna | obwiniona |
| Sąd Apelacyjny – Sąd Dyscyplinarny | instytucja | sąd niższej instancji |
| Sąd Okręgowy | instytucja | organ procesowy |
| Sąd Najwyższy – Sąd Dyscyplinarny | instytucja | sąd orzekający |
| Skarb Państwa | organ_państwowy | strona kosztów postępowania |
Przepisy (3)
Główne
k.p.k. art. 116
Kodeks postępowania karnego
Przepis gwarantuje stronom prawo do składania ustnie wniosków i oświadczeń na posiedzeniu sądu, w którym biorą udział. Niewłaściwym sposobem prowadzenia posiedzenia obwiniona sędzia uniemożliwiła stronom korzystanie z tego uprawnienia.
u.s.p. art. 107 § § 1
Ustawa z dnia 27 lipca 2001 r. – Prawo o ustroju sądów powszechnych
Określa, co stanowi przewinienie służbowe sędziego.
u.s.p. art. 109 § § 1 pkt 1
Ustawa z dnia 27 lipca 2001 r. – Prawo o ustroju sądów powszechnych
Określa katalog kar dyscyplinarnych, w tym upomnienie.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Ustalenie, że obwiniona sędzia nie udzieliła głosu obecnym na posiedzeniu stronom, jest prawidłowe i oczywiste na podstawie dowodów. Niewłaściwy sposób prowadzenia posiedzenia przez sędzię uniemożliwił stronom realizację uprawnień procesowych gwarantowanych przez art. 116 k.p.k. Kara upomnienia jest najłagodniejszą karą dyscyplinarną i nie jest niewspółmierna.
Odrzucone argumenty
Argumentacja obwinionej, że sama strona wygenerowała przebieg posiedzenia i nie skorzystała z uprawnień, jest nieprzekonująca. Twierdzenie, że sędzia miała prawo uznać posiedzenie za zakończone bez wysłuchania stron, jest nieprawidłowe.
Godne uwagi sformułowania
w sposób oczywisty i rażący obraziła przepis prawa procesowego nie udzieliła głosu obecnym na posiedzeniu stronom sama strona, w osobie jej pełnomocnika, wygenerowała określony przebieg posiedzenia, a w odpowiednim momencie nie skorzystała z przysługujących jej uprawnień Odwołanie obwinionej jest bezzasadne w stopniu oczywistym Należy przecież expressis verbis udzielić głosu obecnym stronom Przepis ten gwarantuje stronom prawo do składania ustnie wniosków i oświadczeń na posiedzeniu sądu, w którym biorą udział. Uchybienie to trafnie zakwalifikowano w skarżonym wyroku jako przewinienie służbowe
Skład orzekający
Roman Sądej
przewodniczący
Henryk Gradzik
sprawozdawca
Teresa Flemming-Kulesza
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja obowiązku wysłuchania stron przez sędziego w postępowaniu sądowym oraz konsekwencje naruszenia tego obowiązku w kontekście odpowiedzialności dyscyplinarnej."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji w postępowaniu dyscyplinarnym sędziów, ale zasady dotyczące wysłuchania stron mają szersze zastosowanie w procedurach sądowych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy odpowiedzialności dyscyplinarnej sędziego, co jest zawsze interesujące dla prawników. Pokazuje, jak ważne są podstawowe zasady proceduralne, takie jak prawo do bycia wysłuchanym.
“Sędzia ukarana za nieudzielenie głosu stronom – czy to rutynowa procedura, czy rażące naruszenie prawa?”
Sektor
praca
Masz pytanie dotyczące tej sprawy?
Zapytaj AI Research — przeanalizuje to orzeczenie w kontekście ponad 1,4 mln innych spraw i aktualnych przepisów.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
WYROK Z DNIA 14 KWIETNIA 2011 R. SNO 13/11 Przewodniczący: sędzia SN Roman Sądej. Sędziowie SN: Henryk Gradzik (sprawozdawca), Teresa Flemming- Kulesza. S ą d N a j w y ż s z y – S ą d D y s c y p l i n a r n y na rozprawie z udziałem sędziego Sądu Okręgowego – Zastępcy Rzecznika Dyscyplinarnego Sądu Okręgowego oraz protokolanta po rozpoznaniu w dniu 14 kwietnia 2011 r. sprawy sędziego Sądu Rejonowego w związku z odwołaniem obwinionej od wyroku Sądu Apelacyjnego – Sądu Dyscyplinarnego z dnia 21 grudnia 2010 r., sygn. akt ASD (…) u t r z y m a ł w m o c y zaskarżony w y r o k , a kosztami postępowania odwoławczego obciążył Skarb Państwa. U z a s a d n i e n i e Wyrokiem z dnia 21 grudnia 2010 r., sygn. akt ASD (…), Sąd Apelacyjny – Sąd Dyscyplinarny uznał obwinioną, sędziego Sądu Okręgowego w Sądzie Rejonowym za winną tego, że w dniu 27 stycznia 2010 r. w Sądzie Rejonowym, będąc sędzią referentem w czasie posiedzenia w sprawie VII Kp 16/10, w sposób oczywisty i rażący obraziła przepis prawa procesowego, a mianowicie art. 116 k.p.k. w ten sposób, że przed ogłoszeniem postanowienia w wyżej wymienionej sprawie nie udzieliła głosu obecnym na posiedzeniu stronom – tj. przewinienia służbowego z art. 107 § 1 ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. – Prawo o ustroju sądów powszechnych i za to, na podstawie art. 109 § 1 pkt 1 tej ustawy wymierzył jej karę dyscyplinarną upomnienia. W odwołaniu zaskarżającym wyrok w całości, obwiniona sędzia nie sprecyzowała zarzutów. W uzasadnieniu zawarła wywód, którym zmierzała do wykazania, że nie dopuściła się ani rażącej, ani oczywistej obrazy art. 116 k.p.k. przy rozpoznawaniu na posiedzeniu przedmiotowej sprawy. Stwierdziła w konkluzji, że „sama strona, w osobie jej pełnomocnika, wygenerowała określony przebieg posiedzenia, a w odpowiednim momencie nie skorzystała z przysługujących jej uprawnień”. Skarżąca wniosła o zmianę wyroku i uniewinnienie od zarzuconego jej przewinienia. Sąd Najwyższy – Sąd Dyscyplinarny zważył: Odwołanie obwinionej jest bezzasadne w stopniu oczywistym, gdyż żaden z zawartych w nim argumentów nie podważył skutecznie ustaleń i ocen Sądu 2 Dyscyplinarnego pierwszej instancji. Przebieg posiedzenia w sprawie sygn. VII Kp 16/10 został odtworzony na podstawie zapisów w protokole, zeznań świadków i wyjaśnień samej obwinionej. Nie ma w tym względzie istotnych kontrowersji. Ustalenie w skarżonym wyroku wskazujące na to, że obwiniona sędzia nie udzieliła głosu obecnym na posiedzeniu stronom jawi się w świetle tych dowodów jako prawidłowe i wręcz oczywiste. Żadna ze stron nie przedstawiła swojego stanowiska, gdyż po zreferowaniu stanu sprawy sędzia przystąpiła do ogłoszenia postanowienia kończącego postępowanie odwoławcze, a tym samym prawomocnego. Twierdzenie zamieszczone w odwołaniu, jakoby miała ona prawo „uznać posiedzenie za zakończone”, gdy po zreferowaniu sprawy i geście głową „odnośnie chęci zabrania głosu” obrońca podejrzanego nie zareagował, jest zupełnie nieprzekonujące. W zaistniałej sytuacji procesowej należało przecież expressis verbis udzielić głosu obecnym stronom, w pierwszej kolejności obrońcy podejrzanego jako autorowi środka odwoławczego, następnie prokuratorowi i wreszcie samemu podejrzanemu. W tych tylko warunkach strony miałyby sposobność realizować swoje uprawnienie w toku czynności procesowych przeprowadzanych na posiedzeniu sądu, określone w art. 116 k.p.k. Przepis ten gwarantuje stronom prawo do składania ustnie wniosków i oświadczeń na posiedzeniu sądu, w którym biorą udział. Niewłaściwym sposobem prowadzenia posiedzenia obwiniona sędzia uniemożliwiła stronom korzystanie z tego uprawnienia. Trafnie więc Sąd pierwszej instancji przyjął, że doszło z winy tego sędziego do oczywistej ale i rażącej obrazy wymienionego przepisu. Sąd podjął bowiem postanowienie co do rozstrzygnięcia zażalenia bez wysłuchania stron, mimo że miały one prawo przedstawić swoje stanowisko. Uchybienie to trafnie zakwalifikowano w skarżonym wyroku jako przewinienie służbowe w rozumieniu art. 107 § 1 u.s.p. Wymierzona kara jest najłagodniejszą z katalogu kar dyscyplinarnych określonych w art. 109 § 1 u.s.p. i jako taka nie mogła być uznana za niewspółmierną. Z tych wszystkich względów Sąd Najwyższy – Sąd Dyscyplinarny utrzymał w mocy zaskarżony wyrok.
Nie znalazłeś odpowiedzi?
Zadaj pytanie naszemu agentowi AI — przeszuka orzecznictwo i przepisy za Ciebie.
Rozpocznij analizę