SK 108/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuTrybunał Konstytucyjny rozpoznał skargę konstytucyjną A.Ś. dotyczącą zgodności przepisów ustawy o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi oraz rozporządzenia Ministra Zdrowia w sprawie obowiązkowych szczepień ochronnych z Konstytucją RP. Skarżąca kwestionowała przepisy dotyczące obowiązkowych szczepień, powołując się na naruszenie art. 2, art. 47 w związku z art. 31 ust. 3 oraz art. 87 Konstytucji. Trybunał, po analizie sprawy, postanowił umorzyć postępowanie. Jako podstawę umorzenia w części dotyczącej art. 17 ust. 11 ustawy i § 5 rozporządzenia, wskazano zbędność wydania orzeczenia z uwagi na tożsamość przedmiotu kontroli z wcześniejszym wyrokiem Trybunału (sygn. SK 81/19), który już rozstrzygnął ten problem prawny. W pozostałym zakresie, dotyczącym art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. b oraz art. 17 ust. 1 ustawy i § 3 rozporządzenia, postępowanie umorzono z powodu niedopuszczalności wydania orzeczenia. Trybunał stwierdził brak legitymacji procesowej czynnej skarżącej, która nie wniosła skargi na rzecz małoletniego dziecka, a obowiązek szczepienia dziecka nie narusza jej prawa do prywatności. Ponadto, Trybunał podtrzymał wątpliwości co do powołania art. 2 Konstytucji jako samodzielnego wzorca kontroli, wskazując, że nie stanowi on samodzielnego źródła praw podmiotowych i nie został właściwie powiązany z innymi przepisami Konstytucji w uzasadnieniu skargi. W konsekwencji, Trybunał uznał, że skarga nie spełnia wymogów formalnych i procesowych, co skutkuje umorzeniem postępowania.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUmorzenie postępowania przez Trybunał Konstytucyjny z powodu tożsamości przedmiotu kontroli z wcześniejszym orzeczeniem oraz z powodu braku legitymacji procesowej skarżącego i niewłaściwego powołania art. 2 Konstytucji.
Dotyczy specyficznych okoliczności proceduralnych i merytorycznych związanych ze skargą konstytucyjną.
Zagadnienia prawne (1)
Czy przepisy ustawy o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi oraz rozporządzenia Ministra Zdrowia w sprawie obowiązkowych szczepień ochronnych są zgodne z Konstytucją RP, w szczególności z art. 2, art. 47 w związku z art. 31 ust. 3 oraz art. 87 Konstytucji?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Postępowanie w części dotyczącej art. 17 ust. 11 ustawy i § 5 rozporządzenia umorzono z powodu zbędności wydania orzeczenia, gdyż problem prawny został już rozstrzygnięty w innej sprawie. W pozostałym zakresie postępowanie umorzono z powodu niedopuszczalności wydania orzeczenia, ze względu na brak legitymacji procesowej skarżącej oraz niewłaściwe powołanie art. 2 Konstytucji jako samodzielnego wzorca kontroli.
Uzasadnienie
Trybunał umorzył postępowanie w części z powodu tożsamości przedmiotu kontroli z wcześniejszym wyrokiem (sygn. SK 81/19). W pozostałym zakresie umorzenie nastąpiło z powodu braku legitymacji procesowej skarżącej (nie wniosła skargi na rzecz dziecka) oraz niewłaściwego powołania art. 2 Konstytucji jako samodzielnego wzorca kontroli, który nie stanowi samodzielnego źródła praw podmiotowych.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| A.Ś. | osoba_fizyczna | skarżąca |
Przepisy (11)
Główne
ustawa o zwalczaniu chorób zakaźnych art. 17 § ust. 11
Ustawa o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi
W zakresie, w jakim termin wymagalności obowiązkowych szczepień ochronnych, jak i liczba dawek poszczególnych obowiązkowych szczepień ochronnych, określone są w Programie Szczepień Ochronnych na dany rok, ogłaszanym przez Głównego Inspektora Sanitarnego w formie komunikatu, a nie przez ministra właściwego do spraw zdrowia, w drodze rozporządzenia, jest niezgodny z art. 47 w związku z art. 31 ust. 3 w związku z art. 87 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej.
rozporządzenie o szczepieniach art. 5
Rozporządzenie Ministra Zdrowia w sprawie obowiązkowych szczepień ochronnych
W zakresie, w jakim termin wymagalności obowiązkowych szczepień ochronnych, jak i liczba dawek poszczególnych obowiązkowych szczepień ochronnych, określone są w Programie Szczepień Ochronnych na dany rok, ogłaszanym przez Głównego Inspektora Sanitarnego w formie komunikatu, a nie przez ministra właściwego do spraw zdrowia, w drodze rozporządzenia, jest niezgodny z art. 47 w związku z art. 31 ust. 3 w związku z art. 87 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej.
u.o.t.p.TK art. 59 § ust. 1 pkt 2
Ustawa o organizacji i trybie postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym
Umorzenie postępowania ze względu na niedopuszczalność wydania orzeczenia.
u.o.t.p.TK art. 59 § ust. 1 pkt 3
Ustawa o organizacji i trybie postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym
Umorzenie postępowania ze względu na zbędność wydania orzeczenia.
Konstytucja art. 47
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
W związku z art. 31 ust. 3 Konstytucji.
Konstytucja art. 31 § ust. 3
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
W związku z art. 47 Konstytucji.
Konstytucja art. 87
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Pomocnicze
ustawa o zwalczaniu chorób zakaźnych art. 5 § ust. 1 pkt 1 lit. b
Ustawa o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi
ustawa o zwalczaniu chorób zakaźnych art. 17 § ust. 1
Ustawa o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi
rozporządzenie o szczepieniach art. 3
Rozporządzenie Ministra Zdrowia w sprawie obowiązkowych szczepień ochronnych
Konstytucja art. 2
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Nie może stanowić samodzielnego wzorca kontroli w sprawach inicjowanych skargą konstytucyjną, chyba że skarżący wskaże wywiedzione z niego prawa lub wolności nie wysłowione w innych przepisach, lub użyje go pomocniczo.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Tożsamość przedmiotu kontroli z wcześniejszym orzeczeniem Trybunału Konstytucyjnego (sygn. SK 81/19). • Brak legitymacji procesowej czynnej skarżącej do kwestionowania przepisów dotyczących obowiązku szczepienia małoletniego dziecka. • Niewłaściwe powołanie art. 2 Konstytucji jako samodzielnego wzorca kontroli, bez wykazania naruszenia konkretnego prawa podmiotowego lub powiązania z innymi przepisami Konstytucji.
Godne uwagi sformułowania
Orzeczenie zapadło jednogłośnie. • Ponowne rozpatrzenie tej samej sprawy naruszałoby zasadę ne bis in idem. • Art. 2 Konstytucji nie może, co do zasady, stanowić samodzielnego wzorca kontroli w sprawach inicjowanych skargą konstytucyjną. • Skarga konstytucyjna musi spełniać wymogi formalne wynikające z art. 79 ust. 1 Konstytucji i z przepisów ustawy o organizacji TK.
Skład orzekający
Jarosław Wyrembak
przewodniczący
Krystyna Pawłowicz
członek
Stanisław Piotrowicz
członek
Wojciech Sych
członek
Rafał Wojciechowski
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Umorzenie postępowania przez Trybunał Konstytucyjny z powodu tożsamości przedmiotu kontroli z wcześniejszym orzeczeniem oraz z powodu braku legitymacji procesowej skarżącego i niewłaściwego powołania art. 2 Konstytucji."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznych okoliczności proceduralnych i merytorycznych związanych ze skargą konstytucyjną.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy ważnego społecznie tematu obowiązkowych szczepień i ich zgodności z Konstytucją, jednak rozstrzygnięcie nastąpiło z przyczyn formalnych i proceduralnych, a nie merytorycznych.
“Trybunał Konstytucyjny umarza sprawę o szczepienia – dlaczego nie doszło do merytorycznego rozstrzygnięcia?”
Sektor
ochrona zdrowia
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.