Orzeczenie · 2016-12-01

SDI 65/16

Sąd
Sąd Najwyższy
Data
2016-12-01
SNinneodpowiedzialność dyscyplinarnaWysokanajwyższy
adwokattajemnica adwokackaodpowiedzialność dyscyplinarnakodeks etykiSąd Najwyższykasacjapomoc prawnaKRS

Sąd Najwyższy rozpoznał kasację wniesioną przez obrońcę adwokata M.C., który został uznany winnym naruszenia tajemnicy adwokackiej za ujawnienie Prokuraturze informacji o kliencie (T.D. i spółce A. Sp. z o.o.) dotyczących nieskładania sprawozdań finansowych. Sądy dyscyplinarne niższych instancji uznały, że ujawnienie tych informacji stanowiło przewinienie dyscyplinarne z art. 80 Prawa o adwokaturze w zw. z Kodeksem Etyki Adwokackiej, wymierzając karę zawieszenia w czynnościach zawodowych i zakazu patronatu. Kasacja zarzucała m.in. rażące naruszenie prawa materialnego przez błędną wykładnię art. 80 P.o.a. i § 19 Kodeksu Etyki Adwokackiej, wskazując, że informacje pochodziły z Krajowego Rejestru Sądowego i nie miały bezpośredniego związku z udzielaną wcześniej pomocą prawną. Sąd Najwyższy przychylił się do argumentacji kasacji, wskazując na wątpliwości co do wykładni art. 6 ust. 1 P.o.a. i § 19 ust. 1 k.e.a. Podkreślono, że zakres tajemnicy adwokackiej wyznacza przede wszystkim związek pozyskania informacji z wykonywaniem merytorycznych czynności zawodowych, a nie tylko ogólny związek z działalnością zawodową. Sąd Najwyższy uchylił zaskarżone orzeczenie i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Wyższemu Sądowi Dyscyplinarnemu, który ma rozważyć inną kwalifikację prawną czynu, nie wykraczając poza zdarzenie historyczne.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja zakresu tajemnicy adwokackiej i jej związku z udzielaniem pomocy prawnej, a także odróżnienie jej od naruszenia godności zawodu.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji ujawnienia informacji z publicznie dostępnych rejestrów, a nie informacji uzyskanych bezpośrednio od klienta w ramach świadczenia pomocy prawnej.

Zagadnienia prawne (2)

Czy ujawnienie informacji o nieskładaniu sprawozdań finansowych przez zarząd spółki, uzyskanych z Krajowego Rejestru Sądowego, stanowi naruszenie tajemnicy adwokackiej, jeśli informacje te nie pozostają w bezpośrednim związku z udzielaniem pomocy prawnej?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, jeśli informacje zostały uzyskane z publicznie dostępnych rejestrów i nie mają bezpośredniego związku z merytorycznymi czynnościami świadczonej pomocy prawnej.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy uznał, że sądy dyscyplinarne zbyt szeroko zinterpretowały zakres tajemnicy adwokackiej, rozciągając ją na informacje uzyskane z publicznych rejestrów, które nie miały bezpośredniego związku z merytorycznymi aspektami udzielanej pomocy prawnej. Kluczowy jest związek pozyskania informacji z faktycznym udzielaniem pomocy prawnej, a nie tylko ogólny związek z wykonywaniem zawodu.

Czy czyn polegający na ujawnieniu informacji publicznie dostępnych, ale potencjalnie naruszających godność zawodu, może być inaczej zakwalifikowany niż naruszenie tajemnicy adwokackiej?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, nawet jeśli czyn nie stanowi naruszenia tajemnicy adwokackiej, może naruszać godność zawodu adwokackiego i podważać zaufanie do niego.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy wskazał, że nawet jeśli ujawnione informacje nie wypełniają znamion naruszenia tajemnicy adwokackiej, to nadal mogą być podstawą do oceny dyscyplinarnej pod kątem naruszenia godności zawodu i zaufania do niego, co stanowi szerszą wartość niż sama tajemnica zawodowa.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Uchylenie orzeczenia i przekazanie do ponownego rozpoznania
Strona wygrywająca
obwiniony (M.C.)

Strony

NazwaTypRola
M. C.osoba_fizycznaobwiniony
T.D.osoba_fizycznaklient
A. Sp. z o.o.spółkaklient
Zastępca Rzecznika Dyscyplinarnego Naczelnej Rady Adwokackiejorgan_państwowyuczestnik

Przepisy (8)

Główne

u.p.a. art. 80

Ustawa Prawo o adwokaturze

Dotyczy przewinienia dyscyplinarnego polegającego na ujawnieniu informacji o kliencie uzyskanych w związku z pomocą prawną.

u.p.a. art. 81 § 1 pkt 3 i 4

Ustawa Prawo o adwokaturze

Określa kary dyscyplinarne, w tym zawieszenie w czynnościach zawodowych i zakaz patronatu.

u.p.a. art. 6 § 1

Ustawa Prawo o adwokaturze

Obowiązek zachowania w tajemnicy wszystkiego, o czym adwokat dowiedział się w związku z udzielaniem pomocy prawnej.

k.e.a. art. 19 § 1

Zbioru Zasad Etyki Adwokackiej i Godności Zawodu

Tajemnicą adwokacką objęte jest wszystko, o czym adwokat dowiedział się w związku z wykonywaniem obowiązków zawodowych.

Pomocnicze

k.e.a. art. 1 § 2 i 3

Zbioru Zasad Etyki Adwokackiej i Godności Zawodu

Naruszenie godności zawodu adwokackiego i podważanie zaufania do zawodu.

k.e.a. art. 51

Zbioru Zasad Etyki Adwokackiej i Godności Zawodu

Podstawa stosunku klienta do adwokata oparta na zaufaniu.

k.p.k. art. 304 § 1

Kodeks postępowania karnego

Dotyczy zawiadomienia o przestępstwie.

u.p.a. art. 95n § 1

Ustawa Prawo o adwokaturze

Dotyczy przekazania sprawy do ponownego rozpoznania.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Informacje ujawnione Prokuraturze pochodziły z Krajowego Rejestru Sądowego i nie miały bezpośredniego związku z udzielaniem pomocy prawnej. • Sądy dyscyplinarne zbyt szeroko zinterpretowały zakres tajemnicy adwokackiej. • Związek informacji z wykonywaniem zawodu adwokata nie jest wystarczający do objęcia ich tajemnicą, jeśli nie dotyczą merytorycznych czynności pomocy prawnej.

Godne uwagi sformułowania

zakres tajemnicy adwokackiej wyznaczany przez porównywane unormowania jest w istocie jednakowy • norma deontologiczna nie może prowadzić do poszerzenia odpowiedzialności • zakres tajemnicy wyznacza przede wszystkim związek pozyskania informacji przez adwokata z wykonywaniem merytorycznych czynności zawodowych • test conditio sine qua non • nie chodzi tu [...] o sam związek między działalnością zawodową adwokata a pozyskaniem danej informacji, ale o powiązanie między pozyskaniem informacji a udzieleniem pomocy prawnej jako istoty wykonywania zawodu adwokata • to właśnie na zaufaniu oparty jest stosunek klienta do adwokata

Skład orzekający

Andrzej Siuchniński

przewodniczący-sprawozdawca

Piotr Mirek

członek

Eugeniusz Wildowicz

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja zakresu tajemnicy adwokackiej i jej związku z udzielaniem pomocy prawnej, a także odróżnienie jej od naruszenia godności zawodu."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji ujawnienia informacji z publicznie dostępnych rejestrów, a nie informacji uzyskanych bezpośrednio od klienta w ramach świadczenia pomocy prawnej.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy kluczowego aspektu zawodu adwokata – tajemnicy zawodowej – i jej interpretacji przez Sąd Najwyższy, co jest istotne dla wszystkich prawników.

Czy informacje z KRS to tajemnica adwokacka? Sąd Najwyższy wyjaśnia granice ochrony informacji o kliencie.

Sektor

praca

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst