SDI 35/15

Sąd Najwyższy2015-09-03
SNinnepostępowanie dyscyplinarneŚrednianajwyższy
notariuszpostępowanie dyscyplinarnekasacjaSąd Najwyższyinteres prawnydopuszczalność środka zaskarżeniaprzedawnienie

Sąd Najwyższy pozostawił bez rozpoznania kasację notariusz J. Ż. od orzeczenia uniewinniającego ją od zarzucanego przewinienia zawodowego, uznając ją za niedopuszczalną z powodu braku interesu prawnego.

Sąd Najwyższy rozpoznał kasację notariusz J. Ż. od orzeczenia Wyższego Sądu Dyscyplinarnego, które uniewinniło ją od zarzucanego przewinienia zawodowego. Sąd Najwyższy uznał kasację za niedopuszczalną, ponieważ obwiniona, będąc uniewinnioną, nie miała interesu prawnego do jej wniesienia. Dodatkowo, kasacja nie spełniała wymogów formalnych, gdyż nie była skierowana bezpośrednio do orzeczenia Wyższego Sądu Dyscyplinarnego, a podważała zasadność samego postępowania. W konsekwencji kasację pozostawiono bez rozpoznania.

Sąd Najwyższy rozpoznał kasację wniesioną przez notariusz J. Ż. od orzeczenia Wyższego Sądu Dyscyplinarnego przy Krajowej Radzie Notarialnej z dnia 16 marca 2015 r., które zmieniło orzeczenie Sądu Dyscyplinarnego Izby Notarialnej z dnia 16 grudnia 2014 r. Sąd pierwszej instancji umorzył postępowanie dyscyplinarne wobec notariusz J. Ż. z powodu upływu terminu przedawnienia. Wyższy Sąd Dyscyplinarny zmienił to orzeczenie, uniewinniając obwinioną od popełnienia zarzucanego jej przewinienia zawodowego. Notariusz J. Ż. wniosła kasację, kwestionując zasadność prowadzonego postępowania i domagając się zwrotu kosztów. Sąd Najwyższy uznał kasację za niedopuszczalną z mocy ustawy. Zgodnie z art. 63e ustawy Prawo o notariacie, Sąd Najwyższy orzeka w sprawach dyscyplinarnych notariuszy w trybie przepisów k.p.k. o kasacji. Jednakże, zgodnie z art. 425 § 3 k.p.k., skarżący musi mieć interes prawny (gravamen) do zaskarżenia orzeczenia. Ponieważ Wyższy Sąd Dyscyplinarny uniewinnił J. Ż., nie miała ona interesu prawnego do zaskarżenia tego orzeczenia. Ponadto, kasacja nie spełniała wymogów formalnych określonych w art. 63a § 1 ustawy Prawo o notariacie, gdyż nie była skierowana do orzeczenia Wyższego Sądu Dyscyplinarnego, a jedynie podważała zasadność samego postępowania. Z tych przyczyn, na podstawie art. 531 § 1 k.p.k., Sąd Najwyższy pozostawił kasację bez rozpoznania, obciążając obwinioną kosztami postępowania kasacyjnego.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, strona uniewinniona nie posiada interesu prawnego do wniesienia kasacji.

Uzasadnienie

Zgodnie z art. 425 § 3 k.p.k., skarżący musi mieć interes prawny (gravamen) do zaskarżenia orzeczenia. Uniewinnienie oznacza brak naruszenia praw lub interesów strony, co wyklucza możliwość wniesienia kasacji.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

pozostawienie kasacji bez rozpoznania

Strona wygrywająca

Sąd Najwyższy (wobec niedopuszczalności kasacji)

Strony

NazwaTypRola
J. Ż.osoba_fizycznaobwiniona
Rzecznik Dyscyplinarny Krajowej Rady Notarialnejorgan_państwowystrona postępowania

Przepisy (14)

Główne

k.p.k. art. 531 § 1

Kodeks postępowania karnego

Sąd Najwyższy pozostawia kasację bez rozpoznania, gdy nie spełnia ona wymogów formalnych.

k.p.k. art. 425 § 3

Kodeks postępowania karnego

Wymóg posiadania interesu prawnego (gravamen) do zaskarżenia orzeczenia.

Prawo o notariacie art. 63e

Ustawa Prawo o notariacie

Określa właściwość Sądu Najwyższego w sprawach dyscyplinarnych notariuszy i tryb postępowania.

Prawo o notariacie art. 63a

Ustawa Prawo o notariacie

Określa podstawy i wymogi formalne kasacji w sprawach dyscyplinarnych notariuszy.

Prawo o notariacie art. 63b

Ustawa Prawo o notariacie

Określa podstawy i wymogi formalne kasacji w sprawach dyscyplinarnych notariuszy.

Pomocnicze

Prawo o notariacie art. 50

Ustawa Prawo o notariacie

Przepis określający przewinienie zawodowe notariusza.

Prawo o notariacie art. 52 § 1

Ustawa Prawo o notariacie

Przepis określający termin przedawnienia przewinienia zawodowego.

k.p.k. art. 17 § 1

Kodeks postępowania karnego

Podstawa umorzenia postępowania.

k.p.k. art. 414 § 1

Kodeks postępowania karnego

Podstawa umorzenia postępowania.

k.p.k. art. 518

Kodeks postępowania karnego

Stosowanie przepisów o kasacji w postępowaniu przed Sądem Najwyższym.

k.p.k. art. 530 § 2

Kodeks postępowania karnego

Przepis dotyczący odmowy przyjęcia kasacji, którego stosowanie zostało wyłączone w tym postępowaniu.

k.p.k. art. 637a

Kodeks postępowania karnego

Podstawa orzekania o kosztach postępowania kasacyjnego.

k.p.k. art. 636

Kodeks postępowania karnego

Podstawa orzekania o kosztach postępowania.

k.p.k. art. 637

Kodeks postępowania karnego

Podstawa orzekania o kosztach postępowania.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Kasacja jest niedopuszczalna z mocy ustawy z powodu braku interesu prawnego strony uniewinnionej. Kasacja nie spełnia wymogów formalnych, gdyż nie jest skierowana do orzeczenia Wyższego Sądu Dyscyplinarnego. Przepis art. 63e ustawy Prawo o notariacie wyłącza stosowanie art. 530 § 2 k.p.k. w tym postępowaniu.

Godne uwagi sformułowania

kasacja jest niedopuszczalna z mocy ustawy obwiniona nie ma interesu prawnego (tzw. gravamen) nadzwyczajny środek zaskarżenia nie spełnia wymogów formalnych

Skład orzekający

Barbara Skoczkowska

przewodnicząca

Andrzej Ryński

sprawozdawca

Dariusz Świecki

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Niedopuszczalność kasacji w przypadku braku interesu prawnego strony uniewinnionej oraz wymogów formalnych środka zaskarżenia w sprawach dyscyplinarnych notariuszy."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznego postępowania dyscyplinarnego notariuszy i stosowania przepisów k.p.k. w tym trybie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 4/10

Sprawa ma charakter proceduralny i dotyczy specyfiki postępowania dyscyplinarnego wobec notariuszy, co czyni ją interesującą głównie dla prawników zajmujących się tą dziedziną.

Notariusz uniewinniony, ale chce skarżyć wyrok? Sąd Najwyższy wyjaśnia, dlaczego kasacja nie miała sensu.

Sektor

praca

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt SDI 35/15
POSTANOWIENIE
Dnia 3 września 2015 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
Przewodnicząca:
SSN Barbara Skoczkowska
‎
Sędziowie: SSN Andrzej Ryński (sprawozdawca)
‎
SSN Dariusz Świecki
po rozpoznaniu w Izbie Karnej,
na posiedzeniu bez udziału stron,
w dniu 3 września 2015 r.,
‎
w sprawie
J. Ż.,
obwinionej o przewinienie zawodowe z art. 50 ustawy z dnia 14 lutego 1991 r. Prawo o notariacie (Dz.U.2014.164),
kasacji obwinionej od orzeczenia Wyższego Sądu Dyscyplinarnego przy Krajowej Radzie Notarialnej w […] z dnia 16 marca 2015 r. zmieniającego orzeczenie Sądu Dyscyplinarnego Izby Notarialnej w […] z dnia 16 grudnia 2014 r.,
na podstawie art. 531 § 1 k.p.k. w zw. z art. 63e ustawy z dnia 14 lutego 1991 r.
Prawo o notariacie (Dz.U.2014.164)
p o s t a n o w i ł:
1. kasację obwinionej pozostawić bez rozpoznania;
2. obciążyć obwinioną wydatkami postępowania kasacyjnego
w kwocie 20 (dwadzieścia) złotych
UZASADNIENIE
Sąd Dyscyplinarny Izby Notarialnej w […] orzeczeniem z dnia 16 grudnia 2014 r., na podstawie art. 17 § 1 pkt. 6 k.p.k. i art. 414 § 1 k.p.k. w zw. art. 69 ustawy Prawo o notariacie umorzył postępowanie dyscyplinarne wobec obwinionej notariusz J. Ż.  o zarzucane jej przewinienie dyscyplinarne z art. 50 cyt. ustawy, wobec upływu terminu przedawnienia, o którym mowa w art. 52 § 1 ustawy Prawo o notariacie.
Po rozpoznaniu odwołania obwinionej Wyższy Sąd Dyscyplinarny przy Krajowej Radzie Notarialnej orzeczeniem z dnia 16 marca 2015 r., zmienił zaskarżone orzeczenie w ten sposób, że  uniewinnił obwinioną od popełnienia zarzucanego jej przewinienia dyscyplinarnego i kosztami postępowania odwoławczego obciążył Krajową Radę Notarialną.
Od powyższego orzeczenia notariusz J. Ż. wywiodła kasację, kwestionując zasadność prowadzonego wobec niej postępowania dyscyplinarnego oraz wniosła o zwrot kosztów dojazdu na poszczególne posiedzenia Sądu dyscyplinarnego, albowiem postępowanie to było wyrazem stosowanego wobec niej ostracyzmu i próbą wykluczenia z zawodu.
Rzecznik Dyscyplinarny Krajowej Rady Notarialnej w odpowiedzi na kasację wniósł o jej pozostawienie bez rozpoznania oraz o obciążenie obwinionej kosztami postępowania kasacyjnego.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Wniesiona przez notariusza J. Ż. kasacja jest niedopuszczalna z mocy ustawy. Należy zaznaczyć, że zgodnie z treścią art. 63e ustawy Prawo o notariacie Sąd Najwyższy jest właściwy do orzekania w sprawach dyscyplinarnych notariuszy jedynie w trybie przepisów k.p.k. o kasacji. W konsekwencji zgodnie z treścią art. 425 § 3 k.p.k., stosowanego odpowiednio w postępowania kasacyjnym na podstawie art. 518 k.p.k.,
odwołujący się może skarżyć w kasacji jedynie rozstrzygnięcia naruszające jego prawa lub szkodzące jego interesom. Jednocześnie przepisy art. 63 a i b powołanej ustawy stanowią, że w postępowaniu dyscyplinarnym notariuszy
kasacja może być wniesiona z powodu rażącego naruszenia prawa, jak również rażącej niewspółmierności kary dyscyplinarnej i  skierowana jedynie do orzeczenia wydanego przez Wyższy Sąd Dyscyplinarny.
Analiza akt sprawy wskazuje, że Wyższy Sąd Dyscyplinarny przy Krajowej Radzie Notarialnej uniewinnił J. Ż. od popełnienia zarzucanego jej przewinienia zawodowego. W związku z tym obwiniona nie ma interesu prawnego (tzw. gravamen -
art. 425 § 3 k.p.k. ) do zaskarżenia przedmiotowego orzeczenia.
Niezależnie od tego, z treści wywiedzionej kasacji wynika, iż jej autorka nie kwestionuje zasadności wydanego w tej sprawie orzeczenia  Sądu odwoławczego, lecz w jego kontekście podważa zasadność prowadzenia wobec niej postępowania dyscyplinarnego  i postuluje o zwrot poniesionych przez nią kosztów tego postępowania. Zatem, wywiedziony w tej sprawie nadzwyczajny środek zaskarżenia nie spełnia wymogów formalnych, o których mowa w art. 63a § 1 ustawy Prawo o notariacie, albowiem nie jest skierowany do orzeczenia Wyższego Sądu Dyscyplinarnego
Z tych przyczyn przedmiotowa kasacja jest niedopuszczalna z mocy wskazanych wyżej przepisów ustawy, co w przytoczonych  uwarunkowaniach procesowych mogłoby stanowić oczywisty powód do wydania zarządzenia o odmowie przyjęcia kasacji, jednak przewodniczący
Wyższego Sądu Dyscyplinarnego przy Krajowej Radzie Notarialnej nie mógł tak postąpić, ponieważ przepis art. 63e wskazanej ustawy wyłącza stosowanie w postępowaniu dyscyplinarnym notariuszy art. 530 § 2 k.p.k.
Dlatego też zgodnie z treścią art. 531 § 1 k.p.k. Sąd Najwyższy pozostawił przyjętą kasację obwinionej, bez rozpoznania. Orzeczenie o kosztach postępowania kasacyjnego oparto o art. 637 a k.p.k. w zw. z art. 636 i 637 k.p.k. i w zw. z art. 63e ustawy Prawo o notariacie.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI