SA/Sz 908/02

Wojewódzki Sąd Administracyjny w SzczecinieSzczecin2004-04-08
NSAAdministracyjneŚredniawsa
bezrobociestatus bezrobotnegourząd pracyterminyusprawiedliwienie niestawiennictwaciążaporódprawo administracyjnekontrola sądowa

Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzję o pozbawieniu statusu bezrobotnej, uznając, że okoliczności związane z ciążą i porodem usprawiedliwiają niestawiennictwo w urzędzie pracy.

Skarżąca M.G. została pozbawiona statusu osoby bezrobotnej za niestawienie się w urzędzie pracy w wyznaczonym terminie. Odwołała się, podnosząc, że była w zaawansowanej ciąży, wyjechała do ojca dziecka, gdzie przedwcześnie urodziła, co uniemożliwiło jej powrót i powiadomienie urzędu w terminie. Organy administracji nie uwzględniły jej argumentów, uznając brak należytej staranności. WSA uchylił decyzje, wskazując na konieczność dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i uwzględnienia szczególnych okoliczności związanych z ciążą i porodem.

Sprawa dotyczyła skarżącej M.G., która została pozbawiona statusu osoby bezrobotnej decyzją Starosty, utrzymaną w mocy przez Wojewodę, z powodu niestawienia się w urzędzie pracy w wyznaczonym terminie i niepowiadomienia o przyczynie niestawiennictwa w ciągu 5 dni. Skarżąca argumentowała, że w czasie wyznaczonego terminu była w ósmym miesiącu ciąży, wyjechała do ojca dziecka, gdzie przedwcześnie urodziła, co uniemożliwiło jej powrót i powiadomienie urzędu. Organy administracji uznały, że skarżąca nie zachowała należytej staranności, nie powiadomiła o wyjeździe za granicę i nie usprawiedliwiła niestawiennictwa w terminie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie uchylił obie decyzje. Sąd uznał, że organy obu instancji nie wyjaśniły należycie stanu faktycznego, w szczególności okoliczności związanych z usprawiedliwieniem niestawiennictwa. Podkreślono, że przepis o pozbawieniu statusu bezrobotnego ma na celu dyscyplinowanie, ale sankcja powinna być stosowana wobec osób, które zawinione naruszyły obowiązek. Sąd wskazał, że termin 5 dni nie może być traktowany bezwzględnie, gdy istnieją uzasadnione okoliczności, takie jak obłożna choroba czy komplikacje związane z ciążą i porodem. W tej sytuacji, urodzenie dziecka za granicą w wyniku przedwczesnego porodu stanowiło szczególną okoliczność, która nie została przez organy rozważona. Sąd nakazał ponowne rozpatrzenie sprawy z uwzględnieniem przepisów proceduralnych i dokładnym wyjaśnieniem stanu faktycznego.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, takie okoliczności mogą i powinny być usprawiedliwieniem niestawiennictwa, a organy administracji miały obowiązek je zbadać i uwzględnić.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że przepis o pozbawieniu statusu bezrobotnego za niestawiennictwo ma na celu dyscyplinowanie, ale sankcja nie powinna być stosowana, gdy niestawiennictwo jest usprawiedliwione ważnymi przyczynami, takimi jak nagłe problemy zdrowotne związane z ciążą i porodem. Termin 5 dni na powiadomienie nie jest bezwzględny w takich sytuacjach.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (9)

Główne

u.z.p.b. art. 13 § 3

Ustawa o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu

Przepis ten stanowi, że Starosta pozbawia statusu osobę bezrobotną, która nie stawiła się w powiatowym urzędzie pracy w wyznaczonym terminie i nie powiadomiła w ciągu 5 dni o uzasadnionej przyczynie tego niestawiennictwa. Sąd uznał, że termin 5 dni nie jest bezwzględnie obowiązujący i można uwzględnić okoliczności towarzyszące jego uchybieniu, np. obłożną chorobę.

p.p.s.a. art. 145 § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd uchyla decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego mające wpływ na wynik sprawy lub naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

p.p.s.a. art. 152

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

W przypadku uchylenia decyzji lub postanowienia, sąd określa, czy uchylona decyzja lub postanowienie nie mogą być wykonane.

Pomocnicze

k.p.a. art. 138 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek organu do należytego i wyczerpującego zebrania oraz rozpatrzenia materiału dowodowego.

k.p.a. art. 77 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek organu do zebrania i rozpatrzenia w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego.

k.p.a. art. 107 § 3

Kodeks postępowania administracyjnego

Wymogi dotyczące uzasadnienia decyzji administracyjnej.

p.u.s.a. art. 1

Ustawa Prawo o ustroju sądów administracyjnych

Sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej.

Ustawa - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi art. 97

Reguluje przekazanie spraw do rozpoznania wojewódzkim sądom administracyjnym.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Niestawiennictwo w urzędzie pracy było usprawiedliwione nagłymi okolicznościami medycznymi związanymi z ciążą i przedwczesnym porodem za granicą. Organy administracji nie zbadały należycie stanu faktycznego i nie uwzględniły szczególnych okoliczności sprawy.

Odrzucone argumenty

Skarżąca nie powiadomiła urzędu pracy o wyjeździe za granicę. Skarżąca nie powiadomiła o przyczynie niestawiennictwa w ciągu 5 dni.

Godne uwagi sformułowania

termin 5 dni do powiadomienia organu nie może być traktowany jako termin materialnoprawny bezwzględnie obowiązujący bez możliwości uwzględnienia okoliczności towarzyszących jego uchybieniu organy obu instancji z naruszeniem przepisów postępowania administracyjnego [...] nie wyjaśniły należycie stanu faktycznego leżącego u podstaw rozstrzygnięcia

Skład orzekający

Henryk Dolecki

przewodniczący

Iwona Tomaszewska

sprawozdawca

Marzena Kowalewska

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących statusu bezrobotnego, zwłaszcza w kontekście usprawiedliwiania niestawiennictwa z przyczyn medycznych lub losowych, oraz obowiązków organów w zakresie wyjaśniania stanu faktycznego."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji skarżącej, ale stanowi ważny przykład stosowania przepisów z uwzględnieniem zasad słuszności i proporcjonalności.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, jak ważne są indywidualne okoliczności życiowe i medyczne w postępowaniu administracyjnym, nawet jeśli formalnie naruszono procedury. Ma wymiar ludzki i pokazuje, że prawo powinno być stosowane elastycznie.

Ciąża i poród za granicą usprawiedliwieniem niestawiennictwa w urzędzie pracy? Sąd administracyjny stanął po stronie bezrobotnej.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
SA/Sz 908/02 - Wyrok WSA w Szczecinie
Data orzeczenia
2004-04-08
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2002-04-25
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Sędziowie
Henryk Dolecki /przewodniczący/
Iwona Tomaszewska /sprawozdawca/
Marzena Kowalewska
Symbol z opisem
633  Zatrudnienie i sprawy bezrobocia
Hasła tematyczne
Bezrobocie
Skarżony organ
Wojewoda
Powołane przepisy
Dz.U. 2001 nr 6 poz 56
art. 138 par. 1 pkt 1, art. 13 ust. 3 pkt 5
Obwieszczenie Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 24 stycznia 2001 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu.
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1269
art. 1
Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych.
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
art. 145par. 1 pkt 1 lit. c, art. 152
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Henryk Dolecki Sędziowie Sędzia NSA iwona Tomaszewska /spr./ Sędzia WSA Marzena Kowalewska Protokolant: Beata Majewska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 kwietnia 2004 r. sprawy ze skargi M.G. na decyzję Wojewody z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie statusu bezrobotnej I. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Starosty Powiatu z dnia [...]. o numerze [...] II, nie orzeka w przedmiocie wykonania zaskarżonej
Uzasadnienie
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] r. Wojewoda na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa oraz art. 13 ust. 3 pkt 5 ustawy z dnia 14 grudnia 1994r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu (Dz.U. z 2001r, Nr 6, poz. 56 ze zm.) - po rozpatrzeniu odwołania M.G. reprezentowanej przez matkę K.G. od decyzji Starosty z dnia [...] r. - utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy stwierdził, że M.G. zarejestrowała się w urzędzie pracy w dniu [...] r. jako osoba bezrobotna bez prawa do zasiłku.
Na dzień [...] r. urząd pracy wyznaczył skarżącej termin obowiązkowego stawienia się w urzędzie w celu potwierdzenia gotowości do podjęcia pracy. Przyjęcie do wiadomości ustalonego terminu skarżąca potwierdziła własnoręcznym podpisem.
Wobec niestawienia się w wyznaczonym terminie Starosta [...] decyzją z dnia [...] r. pozbawił M.G. statusu osoby bezrobotnej od dnia [...] r. na podstawie art. 13 ust. 3 pkt 5 ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu.
Przepis ten stanowi, że Starosta pozbawia statusu osobę bezrobotną, która nie stawiła się w powiatowym urzędzie pracy w wyznaczonym terminie i nie powiadomiła w ciągu 5 dni o uzasadnionej przyczynie tego niestawiennictwa. W dniu [...] r. do organu zatrudnienia wpłynął faks w języku niemieckim, a w dniu [...] r. wpłynęło nadesłane faksem zaświadczenie lekarskie, z którego wynika, że M.G. w dniach [...] r. była obłożnie chora. W odwołaniu od decyzji organu I instancji K.G. podniosła, że w dniu [...] r. córka M.G,. - będąc w ciąży - wyjechała na dwa dni do [...], tam zachorowała, a w dniu [...] r. urodziła dziecko, powrót obecnie nie jest wskazany. Z tych względów wniosła o przywrócenie córce statusu osoby bezrobotnej.
Organ odwoławczy po rozpatrzeniu sprawy stwierdził, że M.G. pomimo prawidłowego pouczenia o obowiązkach osoby bezrobotnej, nie powiadomiła urzędu pracy o wyjeździe za granicę, nie wskazała również przyczyny niestawiennictwa w
Sygn.akt SA/Sz 908/02 3
ciągu 5 dni. Dlatego organ odwoławczy nie znalazł podstaw by uwzględnić odwołanie.
Powyższą decyzję zaskarżyła do Naczelnego Sądu Administracyjnego M.G. wnosząc o przywrócenie statusu osoby bezrobotnej. Skarżąca podniosła, że zarejestrowała się w urzędzie pracy w dniu [...] r. W czasie rejestracji podpisała przedłożone dokumenty, lecz nie była informowana o ich treści ani też ich nie czytała. Wiedziała jedynie, że termin stawiennictwa wyznaczono na dzień [...] r. W tym czasie była w ósmym miesiącu ciąży. Nieświadoma swojego postępowania, w dniu [...] r. wyjechała do [...] do przyjaciela F.L., który jest ojcem dziecka. Po przyjeździe źle się poczuła i zgłosiła się do lekarza, który stwierdził, że poród może być przedwczesny i dlatego nie mogła wrócić do kraju.
W dniu [...] r. z powodu nasilenia bólów przyjaciel wezwał pogotowie i została przewieziona do Kliniki Uniwersyteckiej [...], gdzie tego dnia urodziła syna. Szpital opuściła w dniu [...] r. Podczas pobytu w szpitalu poprosiła matkę przyjaciela o wysłanie faksem stosownych dokumentów do Urzędu Pracy [...], który jednak ich nie uwzględnił. W dalszej części skargi skarżąca opisała aktualną sytuację wskazując, że mieszka wraz z dzieckiem u rodziców. Nie posiada żadnego własnego źródła dochodu ani ubezpieczenia. Dziecko jest wcześniakiem i wymaga specjalistycznej opieki. Dlatego wniosła o uwzględnienie skargi.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, nie znajdując podstaw do zmiany zaskarżonej decyzji. Skarżąca została prawidłowo pouczona o prawach i obowiązkach osoby bezrobotnej oraz o obowiązkowym terminie stawiennictwa w dniu [...] r. Otrzymała również egzemplarz "Informacji dla osób rejestrujących się w PUP". Została ponadto poinformowana o obowiązku powiadomienia urzędu o fakcie wyjazdu za granicę. Nie zapoznając się z powyższymi informacjami skarżąca nie zachowała należytej staranności. Skarżąca nie powiadomiła również o przyczynie niestawiennictwa w ciągu 5 dni, stosowne dokumenty wpłynęły bowiem do organu faksem [...] r.
Wojewódzki Sad Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 97 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1271) sprawy, w których skargi
Sygn.akt SA/Sz 908/02 4
zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004r. i postępowanie nie zostało zakończone podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr153,poz. 1270 ze zm.).
Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta, sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
Ustawa z dnia 14 grudnia 1994r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu warunkuje uzyskanie i zachowanie statusu bezrobotnego od legitymowania się gotowością do podjęcia zatrudnienia. W celu potwierdzenia tej gotowości i uzyskania informacji o możliwości zatrudnienia lub szkolenia bezrobotni mają obowiązek zgłaszania się w wyznaczonych terminach do właściwego powiatowego urzędu pracy.
Obowiązek ten wynika z art. 13 ust. 2 ustaw o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu.
W związku z tym niezgłoszenie się do urzędu pracy i niepowiadomienie w ciągu 5 dni o uzasadnionej przyczynie tego niestawiennictwa, zgodnie z art. 13 ust. 3 pkt 5 cytowanej ustawy powoduje pozbawienie statusu bezrobotnego na okres 3 miesięcy. Przepis powyższy niewątpliwie ma na celu dyscyplinowanie bezrobotnych i ich zobowiązania wobec urzędu pracy, ale jego intencją jest stosowanie sankcji utraty statusu bezrobotnego jedynie wobec tych bezrobotnych którzy w sposób zawiniony naruszyli powyższy obowiązek powiadomienia urzędu pracy, o czym świadczy również, że przyczyna niestawiennictwa powinna być usprawiedliwiona (niestawiennictwo w urzędzie pracy zawinione przez bezrobotnego stanowi przesłankę zastosowania przepisu art. 13 ust. 3 pkt 5 ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu).
Zdaniem Sądu powyższy termin 5 dni do powiadomienia organu nie może być traktowany jako termin materialnoprawny bezwzględnie obowiązujący bez możliwości uwzględnienia okoliczności towarzyszących jego uchybieniu np.: w sytuacji gdy bezrobotny uległby wypadkowi i w ciągu 5 dni nie był w stanie powiadomić organu z powodu obłożnej choroby.
Sygn.akt SA/Sz 908/02 5
W rozpoznawanej sprawie organy obu instancji z naruszeniem przepisów postępowania administracyjnego, a w szczególności art. 7, 77 § 1 i art. 107 § 3 kpa nie wyjaśniły należycie stanu faktycznego leżącego u podstaw rozstrzygnięcia zawartego w wydanych decyzjach.
Istotne znaczenie w niniejszej sprawie miało wyjaśnienie okoliczności związanych z usprawiedliwieniem niestawiennictwa skarżącej w dniu 8 marca 2002r., a w szczególności treści nadesłanego w dniu [...] r. faksu z Kliniki w [...] wydanego o pobycie skarżącej w Klinice w okresie od [...]. oraz zaświadczenia z dnia [...] r., nadesłanego w dniu [...] r. w [...] przez dr J.Z. o stanie zdrowia skarżącej w okresie od [...] r. Z zaświadczenia tego wynika, że w tych dniach skarżąca "była obłożnie chora i nie mogła stawić się w urzędzie". Z dołączonego zaś do skargi odpisu aktu urodzenia Nr [...] wydanego przez USC w [...] wynika, że skarżąca w dniu [...] r. w [...] urodziła syna V..
W tej sytuacji zasadny jest zarzut skarżącej o należytym usprawiedliwieniu niestawiennictwa w Urzędzie Pracy w dniu [...] r., a wynikające z niedyspozycji związanej z ciążą i przedwczesnym porodem odbytym w [...]. Ta szczególna okoliczność sprawy nie została w ogóle rozważona przez organy orzekające.
Zdaniem Sądu rozważenie tych okoliczności było niezbędne do oceny, czy skarżąca naruszyła obowiązek powiadomienia organu w ciągu 5 dni o uzasadnionej przyczynie tego niestawiennictwa wynikającej z przepisu art. 13 ust. 3 pkt 5 ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu.
Trafne jest wprawdzie stanowisko. organu odwoławczego, że skarżąca pomimo prawidłowego pouczenia nie powiadomiła urzędu pracy o wyjeździe za granicę, a tym samym nie powiadomiła o braku gotowości do pracy. Jednakże w toku postępowania nie ustalono i nie wyjaśniono jaki charakter miał wyjazd skarżącej w dniu [...], za granicę, w szczególności na jaki okres skarżąca planowała ten wyjazd. Podnieść należy, że skarżąca jest mieszkanką [...] a więc miejscowość przygranicznej, której mieszkańcy wyjeżdżają do Niemiec na krótkie okresy czasu np. w celu zrobienia zakupów, załatwienia spraw rodzinnych itp.
Z samego faktu, że skarżąca udała się do[...] do ojca dziecka nie można wnosić, iż zaplanowała ten wyjazd na dłuższy okres i z góry zakładała, że nie będzie mogła stawić się w urzędzie pracy w wyznaczonym dniu.
Sygn.akt SA/Sz 908/02
6
W realiach ułatwionego ruchu przygranicznego, trudno wymagać od osoby bezrobotnej by każdy wyjazd za granicę bez zamiaru dłuższego pobytu zgłaszała urzędowi pracy.
Nie przesądzając rozstrzygnięcia sprawy, przy ponownym jej rozpatrzeniu naieży ponownie dokonać analizy przesłanek z art. 13 ust. 3 pkt 5 ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu, a przede wszystkim dokładnie wyjaśnić stan faktyczny w niniejszej sprawie w mysi przepisów art. 7 i art. 77 § 1 kpa.
Z tych względów na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit."c" i art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzeczono jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI