SA/Sz 478/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w SzczecinieSzczecin2004-11-18
NSAbudowlaneŚredniawsa
prawo budowlanesamowola budowlanapozwolenie na budowęrozbiórkanadzór budowlanydecyzja administracyjnapostępowanie administracyjneprawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę na decyzję nakazującą rozbiórkę samowoli budowlanej, podkreślając bezwzględny charakter art. 48 Prawa budowlanego.

Sąd rozpatrzył skargę I. i J. B. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, która utrzymała w mocy nakaz rozbiórki samowolnie rozbudowanego budynku i rozpoczętej budowy ogrodu. Skarżący przyznali brak pozwolenia na budowę, argumentując, że inwestycje nie zagrażają bezpieczeństwu i że ubiegają się o legalizację. Sąd uznał jednak, że art. 48 Prawa budowlanego nakazuje rozbiórkę bezwzględnie, niezależnie od okoliczności łagodzących.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie rozpoznał skargę I. i J. B. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, która utrzymała w mocy decyzję Powiatowego Inspektora nakazującą rozbiórkę rozbudowy budynku i rozpoczętej budowy ogrodu. Skarżący przyznali, że prace zostały wykonane bez wymaganego pozwolenia na budowę, jednak argumentowali, że nie stanowią one zagrożenia dla życia, zdrowia ludzi ani mienia, oraz że będą ubiegać się o ich legalizację. Podkreślali również, że nakazanie rozbiórki narazi ich na znaczne szkody majątkowe. Sąd, kontrolując legalność zaskarżonej decyzji, stwierdził, że nie narusza ona przepisów prawa materialnego ani postępowania administracyjnego. Podstawą prawną decyzji był art. 48 ustawy Prawo budowlane z 1994 r., który w przypadku budowy obiektu bez wymaganego pozwolenia nakazywał organowi wydanie decyzji o rozbiórce. Sąd podkreślił, że przepis ten ma charakter bezwzględnie obowiązujący i nie dopuszcza stosowania okoliczności łagodzących, takich jak interes strony czy brak świadomości prawnej. W związku z tym, że skarżący rozpoczęli roboty budowlane wymagające pozwolenia na budowę bez jego uzyskania, skarga jako pozbawiona uzasadnionych podstaw musiała zostać oddalona na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, organ ma taki obowiązek na podstawie art. 48 Prawa budowlanego.

Uzasadnienie

Przepis art. 48 Prawa budowlanego ma charakter bezwzględnie obowiązujący i nie przewiduje okoliczności łagodzących ani uznania organu przy wydawaniu decyzji o rozbiórce samowoli budowlanej.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (8)

Główne

prawo budowlane art. 48

Ustawa z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane

p.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

prawo budowlane art. 28

Ustawa z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane

prawo budowlane art. 29

Ustawa z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane

k.p.a. art. 104

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 138 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 – Przepisy wprowadzające ustawę prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi art. 85

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 – Przepisy wprowadzające ustawę prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi art. 97 § 1

Argumenty

Odrzucone argumenty

Argumenty skarżących o braku zagrożenia, chęci legalizacji i szkodach majątkowych nie miały wpływu na obowiązek rozbiórki wynikający z art. 48 Prawa budowlanego.

Godne uwagi sformułowania

przepis art. 48 w/w ustawy, właściwy organ zobowiązany był nakazać, w drodze decyzji, rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części, będącego w budowie albo wybudowanego bez wymaganego zgłoszenia. O konieczności rozbiórki decyduje wprost wskazany przepis prawa, a nie uznanie organu nadzoru budowlanego i to niezależnie od powodów wybudowania obiektu budowlanego. Mające zastosowanie w sprawie przepisy w takich przypadkach nie dopuszczały stosowania jakichkolwiek okoliczności "łagodzących", nawet przy uwzględnieniu oczywistych racji strony.

Skład orzekający

Danuta Strzelecka-Kuligowska

przewodniczący

Marzena Iwankiewicz

sprawozdawca

Arkadiusz Windak

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Potwierdzenie bezwzględnego charakteru przepisów dotyczących samowoli budowlanej i obowiązku rozbiórki."

Ograniczenia: Dotyczy stanu prawnego z 2002/2004 roku, choć zasada pozostaje aktualna.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje rygorystyczne podejście prawa budowlanego do samowoli budowlanej, co jest istotne dla praktyków i właścicieli nieruchomości.

Samowola budowlana? Sąd nie zna litości – rozbiórka jest nieunikniona.

Sektor

budownictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
SA/Sz 478/03 - Wyrok WSA w Szczecinie
Data orzeczenia
2004-11-18
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2003-03-03
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Sędziowie
Arkadiusz Windak
Danuta Strzelecka-Kuligowska /przewodniczący/
Marzena Iwankiewicz /sprawozdawca/
Symbol z opisem
601  Budownictwo, nadzór architektoniczno-budowlany i specjalistyczny, ochrona przeciwpożarowa
Hasła tematyczne
Budowlane prawo
Sygn. powiązane
II OSK 481/05 - Wyrok NSA z 2006-02-01
Skarżony organ
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Danuta Strzelecka-Kuligowska Sędziowie: Sędzia WSA Marzena Iwankiewicz /spr/ Asesor WSA Arkadiusz Windak Protokolant Anna Krawczyk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 listopada 2004r. sprawy ze skargi I. i J. B. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...]r. Nr [...] w przedmiocie rozbiórki obiektu budowlanego o d d a l a skargę
Uzasadnienie
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego na podstawie art. 48 ustawy z 7 lipca 1994r. prawo budowlane /tekst jedn. Dz.U. z 2000r, nr 106, poz. 1126 z późn.zm./ i art. 104 kpa w dniu [...]r. wydał decyzję, w której nakazał I. i J. B. rozbiórkę [...] przy budynku z nadbudowanym piętrem oraz rozpoczętej budowy ogrodu [...] na nieruchomości przy ul. M. w S.. W uzasadnieniu organ wskazał, iż rozbudowa [...] wraz z nadbudowaniem piętra na nim nastąpiła w [...]r. bez uzyskania pozwolenia właściwego organu, także roboty budowlane przy wznoszeniu ogrodu [...] rozpoczęto w [...]r. bez wymaganego pozwolenia właściwego organu.
Odwołanie od tej decyzji wniosła I. B..
W odwołaniu skarżąca przyznała, iż [...] i rozpoczęta budowa ogrodu [...] zostały wykonane bez pozwolenia na budowę. Jednakże wymienione inwestycje nie powodują zagrożenia dla życia i zdrowia ludzi oraz mienia.
W skutek odwołania decyzją z dnia [...]r. Wojewódzki Inspektor Nadzoru i Budowlanego na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa i art. 48 ustawy z 7 lipca 1994r. Prawo budowlane /tekst jedn. Dz.U.z 2000r. Nr 106 poz. 11216/ utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.
Organ II instancji uznając, iż skoro I. i J. B. bez wymaganego pozwolenia rozpoczęli budowę [...] z nadbudowanym piętrem oraz wznosili ogród [...], to decyzja organu I instancji była prawidłowa.
Skargę na powyższą decyzję do Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodek Zamiejscowy złożyli I. i J. B. wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji. W skardze podnieśli argumenty zawarte w odwołaniu od decyzji organu I instancji. Nadto dodali, iż będą ubiegać się o legalizację tej samowoli budowlanej, bowiem nie narusza ona przepisów o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym i czyni zadość wszelkim wymogom sztuki budowlanej. Nakazanie rozbiórki przedmiotowych obiektów narazi ich na znaczne szkody majątkowe.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując swoje stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, co następuje:
Z mocy art. 85 i art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Przepisy wprowadzające ustawę prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271) w miejsce Naczelnego Sądu Administracyjnego - Ośrodka Zamiejscowego utworzony został z dniem 1 stycznia 2004 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny , który właściwy jest do rozpoznawania skarg wniesionych przed tą datą do Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodka Zamiejscowego w sprawach, w których postępowanie nie zostało zakończone.
Sądowa kontrola zaskarżonej decyzji dokonana według kryterium zgodności z prawem nie dostarczyła podstaw do stwierdzenia, że decyzja ta narusza przepisy prawa materialnego lub postępowania administracyjnego. Mając na uwadze zakres kompetencji Sądu oraz ustalony stan faktyczny i prawny należało uznać, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Podstawą prawną wydania zaskarżonej decyzji są przepisy ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane /tekst jedn. Dz.U. z 2000r, Nr 106 poz. 1126 ze zm./. Zgodnie z treścią obowiązującego w dniu wydania art. 48 w/w ustawy, właściwy organ zobowiązany był nakazać, w drodze decyzji, rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części, będącego w budowie albo wybudowanego bez wymaganego zgłoszenia. Przepis art. 48 dotyczył tych obiektów, których budowa wymagała uprzedniego pozwolenia na budowę albo zgłoszenia.
W myśl art. 28 roboty budowlane można rozpocząć jedynie na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu nadbudowę, z zastrzeżeniem art. 29 i art. 30. W art. 29 tejże ustawy prawodawca dokonał enumeratywnego wyliczenia obiektów i robót budowlanych, które mogą być prowadzone bez wcześniejszego uzyskania pozwolenia na budowę i nie zostaną tym samym uznane za samowolę budowlaną.
W związku z tym, że przepis ten zawiera wyjątki od zasady ogólnej, nie może mieć do niego zastosowania wykładnia rozszerzająca.
Rozbudowany w [...]r. [...] wraz z nadbudowanym na nim piętrem oraz rozpoczęte roboty budowlane przy wznoszeniu ogrodu [...] w [...]r. nie podlegały zwolnieniu z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę /art. 28 ustawy Prawo budowlane/.
Mając powyższe na uwadze należało uznać, iż przeprowadzenie przez skarżących przedmiotowych robót budowlanych, wymagało pozwolenia na budowę.
Pozwolenie na budowę jest jedną z najważniejszych decyzji w procesie inwestycyjnym. W sytuacji wybudowania obiektu budowlanego bez wymaganego prawem zezwolenia organ nadzoru budowlanego zobligowany treścią art. 48 ustawy Prawo budowlane z 1994r. obowiązany był wydać decyzję o jego rozbiórce.
O konieczności rozbiórki decyduje wprost wskazany przepis prawa, a nie uznanie organu nadzoru budowlanego i to niezależnie od powodów wybudowania obiektu budowlanego. Mające zastosowanie w sprawie przepisy w takich przypadkach nie dopuszczały stosowania jakichkolwiek okoliczności "łagodzących", nawet przy uwzględnieniu oczywistych racji strony. Również brak świadomości prawnej w zakresie przepisów prawa budowlanego, czy też interes strony nie mogły mieć wpływu na treść dokonanego rozstrzygnięcia.
Skoro zaskarżona decyzja Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego nie narusza prawa, skarga jako pozbawiona uzasadnionych podstaw musiała ulec oddaleniu, co orzeczono na podstawie art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153, poz. 1270/.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI