Orzeczenie · 2001-04-18

SA/Sz 2339/99Utratą prawa do wierzytelności podatkowych po wycofaniu z licytacji

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2001-04-18
NSAPodatkoweWysokansa
odpowiedzialność osób trzecichzaległości podatkowepostępowanie egzekucyjnelicytacja komorniczaOrdynacja podatkowaKodeks postępowania cywilnegoutrata prawa do dochodzenianabycie przedsiębiorstwa

Sprawa dotyczyła odpowiedzialności osoby trzeciej za zaległości podatkowe. Spółka "B.-I." Sp. z o.o. nabyła część przedsiębiorstwa Fabryki Kontenerów "U." w drodze licytacji komorniczej. Urząd Skarbowy w Sz. zgłosił swoje wierzytelności z tytułu podatku VAT w kwocie ponad 637 tys. zł. Jednakże, przed podziałem sumy uzyskanej ze sprzedaży nieruchomości, organ podatkowy cofnął zgłoszone należności, co spowodowało, że nie zostały one uwzględnione przez sąd przy podziale. Mimo to, Izba Skarbowa w Sz. utrzymała w mocy decyzję Urzędu Skarbowego o odpowiedzialności spółki "B.-I." za zaległości podatkowe Fabryki Kontenerów. Spółka wniosła skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego, argumentując, że nabycie w drodze licytacji ma charakter pierwotny i nie podlega przepisom Ordynacji podatkowej o odpowiedzialności osób trzecich, a ponadto wycofanie wierzytelności przez organ podatkowy skutkuje utratą prawa do ich dochodzenia od nabywcy na podstawie art. 954 Kpc. Naczelny Sąd Administracyjny uznał skargę za zasadną. Sąd stwierdził, że choć art. 112 Ordynacji podatkowej reguluje odpowiedzialność nabywcy przedsiębiorstwa za zaległości podatkowe, to nie wyłącza stosowania przepisów szczególnych, takich jak przepisy Kodeksu postępowania cywilnego dotyczące postępowań egzekucyjnych. Sąd podkreślił, że niezgłoszenie przez organ podatkowy zestawienia podatków w postępowaniu egzekucyjnym lub jego wycofanie przed podziałem sumy uzyskanej z licytacji, zgodnie z art. 954 Kpc, powoduje utratę prawa do dochodzenia tych należności od nabywcy. W ocenie Sądu, postępowanie organów podatkowych naruszało zasadę równości wobec prawa i zasadę państwa prawa. W związku z tym, Naczelny Sąd Administracyjny uchylił zaskarżone decyzje.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Utrata prawa organu podatkowego do dochodzenia zaległości od nabywcy przedsiębiorstwa nabytego w drodze licytacji, jeśli organ nie dopełnił obowiązków proceduralnych (np. wycofał wierzytelności). Podkreślenie prymatu przepisów szczególnych (Kpc) nad ogólnymi (Ordynacja podatkowa) w specyficznych sytuacjach.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy sytuacji nabycia przedsiębiorstwa lub jego części w drodze licytacji komorniczej i specyficznego zachowania organu podatkowego w tym postępowaniu.

Zagadnienia prawne (2)

Czy organ podatkowy, który wycofał zgłoszone wierzytelności przed podziałem sumy uzyskanej z licytacji, może orzec o odpowiedzialności nabywcy przedsiębiorstwa za zaległości podatkowe podatnika na podstawie art. 112 Ordynacji podatkowej?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, wycofanie przez organ podatkowy zgłoszonych wierzytelności przed podziałem sumy uzyskanej z licytacji, zgodnie z art. 954 Kpc, powoduje utratę prawa do dochodzenia tych należności od nabywcy, co wyłącza możliwość orzekania o jego odpowiedzialności na podstawie art. 112 Ordynacji podatkowej.

Uzasadnienie

Niezgłoszenie lub wycofanie przez organ podatkowy zestawienia podatków w postępowaniu egzekucyjnym przed podziałem sumy uzyskanej z licytacji, zgodnie z art. 954 Kpc, skutkuje utratą prawa do dochodzenia zaległych świadczeń od nabywcy. Przepis ten ma zastosowanie również w przypadku nabycia przedsiębiorstwa w drodze licytacji, a jego naruszenie przez organ podatkowy uniemożliwia zastosowanie art. 112 Ordynacji podatkowej.

Czy przepisy Ordynacji podatkowej o odpowiedzialności osób trzecich wyłączają stosowanie przepisów szczególnych regulujących postępowanie egzekucyjne, w wyniku którego następuje nabycie przedsiębiorstwa?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, przepisy Ordynacji podatkowej, będące przepisami ogólnymi, nie wyłączają stosowania przepisów szczególnych, regulujących prawa i obowiązki podmiotów uczestniczących w postępowaniach, w wyniku których może nastąpić nabycie przedsiębiorstwa lub jego części, takich jak postępowanie egzekucyjne.

Uzasadnienie

Ordynacja podatkowa wprowadza pewne ograniczenia w ustalaniu wielkości zaległości podatkowej, za którą ma odpowiadać nabywca, ale nie wyłącza stosowania przepisów szczególnych dotyczących trybu nabycia, np. w postępowaniu egzekucyjnym.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Uchylono decyzję
Uchylono zaskarżoną decyzję Izby Skarbowej w Sz. oraz poprzedzającą ją decyzję Urzędu Skarbowego w Sz. orzekające o odpowiedzialności Spółki "B.-I." za zaległości podatkowe Fabryki Kontenerów "U."

Przepisy (8)

Główne

Kpc art. 954 § pkt 2

Kodeks postępowania cywilnego

Niezgłoszenie lub wycofanie przez organ podatkowy zestawienia podatków i innych danin publicznych należnych na dzień licytacji przed podziałem uzyskanej sumy powoduje utratę prawa do dochodzenia zaległych świadczeń od nabywcy.

Ordynacja podatkowa art. 112

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa

Reguluje zasady i zakres odpowiedzialności solidarnej z podatnikiem nabywcy przedsiębiorstwa lub jego zorganizowanej części za zaległości podatkowe powstałe do dnia nabycia.

Pomocnicze

Ordynacja podatkowa art. 107

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa

Stanowi, że za zaległości podatkowe podatnika odpowiadają całym swoim majątkiem solidarnie z podatnikiem osoby trzecie.

Ordynacja podatkowa art. 108 § par. 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa

Ordynacja podatkowa art. 108 § par. 2

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa

pkt 2 lit. "a"

Ordynacja podatkowa art. 112 § par. 7-9

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa

Prawo nabywcy do uzyskania zaświadczenia o wysokości zaległości podatkowych zbywcy, ograniczenie odpowiedzialności nabywcy do kwot wykazanych w zaświadczeniu.

ustawa o NSA art. 22 § ust. 1 pkt 1 i ust. 2 pkt 1

Ustawa z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym

Podstawa do uchylenia zaskarżonej decyzji.

ustawa o NSA art. 55 § ust. 1 i ust. 3

Ustawa z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym

Podstawa do orzeczenia o kosztach postępowania.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Nabycie przedsiębiorstwa w drodze licytacji komorniczej. • Wycofanie przez organ podatkowy zgłoszonych wierzytelności przed podziałem sumy uzyskanej z licytacji. • Zastosowanie art. 954 Kpc, który powoduje utratę prawa do dochodzenia należności od nabywcy w przypadku niezgłoszenia lub wycofania wierzytelności.

Odrzucone argumenty

Argumentacja organów podatkowych opierająca się wyłącznie na art. 112 Ordynacji podatkowej, bez uwzględnienia specyfiki nabycia w postępowaniu egzekucyjnym. • Stwierdzenie, że przepisy Ordynacji podatkowej wyłączają stosowanie przepisów Kpc w tym zakresie.

Godne uwagi sformułowania

Niezgłoszenie w postępowaniu egzekucyjnym przez organ podatkowy zestawienia podatków i innych danin publicznych należnych na dzień licytacji zgodnie z art. 954 pkt 2 Kpc lub jego wycofanie przed podziałem uzyskanej sumy, powoduje określony w tym przepisie rygor, niemożność orzekania o odpowiedzialności nabywcy przedsiębiorstwa lub jego części za długi podatnika na podstawie przepisu art. 112 Ordynacji podatkowej. • Takie postępowanie organów podatkowych godzi w zasadę równości wobec prawa i zasadę państwa prawa.

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Utrata prawa organu podatkowego do dochodzenia zaległości od nabywcy przedsiębiorstwa nabytego w drodze licytacji, jeśli organ nie dopełnił obowiązków proceduralnych (np. wycofał wierzytelności). Podkreślenie prymatu przepisów szczególnych (Kpc) nad ogólnymi (Ordynacja podatkowa) w specyficznych sytuacjach."

Ograniczenia: Dotyczy sytuacji nabycia przedsiębiorstwa lub jego części w drodze licytacji komorniczej i specyficznego zachowania organu podatkowego w tym postępowaniu.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa pokazuje, jak kluczowe jest przestrzeganie procedur przez organy administracji, nawet w postępowaniach egzekucyjnych, i jak błędy proceduralne mogą prowadzić do utraty praw. Jest to przykład na to, że prawo chroni przed nieprawidłowym działaniem urzędów.

“Organ podatkowy stracił prawo do ściągnięcia długu przez błąd proceduralny w licytacji!”

Dane finansowe

WPS: 550 813,3 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane przepisy

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst