SA/Sz 2319/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w SzczecinieSzczecin2005-04-07
NSAbudowlaneŚredniawsa
prawo budowlanezmiana sposobu użytkowanianadzór budowlanyświetlica wiejskapozwolenie na użytkowaniewarunki technicznebezpieczeństwo pożarowewarunki higieniczno-sanitarnepostępowanie administracyjne

Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzję o umorzeniu postępowania w sprawie zmiany sposobu użytkowania świetlicy wiejskiej, wskazując na konieczność dokładnej analizy przepisów Prawa budowlanego.

Sprawa dotyczyła zmiany sposobu użytkowania pomieszczenia z sali lekcyjnej na świetlicę wiejską. Organy niższych instancji umorzyły postępowanie, uznając, że nie nastąpiła zmiana sposobu użytkowania w rozumieniu Prawa budowlanego. Skarżący zarzucali, że nowe przeznaczenie zmieniło warunki bezpieczeństwa i higieniczno-sanitarne. WSA uchylił decyzję, stwierdzając naruszenie przepisów postępowania i potrzebę dokładniejszej analizy przepisów dotyczących zmiany sposobu użytkowania obiektu.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie rozpoznał skargę na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, która uchyliła decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego i umorzyła postępowanie w sprawie zmiany sposobu użytkowania pomieszczenia w budynku mieszkalno-usługowym. Pierwotnie pomieszczenie pełniło funkcję sali lekcyjnej, a następnie zostało przekazane jako świetlica wiejska. Organy niższych instancji uznały, że nie nastąpiła zmiana sposobu użytkowania w rozumieniu art. 71 ust. 2 Prawa budowlanego, ponieważ budynek był już wcześniej wykorzystywany do celów użyteczności publicznej. Skarżący podnosili jednak, że nowe przeznaczenie jako świetlicy wiejskiej, gdzie odbywają się imprezy masowe, zmieniło warunki bezpieczeństwa pożarowego, higieniczno-sanitarne oraz układ obciążeń. Sąd administracyjny uznał, że organy nie poświęciły należytej uwagi analizie pojęcia samowolnej zmiany użytkowania i nie przeprowadziły wszechstronnego postępowania dowodowego. Wskazał, że zmiana działalności, nawet jeśli podobnego rodzaju, może wymagać uzyskania zezwolenia, jeśli wiąże się ze zmianą warunków bezpieczeństwa lub higieniczno-sanitarnych. Sąd uchylił zaskarżoną decyzję z powodu naruszenia przepisów postępowania, w tym art. 7 i 77 Kpa, i nakazał prawidłowe określenie stron postępowania.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, jeśli nowa działalność zmienia warunki bezpieczeństwa pożarowego, powodziowego lub pracy, warunki zdrowotne, higieniczno-sanitarne lub ochrony środowiska, bądź wielkość i układ obciążeń.

Uzasadnienie

Sąd wskazał, że organy niższych instancji nie przeprowadziły wystarczającej analizy, czy nowa działalność w świetlicy wiejskiej (imprezy masowe) zmieniła warunki bezpieczeństwa lub higieniczno-sanitarne w porównaniu do funkcji sali lekcyjnej, co mogłoby wymagać pozwolenia na zmianę sposobu użytkowania.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (8)

Główne

Prawo budowlane art. 71 § ust. 2

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane

Przez zmianę sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części rozumie się w szczególności przeróbkę pomieszczenia z przeznaczeniem na pobyt ludzi albo przeznaczenie do użytku publicznego lokalu lub pomieszczenia, które uprzednio miało inne przeznaczenie bądź było budowane w innym celu, w tym także przeznaczenie pomieszczeń mieszkalnych na cele niemieszkalne; podjęcie albo zaniechanie w obiekcie budowlanym lub jego części działalności zmieniającej warunki bezpieczeństwa pożarowego, powodziowego lub pracy, warunki zdrowotne, higieniczno-sanitarne lub ochrony środowiska, bądź wielkość i układ obciążeń.

Prawo budowlane art. 72 § ust. 2

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane

Definicja zmiany sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części.

Pomocnicze

Kpa art. 105 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Umorzenie postępowania administracyjnego.

Kpa art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek wszechstronnego wyjaśnienia sprawy.

Kpa art. 77

Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek zebrania i wyczerpującego rozpatrzenia materiału dowodowego.

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi art. 97 § § 1

Przejście spraw do właściwości Wojewódzkich Sądów Administracyjnych.

PPSA art. 145 § § 1 pkt 1 li.c

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do uchylenia decyzji w przypadku naruszenia przepisów postępowania.

u.s.g. art. 31

Ustawa z dnia 8 marca 1990r. o samorządzie gminnym

Zakres kompetencji wójta, burmistrza oraz określenie strony postępowania.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Niewłaściwa analiza przepisów Prawa budowlanego dotyczących zmiany sposobu użytkowania. Brak wszechstronnego postępowania dowodowego. Naruszenie przepisów Kpa dotyczących wyjaśnienia sprawy i zebrania materiału dowodowego. Potencjalna zmiana warunków bezpieczeństwa i higieniczno-sanitarnych w związku z nowym przeznaczeniem obiektu.

Odrzucone argumenty

Argumenty organów niższych instancji o braku zmiany sposobu użytkowania, ponieważ budynek był już wcześniej wykorzystywany do celów użyteczności publicznej.

Godne uwagi sformułowania

nie poświęcił należytej uwagi podstawowemu zagadnieniu w sprawie, to jest analizie możliwości zastosowania do konkretnego stanu faktycznego pojęcia samowolnej zmiany użytkowania Uzasadnienie zaskarżonej decyzji nie zawiera pod tym względem wywodów wskazujących na dokonanie przez organ rozstrzygający wszechstronnego wyjaśnienia sprawy. Słowo "działalność" należy interpretować jako określonego rodzaju zachowanie o charakterze ciągłym, w obiekcie budowlanym (lub jego części), będące sposobem jego wykorzystania.

Skład orzekający

Henryk Dolecki

przewodniczący

Elżbieta Makowska

członek

Barbara Gebel

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów Prawa budowlanego dotyczących zmiany sposobu użytkowania obiektu budowlanego, zwłaszcza gdy nowa działalność może wpływać na warunki bezpieczeństwa i higieniczno-sanitarne."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznego stanu faktycznego zmiany funkcji z sali lekcyjnej na świetlicę wiejską, ale zasady interpretacji przepisów są szersze.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, jak ważne jest dokładne stosowanie przepisów Prawa budowlanego i jak pozornie niewielka zmiana przeznaczenia obiektu może rodzić istotne skutki prawne i techniczne.

Czy świetlica wiejska to to samo co sala lekcyjna? Sąd wyjaśnia, kiedy zmiana przeznaczenia budynku wymaga pozwolenia.

Sektor

budownictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
SA/Sz 2319/03 - Wyrok WSA w Szczecinie
Data orzeczenia
2005-04-07
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2003-12-04
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Sędziowie
Barbara Gebel /sprawozdawca/
Elżbieta Makowska
Henryk Dolecki /przewodniczący/
Symbol z opisem
601  Budownictwo, nadzór architektoniczno-budowlany i specjalistyczny, ochrona przeciwpożarowa
Hasła tematyczne
Nadzór budowlany
Skarżony organ
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku
Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy
Dz.U. 2000 nr 106 poz 1126
art 72 ust 2
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane - tekst jednolity.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia NSA Henryk Dolecki /spr./ Sędziowie: Sędzia NSA Elżbieta Makowska Sędzia WSA Barbara Gebel Protokolant Edyta Wójtowicz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 kwietnia 2005r. sprawy ze skargi M. i T B na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego w sprawie zmiany sposobu użytkowania I. u c h y l a zaskarżoną decyzją oraz poprzedzającą decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego II. s t w i e r d z a że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu.
Uzasadnienie
Decyzją z dnia [...] r. numer [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego na podstawie art.105 Kpa umorzył postępowanie administracyjne w sprawie nie posiadania przez Burmistrza Miasta i Gminy pozwolenia na użytkowanie pomieszczenia znajdującego się w budynku mieszkalno-usługowym nr x w miejscowości [...] . Organ I instancji ustalił, iż budynek nr x w miejscowości x jest wybudowanym przed 1945 r. budynkiem wolnostojącym, parterowym z wysokim dachem. Według oświadczenia [...] r. w budynku mieściła się szkoła podstawowa i mieszkanie, później także sklep.
W 1994 r. Gmina ( właściciel budynku od roku 1990 ) sprzedała na rzecz [...] część budynku z wyłączeniem jednego z pomieszczeń pełniących poprzednio funkcję sali lekcyjnej. Następnie w 1995 r. Gmina przekazała przedmiotowe pomieszczenie do użytkowania jako świetlicę wiejską Radzie sołeckiej miejscowości [...] . W tym samym roku Burmistrz Miasta i Gminy w ścianie wschodniej w miejsce istniejącego okna wykonał otwór drzwiowy oraz schody wejściowe i od tego czasu obiekt wykorzystywany jest jako świetlica wiejska. W tym stanie rzeczy organ I instancji stwierdził, iż skoro omawiane pomieszczenie pełniło funkcję klasy a następnie świetlicy wiejskiej to nadzór budowlany nie ma podstaw żądania od Gminy decyzji o pozwoleniu na zmianę sposobu użytkowania bo faktycznie takiej zmiany nie było.
Od decyzji tej odwołali się [...] współwłaściciele budynku nr 32 w miejscowości. W uzasadnieniu odwołania skarżący podnieśli, iż decyzja nie odnosi się do faktycznego stanu lokalu i związanego z nim sposobu użytkowania. Rys historyczny przedstawiony w decyzji nie wyjaśnia czy stwierdzone zmiany w sposobie użytkowania są zgodne z warunkami technicznymi jakim powinny odpowiadać lokale o określonym przeznaczeniu, czy zostały dokonane przystosowujące zmiany oraz czy wydzielenie pomieszczenia bez dostępu do wody i sanitariatów nie zmieniło warunków użytkowania pomieszczenia, a w szczególności warunków bezpieczeństwa pożarowego czy higieniczno-sanitarnych?
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] r. numer [...] uchylił zaskarżoną decyzję w całości i na podstawie art.105 § 1 Kpa umorzył postępowanie administracyjne w sprawie zmiany przez Burmistrza Miasta i Gminy sposobu użytkowania pomieszczenia (świetlicy ) w budynku nr [...]
Zgodnie z art.71 ust.2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz.U. z 2000r. Nr 106, poz.1126 z późn.zm. ) przez zmianę sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części rozumie się przeróbkę pomieszczenia z przeznaczeniem na pobyt ludzi albo przeznaczenie do użytku publicznego lokalu lub pomieszczenia, które uprzednio miało inne przeznaczenie bądź było budowane w innym celu, w tym także przeznaczenie pomieszczeń mieszkalnych na cele niemieszkalne lub też, podjęcie albo zaniechanie w obiekcie budowlanym lub jego części działalności zmieniającej warunki bezpieczeństwa pożarowego, powodziowego lub pracy, warunki zdrowotne, higieniczno-sanitarne lub ochrony środowiska bądź wielkość i układ obciążeń.
Przeprowadzone postępowanie wykazało, iż w przedmiotowej sprawie nie zachodzą żadne z okoliczności przewidzianych w Prawie budowlanych, kwalifikujących wykorzystywanie przedmiotowego pomieszczenia, pełniącego poprzednio funkcję sali lekcyjnej a obecnie świetlicy wiejskiej do uznania , iż dokonano zmiany sposobu użytkowania w rozumieniu art.71 ust.2 Prawa budowlanego. Zatem organ I instancji zasadnie umorzył postępowanie w tej sprawie uznając je za bezprzedmiotowe. Uchylenie decyzji w całości i ponowne sformułowanie orzeczenia ma na celu jedynie sprecyzowanie rozstrzygnięcia co do istoty sprawy, której postępowanie dotyczyło.
Powyższa decyzja została zaskarżona do Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie Ośrodka Zamiejscowego w Szczecinie przez [...] . Skarżący powtórzyli zarzuty podniesione w odwołaniu oraz podkreślili, iż nie zgadzają się z utożsamianiem funkcjonowania sali lekcyjnej sprzed 1972 r. z funkcjonowaniem świetlicy wiejskiej obecnie. Fakt, że pomieszczenie pełniło i nadal pełni funkcje użyteczności publicznej nie jest wystarczający do przyjęcia, że nie zmieniono sposobu użytkowania pomieszczenia, zmieniły się bowiem warunki bezpieczeństwa pożarowego, warunki zdrowotne, higieniczno-sanitarne oraz wielkość i układ obciążeń. W świetlicy odbywają się imprezy typu bale noworoczne, dożynki, dyskoteki z głośną muzyką i tańczeniem, a w trakcie tych zabaw spożywany jest alkohol.
W odpowiedzi na skargę Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w wniósł o oddalenie skargi podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje:
Z dniem 1 stycznia 2004 r. utworzony został Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie. Sprawy, w których skargi zostały wniesione przed tą datą do Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie – Ośrodek Zamiejscowy w Szczecinie i postępowanie nie zostało zakończone, na podstawie art.97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przez sądami administracyjnymi ( Dz.U. Nr 153, poz.1271, Nr 240, poz.2052 ), podlegają rozpoznaniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie na podstawie przepisów ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. Nr 153, poz.1270, z 2004 r. Nr 162, poz.1692 ) .
Skarga zasługuje na uwzględnienie.
W wydanej decyzji organ odwoławczy przede wszystkim nie poświęcił należytej uwagi podstawowemu zagadnieniu w sprawie, to jest analizie możliwości zastosowania do konkretnego stanu faktycznego pojęcia samowolnej zmiany użytkowania w rozumieniu art. 71 ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane ( Dz. U. z 2000 r. Nr 106, poz. 1126 z późn. zm.). Uzasadnienie zaskarżonej decyzji nie zawiera pod tym względem wywodów wskazujących na dokonanie przez organ rozstrzygający wszechstronnego wyjaśnienia sprawy. Wyjaśnienia takiego nie dokonał również organ I instancji ograniczając postępowanie dowodowe do przeprowadzenia zewnętrznych oględzin budynku i oświadczeń udzielonych przez skarżących.
Zgodnie z art.72 ust. 2ww. ustawy przez zmianę sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części rozumie się w szczególności:
1) przeróbkę pomieszczenia z przeznaczeniem na pobyt ludzi albo przeznaczenie do użytku publicznego lokalu lub pomieszczenia, które uprzednio miało inne przeznaczenie bądź było budowane w innym celu, w tym także przeznaczenie pomieszczeń mieszkalnych na cele niemieszkalne;
2) podjęcie albo zaniechanie w obiekcie budowlanym lub jego części działalności zmieniającej warunki bezpieczeństwa pożarowego, powodziowego lub pracy, warunki zdrowotne, higieniczno-sanitarne lub ochrony środowiska, bądź wielkość lub układ obciążeń.
Dla stwierdzenia, czy konieczne było wydanie zgody na zmianę sposobu użytkowania przedmiotowej części obiektu budowlanego, niezbędne było ustalenie sposobu jego dotychczasowego wykorzystywania i warunków jakie musiały być spełnione z punktu widzenia ochrony sanitarnej, higieny i ochrony pożarowej oraz porównanie tych ustaleń z nowym sposobem użytkowania obiektu i warunkami jakie winny być spełnione przy nowej działalności. Jeżeli w wyniku przeprowadzonego porównania okaże się, że wymagania takie uległyby zmianie przy podjęciu innej działalności, konieczne było uzyskanie zezwolenia na zmianę sposobu jego użytkowania, nawet jeżeli jest to działalność podobnego rodzaju.
Słowo "działalność" należy interpretować jako określonego rodzaju zachowanie o charakterze ciągłym, w obiekcie budowlanym (lub jego części), będące sposobem jego wykorzystania. Tak więc samo przeznaczenie obiektu np. do użytku publicznego nie może przesądzać o zbędności uzyskania pozwolenia na zmianę sposobu jego użytkowania, jeżeli jest w nim prowadzona innego rodzaju działalność, dla której odmienne są wymagania przewidziane przepisami szczególnymi.
Należy także zauważyć, że zgodnie z art. 31 ustawy z dnia 8 marca 1990r. o samorządzie gminnym /Dz.U. z 2001r. Nr 142, poz. 1591 z póź.zm.(wójt burmistrz) kieruje bieżącymi sprawami gminy i reprezentuje ją na zewnątrz, jednakże stroną postępowania administracyjnego jest gmina – jeżeli postępowanie to dotyczy jej interesu prawnego. Organ ponownie rozpatrując sprawę winien więc prawidłowo określić strony postępowania.
W tym stanie rzeczy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie stwierdzając naruszenie przepisów postępowania, a w szczególności art.7 i 77 Kodeksu postępowania administracyjnego, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 li.c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. Nr 153, poz.1270 z późn.zm. ) orzekł, jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI