SA/Sz 2115/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w SzczecinieSzczecin2005-02-09
NSAAdministracyjneŚredniawsa
pomoc społecznazasiłek stały wyrównawczyniepełnosprawnośćzakład karnyprawo materialneinterpretacja przepisówdecyzja administracyjna

Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzję odmawiającą przyznania zasiłku stałego wyrównawczego osobie niepełnosprawnej odbywającej karę pozbawienia wolności, wskazując na błędną interpretację przepisów przez organy niższych instancji.

Skarżący, Z.B., niepełnosprawny w stopniu umiarkowanym, ubiegał się o zasiłek stały wyrównawczy. Organy pomocy społecznej odmówiły przyznania świadczenia, uznając, że nie dotyczy ono osób osadzonych w zakładzie karnym, powołując się na art. 28 ustawy o pomocy społecznej. Sąd administracyjny uchylił te decyzje, stwierdzając, że organy błędnie zinterpretowały przepisy, stosując art. 28 (dotyczący zasad wypłaty) zamiast art. 27 (dotyczący podstaw przyznania zasiłku).

Sprawa dotyczyła wniosku Z.B. o przyznanie zasiłku stałego wyrównawczego. Skarżący, który uzyskał orzeczenie o umiarkowanym stopniu niepełnosprawności, został osadzony w zakładzie karnym. Kierownik Ośrodka Pomocy Społecznej odmówił przyznania zasiłku, argumentując, że zgodnie z art. 28 ustawy o pomocy społecznej, zasiłek stały wyrównawczy przysługuje jedynie osobom samotnym odbywającym karę pozbawienia wolności w wysokości 30% świadczenia, a skarżący nie spełniał kryterium osoby samotnej i nabył uprawnienia do zasiłku w trakcie odbywania kary. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało tę decyzję w mocy. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie uchylił obie decyzje. Sąd uznał, że organy obu instancji błędnie zinterpretowały przepisy, stosując art. 28 ustawy o pomocy społecznej (regulujący zasady wypłaty świadczenia dla osób osadzonych w zakładzie karnym) jako podstawę do odmowy przyznania zasiłku. Sąd podkreślił, że podstawą do przyznania lub odmowy zasiłku są przepisy art. 27 ustawy, a art. 28 dotyczy jedynie sposobu wypłaty świadczenia, jeśli zostanie ono przyznane. W związku z naruszeniem przepisów prawa materialnego, sąd uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, jeśli spełnia przesłanki określone w przepisach prawa materialnego, a przepis art. 28 ustawy o pomocy społecznej reguluje jedynie zasady wypłaty świadczenia, a nie jego przyznanie.

Uzasadnienie

Organy obu instancji błędnie zastosowały art. 28 ustawy o pomocy społecznej jako podstawę do odmowy przyznania zasiłku, podczas gdy przepis ten dotyczy jedynie zasad wypłaty świadczenia dla osób osadzonych w zakładzie karnym, a nie podstaw jego przyznania. Podstawą do rozpatrzenia wniosku są przepisy art. 27 ustawy.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (14)

Główne

u.p.s. art. 27

Ustawa o pomocy społecznej

Określa podstawy przyznania lub odmowy przyznania zasiłku stałego wyrównawczego.

p.p.s.a. art. 145 § 1

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do uchylenia decyzji w przypadku naruszenia prawa.

Pomocnicze

u.p.s. art. 3

Ustawa o pomocy społecznej

u.p.s. art. 4

Ustawa o pomocy społecznej

u.p.s. art. 43

Ustawa o pomocy społecznej

u.p.s. art. 2a

Ustawa o pomocy społecznej

u.p.s. art. 28

Ustawa o pomocy społecznej

Reguluje zasady wypłaty przyznanego świadczenia w przypadku tymczasowego aresztowania lub odbywania kary pozbawienia wolności przez osobę samotną, nie stanowi podstawy do odmowy przyznania zasiłku.

u.p.s. art. 6

Ustawa o pomocy społecznej

u.p.s. art. 6a

Ustawa o pomocy społecznej

p.u.s.a. art. 1

Ustawa - Prawo o ustroju sądów administracyjnych

p.w.p.o.s.a. art. 85

Ustawa - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.w.p.o.s.a. art. 97 § 1

Ustawa - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 152

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

k.p.a. art. 138 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Błędna interpretacja przepisów prawa materialnego przez organy niższych instancji, które zastosowały art. 28 ustawy o pomocy społecznej jako podstawę odmowy przyznania zasiłku, zamiast art. 27 określającego przesłanki przyznania świadczenia.

Godne uwagi sformułowania

Przepis ten w żadnym przypadku nie może stanowić podstawy odmowy przyznania zasiłku stałego wyrównawczego, jak uczyniły to organy obu instancji w przedmiotowej sprawie. Podstawą przyznania lub odmowy przyznania zasiłku stałego wyrównawczego są przepisy art. 27 ust. 4, 6 i 6a ustawy o pomocy społecznej.

Skład orzekający

Iwona Tomaszewska

przewodniczący

Maria Mysiak

sprawozdawca

Katarzyna Grzegorczyk-Meder

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących przyznawania zasiłków stałych wyrównawczych osobom osadzonym w zakładach karnych oraz rozróżnienie między przepisami regulującymi przyznanie świadczenia a przepisami dotyczącymi jego wypłaty."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji osoby osadzonej w zakładzie karnym i jej prawa do zasiłku stałego wyrównawczego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa pokazuje, jak błędna interpretacja przepisów przez organy administracji może prowadzić do odmowy przyznania należnego świadczenia, a także podkreśla rolę sądów administracyjnych w kontroli legalności działań administracji.

Czy więźniowie mogą liczyć na zasiłek stały? Sąd wyjaśnia kluczowe przepisy.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
SA/Sz 2115/03 - Wyrok WSA w Szczecinie
Data orzeczenia
2005-02-09
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2003-11-04
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Sędziowie
Iwona Tomaszewska /przewodniczący/
Katarzyna Grzegorczyk-Meder
Maria Mysiak /sprawozdawca/
Symbol z opisem
632  Pomoc społeczna
Hasła tematyczne
Pomoc społeczna
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy
Dz.U. 1998 nr 64 poz 414
art. 3,4, 6,6a,art. 43, art. 2a, art. 28, art. 27
Ustawa z dnia 29 listopada 1990 r. o pomocy społecznej - t.j.
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1271
art. 145 par. 1 pkt 1 lit. a
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia NSA Iwona Tomaszewska Sędziowie: Sędzia WSA Maria Mysiak /spr./ Asesor WSA Katarzyna Grzegorczyk–Meder Protokolant st. sekr.sąd. Edyta Wójtowicz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 luty 2005r. sprawy ze skargi Z.B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] w przedmiocie zasiłku stałego wyrównawczego I. u c h y l a zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Kierownika Miejsko-Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w [...] z dnia [...] II. nie orzeka w przedmiocie wykonania zaskarżonej decyzji.
Uzasadnienie
Podaniem z dnia [...] r. Z.B. zwrócił się do Miejsko-Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w [...] z wnioskiem
o przyznanie zasiłku stałego wyrównawczego. Do wniosku załączył orzeczenie
o stopniu niepełnosprawności z dnia [...] r. wydane przez Powiatowy Zespół do Spraw Orzekania o Stopniu Niepełnosprawności w [...], zaliczającym Go do umiarkowanego stopnia niepełnosprawności.
Decyzją z dnia [...] r., Nr [...], Kierownik Miejsko-Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w [...], na podstawie art. 3, art. 4 i art. 43 ustawy z dnia 29 listopada 1990 r. o pomocy społecznej (Dz. U z 1998 r. Nr 64, poz. 414 ze zm.), odmówił przyznania wnioskodawcy zasiłku stałego wyrównawczego.
W uzasadnieniu decyzji organ pierwszej instancji, mając na uwadze brzmienie art. 28 w porównaniu do regulacji art. 27 ustawy o pomocy społecznej, stwierdził, że tylko osoby samotne, które miały przyznany zasiłek stały wyrównawczy przed osadzeniem w zakładzie karnym posiadają prawo do pobierania zasiłku stałego wyrównawczego w wysokości 30% tego świadczenia. Skarżący uprawnienia do zasiłku stałego wyrównawczego nabył w trakcie odbywania kary pozbawienia wolności. Ponadto pozostając w konkubinacie z Panią E.C nie jest osobą samotną, a więc nie dotyczą Go regulacje zawarte w art. 28 ustawy.
Z.B., nie zgadzając się z powyższą decyzją, odwołał się od niej.
W uzasadnieniu odwołania wyjaśniał, że podczas odbywania wyroku pozbawienia wolności stan jego zdrowia się pogorszył do tego stopnia, że Komisja Lekarska przyznała Mu umiarkowany stopień niepełnosprawności na okres [...] lat. W ten sposób nabył uprawnienia do zasiłku stałego wyrównawczego. W zakładzie karnym sam się utrzymuje i prowadzi własne gospodarstwo, jest kawalerem ze zobowiązaniami alimentacyjnymi. Przed aresztowaniem również prowadził własne gospodarstwo domowe zamieszkując u matki w [...]. Natomiast Pani E.C. jest Jego przyjaciółką, z którą utrzymuje jedynie kontakt poprzez korespondencję, jak też przez odwiedziny, lecz E.C. utrzymuje się sama i prowadzi własne gospodarstwo domowe.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] decyzją z dnia [...], na podstawie art. 2a i art. 28 ustawy z dnia
29 listopada 1990 r. o pomocy społecznej oraz art. 138 § 1 pkt 1 kpa, utrzymało
w mocy decyzję organu pierwszej instancji.
W uzasadnieniu Kolegium wyjaśniło, że zgodnie z art. 28 ustawy o pomocy społecznej osobie samotnej uprawnionej do zasiłku stałego wyrównawczego tymczasowo aresztowanej lub odbywającej karę pozbawienia wolności przysługuje 30% przyznanego świadczenia. Tym samym prawo pobierania świadczenia w formie zasiłku stałego wyrównawczego przysługuje osobie samotnej jeżeli prawo do ww. świadczenia nabył przed osadzeniem, czyli decyzja przyznająca zasiłek stały wyrównawczy została wydana i doręczona stronie przed osadzeniem w zakładzie karnym.
Z.B. zaskarżył powyższą decyzję do Naczelnego Sądu Administracyjnego wnosząc o obiektywne rozpatrzenie sprawy.
W uzasadnieniu skargi wyjaśnia, że na stałe zameldowany jest w lokalu położonym
w [...] - gmina [...] i jest kawalerem. Odbywając karę pozbawienia wolności w Zakładzie Karnym w [...] Jego stan zdrowia uległ pogorszeniu, w związku z czym komisja lekarska orzekła o umiarkowanym stopniu niepełnosprawności od dnia [...] r. Orzeczenie powyższe stało się podstawą ubiegania się o zasiłek stały wyrównawczy.
Dalej skarżący wyjaśnia, że żył w konkubinacie ale sytuacja zmieniła się od [...]r. i jest obecnie sam. Zasiłek jest dla Niego ważny gdyż po opuszczeniu Zakładu Karnego, ze względu na stan zdrowia, nie będzie w stanie pracować.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] w odpowiedzi na skargę wniosło o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje:
Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, (jeżeli ustawy nie stanowią inaczej). Z mocy art. 85 i art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Przepisy wprowadzające ustawę prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1271), w miejsce Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie – Ośrodka Zamiejscowego w Szczecinie utworzony został z dniem 1 stycznia 2004 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie, który właściwy jest do rozpoznawania skarg wniesionych przed tą datą do Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Ośrodek Zamiejscowy
w Szczecinie w sprawach, w których postępowanie nie zostało zakończone.
Sąd sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że Sąd rozpoznając skargę ocenia czy zaskarżona decyzja nie narusza przepisów prawa materialnego, bądź przepisów postępowania administracyjnego.
Badając pod tym kątem zaskarżoną decyzję Sąd uznał, iż doszło do naruszenia prawa, w szczególności przepisów prawa materialnego. Organy obu instancji przyjęły bowiem, że w stosunku do osób osadzonych w zakładzie karnym nie znajduje zastosowania przepis art. 27 ustawy o pomocy społecznej. Wniosek taki wysnuły z treści przepisu art. 28 ustawy o pomocy społecznej, według którego: "Osobie samotnej uprawnionej do renty socjalnej lub zasiłku stałego wyrównawczego, tymczasowo aresztowanej lub odbywającej karę pozbawienia wolności, przysługuje 30 % przyznanego świadczenia. Pozostała część zasiłku może być, w razie potrzeby, przeznaczona na pokrycie wydatków mieszkaniowych tej osoby."
Zacytowany przepis reguluje jednak wyłącznie zasady wypłacania przyznanego świadczenia w przypadku tymczasowego aresztowania lub odbywania kary pozbawienia wolności przez osobę samotną uprawnioną do świadczenia. Przepis ten w żadnym przypadku nie może stanowić podstawy odmowy przyznania zasiłku stałego wyrównawczego, jak uczyniły to organy obu instancji
w przedmiotowej sprawie.
Podstawą przyznania lub odmowy przyznania zasiłku stałego wyrównawczego są przepisy art. 27 ust. 4, 6 i 6a ustawy o pomocy społecznej. W odniesieniu do treści tych przepisów organy zobowiązane były rozpatrzyć sprawę skarżącego, zgodnie ze złożonym wnioskiem i w zależności od dokonanych ustaleń wydać stosowną decyzję. Odrębną kwestią natomiast jest sprawa wypłaty świadczenia, jeżeli zostanie ono przyznane. Będzie ono mogło być wypłacane według zasad określonych w przepis art. 28 ustawy o pomocy społecznej.
W tym stanie rzeczy na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a ustawy z dnia
30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), należało orzec jak w sentencji. W kwestii wykonalności decyzji Sąd orzekł na podstawie art. 152 powołanej wyżej ustawy.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI