SA/Sz 1355/02

SA/Sz 1355/02 - Wyrok WSA w Szczecinie
Data orzeczenia
2004-06-03
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2002-06-12
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Sędziowie
Danuta Strzelecka-Kuligowska /przewodniczący/
Henryk Dolecki /sprawozdawca/
Katarzyna Grzegorczyk-Meder
Symbol z opisem
601  Budownictwo, nadzór architektoniczno-budowlany i specjalistyczny, ochrona przeciwpożarowa
Hasła tematyczne
Budowlane prawo
Sygn. powiązane
OSK 1554/04 - Wyrok NSA z 2005-06-06
OSK 1554/04 - Wyrok NSA z 2005-05-06
Skarżony organ
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Powołane przepisy
Dz.U. 2000 nr 106 poz 1126
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane - tekst jednolity.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Danuta Strzelecka-Kuligowska Sędziowie: Sędzia NSA Henryk Dolecki/spr/ Asesor WSA Katarzyna Grzegorczyk-Meder Protokolant sekr.sąd. Maria Rosochacka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 maja 2004r. sprawy ze skargi J. Ł i E. G. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...]r. Nr [...] w przedmiocie wznowienia robót budowlanych I. u c h y l a zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Powiecie z dnia [...]r. Nr [...]., II. wstrzymuje wykonanie uchylonych decyzji, III. z a s ą d z a od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżących J. Ł. i E. G. kwotę po [...] /[...]/ złotych dla każdej z nich tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Uzasadnienie
Decyzją z dnia [...]r. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego , działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa oraz art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2000r. Nr 106, poz. 1126 ze zm.), po rozpatrzeniu odwołania J. Ł. od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Powiecie z dnia [...]r., udzielającej inwestorom J. i M. A. pozwolenia na wznowienie robót budowlanych na posesji przy ul. [...] - utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
W uzasadnieniu organ odwoławczy przedstawił dotychczasowy tok postępowania i wskazał, że organ I instancji po dokonaniu w dniu [...]r. oględzin budowy prowadzonej na nieruchomości przy ul. [...] ustalił, że roboty budowlane, polegające na rozbudowie domu mieszkalnego, są wykonywane w sposób istotnie odbiegający od zatwierdzonego projektu budowlanego. Stwierdzono bowiem: 1) budowę dodatkowego tarasu o wymiarach 3 x 2 m nad wjazdem do garażu ze słupem podporowym, 2) wybudowanie trzech, zamiast zaprojektowanych dwóch, słupów podporowych tarasu, 3) wybudowanie dodatkowego okna-lukarny od strony ulicy [...] i związaną z tym zmianę konstrukcji dachu, 4) wykonanie od strony posesji nr 4 okna w ścianie garażu, 5) wykonanie otworu okiennego od strony posesji nr [...] na poziomie spocznika schodów do piwnicy, 6) zamontowanie pieca gazowego w pomieszczeniu piwnicy, zamiast w łazience na parterze domu, 7) podniesienie dachu o około 0,8 m nad częścią domu od strony ulicy [...] poprzez dodanie ścianki kolankowej.
Po dokonaniu tych ustaleń organ I instancji postanowieniem z dnia [...]r., wstrzymał wykonywanie przedmiotowych robót budowlanych jako wykonywanych w sposób istotnie odbiegający od ustaleń i warunków określonych w decyzji o pozwoleniu na budowę, a następnie decyzją z dnia [...]r., nakazał inwestorom wykonanie określonych czynności w celu doprowadzenia wykonywanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem.
Zobowiązani wykonali nakazane czynności i dlatego organ decyzją z dnia [...]r., udzielił im pozwolenia na wznowienie robót budowlanych.
Od decyzji organu I instancji odwołanie wniosła J. Ł, właścicielka nieruchomości sąsiedniej zarzucając, że zaskarżona decyzja została wydana niezgodnie z prawem, narusza jej żywotne interesy oraz legalizuje naruszenie przez inwestora prawa budowlanego. Poza tym uzasadnienie decyzji nie spełnia wymogów ustawowych. Skarżąca wskazała też, że inwestor uzyskał od niej zgodę na realizację inwestycji w odległości mniejszej niż wynikało to z obowiązujących w tym czasie przepisów, tj. na realizację tarasu w odległości 3 m od granicy działki, ale dokonując samowoli budowlanej zwłaszcza przez zwiększenie tarasu spowodował, że zgoda ta nie jest aktualna.
Organ odwoławczy odnosząc się do zarzutów podniesionych w odwołaniu stwierdził, że przedmiotowe roboty budowlane były początkowo prowadzone zgodnie z treścią decyzji o pozwoleniu na budowę, ale w ich trakcie doszło do odstąpienia w istotny sposób od zatwierdzonego projektu budowlanego. Działanie organu nadzoru nakazujące inwestorom wykonanie określonych czynności w celu doprowadzenia wykonywanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem w oparciu o przepis art. 51 ust. 1 pkt 2 ustawy Prawo budowlane, było zatem prawidłowe. Ponieważ inwestorzy wykonali nakazane im czynności, doprowadzając roboty budowlane do stanu zgodnego z prawem, należy uznać, że zaskarżona decyzja o pozwoleniu na wznowienie robót budowlanych jest również właściwa.
Z akt sprawy wynika, że roboty budowlane, które wykonywane były z istotnym odstąpieniem od zatwierdzonego projektu budowlanego, nie spowodowały zmiany odległości budowanego obiektu budowlanego lub jego części od granicy z działkami sąsiednimi. W projekcie budowlanym na dokończenie wstrzymanych robót budowlanych podano bowiem, że okna wykonane w ścianach od strony granic z działkami sąsiednimi, zostaną zabudowane pustakami szklanymi, a dodatkowy taras wybudowany został od strony ulicy. Nie naruszono zatem przepisów stanowiących o tym, jaka odległość powinna być zachowana pomiędzy budynkiem mieszkalnym a granicą z działką sąsiednią z uwagi na ochronę przeciwpożarową.
Zdaniem organu odwoławczego przepis art. 51 ustawy Prawo budowlane pozwala na zalegalizowanie robót budowlanych wykonywanych w sposób istotnie odbiegający od zatwierdzonego projektu budowlanego.
W związku z uchyleniem przez Trybunał Konstytucyjny przepisu § 12 ust. 6 rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 14 grudnia 1994r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (t.jedn. Dz. U. z 1999r. Nr 15, poz. 140 ze zm.) w zakresie wymogu uzyskania zgody właściciela działki sąsiedniej, zarzut cofnięcia zgody na budowę realizowaną przez inwestorów, podniesiony przez skarżącą, należy uznać za bezpodstawny. Nie dopatrzono się również naruszenia przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego, które mogłoby wpłynąć na wydane rozstrzygnięcie.
Zważywszy na specyfikę decyzji o pozwoleniu na wznowienie robót budowlanych, nie można również uznać zarzutu niespełnienia wymagań, jakie przepisy procedury administracyjnej formułują odnośnie uzasadniania decyzji administracyjnej, za zasadny.
Od powyższej decyzji skargę do Sądu administracyjnego złożyły J. Ł. i E. G., która przystąpiła do postępowania, jako następca prawny T. Ł.. Skarżące zarzuciły, że decyzja organu odwoławczego została wydana z naruszeniem prawa procesowego, ponieważ:
- nie odniesiono się do próby samowolnego zwiększenia tarasu nad wejściem do budynku przy ul. [...] z [...] m2, czyli ponad 100%,
- zastosowano prawo działające wstecz, gdyż wyrok Trybunału Konstytucyjnego wydano w dniu 5.03.2001r., nie może więc on mieć zastosowania do pozwolenia na budowę wydanego w dniu [...]r.
Uzasadniając podniesione zarzuty skarżące podkreśliły, że nastąpiła legalizacja istotnej samowoli budowlanej i naruszenie żywotnych interesy współwłaścicieli posesji przy ul. [...]. Wybudowano znacznie powiększony w stosunku do pierwotnego planu taras. Niekorzystnie wpływa to na posesję skarżących, poprzez znaczne ograniczenie dostępu światła słonecznego. Zasadniczo pogorszono warunki architektoniczne otoczenia i obniżono tym samym wartość tej posesji (według wstępnej oceny o około 10%).
Treść skargi została uzupełniona w piśmie skarżących z dnia [...]r. w którym rozwinięto argumentację uzasadniającą podniesione zarzuty, opisując również szczegółowo dotychczasowy przebieg sprawy. Skarżące wyjaśniły też, że w czasie trwania postępowania przeprowadzono formalności związane z działem spadku po T. Ł., w wyniku którego współwłaścicielami posesji przy ul. [...] zostały: J. Ł. i E. G., stąd E. G. jest stroną w toczącej się sprawie.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie nie znajdując podstaw do zmiany swego stanowiska.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Na podstawie art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) Sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, która sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
Mając na uwadze zakres kompetencji sądu administracyjnego oraz ustalony stan faktyczny i prawny skargę należało uwzględnić.
W rozpoznawanej sprawie organ I instancji w wyniku przeprowadzonych oględzin stwierdził dokonanie przez inwestorów istotnego odstępstwa od treści pozwolenia na budowę. W konsekwencji tych ustaleń postanowieniem z dnia [...]r., wstrzymał wykonywanie robót budowlanych. Następnie decyzją z dnia [...]r. nakazał inwestorom, w celu doprowadzenia wykonywanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem, wykonanie następujących czynności:
1/ przedłożenia inwentaryzacji budowlanej wykonanych robót,
2/ przedstawienia oceny technicznej wykonanych robót budowlanych sporządzonej przez osobę z odpowiednimi uprawnieniami,
3/ złożenia projektu budowlanego na dokończenie wstrzymanych robot budowlanych, sporządzonego przez osobę posiadającą odpowiednie uprawnienia budowlane i wykonanego zgodnie z przepisami.
Po wykonaniu przez inwestorów powyższych obowiązków organ I instancji decyzją z dnia [...]r., działając na podstawie art. 51 ust. 1a w związku z art. 83 ust. 1 Prawa budowlanego udzielił im pozwolenia na wznowienie robót budowlanych przyjmując, że zostały warunki do dalszego prowadzenia przedmiotowych robót. Decyzję tę w dniu [...]r. utrzymał w mocy organ odwoławczy.
Takiego działania organu nie można jednak ocenić jako zgodnego z prawem. Stosownie do treści art. 51 ust. 1a Prawa budowlanego po wykonaniu obowiązku, o którym mowa w ust. 1 pkt. 2, właściwy organ wydaje decyzję o pozwoleniu na wznowieniu robót budowlanych, Gdyby zatem przyjąć, że decyzja wydana na podstawie art. 51 ust. 1 pkt. 2 może nakładać jedynie obowiązek przedstawienia określonej dokumentacji, to po wykonaniu tego obowiązku, niezależnie od treści przedstawionych przez stronę dokumentów i wniosków, jakie z nich wynikają organ byłby zmuszony wydać decyzję o pozwoleniu na wznowienie robót budowlanych. Mogłoby to prowadzić w efekcie do wydania pozwolenia na wznowienie robót budowlanych, które w świetle przedstawionej dokumentacji technicznej należałoby ocenić jako sprzeczne z przepisami prawa i regułami sztuki budowlanej. Konkluzja taka jest nie do przyjęcia z punktu widzenia racjonalnego prawodawcy. Należy więc przyjąć, że decyzja wydana na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego nie może się ograniczyć do nakazania inwestorowi przedstawienia określonej dokumentacji, ale musi wskazywać przede wszystkim konkretne czynności faktyczne mające na celu doprowadzenie wykonywanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem (zob. wyrok NSA z dnia 28 września 2000r.,II SA/Lu 930/99).
Tak więc nie można akceptować legalizacji w trybie art. 51 ust. 1 pkt 2 i ust. 1a Prawa budowlanego samowoli budowlanej polegającej na istotnym odstąpieniu od zatwierdzonego projektu budowlanego lub innych warunków pozwolenia na budowę, a to z uwagi na treść art. 36a ust. 1 Prawa budowlanego, w myśl którego odstąpienie takie jest dopuszczalne jedynie po uzyskaniu decyzji o zmianie pozwolenia na budowę (zob. wyrok NSA z dnia 10 lutego 2000r.,II SA/Lu 1623/98).
Użyte zatem przez ustawodawcę w art. 51 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego sformułowanie “dostosowanie robót do stanu zgodnego z prawem" musi polegać na robotach budowlanych - takich, które będą zgodne z dokumentacją, a nie na dostosowywaniu dokumentacji do istniejącego stanu robót (zob. wyrok NSA z dnia 16 stycznia 2001r.,II SA/Kr 1556/00).
Z powyższych względów na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit.a w związku z art. 200 powołanej na wstępie ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji.