SA/Sz 126/02

Wojewódzki Sąd Administracyjny w SzczecinieSzczecin2004-02-11
NSAinneŚredniawsa
świadczenie przedemerytalnezatrudnieniebezrobociepaństwowe przedsiębiorstwo gospodarki rolnejwieknowelizacja ustawyinterpretacja przepisówsąd administracyjny

Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzje odmawiające przyznania świadczenia przedemerytalnego, uznając, że kluczowe kryterium wieku powinno być odnoszone do daty wejścia w życie nowelizacji ustawy, a nie do pierwotnej ustawy.

Sprawa dotyczyła odmowy przyznania świadczenia przedemerytalnego S. S., pracownikowi byłego państwowego przedsiębiorstwa gospodarki rolnej. Organy administracji odmówiły świadczenia, wskazując na niespełnienie kryterium wieku według pierwotnej ustawy o zatrudnieniu. S. S. zarzucił niezgodność decyzji z późniejszą nowelizacją. Sąd administracyjny uchylił decyzje, interpretując przepis o świadczeniu przedemerytalnym w kontekście daty wejścia w życie nowelizacji z 2001 roku, a nie pierwotnej ustawy z 1994 roku.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie rozpoznał skargę S. S. na decyzję Wojewody utrzymującą w mocy decyzję Starosty o odmowie przyznania świadczenia przedemerytalnego. Kluczowym zagadnieniem była interpretacja przepisów dotyczących świadczeń przedemerytalnych dla pracowników byłych państwowych przedsiębiorstw gospodarki rolnej, w szczególności kryterium wieku i daty wejścia w życie odpowiednich ustaw. Organy administracji oparły swoje decyzje na pierwotnym brzmieniu ustawy o zatrudnieniu z 1994 roku, wskazując, że skarżący nie spełniał wymogu wieku w dniu wejścia w życie tej ustawy. S. S. argumentował, że należy stosować przepisy w brzmieniu nadanym przez nowelizację z 2001 roku. Sąd administracyjny przychylił się do stanowiska skarżącego, uznając, że wolą ustawodawcy było objęcie świadczeniem osób spełniających warunki w dniu wejścia w życie nowelizacji z 18 września 2001 r. (7 listopada 2001 r.), a nie pierwotnej ustawy. Sąd podkreślił, że późniejsza nowelizacja z 2002 roku potwierdziła tę interpretację, wskazując datę 7 listopada 2001 r. jako kluczową. W związku z tym, Sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Starosty.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Warunki do świadczenia przedemerytalnego należy odnosić do daty wejścia w życie nowelizacji ustawy o zatrudnieniu z dnia 18 września 2001 r., która weszła w życie 7 listopada 2001 r., a nie do daty wejścia w życie pierwotnej ustawy z 1994 r.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że nowa konstrukcja przepisu w nowelizacji z 2001 r., a następnie potwierdzona w nowelizacji z 2002 r., wskazuje, iż kluczowym momentem jest data wejścia w życie nowelizacji, a nie pierwotnej ustawy. Wskazuje to na wolę ustawodawcy objęcia świadczeniem osób spełniających warunki w tym późniejszym terminie.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (4)

Główne

p.p.s.a. art. 145 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do uchylenia zaskarżonej decyzji.

u.z. art. 37k § 9

Ustawa z dnia 14 grudnia 1994 r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu

Przepis regulujący przyznawanie świadczenia przedemerytalnego pracownikom byłych państwowych przedsiębiorstw gospodarki rolnej, kluczowy dla interpretacji daty spełnienia warunków.

Ustawa z dnia 17 grudnia 2001 r. o zmianie ustawy o gospodarowaniu nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa, ustawy o ochronie roszczeń pracowniczych w razie niewypłacalności pracodawcy, ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu, ustawy o zakazie stosowania wyrobów zawierających azbest, ustawy o Trójstronnej Komisji do Spraw Społeczno-Gospodarczych i wojewódzkich komisjach dialogu społecznego oraz ustawy o ułatwieniu zatrudnienia absolwentom szkół art. 37k § 9

Kolejna nowelizacja, która nadała nowe brzmienie art. 37k ust. 9 i 10, potwierdzając datę 7 listopada 2001 r. jako kluczową.

Pomocnicze

Ustawa z dnia 18 września 2001 r. o zmianie ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu oraz ustawy o gospodarowaniu nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa

Nowelizacja wprowadzająca zmiany w art. 37k ustawy o zatrudnieniu, istotna dla daty wejścia w życie uprawnień.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Interpretacja art. 37k ust. 9 ustawy o zatrudnieniu w brzmieniu po nowelizacji z 2001 r. powinna odnosić się do daty wejścia w życie tej nowelizacji (7 listopada 2001 r.), a nie do daty wejścia w życie pierwotnej ustawy z 1994 r.

Odrzucone argumenty

Argumentacja organów administracji oparta na pierwotnym brzmieniu ustawy o zatrudnieniu z 1994 r. i dacie wejścia w życie tej ustawy.

Godne uwagi sformułowania

Zdaniem Sądu wolą ustawodawcy było objęcie zasiłkiem przedemerytalnym pracowników byłych przedsiębiorstw gospodarki rolnej z dniem wejścia w życie ustawy przyznającej te uprawnienia, tj. ustawy z dnia 18 września 2001 r., która weszła w życie z dniem 7 listopada 2001 r. Zasadniczego znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy ma przeto wykładnia użytego w ust. 9 art. 39 k sformułowania: " (...) przysługuje świadczenie emerytalne, jeżeli w dniu wejścia w życie ustawy".

Skład orzekający

Danuta Strzelecka-Kuligowska

przewodniczący

Katarzyna Grzegorczyk-Meder

sprawozdawca

Marzena Kowalewska

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących świadczeń przedemerytalnych, w szczególności momentu wejścia w życie nowelizacji i stosowania ich do określonych grup zawodowych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej grupy byłych pracowników państwowych przedsiębiorstw gospodarki rolnej i konkretnego okresu legislacyjnego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia interpretacji przepisów prawa pracy i świadczeń socjalnych, co jest istotne dla prawników specjalizujących się w tym obszarze. Nie jest to jednak sprawa o szerokim zainteresowaniu publicznym.

Kiedy liczy się wiek do świadczenia? Sąd rozstrzyga kluczową kwestię interpretacji przepisów.

Sektor

rolnictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
SA/Sz 126/02 - Wyrok WSA w Szczecinie
Data orzeczenia
2004-02-11
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2002-01-17
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Sędziowie
Danuta Strzelecka-Kuligowska /przewodniczący/
Katarzyna Grzegorczyk-Meder /sprawozdawca/
Marzena Kowalewska
Symbol z opisem
633  Zatrudnienie i sprawy bezrobocia
Hasła tematyczne
Inne
Skarżony organ
Wojewoda
Powołane przepisy
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
art. 145 par. 1 pkt 1 lit a
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący del. Sędzia NSA Danuta Strzelecka-Kuligowska Sędziowie: Sędzia WSA Marzena Kowalewska Asesor WSA Katarzyna Grzegorczyk-Meder/spr./ Protokolant : sekr.sąd. Maria Rosochacka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 lutego 2004r. sprawy ze skargi S. S. na decyzję Wojewody z dnia [...]. Nr [...] w przedmiocie świadczenia przedemerytalnego I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Starosty z dnia [...]. Nr [...] II. nie orzeka w przedmiocie wykonania uchylonych decyzji.
Uzasadnienie
Wojewoda decyzją z dnia [...] r. Nr [...] utrzymał w mocy decyzję Starosty z dnia [...] r. Nr [...] o odmowie przyznania S. S. prawa do świadczenia przedemerytalnego. W uzasadnieniu decyzji Wojewoda podaje, że zgodnie z art. 37k ust. 9 ustawy z dnia 4 grudnia 1994 r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu w brzmieniu nadanym ustawą z dnia 18 września 2001 r. o zmianie ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu oraz ustawy o gospodarowaniu nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa( Dz.U. Nr 122, poz. 1323), pracownikowi byłego państwowego przedsiębiorstwa gospodarki rolnej spełniającemu określone w ustawie warunki do uzyskania statusu bezrobotnego przysługuje świadczenie przedemerytalne, jeżeli w dniu wejścia w życie ustawy:
1) osiągnął wiek 50 lat - kobieta i 55 lat - mężczyzna,
2) przepracował w państwowym przedsiębiorstwie gospodarki rolnej najmniej 10 lat,
3) zamieszkuje w dniu nabycia prawa do świadczenia przedemerytalnego w powiecie (gminie) uznanym za zagrożony szczególnie wysokim bezrobociem strukturalnym.
Tymczasem w dniu 1 stycznia 1995 r., tj. w dniu wejścia w życie ustawy z dnia 14 grudnia 1994 r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu, S. S. (ur. [...] r.) ukończył [...] lat i przeto nie spełnia warunków ustawowych uprawniających do przyznania świadczenia przedemerytalnego.
W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego S. S. zarzuca, że decyzja Wojewody jest niezgodna z ustawą z dnia 18 września 2001 r. o zmianie ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu, albowiem ustawa ta nie określa, że kryterium wieku odnosi się do ustawy z dnia 14 grudnia 1994 r., gdyż winno to być określone w nowej ustawie, a ustawa takiego zapisu nie zawiera.
W odpowiedzi na skargę Wojewoda wnosi o jej oddalenie podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonych decyzjach.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w [...] zważył, co następuje:
Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 25.07.2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, ( jeżeli ustawy nie stanowią inaczej).
Z mocy art. 85 i art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Przepisy wprowadzające ustawę prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1271) w miejsce Naczelnego Sądu Administracyjnego - Ośrodka Zamiejscowego utworzony został z dniem 1 stycznia 2004 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny , który właściwy jest do rozpoznawania skarg wniesionych przed tą datą do Naczelnego Sądu Administracyjnego - Ośrodek Zamiejscowy w sprawach, w których postępowanie nie zostało zakończone.
Ustawa z dnia 18 września 2001 r. o zmianie ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu oraz ustawy o gospodarowaniu nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa (Dz.U. Nr 122, poz. 1323), wprowadziła istotne zmiany w ustawie z dnia 14 grudnia o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu (Dz.U.z 2001 r. Nr 6, poz. 56 ze zmianami). Między innymi dodano w art. 37k ust. 9 i 10 w brzmieniu:
"9. Pracownikowi byłego państwowego przedsiębiorstwa gospodarki rolnej spełniającemu określone w ustawie warunki do uzyskania statusu bezrobotnego przysługuje świadczenie przedemerytalne, jeżeli w dniu wejścia w życie ustawy:
1) osiągnął wiek 50 lat - kobieta i 55 lat - mężczyzna,
2) przepracował w państwowym przedsiębiorstwie gospodarki rolnej najmniej 10 lat,
3) zamieszkuje w dniu nabycia prawa do świadczenia przedemerytalnego w powiecie (gminie) uznanym za zagrożony szczególnie wysokim bezrobociem strukturalnym.
10. Świadczenie przedemerytalne przyznawane jest w kwocie aktualnie obowiązującego zasiłku przedemerytalnego. Przepis art. 37 l ust. 3 stosuje się odpowiednio."
Nowelizacja ta weszła w życie z dniem 7 listopada 2001 r.
Z kolei w dniu 1 stycznia 2002 r. kolejna nowelizacja ustawy z dnia 14 grudnia 1994 r.
o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu, dokonana ustawą z dnia 17 grudnia 2001 r. zmianie ustawy o gospodarowaniu nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa, ustawy o ochronie roszczeń pracowniczych w razie niewypłacalności pracodawcy, ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu, ustawy o zakazie stosowania wyrobów zawierających azbest, ustawy o Trójstronnej Komisji do Spraw Społeczno-Gospodarczych i wojewódzkich komisjach dialogu społecznego oraz ustawy o ułatwieniu zatrudnienia absolwentom szkół ( Dz.U. Nr 154, poz. 1793), nadała nowe brzmienie ust. 9 i 10 art. 37 k:
"9. Pracownikowi byłego państwowego przedsiębiorstwa gospodarki rolnej przysługuje świadczenie przedemerytalne, jeżeli w dniu 7 listopada 2001 r. posiadał status bezrobotnego oraz spełniał łącznie następujące warunki:
1) osiągnął wiek - co najmniej 50 lat kobieta i 55 lat mężczyzna;
2) posiadał okres uprawniający do emerytury - wynoszący co najmniej 20 lat dla kobiet i 25 lat dla mężczyzn;
3) był zatrudniony w pełnym wymiarze czasu pracy w państwowym przedsiębiorstwie gospodarki rolnej przez okres co najmniej 10 lat;
4) zamieszkiwał w powiecie (gminie) uznanym za zagrożony szczególnie wysokim bezrobociem strukturalnym.
10. Osobom wymienionym w ust. 9 przysługuje świadczenie przedemerytalne w wysokości 120% zasiłku, o którym mowa w art. 24 ust. 1."
Zasadniczego znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy ma przeto wykładnia użytego w ust. 9 art. 39 k sformułowania: " (...) przysługuje świadczenie emerytalne, jeżeli w dniu wejścia w życie ustawy".
Zdaniem organów orzekających w sprawie w I i II instancji, ustawodawca miał na myśli ustawę z dnia 14 grudnia 1994 r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu , która weszła w życie z dniem 1 stycznia 1995 r.
Zdaniem Sądu wolą ustawodawcy było objęcie zasiłkiem przedemerytalnym pracowników byłych przedsiębiorstw gospodarki rolnej z dniem wejścia w życie ustawy przyznającej te uprawnienia , tj. ustawy z dnia 18 września 2001 r., która weszła w życie z dniem 7 listopada 2001 r.
Za taką wykładnią przepisu przemawia nowa konstrukcja ust. 9 art. 37 k ustawy, która weszła w życie z dniem 1 stycznia 2002 r. Ustawodawca w celu uniknięcia wątpliwości interpretacyjnych potwierdził w tym przepisie, że posiadanie statusu bezrobotnego i spełnienie łącznie warunków określonych w tym przepisie odnosi się do dnia 7 listopada 2001 r., tj. do dnia, w którym weszła w życie nowelizacja z dnia 18 września 2001 r.
Zważywszy na to, że skarżący złożył wniosek o przyznanie świadczenia przedemerytalnego w dniu [...]r., a organ zatrudnienia wydał decyzję w I instancji w dniu [...]r. organ ten winien ustalić, czy na dzień [...] r. skarżący spełnia określone w ustawie warunki ( posiadanie statusu bezrobotnego, kryterium wieku, wymagany okres zatrudnienia w państwowym przedsiębiorstwie gospodarki rolnej, zamieszkiwanie w powiecie( gminie ) uznanym za zagrożony wysokim bezrobociem strukturalnym).
W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit a ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI