SA/Rz 828/03

SA/Rz 828/03 - Wyrok WSA w Rzeszowie
Data orzeczenia
2005-07-26
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2003-05-27
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie
Sędziowie
Joanna Zdrzałka /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6153 Warunki zabudowy  terenu
Hasła tematyczne
Zagospodarowanie przestrzenne
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Uchylono postanowienie I i II instancji
Powołane przepisy
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
art. 119 pkt 1, art. 145 § 1 pkt 1 lit b
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
art. 10 § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący Asesor WSA Joanna Zdrzałka po rozpoznaniu w dniu 26 lipca 2005 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi K. i E. D. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego [...] z dnia [...] kwietnia 2003 r. Nr [...] w przedmiocie sprostowania oczywistej omyłki 1) uchyla zaskarżone postanowienie i poprzedzające je postanowienie Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] lutego 2003 r. Nr [...], 2) stwierdza, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku, 3) zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego [...] na rzecz skarżących K. i E. D. kwotę 10 zł /dziesięć złotych/ solidarnie tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Uzasadnienie
SA/Rz 828/03
UZASADNIENIE
Decyzją z dnia [...] stycznia 2002 r. Nr [...] Prezydent Miasta [...] ustalił warunki zabudowy i zagospodarowania terenu na zamierzenie inwestycyjne pod nazwą: "drogi wraz z miejscami postojowymi i oświetleniem na działkach o nr 227, 278, 279, 280/5, 281, 282/10, 355, 224, 356, 353/2, 353/1, 408/41, 365/7, 364/1, 364/4, 363, 362, 361/11, 360, 284, 283,
- kanalizacja deszczowa na działkach o nr 224, 283, 282/10, 281, 355, 353/2, 353/1, 408/41,
- kanalizacja sanitarna na działkach o nr 284, 283, 224, 282/10, 355, 353/2, 353/1, 408/41, 408/2, 408/3, 361/11, 364/4,
- woda na działkach o nr 408/41, 408/4, 408/3, 408/2, 353/1, 353/2, 224, 355, 282/10, 283, 284 w obr. 214 położonych przy ul. W. w R.
dla Spółdzielni Mieszkaniowej A. z siedzibą w R. przy ul. S.
Następnie postanowieniem z dnia [...] lutego 2003 r. Nr [...] Prezydent Miasta R., na podstawie art. 113 § 1 i 3 k.p.a., z urzędu sprostował omyłki w wyżej opisanej decyzji z dnia [...] stycznia 2002 r. w następujący sposób; na stronie pierwszej:
- w 19 wierszu od góry po słowach "na działkach o nr", zamiast "227" winno być wpisane "277",
- w 15 wierszu od dołu po słowach "na działkach o nr", zamiast "227" winno być wpisane "277".
W uzasadnieniu tego postanowienia organ wskazał, że pomyłkowo wpisano numer działki 227, zamiast 277. Działka nr 227 w obr. [...] była wymieniona we wniosku o ustalenie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu na w/w zamierzenie inwestycyjne, a jej właściciele uczestniczyli w przedmiotowym postępowaniu administracyjnym.
Zażalenie na to postanowienie złożyli S. K., H. K., K. K., B. K., K. K., nie wyrażając zgody na ustalenie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu na zamierzenie inwestycyjne pod nazwą "drogi wraz z miejscami postojowymi i oświetleniem na działce nr 353/2" bez uzgodnienia przeprowadzenia inwestycji z właścicielami nieruchomości.
Zażalenie złożyli także K. i E. D., właściciele działki nr 277 w obr. [...]. Podnoszą oni, że od ponad roku wszelkich ustaleń dokonywano dla działki nr 277, ale bez ich zgody, nie byli też o tym informowani. Na skutek pomyłki, żalący wyrażają obawę, czy nie jest to świadome wprowadzanie w błąd, od roku są pozbawieni prawa do informacji, składania wniosków, ewentualnych odwołań. Zaznaczyli, że nie otrzymali decyzji z dnia [...] stycznia 2002 r. dotyczącej ich działki. Nie zgadzają się ze sformułowaniem uzasadnienia postanowienia, że jako właściciele działki nr 277 uczestniczyli w przedmiotowym postępowaniu administracyjnym. Nie mogli w nim uczestniczyć, gdyż decyzja do nich nie dotarła. O zaistniałej sytuacji dowiedzieli się z decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego [...] z dnia [...] stycznia 2003 r. Nr [...].
Postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2003 r. Nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze [...], po rozpatrzeniu złożonych zażaleń, utrzymało w mocy zaskarżone postanowienie Prezydenta Miasta [...].
W podstawie prawnej Kolegium wskazało art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 144 i 113 k.p.a.
W odniesieniu do zażalenia S. K., H. K., K. K., B. K. i K. K., nie mogło ono zostać uwzględnione, gdyż postanowienie o sprostowaniu omyłki nie dotyczy działki stanowiącej ich współwłasność o nr 353/2. Decyzja o ustaleniu warunków zabudowy i zagospodarowania terenu z dnia [...] stycznia 2002 r., zawierająca prawidłowe pouczenie o trybie i terminie przysługującego środka odwoławczego została żalącym doręczona; nie skorzystali oni z prawa wniesienia odwołania.
Decyzja ta została też doręczona K. i E. D. w dniu 29 stycznia 2002 r., lecz w decyzji nie wskazano jako przewidzianej do zainwestowania działki nr 277, lecz działkę 227, która nie stanowi ich własności, w związku z czym nie składali odwołania, ponieważ słusznie uważali, że wydane rozstrzygnięcie ich nie dotyczy. K. i E. D. otrzymali również zawiadomienie o wszczęciu postępowania w sprawie ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu, gdzie również wskazano działkę 227.
Zgodnie z art. 113 § 1 k.p.a. organ administracji może z urzędu lub na żądanie strony prostować w drodze postanowienia błędy pisarskie i rachunkowe oraz inne oczywiste omyłki w wydanych rozstrzygnięciach. Przedmiotem sprostowania mogą być zatem jedynie błędy nie wpływające na treść rozstrzygnięcia. Przez błąd pisarski należy rozumieć widoczne, wbrew zamierzeniu organu niewłaściwe użycie wyrazu, mylną pisownię, czy też niezamierzone opuszczenie jednego lub więcej wyrazów. Taki właśnie przypadek nastąpił w rozpoznawanej sprawie, gdzie organ I instancji błędnie wpisał numer działki 227 zamiast 277. Dowodem niezamierzonego działania jest pismo inwestora z dnia 18 października 2001 r., z którego jasno wynika, że inwestycja przewidziana jest do realizacji m.in. na działce nr 277.
K. i E. D. zgodnie z art. 58 k.p.a. mogą wystąpić do Samorządowego Kolegium Odwoławczego z prośbą o przywrócenie terminu do złożenia odwołania od decyzji Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] stycznia 2002 r. ze względu na działanie w świadomości, że planowana inwestycja ich nie dotyczy, co uprawdopodabnia tezę, że uchybienie terminu nastąpiło bez ich winy.
K. i E. D. zaskarżyli postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego, wnosząc o uchylenie decyzji Prezydenta Miasta [...] ustalającej warunki zabudowy i zagospodarowania terenu. Raz jeszcze podnoszą, że nie składali odwołania od wymienionej decyzji, działając w przekonaniu, że rozstrzygniecie ich nie dotyczy. Zdaniem skarżących w decyzji wystąpił nie "błąd pisarski", lecz była ona wynikiem świadomego działania, mającego na celu pozbawienie ich prawa odwołania.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, nie podzielając stanowiska skarżących jakoby przyjęcie i dopuszczenie do zmiany oznaczenia działki było działaniem naruszającym ich interes prawny, a zmiana skutkowała zmianę istoty rozstrzygnięcia decyzji. Faktem niewątpliwym jest, że postępowaniem decyzyjnym objęta była działka nr 227, choć powinna być działka nr 277. Kolegium taki błąd uznaje za omyłkę, bo całość akt sprawy wskazuje, że do takiej doszło. Kolegium wskazało w uzasadnieniu postanowienia tryb, który zapewni ochronę interesu skarżących – złożenie wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania, a następnie odwołanie, albowiem decyzja o ustaleniu warunków zabudowy i zagospodarowania terenu w stosunku do skarżących nie stała się ostateczna.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) Sąd sprawuje kontrolę działalności administracji, obejmującą badanie zaskarżonych aktów pod względem ich zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
Zakres tej kontroli wyznacza art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, ze zm.) – zwanej dalej w skrócie P.p.s.a., stanowiący, że Sąd orzeka w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Dokonując takiej kontroli w niniejszej sprawie, Sąd doszedł do przekonania, że skarga zasługuje na uwzględnienie, aczkolwiek z innych przyczyn niż w niej podniesione.
Zaskarżonym postanowieniem sprostowane zostały oczywiste omyłki pisarskie w decyzji Prezydenta Miasta [...] o ustaleniu warunków zabudowy i zagospodarowania terenu. Za strony postępowania w sprawie sprostowania omyłki organ uznał wszystkie podmioty, które brały udział w postępowaniu głównym, tj. o ustalenie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu, czyli właścicieli działek, przez które przebiegać ma planowana inwestycja. Stronom tym przesłane zostało przedmiotowe postanowienie, jednak nie wszystkim zostało ono doręczone.
Z akt administracyjnych sprawy wynika, że nie można przyjąć skutków prawnych doręczenia wobec R. B. oraz G. D. Sformułowany w art. 41 § 1 k.p.a. obowiązek zawiadamiania organu o każdej zmianie swojego adresu dotyczy toczącego się postępowania i wówczas doręczenie pisma pod dotychczasowym adresem ma skutek prawny (art. 41 § 2 k.p.a.). Postępowanie w sprawie sprostowania omyłki zostało wszczęte w urzędu i pierwszym kierowanym do stron pismem było postanowienie Prezydenta Miasta [...]. Wcześniej strony nie wiedziały o toczącym się postępowaniu, a zatem nie mogły spełnić obowiązku z art. 41 § 1 k.p.a. W aktach administracyjnych sprawy I instancji brak jest zwrotnych poświadczeń odbioru postanowienia przez wymienione wyżej osoby, natomiast postanowienia organu II instancji nie zostały im doręczone, z uwagi na to, że G. D., jak wynika z adnotacji poczty wyprowadził się, zaś pismo przesłane do R. B. na adres Domu Pomocy Społecznej w W. wróciło z adnotacją "Nie dotyczy (...) adresat nieznany".
Podobnie nie doręczono pisma zawierającego zaskarżone postanowienie J. G. Zostało ono zwrócone organowi II instancji z adnotacją poczty, że adresat zmarł. Fakt ten potwierdza nadesłany z Urzędu Stanu Cywilnego [...] na żądanie Sądu odpis skrócony aktu zgonu. Wynika z niego, że J. G. zmarł 20.02.1988 r. Informacje o zgonie Sąd uzyskał też wobec innego uczestnika postępowania – F. C. W odpisie skróconym jego aktu zgonu widnieje data śmierci – 16.08.2001 r.
Z zestawienia wyżej wskazanych dat jednoznacznie wynika, że w dacie wydania postanowień I i II instancji o sprostowaniu oczywistej omyłki, bo tylko one podlegają w niniejszej sprawie kontroli Sądu, nie żyli już zarówno J. G., wykazany jako właściciel działki nr ewid. 355, jak i F. C. – współwłaściciel działki nr ewid. 361/11.
Zgodnie z art. 30 § 4 k.p.a. w sprawach dotyczących praw zbywalnych lub dziedzicznych w razie śmierci strony w toku postępowania na miejsce dotychczasowej strony wstępują jej następcy prawni. W prowadzonym postępowaniu należało zatem ustalić następców prawnych J. G. i F. C., a następnie dopuścić ich do udziału w postępowaniu i doręczyć postanowienie o sprostowaniu oczywistej omyłki. Obowiązek zapewnienia stronom czynnego udziału w postępowaniu wynika z art. 10 § 1 k.p.a. i obciąża organ administracji publicznej.
Niedopuszczenie następców prawnych do udziału w postępowaniu stanowi niewątpliwie naruszenie zasady czynnego w nim udziału stron. Jako takie zaś jest przesłanką do wznowienia postępowania z art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a.. Wznowienie postępowania na tej podstawie następuje bowiem niezależnie od tego, czy kwalifikowane naruszenie norm prawa procesowego miało wpływ na treść rozstrzygnięcia, czy też takiego wpływu nie można stwierdzić. Ta okoliczność ma charakter formalny, tj. sam fakt braku udziału strony w postępowaniu lub jego fragmencie bez jej winy stanowi dostateczny powód do wznowienia. Przepis ten (art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a..) nie żąda stwierdzenia, że brak udziału spowodował szkodę dla strony lub stwierdzenia, że udział strony spowodowałby inne załatwienie sprawy (B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, C.H. Beck W-wa 1996).
W postępowaniu ponownym rzeczą organu będzie ustalenie spadkobierców J. G. i F. C. i doręczenie im, pośród innych stron, rozstrzygnięcia, względnie wykorzystanie możliwości wynikających z art. 30 § 5 k.p.a.
Naruszenie zasady czynnego udziału stron w postępowaniu jako dające podstawę do wznowienia postępowania uzasadnia rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym i uwzględnienie skargi.
Z przytoczonych wyżej względów, Sąd w oparciu o art. 119 pkt 1 P.p.s.a. oraz art. 145 § 1 pkt 1 lit. b P.p.s.a. uchylił zaskarżone postanowienie i poprzedzające je postanowienie Prezydenta Miasta [...].
Na podstawie art. 152 tej ustawy Sąd określił, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana do chwili uprawomocnienia się wyroku.
O kosztach Sąd orzekł na mocy art. 200 P.p.s.a.