SA/Rz 2385/02

SA/Rz 2385/02 - Wyrok WSA w Rzeszowie
Data orzeczenia
2005-02-01
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2002-11-18
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie
Sędziowie
Anna Lechowska
Marian Ekiert /sprawozdawca/
Ryszard Bryk /przewodniczący/
Symbol z opisem
6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne
Budowlane prawo
Skarżony organ
Wojewoda
Treść wyniku
Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy
Dz.U. 1994 nr 89 poz 414
art. 49 ust. 1, art. 58, art. 59 ust. 1, ust. 5, art. 83
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane.
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
art. 145 par. 1 pkt 1 lit. c
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Ryszard Bryk Sędziowie NSA Anna Lechowska NSA Marian Ekiert /spr./ Protokolant: st.sekr.sąd.B.Krztoń po rozpoznaniu w dniu 1 lutego 2005 r. na rozprawie sprawy ze skargi "A." S.A. Oddział w T. – Zakładu [...] w T. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] października 2002 r. nr [...] w przedmiocie odmowy udzielenia pozwolenia na użytkowanie przyłącza energetycznego I. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Starosty [...] z dnia [...] czerwca 2002 r. Nr [...]; II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku; III. zasądza od Wojewody na rzecz skarżącego "A." S.A. Oddział w T. – Zakład [...] w T. kwotę 265 zł (dwieście sześćdziesiąt pięć złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego
Uzasadnienie
SA/Rz 2385/02
U Z A S A D N I E N I E
Po rozpatrzeniu wniosku Zakładu [...] w T., Rejon Energetyczny w D., działając na podstawie art. 55 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 7.07.1994 r. – Prawo budowlane /Dz. U. Nr 89, poz. 414 z późn. zm./ oraz art. 104 k.p.a. Starosta [...] decyzją z dnia [...].06.2002 r. nr [...] odmówił wnioskodawcy udzielenia pozwolenia na użytkowanie przyłącza energetycznego kablowego do budynku mieszkalnego zlokalizowanego na działkach nr nr 420/9, 420/8, 420/15 i 420/16 położonych w B..
W uzasadnieniu swojej decyzji organ ustalił, że decyzją z dnia [...].05.2001 r. nr [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego nakazał wnioskodawcy przedłożyć określone dokumenty i uzyskać pozwolenie na użytkowanie przedmiotowego przyłącza, w celu doprowadzenia zaistniałego stanu rzeczy do stanu zgodnego z prawem. W związku z powyższym inwestor wystąpił z wnioskiem o uzyskanie pozwolenia na użytkowanie przedkładając 3 egzemplarze inwentaryzacji budowlanej wraz z orzeczeniem o prawidłowości wykonanych robót budowlanych. Analiza zebranego w sprawie materiału wykazała jednak, że uwagi zgłoszone przez K. K. dotyczące zgodności z prawem przedmiotowej inwestycji zasługują na uwzględnienie. Zgodnie bowiem z art. 5 ust. 1 pkt 6 Prawa budowlanego obiekt budowlany należy projektować, budować, użytkować i utrzymywać w sposób zapewniający ochronę uzasadnionych interesów osób trzecich. W tej sprawie owe wymogi nie zostały zachowane. Faktyczne bowiem samowolne poprowadzenie przyłącza energetycznego na dz. nr 420/8 pod skosem przez nią uniemożliwia praktycznie jej ewentualną zabudowę.
Decyzję tę zaskarżył odwołaniem skierowanym do Wojewody Zakład [...] T. S.A. – Rejon Energetyczny w D., zarzucając naruszenie art. 55 ust. 1 pkt 6 Prawa budowlanego i wnosząc o jej uchylenie w całości i udzielenie odwołującemu się pozwolenia na użytkowanie przedmiotowego przyłącza, ewentualnie o jej uchylenie
i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji.
W motywach odwołania odwołujący się podniósł, iż sieć energetyczna wybudowana została ze środków H. J. oraz W. i K. S., właścicieli działek nr nr 420/15 i 420/16 na podstawie warunków technicznych nr [...] i [...] w celu zasilenia zabudowań znajdujących się na tych działkach. Po wybudowaniu sieć została przekazana na majątek i do eksploatacji Z. [...] T. S.A. Inwestorzy wybudowali przedmiotową sieć za zgodą właścicieli działek, przez które ona przebiega. Również właściciel dz. nr 420/8, nie żyjący już ojciec K. K. wyraził pisemnie taką zgodę i nie negował on przebiegu kabla po zakończeniu inwestycji. Dodać należy, że sieć energetyczna wykonana została równolegle do już istniejącego przyłącza wodnego. Po wykonaniu przyłącza Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...].05.2001 r. nakazał Zakładowi [...] T. S.A. przedłożyć w terminie 3 miesięcy inwentaryzację budowlaną powykonawczą wraz z orzeczeniem o stanie technicznym sieci i dokumenty zostały przedstawione organowi wraz z wnioskiem o pozwolenie na użytkowanie. W trakcie prowadzonego postępowania Starostwo Powiatowe pismem z dnia 10.04.2002 r. udzieliło odpowiedzi na wniesione przez K. K. uwagi, stwierdzając że "Urząd nie widzi podstaw do wydania decyzji odmawiającej wydania pozwolenia na użytkowanie przedmiotowego przyłącza dla Zakładu w T.". W ocenie odwołującego się sprawa ta powinna być rozpatrzona w oparciu o art. 49 ust. 1, 55 ust. 2, 58 i 59 Prawa budowlanego, albowiem zostały przedstawione żądane dokumenty, a trasa kabla nie narusza przepisów o zagospodarowaniu przestrzennym i aktualnych ustaleń planu zagospodarowania przestrzennego Gminy [...]. Uważa on również, iż odwołanie się w tym przypadku do regulacji zawartej w art. 5 ust. 1 pkt 6 cyt. ustawy jest bezzasadne. Faktycznie bowiem odmowa udzielenia pozwolenia na użytkowanie urządzenia budowlanego /art. 3 pkt 9 ustawy/ jakim jest przyłącz energetyczny, pozbawia możliwości korzystania z energii elektrycznej obiekty budowlane znajdujące się na działkach 420/15 i 420/16. Pozostaje to w sprzeczności z zapisem zawartym w art. 5 ust. 2 pkt 2 lit. a Prawa budowlanego, tym bardziej, iż w aktach sprawy znajduje się zgoda poprzedniego właściciela na realizację przedmiotowego przyłącza.
Po rozparzeniu tegoż odwołania Wojewoda działając na podstawie art. 55 ust. 1 pkt 3 w zw. z art. 5 ust. 1 pkt 6 ustawy z dnia 7.07.1994 r. – Prawo budowlane oraz art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. decyzją z dnia [...].10.2002 r. nr [...] utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy.
W motywach swojej decyzji organ odwoławczy podnosi, iż zebrany w sprawie materiał dowodowy wskazuje, że przedmiotowy przyłącz wykonany został w warunkach samowoli budowlanej. Dokonując oceny przedłożonej przez inwestora dokumentacji organ I instancji zasadnie uznał, że przedstawiony na inwentaryzacji przebieg przyłącza przez dz. nr 420/8 narusza interes prawny jej właściciela, albowiem znacząco ogranicza możliwość jej zabudowy. Podkreślić bowiem należy, że konfiguracja tej działki w jej części południowo-zachodniej jest wysoce niekorzystna z tego punktu widzenia. Zgodnie z MPO zagospodarowania przestrzennego Gminy [...], działka ta zlokalizowana jest w konturze oznaczonym symbolem B 29 R. Na tym terenie plan dopuszcza możliwość zabudowy /nowe zagrody/. Przy uwzględnieniu zatem konfiguracji tej nieruchomości wykonany przyłącz energetyczny, przebiegający przez nią w sposób zupełnie przypadkowy narusz wymogi art. 5 ust. 1 pkt 6 Prawa budowlanego, a także zasadę wyrażoną
w art. 3 i 33 ustawy z dnia 7.07.1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym, zgodnie z którą każdy ma prawo do zagospodarowania terenu, do którego ma tytuł prawny oraz do ochrony własnego interesu prawnego. Przy zagospodarowaniu terenów, należących do innych osób. Podstawową zasadą Prawa budowlanego jest ta, która stanowi, że wszelkie roboty budowlane rozpocząć można na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę /art. 28/. Przedmiotowy przyłącz wykonany został bez wymaganego przepisami prawa pozwolenia, w oparciu o techniczne warunki przyłączenia z dnia 21.05.1996 r. nr [...] Nr [...] wydane przez Zakład [...] T. S.A. Rejon Dystrybucji w D. dla H. J. oraz z dnia 10.05.1996 r. nr [...] Nr [...] dla K. S. Zarówno wymienione dokumenty jak i pisemne oświadczenie J. K. z dnia 6.07.1994 r. wyrażające zgodę na przeprowadzenie kabla energetycznego pod warunkiem, że będzie on przebiegał równolegle do przewodu gazowego nie uprawniały do wykonania tych robót budowlanych. Kabel ten przeprowadzony został pod skosem przez środek dz. nr 420/8. W poprzek tej działki przebiega ponadto przyłącz gazowy, od strony południowej sieć wodociągowa oraz pod skosem przyłącz wodociągowy do budynku posadowionego na dz. nr 420/15, co do którego prowadzone było odrębne postępowanie zakończone odmową pozwolenia na użytkowanie. Mając zatem na względzie powołane wyżej przepisy prawa, a także postanowienia 140 kc, stwierdzić należy, że przyłącz ten niewątpliwie ograniczy w sposób istotny możliwość zagospodarowania dz. nr 420/8, a to uzasadnia zapadłe rozstrzygnięcie.
Decyzję tę zaskarżył skargą skierowaną do Naczelnego Sądu Administracyjnego Zakład [...] "T." S.A., wnosząc o jej uchylenie oraz o zasądzenie na jego rzecz kosztów postępowania według norm przepisanych.
Uzasadniając skargę skarżący podnosi, iż w jego ocenie zaskarżona decyzja narusza przepisy Prawa budowlanego. Zważyć bowiem należy, iż przedmiotowy przyłącz wybudowany został kosztem i staraniem właścicieli działek w roku 1996, za zgodą właścicieli działek sąsiednich, w tym również poprzednika prawnego K. K. i w tym samym roku przyjęto go na majątek skarżącego, podobnie zresztą zrealizowano przyłącz wodociągowy. Dziwić musi także niekonsekwencja decydenta w tej sprawie, skoro uprzednio w odpowiedzi na interwencję K. K. stwierdził, że nie widzi podstaw do odmowy wydania pozwolenia na użytkowanie przedmiotowego przyłącza, a obecni prezentuje inne stanowisko. W dalszej części uzasadnienia skargi skarżący powiela argumentację, którą zaprezentował już uprzednio w odwołaniu od decyzji organu I instancji i dodaje, że istnienie tego przyłącza nie tylko nie ograniczy możliwość zabudowy dz. nr 420/8, ale wręcz przeciwnie umożliwi jej zasilanie w energię elektryczną i wodę.
W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie z przyczyn wywiedzionych w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Przedmiotem oceny w badanej sprawie pozostaje legalność decyzji Wojewody stanowiącej o utrzymaniu w mocy decyzji Starosty [...] z dnia [...].06.2002 r., którą to decyzją organ I instancji orzekł o odmowie udzielenia pozwolenia na użytkowanie przyłącza energetycznego kablowego do budynku mieszkalnego zlokalizowanego na działkach nr nr 420/9, 420/8, 420/15 i 420/16 położonych w miejscowości B., z uwagi na konieczność ochrony interesów osób trzecich. W toku postępowania sądowego Zakład [...] T. S.A. z siedzibą w T. został połączony w trybie art. 492 § 1 Kodeksu spółek handlowych ze spółką A. S.A. w K., której Oddział w T. – Zakład [...] w T. poparł skargę.
Sąd stosownie do zapisu zawartego w art. 134 ustawy z dnia 30.08.2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm./, zwane dalej w skrócie p.s.a., który w sprawie znajduje zastosowanie w zw. z art. ustawy z dnia 30.08.2002 r. – Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz. U. Nr 153, poz. 1271 z późn. zm./ nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Oznacza to, że zakres wspomnianej kontroli sięga dalej, iż wynika to z podniesionych w skardze zarzutów. Ta konstatacja ma o tyle istotne w sprawie znaczenie, iż skarżący polemizując ze stanowiskiem organu w kwestii dotyczącej ochrony interesu osoby trzeciej, wątpliwego zresztą w jego ocenie przeczy tezie jakoby wzgląd na powyższe miał sam przez się stanowić o odmowie udzielenia mu pozwolenia na użytkowanie przedmiotowego przyłącza, skoro wcześniej w pełnym zakresie zrealizował on warunki określone w ostatecznej decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...].05.2001 r.,
a w szczególności przedłożył inwentaryzację budowlaną zrealizowanego przyłącza oraz orzeczenie techniczne o prawidłowości wykonanych robót, opracowane przez uprawnioną osobę. W dalszej części wywodu zawartego w uzasadnieniu skargi podnosi on, iż sprawa ta winna być oceniana jedynie na płaszczyźnie normatywnej określonej w art. 49 ust. 1, art. 55 ust. 2, art. 58 i art. 59 ust. 1 Prawa budowlanego. Stanowisko to co do zasady wyrażonej w art. 59 ust. 5 cyt. ustawy zasługuje na uwzględnienie pod tym jednak wszakże warunkiem, iż w okolicznościach sprawy zaistniały już przesłanki do ubiegania się o pozwolenie na użytkowanie samowolnie wybudowanego przyłącza. Otóż obowiązek uzyskania przez skarżącego pozwolenia na użytkowanie tegoż przyłącza wynikał z art. 51 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 51 ust. 4 prawa budowlanego. Rzecz jednakże w tym, iż samo zrealizowanie przez wnioskodawcę obowiązku nałożonego w decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...].05.2001 r. tj. przedłożenie wymaganych dokumentów nie kończy bynajmniej postępowania przed tym organem. Zważyć bowiem należy, iż gdyby sama realizacja tak sformułowanego obowiązku stanowiła warunek wystarczający do uzyskania pozwolenia na użytkowanie, to bez względu na treść przedłożonych dokumentów i wniosków jakie z nich wynikają zobowiązany byłby niejako uprawniony do ubiegania się o uzyskanie przedmiotowego pozwolenia, a rzeczą organu decyzyjnego w tym przedmiocie byłaby powinność wydania takiego pozwolenia. Tego rodzaju rozwiązanie mogłoby prowadzić do niepożądanych czy wręcz niedopuszczalnych z punktu widzenia regulacji zawartych w Prawie budowlanym rezultatów. Problem w tym, iż na tym właśnie etapie postępowania organ nadzoru budowlanego winien był ocenić czy istnieje możliwość w związku z zaistniałą samowolą doprowadzenia przyłącza do stanu zgodnego z prawem uwzględniając przy tym również i w pierwszej kolejności wzgląd na interes osób trzecich, znajdujący swoją konkretyzację w obowiązujących przepisach prawa, przy uwzględnieniu warunków technicznych i obowiązujących norm. Dopiero uzyskana w tym zakresie pozytywna ocena w połączeniu z realizacją obowiązków nałożonych w decyzji i wniosków wypływających z przedłożonej dokumentacji i ekspertyz stanowić może podstawę do ubiegania się o pozwolenie na użytkowanie obiektu, który to wniosek w takim przypadku winien być poprzedzony decyzją o umorzeniu postępowania prowadzonego przez organy nadzoru budowlanego. W badanej sprawie tym wymogom nie uczyniono zadość, a sam wniosek idący w kierunku uzyskania pozwolenia na użytkowanie w tej sytuacji uznać należy za przedwczesny. W świetle bowiem obowiązującej wówczas regulacji organ architektoniczny nie dysponując stosownym orzeczeniem organu nadzoru budowlanego nie był uprawniony do dokonania samodzielnej oceny żądania wnioskodawcy pod kątem ewentualnej jego kolizji z interesem osób trzecich, a wydana przy zaistnieniu opisanych wyżej okoliczności stanowiąca o tym decyzja okazuje się być również przedwczesna. Skoro zaś postępowanie w tym przedmiocie zostało już wszczęte wnioskiem skarżącego, to w tej sytuacji winno było ono ulec umorzeniu.
W dalszym zatem postępowaniu, przy uwzględnieniu aktualnego brzmienia art. 83 Prawa budowlanego i przedstawionej wyżej oceny sprawa winna być rozpoznana przez właściwy organ.
Wobec zatem naruszenia w sposób istotny przepisów postępowania działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.s.a. należało orzec jak w sentencji.
Orzeczenie o kosztach postępowania sądowego znajduje swoje uzasadnienie w art. 200 p.s.a.