SA/Rz 22/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w RzeszowieRzeszów2005-01-28
NSAAdministracyjneWysokawsa
ewidencja ludnościwymeldowaniepobyt stałyzakład karnyprawo administracyjnepostępowanie administracyjnesąd administracyjny

Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzję o wymeldowaniu osoby odbywającej karę pozbawienia wolności, uznając brak podstaw do stwierdzenia trwałego i dobrowolnego opuszczenia miejsca zameldowania.

Skarżący M.L. zaskarżył decyzję Wojewody utrzymującą w mocy decyzję o jego wymeldowaniu. Skarżący argumentował, że nie opuścił dobrowolnie miejsca zameldowania, a jego nieobecność była spowodowana pobytem w zakładzie karnym. Wojewoda podtrzymał decyzję, uznając spełnienie przesłanek do wymeldowania. Sąd administracyjny uchylił obie decyzje, stwierdzając, że wymeldowanie osoby odbywającej karę pozbawienia wolności wymaga jednoznacznego dowodu trwałego i dobrowolnego opuszczenia miejsca pobytu przed osadzeniem, czego w tej sprawie zabrakło.

Sprawa dotyczyła skargi M.L. na decyzję Wojewody, która utrzymała w mocy decyzję Wójta Gminy o wymeldowaniu skarżącego z pobytu stałego. Wojewoda uznał, że skarżący trwale i dobrowolnie opuścił miejsce zameldowania, co stanowiło podstawę do wymeldowania zgodnie z art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych. Skarżący nie zgodził się z tym, twierdząc, że jego nieobecność była sporadyczna i wynikała z konfliktów rodzinnych lub pobytu w zakładach karnych, a nie z trwałego opuszczenia miejsca zameldowania. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie, rozpoznając skargę, uchylił zaskarżoną decyzję Wojewody oraz poprzedzającą ją decyzję Wójta. Sąd uznał, że wymeldowanie osoby odbywającej karę pozbawienia wolności jest możliwe tylko w sytuacji, gdy udowodni się, że osoba ta trwale i dobrowolnie opuściła miejsce stałego zameldowania przed osadzeniem w zakładzie karnym, lub gdy jednoznacznie stwierdziła brak zamiaru powrotu. W niniejszej sprawie takich dowodów zabrakło, a postępowanie o wymeldowanie zostało wszczęte w trakcie odbywania przez skarżącego kary. Sąd podkreślił, że obowiązek meldunkowy musi być powiązany z możliwością jego dopełnienia, co wymaga restrykcyjnej wykładni przepisów o wymeldowaniu w sytuacjach, gdy osoba nie przebywa w miejscu stałego zameldowania z przyczyn od niej niezależnych, jak np. odbywanie kary pozbawienia wolności.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, wymeldowanie jest możliwe tylko w sytuacji, gdy osoba faktycznie i dobrowolnie opuściła miejsce stałego zameldowania przed osadzeniem w zakładzie karnym lub jednoznacznie stwierdziła brak zamiaru powrotu.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że wymeldowanie osoby odbywającej karę pozbawienia wolności wymaga udowodnienia trwałego i dobrowolnego opuszczenia miejsca zameldowania przed osadzeniem. Brak takich dowodów uniemożliwia wymeldowanie, gdyż obowiązek meldunkowy musi być powiązany z możliwością jego dopełnienia.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (5)

Główne

u.e.l.d.o. art. 15 § ust. 2

Ustawa z dnia 14 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych

Przepis pozwala na wymeldowanie osoby z pobytu stałego, jeżeli faktycznie i dobrowolnie opuściła miejsce stałego zameldowania oraz nie dopełniła obowiązku wymeldowania się. Sąd interpretuje go restrykcyjnie w przypadku osób odbywających karę pozbawienia wolności.

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 134 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd nie jest związany zarzutami skargi, wskazaną podstawą prawną ani wnioskami strony, bada zaskarżone orzeczenie z punktu widzenia zgodności z prawem.

p.w.p.u.s.a. art. 97 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Określa właściwość WSA w Rzeszowie do rozpoznania skargi złożonej do NSA OZ w Rzeszowie, która nie została przez ten sąd rozpoznana do dnia 1 stycznia 2004 r.

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. a

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do uchylenia decyzji organu administracji.

u.e.l.d.o. art. 8

Ustawa z dnia 14 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych

Określa przesłanki, przy których wymeldowanie z pobytu stałego jest możliwe.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Skarżący nie opuścił dobrowolnie miejsca zameldowania, a jego nieobecność była spowodowana pobytem w zakładzie karnym. Postępowanie o wymeldowanie zostało wszczęte w trakcie odbywania przez skarżącego kary pozbawienia wolności, co uniemożliwia orzeczenie o wymeldowaniu bez dowodu wcześniejszego trwałego i dobrowolnego opuszczenia miejsca zameldowania.

Odrzucone argumenty

Organ administracji uznał, że skarżący trwale i dobrowolnie opuścił miejsce zameldowania, spełniając przesłanki do wymeldowania.

Godne uwagi sformułowania

wymeldowanie mogłoby mieć miejsce tylko wówczas, gdy skarżący jednoznacznie stwierdziłby, że opuścił miejsce stałego pobytu i nie zamierza do niego wracać lub gdyby organy wykazały, że skarżący opuścił trwale miejsce stałego zameldowana zanim znalazł się w zakładzie karnym. w przypadku wymeldowania M. L. żadna z tych okoliczności nie została udowodniona, a postępowanie o wymeldowanie zostało wszczęte w chwili, gdy skarżący odbywał karę pozbawienia wolności w zakładzie karnym. Ta sytuacja, zdaniem Sądu nie dawała podstaw do wymeldowania każda osoba posiadająca obywatelstwo polskie i przebywająca na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej jest obowiązana zameldować się w miejscu pobytu stałego. Nałożenie takiego obowiązku musi wiązać się z zagwarantowaniem możliwości do jego dopełnienia.

Skład orzekający

Krystyna Józefczyk

przewodniczący

Anna Lechowska

członek

Zbigniew Czarnik

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów o wymeldowaniu w kontekście odbywania kary pozbawienia wolności oraz zasada gwarantowania możliwości dopełnienia obowiązku meldunkowego."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji osoby odbywającej karę pozbawienia wolności. Wymaga udowodnienia trwałego i dobrowolnego opuszczenia miejsca zameldowania przed osadzeniem.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, jak prawo administracyjne chroni podstawowe prawa obywatelskie, nawet w sytuacji odbywania kary. Pokazuje, że organy muszą wykazać się szczególną starannością w stosowaniu przepisów.

Czy można wymeldować skazanego? Sąd administracyjny wyjaśnia.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
SA/Rz 22/03 - Wyrok WSA w Rzeszowie
Data orzeczenia
2005-01-28
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2003-01-06
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie
Sędziowie
Anna Lechowska
Krystyna Józefczyk. /przewodniczący/
Zbigniew Czarnik /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6050 Obowiązek meldunkowy
Hasła tematyczne
Ewidencja ludności
Skarżony organ
Wojewoda
Treść wyniku
Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
art. 145 § 1 pkt 1 lit. a
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Krystyna Józefczyk Sędziowie NSA Anna Lechowska WSA Zbigniew Czarnik /spr./ Protokolant: st.sekr.sąd.B.Krztoń po rozpoznaniu w dniu 28 stycznia 2005 r. na rozprawie sprawy ze skargi M. L. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 2002 r. nr [...] w przedmiocie wymeldowania I. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Wójta Gminy [...] z dnia [...] listopada 2002 r. Nr [...] II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku III. zasądza od Wojewody [...] na rzecz skarżącego M. L. kwotę 10 zł. (dziesięć złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Uzasadnienie
SA/Rz 22/03
U Z A S A D N I E N I E
Decyzją z dnia [...] grudnia 2002 r. Wojewoda [...] utrzymał w mocy decyzję Wójta Gminy [...] z dnia [...] listopada 2002 r., [...], na mocy której orzeczono o wymeldowaniu M. L. z pobytu stałego z lokalu położonego w T. nr [...].
W uzasadnieniu decyzji Wojewoda [...] wskazał, że utrzymanie w mocy decyzji Wójta Gminy jest konsekwencją stwierdzenia w postępowaniu odwoławczym, że postępowanie prowadzone przez organ I instancji odpowiada prawu, zwłaszcza poprawnie zastosowany został art. 15 ust. 2 ustawy z 14 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych /Dz. U. Nr 87, z 2001 r., poz. 960 ze zm./, a to było wystarczającą podstawą do wymeldowania odwołującego M. L. z pobytu stałego z lokalu położonego w T. nr [...]. Argumentując swoje stanowisko organ odwoławczy podkreślił, że w przypadku M. L. w sposób nie budzący wątpliwości spełnione zostały przesłanki wskazane w art. 25 ust. 2 powołanej ustawy, ponieważ opuścił on miejsce dotychczasowego zameldowania w sposób trwały i dobrowolny.
Z decyzją Wojewody [...] nie zgodził się M. L., który w skardze do NSA stwierdził, że organy orzekające o jego wymeldowaniu błędnie przyjęły jako udowodniony i oczywisty fakt trwałego opuszczenia miejsca zamieszkania. Zdaniem skarżącego nigdy nie opuścił on miejsca zameldowania, a jego przebywanie w rodzinnym domu, jeżeli się zdarzyło, to miało sporadyczny charakter i było podyktowane bądź konfliktami z rodzicami, albo przebywaniem w zakładach karnych. Dlatego skarżący uważa, że Sąd powinien mu pozwolić na powrót do domu po odbyciu kary pozbawienia wolności .
W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje:
Stosownie do treści art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz. U. Nr 153, poz. 1271 ze zm./ Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie jest właściwy do rozpoznania skargi M. L., gdyż skarga złożona do NSA OZ w Rzeszowie nie została przez ten Sąd rozpoznana do dnia 1 stycznia 2004 r.
Sąd administracyjny rozpoznając skargę stosownie do treści art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz. U. Nr 153, poz. 1270/ dalej prawo o p.s.a., nie jest związany zrzutami skargi, wskazaną przez stronę podstawa prawną, ani sformułowanymi wnioskami. Sąd bada zaskarżone orzeczenie z punktu widzenia zgodności z obowiązującym porządkiem prawnym.
Dokonując tak wyznaczonej kontroli Sąd stwierdza, że skargę należało uwzględnić, aczkolwiek z innych względów niż w niej podniesione. Art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 14 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych /Dz. U. Nr 87, z 2001 r., pod 960 ze zm./ przyznaje organowi prawo do wymeldowania osoby z pobytu stałego jeżeli faktycznie i dobrowolnie opuściła miejsce stałego zameldowania oraz nie dopełniła ciążącego na niej obowiązku wymeldowania się. Treść przepisu pozwala więc na wymeldowanie osoby w drodze decyzji, o ile nie zachodzą przesłanki, które stają na przeszkodzie do wymeldowania decyzji o wymeldowaniu z pobytu stałego.
Zdaniem Sądu poprawne orzekanie o wymeldowaniu z pobytu stałego możliwe jest tylko w sytuacji, gdy osoba faktycznie opuściła miejsce pobytu, a to opuszczenie miało dobrowolny charakter.
W sprawie rozpoznawanej przez Sąd, a więc w sytuacji, gdy skarżący przebywał w Zakładzie Karnym, wymeldowanie mogłoby mieć miejsce tylko wówczas, gdy skarżący jednoznacznie stwierdziłby, że opuścił miejsce stałego pobytu i nie zamierza do niego wracać lub gdyby organy wykazały, że skarżący opuścił trwale miejsce stałego zameldowana zanim znalazł się w zakładzie karnym.
W przypadku wymeldowania M. L. żadna z tych okoliczności nie została udowodniona, a postępowanie o wymeldowanie zostało wszczęte w chwili, gdy skarżący odbywał karę pozbawienia wolności w zakładzie karnym. Ta sytuacja, zdaniem Sądu nie dawała podstaw do wymeldowania, co więcej, Sąd stwierdza, że w przypadku określonych w art. 8 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych wymeldowanie z pobytu stałego możliwe jest tylko przy nie budzącym wątpliwości wskazaniu, że objęta postępowaniem osoba dobrowolnie i trwale opuściła miejsce stałego pobytu. W innych przypadkach wymeldowanie jest niemożliwe, chyba, że ustaną przyczyny objęte treścią art. 8 ustawy. Takie stanowisko jest konsekwencją tego, że każda osoba posiadająca obywatelstwo polskie i przebywająca na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej jest obowiązana zameldować się w miejscu pobytu stałego. Nałożenie takiego obowiązku musi wiązać się z zagwarantowaniem możliwości do jego dopełnienia. Możliwością taką jest restrykcyjna wykładnia przepisów o wymeldowaniu, jeżeli zameldowany faktycznie nie przebywa w miejscu stałego zameldowania, bo zachodzą przesłanki określone w art. 8 ustawy. Z tych też powodów Sąd uchylił decyzję I i II instancji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a prawa o p.s.a.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI