SA/Rz 2170/02

Wojewódzki Sąd Administracyjny w RzeszowieRzeszów2005-03-16
NSAtransportoweWysokawsa
transport drogowypojazdy nienormatywnekary pieniężneorgany celnezezwoleniakontrolaprotokółpostępowanie administracyjnewaga samochodowanacisk na oś

Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzję o nałożeniu kary pieniężnej za przejazd pojazdem nienormatywnym z powodu wadliwie sporządzonego protokołu kontroli.

Skarżący R. M. został obciążony karą pieniężną za przejazd pojazdem nienormatywnym bez wymaganego zezwolenia. Mimo że skarżący uzyskał zezwolenie tego samego dnia, w którym przeprowadzono kontrolę, organy celne utrzymały decyzję o karze. Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił obie decyzje, wskazując na naruszenie przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego, w szczególności dotyczące wadliwie sporządzonego protokołu kontroli, który nie wykazywał należytego poinformowania kierowcy ani prawidłowości przeprowadzenia pomiarów.

Sprawa dotyczyła skargi R. M., właściciela Firmy A., na decyzję Dyrektora Izby Celnej utrzymującą w mocy decyzję Dyrektora Urzędu Celnego o nałożeniu kary pieniężnej za przejazd pojazdem nienormatywnym bez wymaganego zezwolenia. Kontrola drogowa wykazała przekroczenie dopuszczalnych norm nacisku na osie pojazdu. Skarżący argumentował, że posiadał zezwolenie na przejazd, które zostało wydane tego samego dnia co kontrola, choć nie miał go przy sobie w momencie jej przeprowadzenia. Organy celne uznały, że zezwolenie musi być posiadane w momencie rozpoczęcia przewozu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie uchylił zaskarżone decyzje, stwierdzając naruszenie przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego. Kluczowym zarzutem było wadliwe sporządzenie protokołu kontroli, który nie wykazywał, czy kierowca został należycie poinformowany o procedurze pomiaru, czy miał możliwość zgłoszenia uwag, ani czy spełnione zostały warunki prawidłowego stosowania wagi. Sąd podkreślił, że protokół jest jedynym dowodem i musi precyzyjnie odzwierciedlać przebieg czynności. Dodatkowo, Sąd zwrócił uwagę na brak dokumentów potwierdzających upoważnienie do wydawania decyzji przez osoby podpisujące akty administracyjne. Sąd nie podzielił argumentu skarżącego o posiadaniu zezwolenia, uznając, że musi ono być posiadane od początku przewozu.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Nie, protokół kontroli musi precyzyjnie odzwierciedlać przebieg czynności, w tym informowanie kierowcy i możliwość zgłoszenia uwag, aby mógł stanowić podstawę do nałożenia kary.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że protokół kontroli nie spełniał wymogów art. 68 KPA, ponieważ nie wynikało z niego, czy kierowca został należycie poinformowany o procedurze pomiaru i jego prawach, ani czy miał możliwość zgłoszenia uwag. Brak tych elementów uniemożliwia ocenę prawidłowości przeprowadzenia pomiaru i stanowi naruszenie przepisów.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (12)

Główne

PPSA art. 145 § 1 pkt 1 lit. c

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

PPSA art. 200

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

k.p.a. art. 7

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 9

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 10

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 68 § 1 i 2

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 77 § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 80

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

u.o.d.p. art. 13 § 2a

Ustawa z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych

u.o.d.p. art. 40b § 1 i 2

Ustawa z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych

Dz.U. 1999 nr 44 poz. 432 art. 5 § ust. 5 pkt 4

Rozporządzenie Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 1.04.1999 r. w sprawie warunków technicznych pojazdów oraz zakresu ich niezbędnego wyposażenia

k.c. art. 279 § 1 pkt 1

Ustawa z dnia 9 stycznia 1997 r. Kodeks celny

Argumenty

Skuteczne argumenty

Wadliwe sporządzenie protokołu kontroli, które nie wykazywało należytego poinformowania kierowcy o procedurze pomiaru i jego prawach. Brak udokumentowanego upoważnienia do wydawania decyzji przez osoby podpisujące akty administracyjne.

Odrzucone argumenty

Argument skarżącego o posiadaniu zezwolenia na przejazd, które zostało uzyskane tego samego dnia co kontrola, ale po jej rozpoczęciu.

Godne uwagi sformułowania

Protokół kontroli pojazdu stanowi podstawowy i jedyny dowód, na podstawie którego podjęto decyzję o wymierzeniu kary pieniężnej. Nie wynikało z niego, czy kierowca kontrolowanego pojazdu został należycie poinformowany o wymaganiach związanych z dokonywaniem pomiarów. Należy uznać za niemożliwe do pogodzenia z zasadami państwa prawa obciążanie określonej osoby karami pieniężnymi za brak wymaganego pozwolenia i jednocześnie pobieranie opłaty za wydanie tego samego pozwolenia.

Skład orzekający

Maria Zarębska-Kobak

przewodniczący

Stanisław Śliwa

sprawozdawca

Zbigniew Czarnik

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Wymogi dotyczące sporządzania protokołów kontroli w postępowaniu administracyjnym, konieczność udokumentowania upoważnień do wydawania decyzji, a także zasady dotyczące posiadania zezwoleń na przejazd pojazdami nienormatywnymi."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji kontroli drogowej i kar pieniężnych nakładanych przez organy celne, ale zasady proceduralne mają szersze zastosowanie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa pokazuje, jak kluczowe są formalne aspekty postępowania administracyjnego i jak błędy proceduralne mogą prowadzić do uchylenia decyzji, nawet jeśli merytorycznie sprawa wydaje się jasna. Podkreśla znaczenie prawidłowo sporządzonych protokołów.

Błąd w protokole kosztował urzędników uchylenie kary. Jakie formalności są kluczowe w postępowaniu?

Dane finansowe

WPS: 11 760 PLN

Sektor

transport

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
SA/Rz 2170/02 - Wyrok WSA w Rzeszowie
Data orzeczenia
2005-03-16
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2002-10-14
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie
Sędziowie
Maria Zarębska-Kobak /przewodniczący/
Stanisław Śliwa /sprawozdawca/
Zbigniew Czarnik
Symbol z opisem
6309 Inne o symbolu podstawowym 630
Hasła tematyczne
Celne prawo
Sygn. powiązane
I OSK 703/05 - Wyrok NSA z 2006-04-11
Skarżony organ
Dyrektor Izby Celnej
Treść wyniku
Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
art. 145 § 1 pkt 1 lit. c
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
art.7, 9, 10, 68, 77 § 1 i 80
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
Dz.U. 2001 nr 75 poz 802
art. 40 b ust. 2, art. 279 § 1 pkt 1
Ustawa z dnia 9 stycznia 1997 r. Kodeks celny - t.j.
Sentencja
W IMIENIU RZECZPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 16 marca 2005 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Maria Zarębska-Kobiak Sędziowie NSA Stanisław Śliwa /spr./ WSA Zbigniew Czarnik Protokolant: st.sekr.sąd. B.Krztoń po rozpoznaniu w dniu 16 marca 2005 r. na rozprawie sprawy ze skargi R. M. -właściciela Firmy A. na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] września 2002r. Nr [...] w przedmiocie wymiaru kary pieniężnej za przejazd pojazdem nienormatywnym I. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Dyrektora Urzędu Celnego z dnia [...].04.2002r. Nr [...]; II. zasądza od Dyrektora Izby Celnej na rzecz skarżącego R. M. kwotę 2.700 zł (dwa tysiące siedemset złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Uzasadnienie
do wyroku z dnia 16 marca 2005 r.
Decyzją z dnia [...] września 2002 r., Nr [...] Dyrektor Izby Celnej na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14.06.1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego art. 13 ust. 2 pkt 3 ust. 2a i ust. 2b, art. 40b ust. 1 i ust. 2 ustawy z dnia 21.03.1985 r. o drogach publicznych (tj. Dz. U. z 2000 r., Nr 71 poz. 838 z późn. zm.) oraz § 5 ust. 5 pkt 4 rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 1.04.1999 r. w sprawie warunków technicznych pojazdów oraz zakresu ich niezbędnego wyposażenia (Dz.U. z 1999 r., Nr 44 poz. 432 z późn. zm.) w zw. z art. 30 ust. 1 ustawy z dnia 20.03.2002 r. o przekształceniach w administracji celnej oraz o zmianie niektórych ustaw (Dz.U. Nr 41, poz. 365) po rozpatrzeniu odwołania sprawy ze skargi R. M. - właściciela Firmy A. od decyzji Dyrektora Urzędu Celnego z dnia [...].04.2002 r., Nr [...] utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
W uzasadnieniu decyzji podano, że podczas przeprowadzonej w dniu 26.04.2002 r. przez funkcjonariuszy Urzędu Celnego Oddział [...] kontroli wyjeżdżającego z terytorium Rzeczypospolitej Polskiej środka przewozowego - ciągnika z naczepą nr rejestracyjny [...], należącego do Firmy odwołującego się o godzinie 4.06 dokonano pomiaru dynamicznego obciążenia osi i masy całkowitej pojazdu, w wyniku czego stwierdzono przekroczenie dopuszczalnych norm nacisku na czwartą oś składową osi wielokrotnej o 16,33 kN oraz na piątą oś składową o 21,33 KN. W związku z tym, że wykonujący transport nie posiadał zezwolenia na przejazd pojazdu nienormatywnego, decyzją z dnia [...].04.2002 r., Nr [...] Dyrektor Urzędu Celnego obciążył przewoźnika karą pieniężną w kwocie 11.760,00 zł za przejazd jednorazowy pojazdu nienormatywnego po drogach publicznych bez właściwego zezwolenia.
Od decyzji tej Strona złożyła odwołani. Rozpatrując odwołanie Dyrektor Izby Celnej nie znalazł podstaw do jego uwzględnienia. Według art. 13 ust. 2a ustawy o drogach publicznych, za przejazd po drogach publicznych pojazdów, o których mowa w ust. 2 pkt 3 (pojazdy zarejestrowane w kraju lub za granicą, z ładunkiem lub bez ładunku, o masie, naciskach osi lub wymiarach przekraczających wielkości określone w odrębnych przepisach) bez zezwolenia określonego przepisami Prawa o ruchu drogowym lub niezgodnie z warunkami podanymi w zezwoleniu (...) pobiera się kary pieniężne. Stosownie do art. 40b ust. 1 tej ustawy, osoby upoważnione przez dyrektora urzędu celnego są uprawnione do kontroli pojazdów wykonujących międzynarodowy transport drogowy w zakresie masy, nacisków osi lub wymiarów określonych przepisami Prawa o ruchu drogowym. Art. 40b ust. 2 powyższej ustawy stanowi, że w razie przekroczenia dopuszczalnej masy, nacisków osi lub wymiarów pojazdów, urzędy celne pobierają opłaty drogowe i kary pieniężne ustalone zgodnie z art. 13 ust. 2b. Z powyższych przepisów wynika, że pobór kar pieniężnych przez organy celne ma charakter obligatoryjny. Zgodnie z § 5 ust. 5 pkt 4 rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 01.04.1999 r. w sprawie warunków technicznych pojazdów oraz zakresu ich niezbędnego wyposażenia (Dz. U. z 1999r. Nr 44 poz. 432 z późn. zm.) dopuszczalny nacisk na oś składową osi wielokrotnej pojazdu, przy rozstawie osi powyżej 1,30 m wynosi 80 kN. W przedmiotowej sprawie nacisk na czwartą oś składową osi wielokrotnej wyniósł w trakcie ważenia 96.33 kN, a więc o 16,33 kN więcej niż wynosi dopuszczalna norma, a na piątą oś składową wyniósł 101,33 kN i przekroczył normę o 21,33 kN. Stosownie do art. 13 ust. 2b ustawy o drogach publicznych, wysokość kar pieniężnych, o których mowa w ust. 2a, określa załącznik do ustawy. Według tego załącznika, za przekroczenie dopuszczalnych nacisków osi na drogach, gdzie dopuszczany jest ruch pojazdów o naciskach osi do 100 kN, w przypadku przekroczenia nacisku osi składowej osi wielokrotnej ponad 92 kN do 100 kN przy rozstawie osi powyżej 1,30 m, kara pieniężna wynosi 4.200,00 zł, natomiast przy przekroczeniu ponad 100 kN do 112 kN pobierana jest kara w kwocie 7.560.00 zł.. Tak więc organ celny pierwszej instancji prawidłowo w niniejszej sprawie ustalił wysokość kary pieniężnej. Pomiar odbył się przy użyciu wagi samochodowej do wyznaczania dynamicznego obciążenia osi pojazdów o znaku fabrycznym Scalex 14-01-20, która spełniała wymogi techniczne na dzień przeprowadzenia badania, tj. była sprawna i posiadała ważne świadectwo legalizacji z dnia 25.10.2001 r., nr [...] wydane przez Naczelnika Obwodowego Urzędu Miar w Z. W procesie ważenia nie miały miejsca żadne nieprawidłowości, spełnione zostały warunki przejazdu konieczne dla właściwego pomiaru, waga była sprawna i posiadała nienaruszone cechy legalizacyjne, a więc wyniki pomiaru należy uznać za prawidłowe.
W odwołaniu Strona domagała się zwrotu zapłaconej kary uzasadniając, iż w dniu dokonania przewozu tj. 26.04.2002r. posiadała zezwolenie na przejazd pojazdu nienormatywnego, zaś przyczyną zapłacenia kary pieniężnej był brak oryginału tego zezwolenia. Do odwołania dołączono kserokopię Zezwolenia Nr [...] na jednokrotny przejazd pojazdu nienormarywnego z dnia 26.04.2002r. wydanego przez Generalną Dyrekcję Dróg Krajowych i Autostrad Oddział we W. w okresie od dnia 26.04.2002 r. do dnia 12.05.2002 r. R. M. rzeczywiście w dniu dokonania przewozu tj. 26.04.2002 r. uzyskał ww. zezwolenie. Wniosek Strony o wydanie zezwolenia wpłynął do organu wydającego, którym był Oddział Generalnej Dyrekcji Dróg Krajowych i Autostrad w dniu 26.04.2002 r. Organ, który wydał zezwolenie urzęduje w godzinach 7.00 - 15.00. Tak więc, zarówno wpływ wniosku Strony jak i wydanie zezwolenia nie mogły nastąpić wcześniej niż o godzinie 7.00, a więc przejazd pojazdem nienormatywnym w dniu 26.04.2002r. przed godz. 4.00 odbył się bez zezwolenia. Zezwolenie wydane przez Generalną Dyrekcję Dróg Krajowych i Autostrad może mieć zastosowanie do przejazdu pojazdem nienormatywnym wyłącznie po jego wydaniu. Kara pieniężna za przejazd pojazdem nienormatywnym pobierana jest od przewoźnika niezależnie od przyczyn przekroczenia dopuszczalnych parametrów i brak jest podstaw do zwolnienia przewoźnika z obowiązku uiszczenia kary pieniężnej za stwierdzony już przejazd z przekroczeniem obowiązującej normy, bez wymaganego zezwolenia. Przepisy nie przewidują wyjątków od przewidzianych w nich zasad.
Powyższą decyzję do Naczelnego Sądu Administracyjnego zaskarżył R. M. właściciel Firny A. domagając się uchylenia decyzji organów obu instancji i zasądzenia na jego rzecz kosztów postępowania sądowego.
Zaskarżonym orzeczeniom zarzucił on naruszenie: art. 7, art. 9, art. 11, art. 68 § 1 i § 2, art. 75 § 1, art. 77 § 1, art. 80, art. 81 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego, art. 13 ust. 2 a oraz art. 40b ust. 1 i ust. 2 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. - o drogach publicznych, przepisów rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie szczegółowych warunków i trybu wydawania zezwoleń na przejazdy pojazdów nienormatywnych z dnia 12 grudnia 2001 r.
Uzasadniając skargę podał, że w dniu 24 kwietnia 2002 r. o godzinie 406 funkcjonariusze Urzędu Celnego, Oddział celny [...] dokonali kontroli opuszczającego polski obszar celny pojazdu - ciągnika z naczepą o numerze rejestracyjnym [...], z ładunkiem maszyn rolniczych, przeprowadzając pomiary dynamicznego obciążenia osi i masy całkowitej pojazdu. Funkcjonariusze celni stwierdzili przekroczenie dopuszczalnych norm nacisku na czwartą oś składową osi wielokrotnej o 21,33 kN oraz na piąta oś składową osi wielokrotnej o 21,33 kN. Mając to na uwadze oraz wskazując, iż kierowca przedmiotowego pojazdu nie przedstawił zezwolenia na przejazd pojazdu nienormatywnego, Dyrektor Urzędu Celnego obciążył skarżącego karą pieniężną w wysokości 11.760,00 zł.
Decyzja ta została utrzymana w mocy przez Dyrektora Izby Celnej aktem z dnia [...] września 2002 r., Nr [...].
Decyzje organów celnych zostały wydane z naruszeniem ww. przepisów prawa. W dniu przeprowadzania kontroli i ważenia pojazdu skarżący posiadał zezwolenie Nr [...] wydane przez Generalną Dyrekcję Dróg Krajowych i Autostrad, Oddział we W. na jeden przejazd pojazdu nienormatywnego, z ładunkiem maszyn rolniczych, po drogach publicznych w okresie od 26 kwietnia 2002 r. do 12 maja 2002 r. Przedmiotowe zezwolenie zostało wydane w dniu 26 kwietnia 2002 r. Faktem jest, iż w momencie dokonywanej kontroli o godzinie 406 nie był w posiadaniu oryginału przedmiotowego pozwolenia, jednakże tego samego dnia tj. 26 kwietnia 2002 r. zezwolenie takie zostało udzielone. W dniu złożenia odwołania od decyzji organu I instancji przesłał jego kopię organom celnym. Wydane zezwolenie określa wprost okres, w którym przejazd pojazdem nienormatywnym może zostać dokonany, wyznaczając w ten sposób ścisłe ramy czasowe przejazdu takiego pojazdu. Przejazd odbywał się zgodnie z warunkami określonymi w tym zezwoleniu. Zezwolenie wydane przez Generalną Dyrekcję Dróg Krajowych i Autostrad Oddział [...] nie określa godzin jego obowiązywania, odwołuje się zaś do dni jego ważności. Pozwolenie zostało udzielone z datą jego obowiązywania w tym samym dniu, w którym przeprowadzono kontrolę pojazdu, tj. w dniu 26 kwietnia 2002 r. Zatem, Dyrektor Urzędu Celnego nie miał podstaw do wydania decyzji obciążającej go karą pieniężną zważywszy na fakt, iż została ona wydana już w chwili, kiedy zezwolenie takie posiadał, nie zaś o godzinie 406 kiedy przeprowadzano kontrolę i ważenie pojazdu. Jeżeli przejazd nastąpił w okresie ważności zezwolenia. Ze względu na nieprecyzyjne (zezwolenie nie określa godziny, lecz dzień swojej ważności) określenie tego pojęcia należy posłużyć się potocznym rozumieniem "dnia" liczonego od godziny O00 do godziny 2400. Kodeks postępowania administracyjnego w art. 57 § 1 stanowi, że "Jeżeli początkiem terminu określonego w dniach jest pewne zdarzenie, przy obliczaniu tego terminu nie uwzględnia się dnia, w którym zdarzenie nastąpiło". Na podstawie tego artykułu, można wnioskować, że jeżeli początek terminu określonego w dniach nie jest uzależniony od zdarzenia, początkiem terminu jest początek dnia. W żadnych natomiast swoich przepisach Kodeks postępowania administracyjnego nie odwołuje się do terminów określonych w godzinach. Podobnie początek terminu definiuje Kodeks cywilny w art. 111 §2. Dyrektor Urzędu Celnego, Oddział Celny [...] wydając w dniu [...] kwietnia 2002 r. decyzję o numerze [...], oraz następnie Dyrektor Izby Celnej utrzymując tę decyzję w mocy nie uwzględnili faktu, iż posiadał on stosowne zezwolenie, za którego wydanie wniósł odpowiednią opłatę. Należy uznać za niemożliwe do pogodzenia z zasadami państwa prawa obciążanie określonej osoby karami pieniężnymi za brak wymaganego pozwolenia i jednocześnie pobieranie opłaty za wydanie tego samego pozwolenia.
Czynności podjęte przez funkcjonariuszy celnych Oddziału Celnego
[...] w przedmiocie kontroli i ważenia przedmiotowego pojazdu zostały przeprowadzone z naruszeniem wskazanych wyżej norm prawa. W szczególności, kierowca przedmiotowego pojazdu nie został należycie poinformowany o wymaganiach związanych z przeprowadzaniem pomiarów, zaś protokół Nr [...] nie został przez niego podpisany. Takie przeprowadzenie czynności kontrolnych narusza wskazane wyżej przepisy prawa i uzasadnia konieczność uchylenia decyzji organów administracji celnej obu instancji.
Protokół z zatrzymania i kontroli pojazdu stanowi podstawowy i jedyny dowód, na podstawie którego podjęto decyzję o wymierzeniu opłaty drogowej. Stąd też powinien on odpowiadać warunkom o jakich mowa w art. 68 § 1 i 2 kpa. Zawarty w aktach sprawy protokół z zatrzymania i kontroli pojazdu tym warunkom nie odpowiada. Nie wynika bowiem z niego, czy kierowca kontrolowanego pojazdu został należycie poinformowany o wymaganiach związanych z dokonywaniem pomiarów. Kierowca złożył podpis jedynie pod oświadczeniem, że został poinformowany przed rozpoczęciem czynności kontrolnych o technice najeżdżania pojazdem na wagi i zjeżdżania z wag oraz o tym, że w przypadku kontynuowania jazdy bez zezwolenia grożą mu sankcje karno-administracyjne. Oświadczenie to potwierdza tylko to, co wynika z jego treści. Nie można zatem podzielić poglądu, że kierowca został poinformowany o wymaganiach dotyczących przeprowadzania pomiarów oraz, że miał możliwość ustosunkowania się do sposobu wykonania czynności pomiarowych.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Celnej wniósł o jej oddalenie z przyczyn, które legły u podstaw wydania zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje :
W pierwszej kolejności stwierdzić należy, że z mocy przepisu art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271 z późn. zm.) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Tak więc niniejsza sprawa, mimo złożenia jej do Naczelnego sądu Administracyjnego zostanie rozpoznana w trybie wskazanej ustawy przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie.
Kontrola zaskarżonego aktu przez sąd administracyjny sprowadza się do badania go pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych - Dz.U. Nr 153, poz. 1269) przy czym sąd - z mocy art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270) - nie jest związany zarzutami ani wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Rozpatrując skargę we wskazanych wyżej granicach stwierdzić należy, że zaskarżona decyzja w obrocie prawnym ostać się nie może.
Zdaniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego postępowanie dowodowe
w sprawie zostało przeprowadzone niezgodnie z wymogami przepisów kodeksu
postępowania administracyjnego, a w szczególności art. 7, 9, 10, 68, 77 § li 80 KPA.
Na takie stanowisko Sądu rzutuje przede wszystkim fakt, że protokół kontroli pojazdu stanowi podstawowy i jedyny dowód, na podstawie którego podjęto decyzję
o wymierzeniu kary pieniężnej. Protokół ten powinien odpowiadać wymogom, o jakich mowa w art. 68 § 1 i 2 KPA. Zgodnie z powołanym przepisem protokół sporządza się tak, by z niego wynikało, kto, kiedy, gdzie i jakich czynności dokonał, kto i w jakim charakterze był przy tym obecny, co i jaki sposób w wyniku tych czynności ustalono i jakie uwagi zgłosiły obecne osoby. Zawarty w aktach sprawy protokół kontroli pojazdu wyjeżdżającego z terytorium Rzeczypospolitej Polskiej tym warunkom nie odpowiada.
Nie wynika bowiem z niego, czy kierowca kontrolowanego pojazdu został należycie poinformowany o wymaganiach związanych z dokonywaniem pomiarów. Faktem jest, że kierowca złożył podpis pod protokołem ale z treści tego protokołu fakt udzielenia mu wskazanych wyżej pouczeń w żaden sposób nie wynika. Z treści protokołu nie wynika również, by przed jego podpisaniem został on uczestniczącemu w czynności urzędowej kierowcy odczytany, by pouczono go o możliwości zgłoszenia uwag (art. 68 § 1 i 2 KPA).
Protokół nie zawiera również danych pozwalających Sądowi na ocenę prawidłowości przeprowadzenia pomiarów. W świetle znajdującego się w aktach administracyjnych świadectwa legalizacji wydanego przez Naczelnika Obwodowego Urzędu Miar w Z. w dniu 25.10.2001 r. warunkiem ważności tego świadectwa do dnia 31 10.2002 r. jest nieuszkodzenie wagi, nieuszkodzenie umieszczonych na wadze cech i niestwierdzenie, że błędy wagi przekraczają granice błędów dopuszczalnych.
Świadectwo legalizacji odsyła do wymagań i metod sprawdzania prawidłowości działania wagi przy użyciu której dokonano czynności określonych w Przepisach meteorologicznych o wagach samochodowych do ważenia pojazdów w ruchu wprowadzonych zarządzeniem Nr 39 Prezesa GUM z dnia 22 grudnia 2000 r. (Dz. Urz. Miar i Probiernictwa Nr 6, poz. 40). Przepisy tego zarządzenia w części: "Warunki właściwego stosowania wag" wskazują na warunki, jakie mają być spełnione dla prawidłowego dokonania czynności ważenia. Otóż przed rozpoczęciem ważenia waga powinna być włączona do zasilania elektrycznego na okres odpowiadający czasowi nagrzewania, lecz nie krócej niż na 10 minut. Kierowca ważonego pojazdu powinien być poinformowany o wymaganiach dotyczących przejazdu przez pomost wagi i stosować się do tych wymagań. W przypadku wag stacjonarnych informacja ta powinna być uzupełniona znakiem drogowym ustawionym przed wagą, podającym wartość dopuszczalnej prędkości podczas ważenia, wartość dopuszczalnej prędkości tranzytowej, nakaz jazdy ze stałą prędkością. Samo oznakowanie wagi nie spełnia więc wymagań zarządzenia. Oznakowanie jest jedynie elementem uzupełniającym. Zasadniczym źródłem informacji dla kierowcy ma być informacja ustna względnie pisemna. Dalej powołane zarządzenie przewiduje konieczność skasowania wyników poprzedniego ważenia przed przygotowaniem wagi do ważenia pojazdu. Wyniki ważenia powinny być widoczne w czasie umożliwiającym ich rejestrację.
Wskazane wyżej trzy warunki ważności świadectwa legalizacji oraz realizacja warunków właściwego stosowania wagi określonych we wskazanym wyżej zarządzeniu muszą w sposób jednoznaczny wynikać ze sporządzonego przez funkcjonariusza dokonującego kontroli pojazdu protokołu. Protokół w tym zakresie musi być odczytany i podpisany przez osobę biorącą udział w tej czynności urzędowej.
Protokół z kontroli pojazdu wyjeżdżającego z terytorium RP z dnia 26.04.2002 r. stanowiący podstawowy jedyny dowód nałożenia na skarżącego objętej postępowaniem kary wskazanych wyżej wymogów nie spełnia i nie wynika z niego bowiem fakt zrealizowania wymogów wskazanych wyżej przepisów podczas przeprowadzania przedmiotowej kontroli.
Stanowisko Sądu odnośnie konieczności zawarcia w protokole kontroli pojazdu wszelkich okoliczności ilustrujących prawidłowość przeprowadzenia przez organ wymierzający karę w sposób dokładny i precyzyjny wynika również z dotychczasowego orzecznictwa Naczelnego Sądu Administracyjnego. Należałoby się w tej materii odwołać przykładowo do wyroków z dnia 23.03.1998 r., II SA 98/98, z dnia 24.03.1998 r., II SA 61/98, z dnia 28.04.1998 r., II SA 282/98.
Wskazane wyżej naruszenia przepisów prawa wskazują na naruszenie przez zaskarżoną decyzję wymogów przepisów kodeksu postępowania administracyjnego, a w szczególności art. 7,9,10,68,77 § 1i 80 KPA mającym wpływ na wynik sprawy.
Dodać również należy, że akta administracyjne, w postaci, w jakiej zostały przedstawione Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu uniemożliwiają również Sądowi kontrolę prawidłowości wydania zaskarżonej decyzji w aspekcie innych przepisów i zmuszaj ą również Sąd do jej skasowania.
Decyzja organu I instancji została podpisana przez Kierownika Zmiany L. L. działającego z upoważnienia Dyrektora Urzędu Celnego.
Przepis art. 40b ust. 2 przewiduje, że w przypadku przekroczenia dopuszczalnej masy, nacisków osi lub wymiarów pojazdów urzędy celne pobierają opłaty ustalone zgodnie z art. 13 ust. 4 i kary pieniężna ustalone zgodnie z art. 13 ust. 2b. W związku z takim brzmieniem powołanego przepisu oraz treścią art. 279 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 9 stycznia 1997 r. Kodeks celny (t.j. Dz. U. z 2001 r., Nr 75, poz. 802 z późn. zm.) organem celnym właściwym do wydania przedmiotowej decyzji, jako organ I instancji był Dyrektor Urzędu Celnego. Oczywistym jest, że dyrektor urzędu celnego może pisemnie upoważnić pracownika urzędu celnego do wydawania pewnej grupy decyzji jego imieniem. Jednak to upoważnienie musi zostać wykazane stosownym dokumentem, który musi się znaleźć w aktach administracyjnych sprawy przekazywanej Sądowi. Mimo dwukrotnego odroczenia rozpraw sądowej organ takiego upoważnienia dla L. L. nie przedstawił.
Organem właściwym do rozpoznania odwołania od decyzji organu I instancji był dyrektor izby celnej. Decyzja organu II instancji była sygnowana przez Naczelnika Wydziału Przeznaczeń Celnych J. Z. działającą z upoważnienia Dyrektora Izby Celnej. W aktach administracyjnych sprawy brak jest upoważnienia Dyrektora Izby Celnej do wydawania tej kategorii decyzji jego imieniem przez Naczelnika Wydziału Przeznaczeń Celnych J. Z.
Nie zasługuje natomiast na uwzględnienie zarzut skargi dotyczący posiadania przez skarżącego zezwolenia na przejazd pojazdem nienormatywnym. Kierując się celowościową wykładnią przepisów stwierdzić należy, że zezwoleniem takim osoba wykonująca przewóz winna dysponować w momencie rozpoczęcia przewozu, a uzyskanie go po przeprowadzonej kontroli, nawet w dniu jej przeprowadzenie nie zmienia faktu, że przewóz był wykonywany bez wymaganego prawem zezwolenia.
Mając na uwadze wszystkie powyższe okoliczności Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, że zaskarżona decyzja w obrocie prawnym ostać się nie może, dlatego na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c i art. 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) orzekł, jak w sentencji wyroku.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI