SA/Rz 1131/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w RzeszowieRzeszów2004-05-26
NSApodatkoweŚredniawsa
podatek rolnyewidencja gruntówpostępowanie podatkoweczynny udział stronynaruszenie procedurydecyzjaWojewódzki Sąd AdministracyjnyOrdynacja podatkowa

Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzje dotyczące podatku rolnego z powodu naruszenia procedury podatkowej, w szczególności braku czynnego udziału strony.

Sprawa dotyczyła wymiaru podatku rolnego na 2003 rok, gdzie skarżąca J.T. kwestionowała powierzchnię gruntu przyjętą do obliczeń. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję Wójta Gminy, powołując się na dane z ewidencji gruntów. Sąd administracyjny uchylił obie decyzje, stwierdzając naruszenie przepisów Ordynacji podatkowej, w tym zasady czynnego udziału strony i brak wszczęcia postępowania w formie postanowienia mimo zmiany stanu faktycznego.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie rozpoznał skargę J.T. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego utrzymującą w mocy decyzję Wójta Gminy dotyczącą podatku rolnego na 2003 rok. Skarżąca podnosiła, że powierzchnia gruntu przyjęta do wymiaru podatku (18,61 ara) była niezgodna z aktem notarialnym (24 ary) i że sprawa zmian w ewidencji gruntów była w toku. Organy podatkowe oparły się na danych z modernizacji ewidencji gruntów z lat 2001/2002. Sąd administracyjny uznał skargę za zasadną, stwierdzając naruszenie przepisów postępowania podatkowego. Wskazał na naruszenie art. 123 § 1 Ordynacji podatkowej (zasada czynnego udziału strony) oraz art. 165 § 2 i 4 Ordynacji podatkowej, ponieważ Wójt Gminy powinien był wydać postanowienie o wszczęciu postępowania z urzędu w związku ze zmianą stanu faktycznego (powierzchni gruntu), czego nie uczynił. Sąd podkreślił, że skarżąca nie miała możliwości wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów przed wydaniem decyzji. Dodatkowo, stwierdzono naruszenie art. 200 § 1 Ordynacji podatkowej (brak umożliwienia stronie wypowiedzenia się co do materiału dowodowego). W konsekwencji, sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Wójta Gminy, zasądzając jednocześnie zwrot kosztów postępowania na rzecz skarżącej.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, jeśli stan faktyczny uległ zmianie, organ podatkowy winien wszcząć postępowanie podatkowe w formie postanowienia i doręczyć je stronie, zgodnie z art. 165 § 2 i 4 Ordynacji podatkowej.

Uzasadnienie

Sąd stwierdził, że zmiana powierzchni gruntu wymagała wszczęcia postępowania podatkowego z urzędu, a jej brak stanowił naruszenie przepisów Ordynacji podatkowej. Strona nie została prawidłowo poinformowana o zmianach i nie miała możliwości czynnego udziału w postępowaniu.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (11)

Główne

Ordynacja podatkowa art. 123 § § 1

Ordynacja podatkowa

Zasada czynnego udziału strony w każdym stadium postępowania.

Ordynacja podatkowa art. 165 § § 2

Ordynacja podatkowa

W przypadku zmiany stanu faktycznego, organ podatkowy wszczyna postępowanie postanowieniem.

Ordynacja podatkowa art. 165 § § 4

Ordynacja podatkowa

Doręczenie postanowienia o wszczęciu postępowania.

PPSA art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do uchylenia decyzji z powodu naruszenia przepisów postępowania.

PPSA art. 135

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd rozstrzyga sprawę co do istoty.

PPSA art. 152

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Stwierdzenie, że uchylone decyzje nie podlegają wykonaniu.

PPSA art. 200 § § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Obowiązek umożliwienia stronie wypowiedzenia się co do zebranego materiału dowodowego.

Pomocnicze

Ordynacja podatkowa art. 165 § § 5 pkt 1

Ordynacja podatkowa

Wyjątek od stosowania § 2 i 4, który nie miał zastosowania w tej sprawie z uwagi na zmianę stanu faktycznego.

u.p.r. art. 4 § ust. 1

Ustawa o podatku rolnym

Dane z ewidencji gruntów są wiążące dla organów podatkowych.

u.p.g.k. art. 21

Ustawa Prawo geodezyjne i kartograficzne

Reguluje kwestie związane z ewidencją gruntów.

Dz.U. 2002 Nr 153 poz. 1271 art. 97 § § 1

Ustawa Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Określa zasady rozpoznawania spraw przez WSA.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Naruszenie zasady czynnego udziału strony w postępowaniu. Niewłaściwe wszczęcie postępowania podatkowego mimo zmiany stanu faktycznego. Brak umożliwienia stronie wypowiedzenia się co do zebranego materiału dowodowego.

Godne uwagi sformułowania

Postępowanie podatkowe zostało przeprowadzone z naruszeniem określonej w art. 123 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (...) zasady czynnego udziału strony w każdym stadium postępowania, bez umożliwienia wypowiedzenia się przed wydaniem decyzji co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań. Zatem stosownie do treści art. 165 § 2 i 4 Ordynacji podatkowej Wójt Gminy winien wydać postanowienie o wszczęciu postępowania podatkowego z urzędu i doręczyć je skarżącej. Warunek ten w niniejszej sprawie nie został spełniony.

Skład orzekający

Helena Rydzik

przewodniczący sprawozdawca

Jacek Surmacz

członek

Kazimierz Włoch

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów Ordynacji podatkowej dotyczących wszczęcia postępowania podatkowego w przypadku zmiany stanu faktycznego oraz zasady czynnego udziału strony."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji zmiany stanu faktycznego w podatku rolnym, ale zasady proceduralne są uniwersalne dla postępowań podatkowych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje kluczowe zasady postępowania podatkowego, takie jak czynny udział strony i prawidłowe wszczęcie postępowania. Jest to ważne dla praktyków prawa podatkowego.

Naruszenie procedury podatkowej: dlaczego sąd uchylił decyzję o podatku rolnym?

Dane finansowe

WPS: 12,4 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
SA/Rz 1131/03 - Wyrok WSA w Rzeszowie
Data orzeczenia
2004-05-26
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2003-07-22
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie
Sędziowie
Helena Rydzik /przewodniczący sprawozdawca/
Jacek Surmacz
Kazimierz Włoch
Symbol z opisem
611  Podatki  i  inne świadczenia pieniężne, do  których   mają zastosowanie przepisy Ordynacji  podatkowej, oraz egzekucja t
Hasła tematyczne
Podatkowe postępowanie
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Powołane przepisy
Dz.U. 1997 nr 137 poz 926
art. 123 § 1, art. 165 § 2, §4, § 5 pkt 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa.
Sentencja
Dnia 26 maja 2004 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Helena Rydzik (spr.) Sędzia NSA Jacek Surmacz, Sędzia WSA Kazimierz Włoch, Protokolant ref. staż. Teresa Tochowicz po rozpoznaniu w dniu 26 maja 2004 roku na rozprawie sprawy ze skargi J.T. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia[...] maja 2003 roku Nr [...] w przedmiocie podatku rolnego 1) uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Wójta Gminy z dnia [...] marca 2003r. Nr [...], 2) stwierdza, że uchylone decyzje nie podlegają wykonaniu w całości do chwili uprawomocnienia się wyroku, 3) zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącej J.T. kwotę 10 (dziesięć) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Uzasadnienie
Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...] maja 2003r. utrzymało w mocy decyzję Wójta Gminy z dnia [...] marca 2003r. w przedmiocie ustalenia podatku rolnego na 2003 rok w kwocie 12,40 zł.
W odwołaniu od decyzji organu pierwszej instancji J.T. zarzuciła, że powierzchnia gruntu 18,61 ara przyjęta do wymiaru podatku jest niezgodna z podaną w akcie notarialnym określającym jej obszar na 24 ary. W dodatkowych pismach podała, że sprawa dotycząca zapisów w ewidencji gruntów jest przedmiotem postępowania w Starostwie Powiatowym.
Wójt Gminy w piśmie przekazującym odwołanie wskazał, że zmniejszenie powierzchni gruntu podatniczki było skutkiem modernizacji ewidencji gruntów i budynków przeprowadzonej "w 2001r./2002r.".
Samorządowe Kolegium Odwoławcze uznało rozstrzygnięcie Wójta za prawidłowe. Wyjaśniło, że zgodnie z art. 4 ust. 1 ustawy z dnia 15 listopada 1985r. o podatku rolnym (Dz.U. z 1993r. Nr 94, poz. 431 ze zm.) oraz z art. 21 ustawy z dnia 17 maja 1989r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz.U. z 2000r. Nr 100, poz. 1086 ze zm.), dla dokonania wymiaru podatku rolnego dane wynikające z ewidencji gruntów są wiążące dla organów podatkowych.
W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego J.T. podtrzymała twierdzenie odwołania. Ponadto podniosła, że w poprzednich latach wymierzano jej podatek od powierzchni 24 arów, zatem decyzja organu pierwszej instancji została wydana w innym stanie faktycznym, była pierwszą i jedyną czynnością organu podatkowego w sprawie.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o oddalenie skargi i podtrzymało stanowisko zaprezentowane w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Na podstawie art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.), niniejsza sprawa podlega rozpoznaniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny przy zastosowaniu przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270).
Skarga zasługuje na uwzględnienie, ponieważ zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem przepisów postępowania podatkowego, które mogło mieć wpływ na jego wynik. Postępowanie podatkowe zostało przeprowadzone z naruszeniem określonej w art. 123 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. Nr 137, poz. 926 ze zm. – zwanej dalej Ordynacją podatkową). zasady czynnego udziału strony w każdym stadium postępowania, bez umożliwienia wypowiedzenia się przed wydaniem decyzji co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań.
Zgromadzony w sprawie materiał dowodowy jednoznacznie wskazuje na trafność zarzutów skargi, że doręczona skarżącej decyzja organu pierwszej instancji była pierwszą czynnością w sprawie wymiaru podatku rolnego na 2003 rok. Także materiał dowodowy potwierdza, w tym dołączone do skargi decyzje Wójta Gminy za lata 2001 i 2002, że stan faktyczny – powierzchnia gruntu – uległ zmianie w stosunku do poprzedniego okresu. Oznacza to, że w sprawie nie zostały wyłączone przepisy art. 165 § 2 i 4 Ordynacji podatkowej. Zatem stosownie do treści art. 165 § 2 i 4 Ordynacji podatkowej Wójt Gminy winien wydać postanowienie o wszczęciu postępowania podatkowego z urzędu i doręczyć je skarżącej. W myśl § 5 pkt 1 art. 165, przepisów § 2 i 4 nie stosuje się tylko do postępowania w sprawie ustalenia zobowiązań podatkowych, które zgodnie z odrębnymi przepisami ustalane są corocznie, jeżeli stan faktyczny, na podstawie którego ustalono wysokość zobowiązania podatkowego za poprzedni okres, nie uległ zmianie. Warunek ten w niniejszej sprawie nie został spełniony.
Z akt sprawy wynika, że dopiero z decyzji Wójta Gminy z dnia [...] marca 2003r. w przedmiocie wymiaru podatku rolnego skarżąca dowiedziała się o zmniejszeniu powierzchni gruntów o 5,39 ara oraz na skutek powzięcia tej wiadomości o przeprowadzonej modernizacji gruntów i budynków. W związku z tym złożyła datowane na dzień 22 marca 2003r. odwołanie do Starostwa Powiatowego. Do skargi dołączyła pismo Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia [...] czerwca 2003r. zobowiązujące Starostę do przeprowadzenia postępowania dowodowo-wyjaśniającego i wydania stosownej decyzji w przedmiocie wprowadzenia zmian w ewidencji gruntów wsi Olszanica. Wskazuje to na dużą aktywność skarżącej w uregulowaniu spraw ewidencyjnych. Gdyby więc otrzymała postanowienie organu pierwszej instancji o wszczęciu z urzędu postępowania w sprawie ustalenia zobowiązania podatkowego w podatku rolnym na 2003 rok, to niewątpliwie z jego uzasadnienia dowiedziałaby się o zmianach w ewidencji gruntów i mogłaby podjąć stosowne działania przed wydaniem decyzji, zaś organ podatkowy w zależności od okoliczności faktycznych mógłby – na podstawie art. 201 § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej – zawiesić postępowanie podatkowe.
Nadto postępowanie podatkowe w obu instancjach przeprowadzone zostało z naruszeniem art. 200 § 1 Ordynacji podatkowej. Przepis ten nakłada na organ podatkowy obowiązek wyznaczenia stronie siedmiodniowego terminu do wypowiedzenia się w sprawie zebranego materiału dowodowego. Wyjątek przewidziany w § 2 pkt 1 nie miał w sprawie zastosowania z przyczyn wyżej wyłożonych.
Mając to na uwadze – na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c), art. 135, art. 152 i art. 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270) – należało orzec jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI