SA/Rz 1027/02

Wojewódzki Sąd Administracyjny w RzeszowieRzeszów2004-05-26
NSApodatkoweŚredniawsa
podatek dochodowykoszty uzyskania przychodówamortyzacjaremontśrodki trwałebudynek biurowyniepełne użytkowanierozporządzenie Ministra FinansówOrdynacja podatkowa

Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę podatnika w sprawie zaliczenia do kosztów uzyskania przychodów wydatków na remont i amortyzację części budynku biurowego nieoddanej jeszcze do użytku.

Sprawa dotyczyła możliwości zaliczenia do kosztów uzyskania przychodów wydatków na remont i amortyzację części budynku biurowego, który nie był w całości oddany do użytkowania w roku podatkowym. Podatnik kwestionował decyzję Izby Skarbowej, która utrzymała w mocy decyzję Inspektora Kontroli Skarbowej, ograniczając koszty do 50% poniesionych wydatków. Sąd uznał, że zgodnie z przepisami rozporządzenia, amortyzacji podlega tylko ta część budynku, która jest faktycznie wykorzystywana do działalności gospodarczej.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie rozpoznał skargę S. G. na decyzję Izby Skarbowej dotyczącą podatku dochodowego od osób fizycznych za 1999 rok. Spór dotyczył zaliczenia do kosztów uzyskania przychodów wydatków na remont i amortyzację budynku biurowego. Organ kontroli skarbowej oraz Izba Skarbowa uznały, że tylko 50% tych wydatków można zaliczyć do kosztów, ponieważ tylko połowa budynku była w 1999 roku wykorzystywana do działalności gospodarczej, a pozostała część była w trakcie prac budowlanych przygotowujących ją pod przyszłą działalność. Podatnik argumentował, że cały budynek był nabyty i nadawał się do użytku od dnia zakupu, a prace remontowe były prowadzone równocześnie z działalnością. Kwestionował również brak podstaw prawnych do „dzielenia” budynku na części do celów amortyzacji. Sąd, analizując przepisy Rozporządzenia Ministra Finansów z 1997 roku, w szczególności § 5 ust. 5, uznał, że amortyzacji podlega jedynie ta część nieruchomości, która jest wykorzystywana do prowadzenia działalności gospodarczej. Sąd powołał się na zeznania podatnika z postępowania administracyjnego, które potwierdzały, że w 1999 roku wykorzystywana była tylko połowa powierzchni budynku. W kwestii wydatków na remont, sąd podkreślił, że zgodnie z art. 22 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, kosztem uzyskania przychodu są wydatki poniesione w celu osiągnięcia przychodów, przy czym związek ten musi dotyczyć istniejących źródeł przychodów, a nie tworzenia nowych. Sąd uznał, że wydatki na remont części budynku nieoddanej do użytku i nieprzynoszącej przychodu miały charakter hipotetyczny i nie mogły być zaliczone do kosztów uzyskania przychodów w roku 1999. Skargę oddalono.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, wydatki na remont i amortyzację części budynku nieoddanej do użytku i nieprzynoszącej przychodu nie mogą zostać zaliczone do kosztów uzyskania przychodów w roku poniesienia tych wydatków, gdyż mają charakter hipotetyczny i nie są związane z istniejącymi źródłami przychodów.

Uzasadnienie

Sąd oparł się na przepisach rozporządzenia dotyczących amortyzacji, które stanowią, że amortyzacji podlega tylko ta część nieruchomości, która jest wykorzystywana do działalności gospodarczej. Ponadto, zgodnie z ustawą o PIT, kosztem uzyskania przychodu są wydatki poniesione w celu osiągnięcia przychodów z istniejących źródeł, a nie z potencjalnych, przyszłych przychodów.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (10)

Główne

rozporządzenie z 1997r. § § 5 ust. 5

Rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 17 stycznia 1997 r. w sprawie amortyzacji środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych

Jeżeli tylko część nieruchomości jest wykorzystywana do prowadzenia działalności gospodarczej, odpisów amortyzacyjnych dokonuje się w wysokości ustalonej od wartości początkowej nieruchomości odpowiadającej stosunkowi powierzchni użytkowej wykorzystywanej do działalności gospodarczej do ogólnej powierzchni użytkowej.

ustawa z 1991r. art. 22 § ust. 1

Ustawa z dnia 26 lipca 1991r. o podatku dochodowym od osób fizycznych

Kosztami uzyskania przychodów są wszelkie koszty poniesione w celu osiągnięcia przychodów lub zachowania albo zabezpieczenia źródła przychodów.

Pomocnicze

rozporządzenie z 1997r. § § 2 ust. 1

Rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 17 stycznia 1997 r. w sprawie amortyzacji środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych

Za środki trwałe uznaje się kompletne i zdatne do użytku w dniu przyjęcia do używania, wykorzystywane przez podatnika na potrzeby związane z prowadzoną działalnością gospodarczą.

rozporządzenie z 1997r. § § 7 ust. 1 pkt 1

Rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 17 stycznia 1997 r. w sprawie amortyzacji środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych

Odpisów amortyzacyjnych dokonuje się od wartości początkowej poszczególnych środków trwałych w równych ratach co miesiąc, począwszy od 1 dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym ten środek lub wartość przyjęto do używania.

ustawa z 1991r. art. 22 § ust. 5

Ustawa z dnia 26 lipca 1991r. o podatku dochodowym od osób fizycznych

Szczegółowe zasady ustalania wartości początkowej środków trwałych oraz dokonywania odpisów amortyzacyjnych określa rozporządzenie ministra właściwego do spraw finansów.

ustawa z 1991r. art. 22 § ust. 8

Ustawa z dnia 26 lipca 1991r. o podatku dochodowym od osób fizycznych

Niektóre wydatki nie stanowią kosztów uzyskania przychodów.

Ordynacja podatkowa art. 233 § § 1 pkt 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa

Organ odwoławczy utrzymuje w mocy decyzję organu pierwszej instancji.

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę -Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi art. 97 § §1

Sprawy podlegają rozpoznaniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny.

p.s.a. art. 134 § § l

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnym

Kontrola zaskarżonych decyzji dokonywana jest przez Sąd pod względem zgodności z prawem.

p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnym

Sąd oddala skargę, jeżeli nie ma uzasadnionych podstaw do jej uwzględnienia.

Argumenty

Odrzucone argumenty

Zaliczenie do kosztów uzyskania przychodów całości wydatków na remont i amortyzację budynku biurowego, mimo że tylko część była wykorzystywana do działalności gospodarczej. Argument o braku podstaw prawnych do podziału budynku na części do celów amortyzacji.

Godne uwagi sformułowania

koszty uzyskania przychodów są wszelkie koszty poniesione w celu osiągnięcia przychodów. koszty te muszą być związane z już istniejącymi źródłami przychodów, nie zaś z tworzeniem nowych źródeł tych przychodów. nie można mówić o wydatku w celu osiągnięcia przychodu w sytuacji, gdy ten przychód jest tylko hipotetyczny, jego powstanie będzie zależeć od innych determinujących zdarzeń w przyszłości.

Skład orzekający

Helena Rydzik

przewodniczący

Jacek Surmacz

sprawozdawca

Kazimierz Włoch

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących zaliczania do kosztów uzyskania przychodów wydatków na remont i amortyzację części nieruchomości wykorzystywanej do działalności gospodarczej."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy stanu prawnego obowiązującego w 1999 roku i interpretacji przepisów rozporządzenia z 1997 roku. Może być mniej bezpośrednio stosowalne w przypadku zmian w przepisach podatkowych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy powszechnego problemu podatkowego związanego z kosztami uzyskania przychodów, co czyni ją interesującą dla prawników i przedsiębiorców zajmujących się rozliczeniami podatkowymi.

Czy remont części biura, które jeszcze nie działa, można wrzucić w koszty?

Dane finansowe

WPS: 12 398,6 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
SA/Rz 1027/02 - Wyrok WSA w Rzeszowie
Data orzeczenia
2004-05-26
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2002-05-23
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie
Sędziowie
Helena Rydzik /przewodniczący/
Jacek Surmacz /sprawozdawca/
Kazimierz Włoch
Symbol z opisem
611  Podatki  i  inne świadczenia pieniężne, do  których   mają zastosowanie przepisy Ordynacji  podatkowej, oraz egzekucja t
Hasła tematyczne
Podatek dochodowy od osób fizycznych
Sygn. powiązane
FSK 2146/04 - Wyrok NSA z 2005-09-20
Skarżony organ
Izba Skarbowa
Powołane przepisy
Dz.U. 1997 nr 6 poz 35
par. 2 ust. 1, par. 5 ust. 5
Rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 17 stycznia 1997 r. w sprawie amortyzacji środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Helena Rydzik Sędziowie: WSA Kazimierz Włoch NSA Jacek Surmacz (spraw.) Protokolant: ref. stażysta Teresa Tochowicz po rozpoznaniu w dniu 26 maja 2004 r. na rozprawie sprawy ze skargi S. G. na decyzję Izby Skarbowej z dnia [...] kwietnia 2002 r. Nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 1999r. - skargę oddala -
Uzasadnienie
SA/Rz 1027/02
U Z A S A D N I E N I E
Izba Skarbowa, decyzją z dnia [...] kwietnia 2002r. [...], na podstawie art. 233 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. Nr 137, poz. 926 ze zm.), art. 22 ust. ust. 1, 5 i 8 ustawy z dnia 26 lipca 1991r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 1993r., nr 90, poz. 416 ze zm. - powoływanej dalej jako: ustawa z 1991r.) oraz § 2 ust. 1 pkt 1, § 5 ust. 5 Rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 17 stycznia 1997r. w sprawie amortyzacji środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych (Dz.U. nr 6, poz. 35 ze zm. - powoływanego dalej: jako rozporządzenie z 1997r.), po rozpatrzeniu odwołania S. G. od decyzji Inspektora Kontroli Skarbowej w Urzędzie Kontroli Skarbowej z dnia [...] grudnia 2001r. Nr [...] określającej odwołującemu się wysokość zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób fizycznych za 1999r. w kwocie 12.398,60zł; wysokość zaległości podatkowej w wymienionym podatku za wskazany rok podatkowy w kwocie 12.034,50zł oraz wysokość odsetek za zwłokę od zaległości podatkowej naliczonych na dzień wydania decyzji w kwocie 7.856,10zł, utrzymała w mocy zaskarżoną decyzję.
W uzasadnieniu swojej decyzji organ odwoławczy wskazał, iż Inspektor Kontroli Skarbowej - w wyniku przeprowadzonego postępowania kontrolnego - zwiększył wykazany przez odwołującego się w zeznaniu rocznym dochód. Na zwiększenie dochodu miał wpływ:
1. błędnie ustalony koszt własny sprzedaży towarów ze składu celnego. Zakupiony za granicą i wprowadzony na skład celny towar ewidencjonowano w cenach rzeczywistych. Ewidencja magazynowa importowanych towarów zgromadzonych w składzie celnym prowadzona była w dolarach amerykańskich (USD). Koszt własny sprzedanych towarów ze składu celnego na koniec każdego miesiąca ustalono uwzględniając różnice remanentowe. Remanenty sporządzane były na podstawie ewidencji magazynowej w USD, które przeliczono na złote polskie - wg kursu na dzień sporządzenia tych remanentów. Ponieważ towary znajdujące się w składzie celnym ewidencjonowane były wg cen po przeliczeniu dolarów na złote wg kursu z dnia zapłaty zatem wyceny spisów z natury winny być dokonane wg tych samych cen.
2. zaliczenie do kosztów uzyskania przychodów kosztów amortyzacji i remontu "nowo nabytego" biurowca w części nie oddanej do użytkowania, w której nie prowadzono działalności gospodarczej. Inspektor - na podstawie dokonanych oględzin w dniu 9 listopada 2001r., wyjaśnień telefonicznych udzielonych przez S. G. w dniu 14 listopada 2001r. oraz protokołu przesłuchania z dnia 26 listopada 2001r. - ustalił, że wspomniany budynek biurowy był wykorzystywany do prowadzonej działalności gospodarczej w 50%. W pozostałej części budynku prowadzone były prace budowlane - celem przygotowania pomieszczeń pod przyszłą działalność gospodarczą. Wydatki na prace budowlane ewidencjonowane były na koncie: "Koszty remontu". Podatnik dokonywał ponadto odpisów amortyzacyjnych od całości budynku wg stawki amortyzacyjnej w wysokości 10%. Organ I instancji z uwagi na dokonane ustalenia, iż budynek był użytkowany w 50% przyjął, że do kosztów uzyskania przychodów należy zaliczyć 50% wydatków związanych z remontem, jak i 50% odpisów amortyzacyjnych.
Odwołanie od decyzji organu I instancji zakwestionowało stanowisko Inspektora w zakresie kosztów uzyskania przychodów i w ocenie odwołującego się całość wydatków na prace remontowe i całość stawek amortyzacyjnych prawidłowo została zaliczona do kosztów uzyskania przychodów.
W ocenie organu odwoławczego odwołanie nie zasługuje na uwzględnienie.
Odnosząc się do zarzutów odwołania Izba Skarbowa przedstawiła stan faktyczny sprawy, wskazując na okoliczności związane z zakupem nieruchomości, zakresem przeprowadzonych prac budowlanych i skonstatowała, że za prawidłowe należy uznać stanowisko Inspektora, iż przedmiotowy budynek administracyjno-biurowy w 1999r. był użytkowany tylko w 50% powierzchni. W związku z tym za zasadne należy uznać stanowisko organu I instancji co do zaliczenia do kosztów uzyskania przychodów tylko połowy wydatków na remont budynku i połowy dokonanych przez podatnika odpisów amortyzacyjnych. Mimo, iż podatnik wprowadził cały budynek do ewidencji środków trwałych, to jednakże fakt, że budynek ten nie był w całości użytkowany uniemożliwia zaliczenie do kosztów uzyskania przychodów całości odpisów amortyzacyjnych. Organ odwoławczy wskazał na treść przepisu art. 22 ust. 1 ustawy z 1991r. i podkreślił, że istotnym kryterium uznania wydatku za koszt jest istnienie związku przyczynowo-skutkowego pomiędzy poniesionym wydatkiem, a uzyskanym przychodem. Z protokołu przesłuchania strony z dnia 26 listopada 2001r. wynika, iż część budynku będzie służyła w przyszłości rozszerzonej działalności gospodarczej. Wówczas podatnik będzie miał prawo zaliczenia w ciężar kosztów prowadzonej działalności gospodarczej odpisów amortyzacyjnych od wartości początkowej tej części budynku z dnia jego nabycia - powiększonej o wydatki związane z jej remontem.
Izba Skarbowa przedstawiła również uregulowania zawarte w rozporządzeniu z 1997r., wskazując, że przepis § 5 ust. 5 pozwala w sytuacji, gdy tylko część nieruchomości jest wykorzystywana do prowadzenia działalności gospodarczej, na dokonywanie odpisów amortyzacyjnych w wysokości ustalonej od wartości początkowej nieruchomości odpowiadającej stosunkowi powierzchni użytkowej nieruchomości wykorzystywanej do prowadzenia działalności gospodarczej do ogólnej powierzchni użytkowej nieruchomości.
Organ odwoławczy podkreślił również, że Inspektor nie kwestionował poniesionych wydatków na remont, a które dotyczyły tych prac budowlanych, które musiały być wykonane w całości (wykonanie instalacji centralnego ogrzewania, wodno-kanalizacyjnej i przebudowy stropodachu na dach). Istnieje możliwość proporcjonalnego przyporządkowania tych wydatków, przy przyjęciu procentowego udziału użytkowanej powierzchni do całkowitej powierzchni budynku.
Reasumując Izba Skarbowa podkreśliła, że brak podstaw do zaliczenia do kosztów uzyskania przychodów obecnie prowadzonej działalności gospodarczej wydatków remontowych dotyczących połowy budynku, który nie został jeszcze oddany do użytkowania i nie jest w niej prowadzona żadna działalność gospodarcza. Żaden przepis nie dopuszcza uwzględnienia w kosztach dotychczas prowadzonej działalności gospodarczej wydatków dotyczących przyszłych przychodów, z działalności gospodarczej, której zakres ma być poszerzony.
Skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego na decyzję Izby Skarbowej wniósł S. G.
Skarga zarzuciła naruszenie:
- art. 22 ust. 1 ustawy z 1991r.,
- art. art. 121 § 1, 122, 180 § 1, 187 § 1 oraz 210 § 4 Ordynacji podatkowej,
- § 2 ust. 1 oraz § 7 ust. 1 pkt 1 Rozporządzenia z 1997r.
Skarga wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości oraz poprzedzającej ją decyzji Inspektora Kontroli Skarbowej w całości oraz o zasądzenie kosztów procesu zgodnie z obowiązującymi przepisami.
W uzasadnieniu skargi, po przedstawieniu stanu faktycznego, dokonano podziału zarzutów na: materialno-prawne i formalno-prawne.
Omawiając zarzuty materialno-prawne wskazano, że sporny obiekt - budynek administracyjno-biurowy w chwili nabycia był "w nienajlepszym stanie", ale nadawał się do użytku od dnia nabycia, gdyż przed nabyciem go przez podatnika służył do prowadzenia działalności gospodarczej. Budynek wymagał remontu i był on przeprowadzany, ale z jednoczesnym prowadzeniem w nim działalności gospodarczej. W lutym 1999r. zlecono rzeczoznawcy o specjalności szacowania nieruchomości wydanie ekspertyzy celem określenia niezbędnego zakresu robót, ich kwalifikacji, określenia wartości początkowej poszczególnych środków trwałych, a także określenia wysokości stawki amortyzacyjnej. Pomimo kilkakrotnego informowania Inspektor pominął omawianą opinię w prowadzonym postępowaniu. Podkreślono, że organ I instancji nie wziął pod uwagę faktu, że nie jest możliwe ze względów technicznych i ekonomicznych częściowe wykonanie niektórych prac zaliczonych do prac remontowych. Z tych względów koszty wykonania pewnych robót winny zostać w całości zaliczone w ciężar kosztów uzyskania przychodów.
Dokonanie oględzin w dniu 9 listopada 2001r. jest mało przydatne dla określenia stanu faktycznego z 1999r.
Wywiedziono również, iż brak jest podstaw prawnych, a w szczególności w Rozporządzeniu z 1997r., do "dzielenia" budynku, gdy w budynku tym nie ma wydzielonych prawnie odrębnych lokali, a więc zgodnie z § 2 ust. 1 Rozporządzenia cały budynek podlegał amortyzacji.
Zauważono również, że w protokole spisanym w związku z zastosowaniem w postępowaniu odwoławczym art. 200 § 1 Ordynacji podatkowej odnotowano, iż "stronę (pełnomocnika) poinformowano, że w trakcie prowadzonego postępowania odwoławczego Izba Skarbowa nie zgromadziła dodatkowych materiałów w powyższej sprawie, jak również nie zlecono przeprowadzenia postępowania w celu uzupełnienia materiału dowodowego I instancji". Stwierdzenie to nie polega na prawdzie, gdyż Izba Skarbowa postanowieniem z dnia [...] marca 2002r. nr [...] zleciła organowi I instancji przeprowadzenie dodatkowego postępowania mającego na celu uzupełnienie materiałów.
Omawiając zarzuty formalno-prawne wskazano na naruszenie art. 210 Ordynacji podatkowej i zarzucono, że zaskarżona decyzja nie zawiera pełnego uzasadnienia faktycznego i prawnego.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zaprezentowane w zaskarżonej do Sądu decyzji i zauważając, że wbrew zarzutom, decyzja ta zawiera wszystkie elementy, o których mowa w art. 210 Ordynacji podatkowej.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje:
Skarga nie jest uzasadniona.
Na podstawie art. 97 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę -Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. nr 153 poz. 1271 z późn. zm./ sprawy niniejsze podlegają rozpoznaniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny przy zastosowaniu przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnym /Dz.U. nr 153 poz. 1270/ - powoływanej dalej jako p.s.a.
Zgodnie z art. l § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych /Dz.U. nr 153 poz. 1269/ i art. 134 § l p.s.a., kontrola zaskarżonych decyzji dokonywana jest przez Sąd pod względem zgodności z prawem, z uwzględnieniem stanu prawnego w brzmieniu mającym zastosowanie do okoliczności faktycznych występujących w sprawie, przy czym Sąd nie jest związany zarzutami, wnioskami i podstawami prawnymi wskazanymi w skardze.
Kwestie pojęć środków trwałych, wartości początkowej tych środków oraz momentu rozpoczęcia dokonywania odpisów amortyzacyjnych, a także inne kwestie związane z amortyzacją środków trwałych zostały uregulowane - biorąc pod uwagę cezurę czasową determinującą zastosowanie tych przepisów do okoliczności faktycznych występujących w sprawie - reguluje Rozporządzenie z 1997r.
Z § 2 ust. 1 cyt. rozporządzenia, wynika że za środki trwałe uznaje się, stanowiące własność lub współwłasność podatnika, nabyte lub wytworzone we własnym zakresie kompletne i zdatne do użytku w dniu przyjęcia do używania: nieruchomości, maszyny, urządzenia i środki transportu, inne przedmioty - o przewidywanym okresie używania dłuższym niż rok, wykorzystywane przez podatnika na potrzeby związane z prowadzoną przez niego działalnością gospodarczą albo oddane do używania na podstawie umowy najmu, dzierżawy lub innej umowy o podobnym charakterze. Za wartość początkową środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych uważa się - w razie nabycia w drodze kupna - cenę ich nabycia; w razie wytworzenia we własnym zakresie koszt wytworzenia /§ 6 ust. 1 pkt pkt 1 i 2 rozporządzenia/. Za cenę nabycia uważa się kwotę należną sprzedającemu, powiększoną o koszty związane z zakupem, naliczone do dnia przekazania środka trwałego do używania, a w szczególności o koszty transportu, załadunku i wyładunku, ubezpieczenia w drodze, montażu, opłat notarialnych, skarbowych i innych, odsetek, prowizji i różnic kursowych, oraz pomniejszoną zgodnie z odrębnymi przepisami o podatek od towarów i usług, z wyjątkiem gdy podatnikowi nie przysługuje obniżenie kwoty należnego podatku o podatek naliczony albo zwrot różnicy podatku od towarów i usług. W przypadku importu cena nabycia obejmuje cło i podatek akcyzowy od składników majątkowych sprowadzonych lub nadsyłanych z zagranicy /§ 6 ust. 4/. Za koszt wytworzenia uważa się wartość, w cenie nabycia, zużytych do wytworzenia środków trwałych: rzeczowych składników majątku i wykorzystanych usług obcych, kosztów wynagrodzeń za pracę, wraz z pochodnymi, i inne koszty dające się zaliczyć do wartości wytworzonych środków trwałych. Do kosztów wytworzenia nie zalicza się m.in. odsetek od kredytów /pożyczek/ naliczonych do dnia przekazania środka trwałego do używania /§ 6 ust. 5/. Odpisów amortyzacyjnych dokonuje się od wartości początkowej poszczególnych środków trwałych w równych ratach co miesiąc, począwszy od 1 dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym ten środek lub wartość przyjęto do używania /§ 7 ust. 1 pkt 1/.
Z przytoczonych wyżej przepisów rozporządzenia wynika, że warunkami uprawniającymi podatnika do rozpoczęcia dokonywania odpisów amortyzacyjnych danego środka trwałego jest, aby dany środek był kompletny i zdatny do użytku, oraz posiadał określoną wartość początkową. Jeśli więc nie spełnione są te warunki to bez znaczenia dla kwestii ustalenia momentu początku dokonywania odpisów amortyzacyjnych jest data wpisania środków trwałych do wykazu środków trwałych.
Skarżący w uzasadnieniu skargi eksponuje, iż organy twierdzą że niecały przedmiotowy budynek administracyjno-biurowy był kompletny i zdatny do użytku i w konsekwencji takiej właśnie konstatacji przyjęły, że tylko połowa dokonanych odpisów amortyzacyjnych w 1999r. stanowi koszt uzyskania przychodów. Wywodzi dalej skarżący, że brak jest w rozporządzeniu 1997r. podstawy prawnej dla przyjęcia, że tylko część budynku, w sytuacji gdy nie wyodrębniono w nim prawnie odrębnej własności lokali, podlega amortyzacji.
Odnosząc się do ostatnio przytoczonej uwagi skarżącego wskazać należy, że przepis § 5 ust. 5 Rozporządzenia z 1997r. stanowi, że jeżeli tylko część nieruchomości (...) jest wykorzystywana do prowadzenia działalności gospodarczej, bądź wynajmowania lub wydzierżawiania - odpisów amortyzacyjnych dokonuje się wówczas w wysokości ustalonej od wartości początkowej nieruchomości w tym budynku lub lokalu, odpowiadającej stosunkowi powierzchni użytkowej nieruchomości, w tym budynku lub lokalu, wykorzystywanym do prowadzenia działalności gospodarczej, wynajmowanym lub wydzierżawionym, do ogólnej powierzchni użytkowej nieruchomości, w tym budynku lub lokalu. Skarżący w swoich rozważaniach pominął ten przepis, a który pozwalał organom rozstrzygającym sprawę zaliczyć do kosztów uzyskania przychodów połowę dokonywanych przez podatnika odpisów amortyzacyjnych.
Wbrew również ustaleniom Izby Skarbowej są te wywody skarżącego, iż organy przyjęły, że wprowadzony do ewidencji środków trwałych budynek nie był kompletny i zdatny do użytku. Organ odwoławczy bowiem nie kwestionuje tych okoliczności, a przyczynę zaliczenia do kosztów uzyskania przychodów połowy odpisów amortyzacyjnych wywodzi stąd, że w 1999r. tylko połowa powierzchni budynku była wykorzystywana do prowadzonej działalności gospodarczej przez skarżącego.
Zasadnie organy wskazały, że z materiału dowodowego zgromadzonego w toku postępowania administracyjnego wynika, że w 1999r. wykorzystywana była w związku z prowadzoną działalnością przez skarżącego tylko połowa powierzchni przedmiotowego budynku. W sposób uprawniony organy powołują się na protokół przesłuchania skarżącego w dniu 26 listopada 2001r. (karta 18 - 19 akt administracyjnych), z którego wynika, że po nabyciu budynku wykorzystywany w związku z prowadzoną działalnością gospodarczą był "cały parter i połowa I piętra" i że "w zależności od koniunktury zostanie uruchomiona jakaś działalność". Jeśli wziąć pod uwagę datę przeprowadzenia tego dowodu i okoliczność, że nawet w skardze skarżący nie kwestionuje treści tego dowodu to organy wyprowadziły z tych zeznań prawidłowe wnioski. Skarżący nie kwestionuje również treści adnotacji sporządzonej przez Inspektora Kontroli Skarbowej w dniu 14 listopada 2001r. - dotyczącej rozmowy telefonicznej ze skarżącym. Wprawdzie w skardze kwestionuje się wartość dowodową protokołu oględzin dokonanego 9 listopada 2001r. z tego powodu, że dokonane oględziny w tym czasie nie mogą mieć istotnego znaczenia dla ustalenia faktów mających miejsce w 1999r. Niemniej jednak protokół ten został podpisany przez skarżącego i mimo pouczenia nie był ten protokół, w tym jego treść, kwestionowany przez skarżącego, a nadto nie jest to jedyny dowód stanowiący podstawę dla ustaleń faktycznych dokonanych przez organy orzekające w sprawie. Reasumując brak podstaw do zakwestionowania ustaleń dokonanych w postępowaniu administracyjnym, iż w 1999r. tylko część budynku była wykorzystywana przez skarżącego w związku z prowadzoną przez niego działalnością gospodarczą i w tej sytuacji nie można kwestionować zastosowania przez organy przepisu § 5 ust. 5 Rozporządzenia z 1997r.
Odnosząc się do kwestii wydatków na remont środka trwałego niezbędnym jest wskazanie, że w art. 22 ust. 1 ustawy z 1991r. wskazano, że kosztami uzyskania przychodów z poszczególnego źródła są wszelkie koszty poniesione w celu osiągnięcia przychodów. Przepis ten powołuje się w sposób wyraźny pojęciem celu, a nie skutku.
Decyduje zatem zamiar podatnika, który na tle okoliczności sprawy można uznać za realny. Podatnik chce dokonać wydatku, ale tylko po to, aby uzyskać przychód. Samo osiągnięcie przychodu przez art. 22 ust. 1 ustawy nie jest wymagane. Ustawodawca w powołanym przepisie nie uzależnił uznania poniesionych wydatków za koszt uzyskania przychodów od samego osiągnięcia przychodu. Wystarczy więc wykazanie, że działanie podatnika było uzasadnione wiedzą o związku przyczynowo-skutkowym wydatków i potencjalnych przychodów. Podatnik, oceniając związek wydatku z prowadzoną działalnością gospodarczą powinien zakładać, że dany koszt może obiektywnie przyczynić się do osiągnięcia przychodu, co wcale nie oznacza, że przychód zostanie osiągnięty. Jeżeli podatnik spełni ten warunek organ podatkowy nie może kwestionować zasadności danego wydatku. Innymi słowy kosztami uzyskania przychodów w rozumieniu art. 22 ust. 1 ustawy są wydatki, które podatnik poniósł w przekonaniu, że przyczynią się do osiągnięcia lub zwiększenia przychodu, przy czym oceniając intencje podatnika należy w każdym przypadku rozważyć, czy w momencie podejmowania decyzji o poniesieniu określonych kosztów, mógł on racjonalnie i obiektywnie uzasadnić swoje przekonanie o związku wydatku z przychodem /vide Bogusław Gruszczyński "Cel osiągnięcia przychodów na tle niektórych wyłączeń zawartych w art. 16 ust. 1 ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych" - Warszawa październik 2002 r. - rozważania tam zawarte są aktualne z uwagi na tożsamość - co do istoty - instytucji kosztów uzyskania przychodów na tle ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych i podatku o podatku dochodowym od osób prawnych/.
Należy podzielić stanowisko prezentowane w orzecznictwie i literaturze przedmiotu, że warunkiem zaliczenia wydatków ponoszonych przez podatnika do kosztów uzyskania przychodów jest, że wydatki te muszą być związane z już istniejącymi źródłami przychodów, nie zaś z tworzeniem nowych źródeł tych przychodów.
Za prawidłowe należy w tej sytuacji również uznać stanowisko organów w kwestii zaliczenia do kosztów uzyskania przychodów wydatków na remont przedmiotowego środka trwałego. Mając na uwadze powyżej poczynione uwagi odnośnie ustawowej definicji kosztów uzyskania przychodów zawartej w ustawie z 1991r., a nadto - co jest akcentowane w orzecznictwie i literaturze przedmiotu - że związek pomiędzy wydatkiem a potencjalnym przychodem musi dotyczyć takiej sytuacji, kiedy ten przychód w ocenie obiektywnej powinien, choć nie musi wystąpić, to nie można mówić o wydatku w celu osiągnięcia przychodu w sytuacji, gdy ten przychód jest tylko hipotetyczny, jego powstanie będzie zależeć od innych determinujących zdarzeń w przyszłości. Z takim właśnie hipotetycznym przychodem mamy do czynienia w tej sytuacji, gdy skarżący mówi "o jakiejś działalności". Nie precyzuje nawet planów, jest to niepewna, nieznana jeszcze działalność w chwili ponoszenia wydatku. Ta niepewność, hipotetyczność jest tak duża, że nie można mówić o związku pomiędzy wydatkami na remont tej części budynku, która nie była wykorzystywana w związku z prowadzoną działalnością gospodarczą w 1999r., a przychodem. Nie można zakwestionować sposobu rozdzielenia wydatków poniesionych na remont na część związaną z powierzchnią budynku wykorzystywaną w związku z prowadzoną działalnością gospodarczą i na tę część, która nie była wykorzystywana w związku z działalnością gospodarczą. Niektóre z wykonywanych prac budowlanych - ze swej istoty musiały być wykonane kompleksowo, a to dotyczy m.inn. przebudowy stropodachu na dach spadowy i remontu instalacji, w tym centralnego ogrzewania. Nie oznacza to jednak, skoro te roboty dotyczyły całej substancji budynku, że wydatki z tym właśnie związane nie mogą być podzielone wg przyjętej przez organy zasady.
Odnosząc się do skargi niezbędnym jest wyjaśnienie, że Izba Skarbowa postanowieniem z dnia [...] marca 2002r. nr [...]- na podstawie art. 229 ordynacji podatkowej - zleciła organowi pierwszej instancji przeprowadzenie dodatkowego postępowania w celu uzupełnienia materiałów dotyczących sprawy - podatku od towarów i usług za poszczególne miesiące 1999r. Uzupełnienie postępowanie dowodowego nie dotyczyło więc podatku dochodowego od osób fizycznych za 1999r. który stanowi przedmiot decyzji zaskarżonej do Sądu.
Z przyczyn wyżej wywiedzionych Sąd nie znalazł podstaw do uwzględnienia skargi i orzekł o jej oddaleniu (art. 151 p.s.a.).

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI