SA/Bd 2990/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w BydgoszczyBydgoszcz2004-03-18
NSAAdministracyjneŚredniawsa
kombatanciuprawnienia kombatanckierepresje wojenneprawo administracyjnepostępowanie administracyjneKodeks postępowania administracyjnegopełnomocnictwonieważność decyzjikontrola sądowa

Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdził nieważność decyzji organu drugiej instancji w sprawie uprawnień kombatanckich z powodu rażącego naruszenia prawa proceduralnego, polegającego na rozpatrzeniu wniosku złożonego przez osobę nieuprawnioną.

Skarżąca W. G. domagała się przyznania uprawnień kombatanckich, wskazując na wysiedlenie przez okupanta w latach 1940-1945 jako represję. Organ pierwszej instancji odmówił, a organ drugiej instancji utrzymał decyzję w mocy, uznając wysiedlenie za niebędące represją w rozumieniu ustawy. WSA w Bydgoszczy stwierdził nieważność decyzji organu drugiej instancji, uznając, że rozpatrzono wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy złożony przez siostrę skarżącej bez ważnego pełnomocnictwa, co stanowiło rażące naruszenie przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego.

Sprawa dotyczyła skargi W. G. na decyzję Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych odmawiającą przyznania uprawnień kombatanckich. Skarżąca wskazywała na wysiedlenie przez okupanta w latach 1940-1945 jako represję. Organ odwoławczy utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji, uznając, że samo wysiedlenie nie stanowi represji w rozumieniu ustawy o kombatantach. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy uwzględnił skargę, ale z innych względów niż podniesione przez skarżącą. Sąd stwierdził nieważność zaskarżonej decyzji, ponieważ organ drugiej instancji rozpatrzył wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy złożony przez siostrę skarżącej, Z. B., bez pisemnego pełnomocnictwa. Brak formalny wniosku, który powinien zostać usunięty zgodnie z art. 64 § 2 k.p.a., spowodował, że organ nie miał podstaw do merytorycznego rozpatrzenia sprawy. Rozpatrzenie wniosku przez osobę nieuprawnioną stanowiło rażące naruszenie prawa (art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.), co uzasadniało stwierdzenie nieważności decyzji.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, rozpatrzenie wniosku złożonego przez osobę nieuprawnioną, bez usunięcia braków formalnych w postaci braku pełnomocnictwa, stanowi rażące naruszenie prawa, które uzasadnia stwierdzenie nieważności decyzji na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że złożenie wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy nie należy do spraw mniejszej wagi, w których organ mógłby odstąpić od żądania pełnomocnictwa od członka najbliższej rodziny. Organ II instancji nie wezwał do usunięcia braków formalnych wniosku, co było obowiązkiem wynikającym z art. 64 § 2 k.p.a. Rozpatrzenie wniosku przez osobę nieuprawnioną stanowiło weryfikację decyzji ostatecznej przez organ odwoławczy bez podstawy prawnej, co jest rażącym naruszeniem prawa.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

stwierdzono_nieważność

Przepisy (12)

Główne

p.p.s.a. art. 134 § 1

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

p.p.s.a. art. 145 § 1

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd uwzględnia skargę w przypadku stwierdzenia naruszenia prawa materialnego lub proceduralnego, które miało wpływ na wynik sprawy, lub naruszenia uzasadniającego stwierdzenie nieważności decyzji.

p.p.s.a. art. 152

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd stwierdza, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana.

p.p.s.a. art. 156 § 1

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd stwierdza nieważność decyzji, jeżeli m.in. została wydana z naruszeniem przepisów o właściwości albo gdy dotyczy sprawy już prawomocnie rozstrzygniętej.

k.p.a. art. 156 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Organ administracji publicznej stwierdza nieważność decyzji, m.in. gdy została wydana z naruszeniem przepisów o właściwości albo gdy dotyczy sprawy już prawomocnie rozstrzygniętej.

Pomocnicze

u.o.k.

Ustawa z dnia 24 stycznia 1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego

Organ odwoławczy uznał, że wysiedlenie do Generalnej Guberni nie stanowi represji w rozumieniu tej ustawy.

k.p.a. art. 32

Kodeks postępowania administracyjnego

Strona może działać przez pełnomocnika, chyba że charakter czynności wymaga jej osobistego działania.

k.p.a. art. 33 § 2

Kodeks postępowania administracyjnego

Pełnomocnictwo powinno być udzielone na piśmie lub zgłoszone do protokołu.

k.p.a. art. 33 § 4

Kodeks postępowania administracyjnego

W sprawach mniejszej wagi organ może nie żądać pełnomocnictwa, jeśli pełnomocnikiem jest członek najbliższej rodziny lub domownik, a nie ma wątpliwości co do istnienia i zakresu upoważnienia.

k.p.a. art. 64 § 2

Kodeks postępowania administracyjnego

Jeżeli podanie nie czyni zadość innym wymaganiom ustalonym w przepisach prawa, należy wezwać wnoszącego do usunięcia braków w terminie siedmiu dni z pouczeniem, że nieusunięcie tych braków spowoduje pozostawienie podania bez rozpoznania.

k.p.a. art. 138 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Organ odwoławczy może wydać decyzję, w której utrzyma w mocy zaskarżoną decyzję.

przepisy wprowadzające p.p.s.a. art. 97 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Rozpatrzenie wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy przez siostrę skarżącej bez ważnego pełnomocnictwa stanowi rażące naruszenie prawa proceduralnego.

Godne uwagi sformułowania

Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. brak podpisu osoby uprawnionej pod wnioskiem wskazywał na brak formalny, który organ powinien usunąć w wyniku prowadzonego postępowania. złożenie wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy nie należy do kręgu spraw mniejszej wagi. powyższe uchybienie przy rozpatrywaniu sprawy stanowi przesłankę do stwierdzenia nieważności zaskarżonej decyzji zawartą w art.156 § 1 pkt 2 k.p.a. Decyzja organu II instancji wydana została z rażącym naruszeniem prawa, ponieważ Skarżąca nie złożyła osobiście wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, jak również nie umocowała do reprezentowania zgodnie z przepisami prawa Z. B.

Skład orzekający

Marzenna Linska-Wawrzon

przewodniczący

Grażyna Malinowska-Wasik

członek

Anna Klotz

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Ważność wniosków składanych w postępowaniu administracyjnym, wymogi formalne dotyczące pełnomocnictwa, konsekwencje naruszenia przepisów proceduralnych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji braku pełnomocnictwa w kontekście wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, ale ogólne zasady dotyczące pełnomocnictwa i braków formalnych są szeroko stosowalne.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, jak drobne błędy proceduralne mogą prowadzić do stwierdzenia nieważności decyzji, co jest istotne dla praktyków prawa administracyjnego. Podkreśla znaczenie formalnych wymogów w postępowaniu.

Błąd formalny w postępowaniu administracyjnym: jak brak pełnomocnictwa doprowadził do unieważnienia decyzji.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
SA/Bd 2990/03 - Wyrok WSA w Bydgoszczy
Data orzeczenia
2004-03-18
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2003-10-22
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy
Sędziowie
Anna Klotz /sprawozdawca/
Grażyna Malinowska-Wasik
Marzenna Linska-Wawrzon /przewodniczący/
Symbol z opisem
634  Sprawy kombatantów, świadczenia z tytułu pracy przymusowej
Hasła tematyczne
Kombatanci
Skarżony organ
Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych
Powołane przepisy
Dz.U. 1991 nr 17 poz 75
Ustawa z dnia 24 stycznia 1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marzenna Linska-Wawrzon Sędzia WSA Grażyna Malinowska-Wasik Asesor WSA Anna Klotz (spr.) Protokolant Małgorzata Kraus po rozpoznaniu w dniu 18 marca 2004 r. na rozprawie sprawy ze skargi W. G. na decyzję Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych w W. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie przyznania uprawnień kombatanckich 1. stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji, 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie może zostać wykonana.
Uzasadnienie
SA/Bd 2990/03
UZASADNIENIE
W. K. G. złożyła w dniu [...] wniosek do Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych o przyznanie jej uprawnień kombatanckich .
Podanie uzasadniła tym, że w latach 1940-1945 była wraz z rodziną wysiedlona do Generalnej Guberni do K.
Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych decyzją nr [...] w dniu [...] odmówił skarżącej przyznania uprawnień kombatanckich , z uwagi na to, że rodzaj represji przedstawiony przez w/ wym. nie stanowi represji w rozumieniu ustawy z dnia 24 stycznia 1991r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych okresu powojennego ( Dz. U z 2002r. nr 42, poz. 371 z późn. zm.)
Wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy złożyła siostra skarżącej Z. B.
Organ II instancji nie uwzględnił zarzutów podniesionych we wniosku i decyzją nr [...] z dnia [...], utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia powołał się na wyżej cyt. ustawę o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych okresu powojennego, według której nie stanowi represji wysiedlenie strony wraz z rodziną przez hitlerowskiego okupanta z miejsca zamieszkania do Generalnej Guberni.
Skargę do Naczelnego Sadu Administracyjnego złożyła W. K. G. W jej przekonaniu okoliczności wysiedlenia w latach 1940-1945 i sam pobyt we wskazanym okresie w K. stanowi represję.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga zasługuje na uwzględnienie, lecz z innych względów niż zostały podniesione w jej treści. Na mocy ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U nr 153, poz 1270) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Kontrola ta zgodnie z art.3 § 1 i § 2 pkt 2 cyt. ustawy obejmuje orzekanie w sprawach skarg m.in. na decyzje administracyjne. Z treści art.134 § 1 tej ustawy wynika, że Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Brak związania zarzutami i wnioskami oznacza, że Sąd bada w pełnym zakresie zgodność z prawem rozstrzygnięcia podjętego przez organ odwoławczy.
Z akt sprawy wynika, że wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy złożony w skutek decyzji wydanej przez Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych nr [...] z dnia [...] w przedmiocie odmowy przyznania skarżącej uprawnień kombatanckich, został podpisany przez Z. B. W aktach sprawy brak jest pisemnego pełnomocnictwa potwierdzającego legitymację do działania Z. B. w imieniu W. K. G. Organ II instancji przy ponownym rozpatrywaniu sprawy całkowicie pominął okoliczność, że pismo podpisane przez siostrę skarżącej, bez pisemnego pełnomocnictwa, nie może zostać potraktowane jako wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy. W ocenie Sądu brak podpisu osoby uprawnionej pod wnioskiem wskazywał na brak formalny, który organ powinien usunąć w wyniku prowadzonego postępowania. Przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego dopuszczają działanie strony przez pełnomocnika. Z art. 32 k.p.a. wynika, że strona może działać przez pełnomocnika, chyba że charakter czynności wymaga jej osobistego działania.
Należy jednak mieć na uwadze brzmienie art. 33 § 2 k.p.a., że pełnomocnictwo powinno być udzielone na piśmie lub zgłoszone do protokołu. Jedynie art.33 §4 k.p.a. dopuszcza odstępstwo od tej zasady, polegające na tym, że w sprawach mniejszej wagi organ administracji publicznej może nie żądać pełnomocnictwa, jeśli pełnomocnikiem jest członek najbliższej rodziny lub domownik strony, a nie ma wątpliwości, co do istnienia i zakresu upoważnienia do występowania w imieniu strony.
W ocenie Sądu, złożenie wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy nie należy do kręgu spraw mniejszej wagi. Organ nie wyjaśnił charakteru pisma podpisanego przez Z. B. w oparciu o art.64 § 2 k.p.a. Przepis ten stanowi dla organu zalecenie co do czynności, które należy dokonać w związku ze stwierdzeniem przez organ braków. I tak, jeżeli podanie nie czyni zadość innym wymaganiom ustalonym w przepisach prawa, należy wezwać wnoszącego do usunięcia braków w terminie siedmiu dni z pouczeniem, że nie usunięcie tych braków spowoduje pozostawienie podania bez rozpoznania.
Zdaniem Sądu organ II instancji nie miał podstaw do rozpatrzenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy podpisanego przez Z. B., bez udzielonego dla niej pełnomocnictwa przez W. G. na podstawie art.138§ 1 k.p.a., gdyż nie był to wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy.
W ocenie Sądu, powyższe uchybienie przy rozpatrywaniu sprawy stanowi przesłankę do stwierdzenia nieważności zaskarżonej decyzji zawartą w art.156 § 1 pkt 2 k.p.a. Decyzja organu II instancji wydana została z rażącym naruszeniem prawa, ponieważ Skarżąca nie złożyła osobiście wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, jak również nie umocowała do reprezentowania zgodnie z przepisami prawa Z. B.
Rozpatrzenie wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy złożonego przez osobę nieuprawnioną, nie będącą stroną postępowania, w sytuacji, gdy braki formalne nie zostały usunięte w terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji organu I instancji, stanowi rażące naruszenie prawa ( art. 156 § 1 pkt 2 kpa). Oznacza bowiem weryfikację w postępowaniu odwoławczym decyzji ostatecznej, a więc decyzji, która korzysta z ochrony trwałości (art. 16 § 1 kpa).
Z uwagi na powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy na mocy art. 145 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. (Dz. U nr 153, poz. 1270) uwzględnił skargę i stwierdził nieważność decyzji w całości z uwagi, że zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego - zaskarżona decyzja została wydana z rażącym naruszeniem prawa.
Ponadto Sąd stosownie do art.152 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi stwierdził, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana. Rozstrzygnięcie to traci moc z chwilą uprawomocnienia się wyroku.
Z uwagi na okoliczność, że skarga została wniesiona przed dniem 1 stycznia 2004r. Sąd zastosował się do dyspozycji art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 153 poz. 1271 z późn. zm.), który stanowi, że sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Dlatego mimo, iż skarga została wniesiona do Naczelnego Sądu Administracyjnego, właściwym do jej rozpatrzenia na mocy powyższego artykułu jest Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI