S. 1/93
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuTrybunał Konstytucyjny zasygnalizował Radzie Ministrów uchybienie w prawie polegające na znacznym opóźnieniu w wydaniu rozporządzenia wykonawczego do ustawy o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości.
Sejmik Samorządowy Województwa Gdańskiego złożył wniosek do Trybunału Konstytucyjnego o stwierdzenie niezgodności przepisów rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 lipca 1991 r. z Konstytucją RP. Trybunał, rozpoznając sprawę, stwierdził uchybienie w prawie polegające na wydaniu rozporządzenia z dużym opóźnieniem w stosunku do daty wejścia w życie ustawy. Skutki tego opóźnienia były niekorzystne dla spójności systemu prawnego i poprawnego stosowania przepisów, prowadząc do problemów z rozliczeniami z użytkownikami wieczystymi.
Trybunał Konstytucyjny rozpoznał sprawę z wniosku Sejmiku Samorządowego Województwa Gdańskiego dotyczącą niezgodności § 37 ust. 1 pkt 1 w związku z § 40 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 lipca 1991 r. z przepisami Konstytucji RP oraz ustawy o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości. Trybunał stwierdził uchybienie w prawie, polegające na tym, że wspomniane rozporządzenie zostało wydane z istotnym opóźnieniem w stosunku do daty wejścia w życie ustawy, która weszła w życie 5 grudnia 1990 r., podczas gdy rozporządzenie zostało opublikowane dopiero 16 lipca 1991 r. Trybunał podkreślił, że opóźnione wydanie przepisów wykonawczych jest szkodliwe dla spójności systemu prawnego i utrudnia poprawne stosowanie prawa, co uwidoczniło się w praktyce rad gmin ustalających opłaty za wieczyste użytkowanie bez uwzględnienia późniejszych obniżek. Trybunał zaznaczył, że zachowanie jedności koncepcji legislacyjnej wymaga, aby przepisy wykonawcze wchodziły w życie równocześnie z przepisami podstawowymi. Podkreślono również, że opóźnienia w wydawaniu aktów wykonawczych przez Radę Ministrów powtarzają się, co było już sygnalizowane w poprzednich postanowieniach.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Tak, wydanie rozporządzenia wykonawczego z znacznym opóźnieniem w stosunku do daty wejścia w życie ustawy stanowi uchybienie w prawie.
Uzasadnienie
Opóźnione wydanie przepisów wykonawczych jest szkodliwe dla spójności systemu prawnego i poprawnego stosowania prawa, prowadząc do problemów praktycznych, takich jak trudności w ustalaniu opłat i konieczność ponownych rozliczeń.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
zasygnalizowanie uchybienia w prawie
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Sejmik Samorządowy Województwa Gdańskiego | instytucja | wnioskodawca |
Przepisy (7)
Główne
ustawa z dnia 29 kwietnia 1985 r. o Trybunale Konstytucyjnym art. art. 6
Pomocnicze
Dz. U. Nr 72, poz. 311 art. § 37 ust. 1 pkt 1 w związku z § 40
rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 16 lipca 1991 r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości
Wydane z opóźnieniem.
Ustawa Konstytucyjna z dnia 17 października 1992 r. o wzajemnych stosunkach między władzą ustawodawczą i wykonawczą Rzeczypospolitej Polskiej oraz o samorządzie terytorialnym art. art. 1
ustawa o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości art. art. 40 ust. 1 i 5
ustawa o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości
Zmiany w zakresie zasad ustalania opłat za wieczyste użytkowanie gruntów wprowadzone ustawą z dnia 29 września 1990 r.
ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie terytorialnym art. art. 53 ust. 2
MP Nr 44, poz. 310
uchwała Nr 147 Rady Ministrów z dnia 5 listopada 1991 r. w sprawie zasad techniki prawodawczej
Argumenty
Skuteczne argumenty
Opóźnione wydanie rozporządzenia wykonawczego narusza spójność systemu prawnego. Opóźnione wydanie rozporządzenia wykonawczego utrudnia poprawne stosowanie prawa. Przepisy wykonawcze powinny wchodzić w życie równocześnie z przepisami podstawowymi.
Godne uwagi sformułowania
uchybienie w prawie znaczne opóźnienie w stosunku do daty wejścia w życie ustawy wyjątkowo niekorzystne zarówno dla spójności systemu prawnego, jak i dla możliwości poprawnego stosowania przepisów prawnych zachowanie jedności koncepcji legislacyjnej wymaga, aby przepisy wykonawcze wchodziły w życie wraz z nowym przepisem podstawowym
Skład orzekający
Kazimierz Działocha
przewodniczący
Maria Łabor-Soroka
sprawozdawca
Wojciech Łączkowski
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "zasady techniki legislacyjnej, terminowość wydawania aktów wykonawczych, spójność systemu prawnego."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji opóźnienia w wydaniu rozporządzenia wykonawczego do ustawy z 1990/1991 r.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Orzeczenie pokazuje fundamentalne zasady tworzenia prawa i konsekwencje ich naruszenia, co jest istotne dla zrozumienia funkcjonowania państwa prawnego.
“Dlaczego opóźnione rozporządzenie może zdestabilizować system prawny? Wyrok Trybunału Konstytucyjnego.”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmieniony18 Postanowienie z dnia 20 stycznia 1993 r. Sygn. akt (S. 1/93) Trybunał Konstytucyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia TK Kazimierz Działocha Sędziowie TK: Maria Łabor-Soroka - sprawozdawca Wojciech Łączkowski rozpoznając w dniu 12 stycznia 1993 r. sprawę z wniosku Sejmiku Samorządowego Województwa Gdańskiego o stwierdzenie niezgodności § 37 ust. 1 pkt 1 w związku z § 40 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 lipca 1991 r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości (Dz. U. Nr 72, poz. 311) z art. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, pozostawionym w mocy Ustawą Konstytucyjną z dnia 17 października 1992 r. o wzajemnych stosunkach między władzą ustawodawczą i wykonawczą Rzeczypospolitej Polskiej oraz o samorządzie terytorialnym (Dz. U. Nr 84, poz. 426) oraz z art. 40 ust. 1 i 5 ustawy o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości (Dz. U. z 1991 r. Nr 30, poz. 127 ze zm.) stwierdził uchybienie w prawie i w związku z tym na posiedzeniu niejawnym w dniu 20 stycznia 1993 r. postanowił: zasygnalizować Radzie Ministrów uchybienie w prawie, polegające na wydaniu przez Radę Ministrów powołanego rozporządzenia z dnia 16 lipca 1991 r. ze znacznym opóźnieniem w stosunku do daty wejścia w życie ustawy. UZASADNIENIE Trybunał Konstytucyjny rozpoznając sprawę o sygn. akt U. 4/92 z wniosku Sejmiku Samorządowego Województwa Gdańskiego stwierdził, że po wprowadzeniu istotnych zmian ustawą z dnia 29 września 1990 r. (Dz. U. Nr 79, poz. 464) do ustawy o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości z 1985 r. w zakresie zasad ustalania opłat za wieczyste użytkowanie gruntów, przepisy rozporządzenia Rady Ministrów służące wykonaniu zasad ustawy, która weszła w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia (5 grudnia 1990 r.), zostały wydane dopiero 16 lipca 1991 r. (Dz. U. Nr 72, poz. 311). Z ustaleń w sprawie sygn. U. 4/92 wynika ponadto, że zasady obniżki opłat za wieczyste użytkowanie chociaż dotyczą całego roku 1991, weszły w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia rozporządzenia, tj. 31 sierpnia 1991 r. W ocenie Trybunału Konstytucyjnego skutki takiego opóźnionego, w stosunku do dnia wejścia w życie przepisów ustawy, rozporządzenia Rady Ministrów są wyjątkowo niekorzystne zarówno dla spójności systemu prawnego, jak i dla możliwości poprawnego stosowania przepisów prawnych. To ostatnie ujawniło się przede wszystkim w postępowaniu rad gmin, które zobowiązane do uchwalenia w terminie do dnia 31 marca 1991 r. budżetów gmin, na podstawie art. 53 ust. 2 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie terytorialnym (Dz. U. Nr 16, poz. 95 ze zm.) ustalały opłaty z tytułu wieczystego użytkowania bez uwzględnienia obniżek przewidzianych dopiero po uregulowaniu w rozporządzeniu i dzisiaj zobowiązane są do ponownych rozliczeń z użytkownikami wieczystymi. Trybunał Konstytucyjny stwierdza, że zachowanie jedności koncepcji legislacyjnej wymaga, aby przepisy wykonawcze wchodziły w życie wraz z nowym przepisem podstawowym i były do niego dostosowane, bowiem tylko wówczas będzie możliwe zachowanie spójności prawa, niezbędne dla zapewnienia właściwego działania prawa w ramach systemu prawnego Rzeczypospolitej Polskiej. Należy również podnieść, że wydawanie rozporządzeń przez Radę Ministrów we właściwym czasie wynika także z zasad techniki legislacyjnej wyrażonych w uchwale Nr 147 Rady Ministrów z dnia 5 listopada 1991 r. w sprawie zasad techniki prawodawczej (MP Nr 44, poz. 310). Z powyższych względów, a także z tej przyczyny, iż znaczne opóźnienia w wydawaniu aktów wykonawczych do ustaw przez Radę Ministrów powtarzają się, na co zwracano uwagę w postanowieniach sygnalizacyjnych (np. sygn. S. 3/89), Trybunał Konstytucyjny na podstawie art. 6 ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 r. o Trybunale Konstytucyjnym (Dz. U. z 1991 r. Nr 109, poz. 470) postanowił jak w sentencji.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI