Orzeczenie · 2002-07-02

P 11/01

Sąd
Trybunał Konstytucyjny
Data
2002-07-02
SAOSAdministracyjneprawo budowlaneŚredniakonstytucyjny
prawo budowlanerozporządzenieustawazabudowa jednorodzinnadefinicjawarunki techniczneTrybunał KonstytucyjnyNSAdelegacja ustawowa

Trybunał Konstytucyjny rozpatrywał pytanie prawne Naczelnego Sądu Administracyjnego dotyczące zgodności § 3 pkt 4 rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 14 grudnia 1994 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 1999 r. Nr 15, poz. 140 ze zm.) z art. 7 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (Dz. U. z 2000 r., Nr 106, poz. 1126). Kwestionowany przepis rozporządzenia definiował pojęcie „zabudowy jednorodzinnej”. Pytanie prawne powstało na tle sprawy, w której wojewoda stwierdził nieważność pozwolenia na budowę zespołu budynków mieszkalnych, wskazując m.in. na naruszenie planu zagospodarowania przestrzennego przewidującego zabudowę jednorodzinną. NSA powziął wątpliwość, czy rozporządzenie może definiować pojęcia należące do materii ustawowej, w tym przypadku prawa cywilnego. Prokurator Generalny i Minister Infrastruktury opowiedzieli się za niezgodnością przepisu z ustawą. Trybunał Konstytucyjny uznał, że definicja „zabudowy jednorodzinnej” ma charakter techniczny i służy wyłącznie potrzebom rozporządzenia, nie naruszając przy tym prawa własności ani nie wykraczając poza upoważnienie ustawowe. Podkreślono, że prawo budowlane i przepisy wykonawcze służą regulacji technicznej, a nie cywilnoprawnej. Trybunał zaznaczył, że definicje zawarte w rozporządzeniu są wiążące tylko na potrzeby tego aktu. Wskazano, że ocena zgodności konkretnej inwestycji z planem zagospodarowania przestrzennego powinna opierać się na języku potocznym i fachowym, a nie wyłącznie na definicji technicznej z rozporządzenia. Ostatecznie, Trybunał orzekł, że § 3 pkt 4 rozporządzenia jest zgodny z art. 7 ust. 2 pkt 1 Prawa budowlanego.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Interpretacja zakresu delegacji ustawowej dla rozporządzeń wykonawczych, charakter definicji technicznych w prawie budowlanym.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy konkretnego przepisu rozporządzenia i jego relacji do ustawy Prawo budowlane; nowsze rozporządzenie może zawierać inne definicje.

Zagadnienia prawne (3)

Czy przepis rozporządzenia wykonawczego może zawierać definicję pojęcia, które nie zostało zdefiniowane w ustawie, a które ma znaczenie dla stosowania przepisów technicznych?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, jeśli definicja ta służy wyłącznie celom technicznym danego rozporządzenia i nie narusza materii ustawowej ani prawa własności.

Uzasadnienie

Trybunał uznał, że definicja 'zabudowy jednorodzinnej' w rozporządzeniu ma charakter techniczny i jest niezbędna do prawidłowego stosowania przepisów technicznych zawartych w tym rozporządzeniu. Nie stanowi ona ingerencji w materię ustawową ani cywilnoprawną.

Czy definicja 'zabudowy jednorodzinnej' należy do materii prawa cywilnego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, definicja ta należy do materii technicznej i regulowana jest przepisami prawa budowlanego.

Uzasadnienie

Trybunał odrzucił pogląd NSA, że definicja 'zabudowy jednorodzinnej' należy do prawa cywilnego, wskazując, że historyczne regulacje cywilnoprawne dotyczące domów jednorodzinnych miały inny cel i zostały uchylone. Obecnie kategoryzacja budowli jest kwestią techniczną.

Czy upoważnienie ustawowe zawarte w art. 7 ust. 2 pkt 1 Prawa budowlanego pozwala na określenie w rozporządzeniu definicji 'zabudowy jednorodzinnej'?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, ponieważ definicja ta jest niezbędna do wykonania delegacji ustawowej w zakresie określenia warunków technicznych dla różnych rodzajów budynków.

Uzasadnienie

Trybunał stwierdził, że ustawa Prawo budowlane nie zawiera szczegółowych wytycznych co do treści rozporządzenia, ale świadomie dokonała podziału materii na normatywną (ustawy) i techniczną (rozporządzenia). Definicja ta jest potrzebna do kategoryzacji obiektów budowlanych na potrzeby przepisów technicznych.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Zgodność przepisu rozporządzenia z ustawą
Strona wygrywająca
Minister Infrastruktury / ustawodawca

Strony

NazwaTypRola
Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawieorgan_państwowypytający
Minister Infrastrukturyorgan_państwowyuczestnik
Prokurator Generalnyorgan_państwowyuczestnik
Przedsiębiorstwo “POL-KAUFRING” Sp. z o.o.spółkastrona w sprawie pierwotnej

Przepisy (8)

Główne

rozp. MGPiB art. § 3 pkt 4

Rozporządzenie Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 14 grudnia 1994 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie

Definiuje pojęcie 'zabudowy jednorodzinnej' na potrzeby rozporządzenia.

k. bud. art. 7 ust. 2 pkt 1

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane

Upoważnia Ministra do określenia, w drodze rozporządzenia, warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać obiekty budowlane i ich usytuowanie.

Pomocnicze

k.c. art. 133

Kodeks cywilny

Historycznie regulował własność osobistą domu jednorodzinnego, obecnie przepisy uchylone.

k.c. art. 134

Kodeks cywilny

Historycznie określał rozmiary domu jednorodzinnego jako przedmiotu własności osobistej, obecnie przepisy uchylone.

k.p.a. art. 156 § 1 pkt 2

Kodeks postępowania administracyjnego

Podstawa stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej.

u.z.p. art. 7

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym

Określa status prawny planu zagospodarowania przestrzennego jako aktu prawa miejscowego.

Konstytucja RP art. 87 ust. 2

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Reguluje powszechną moc obowiązującą aktów prawa miejscowego.

u.z.p. art. 10

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym

Określa zawartość miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Definicja 'zabudowy jednorodzinnej' w rozporządzeniu ma charakter techniczny i służy wyłącznie potrzebom tego aktu prawnego. • Określenie warunków technicznych wymaga kategoryzacji obiektów budowlanych. • Prawo cywilne nie reguluje kwestii technicznych budownictwa. • Brak definicji legalnej w ustawach nie wyklucza istnienia definicji technicznej w rozporządzeniu, jeśli jest ona niezbędna do jego wykonania.

Odrzucone argumenty

Definicja 'zabudowy jednorodzinnej' należy do materii prawa cywilnego i powinna być zawarta w ustawie. • Rozporządzenie wykracza poza zakres delegacji ustawowej, definiując pojęcie ustawowe. • Definicja w rozporządzeniu stanowi ingerencję w prawo własności.

Godne uwagi sformułowania

„słowniczek” zawarty w § 3 rozporządzenia • „hasłowym” upoważnieniu ustawowym • podział materii na ustawową i „podustawową” • nie można traktować jako wiążących w całym systemie prawa

Skład orzekający

Andrzej Mączyński

przewodniczący

Biruta Lewaszkiewicz-Petrykowska

sprawozdawca

Mirosław Wyrzykowski

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja zakresu delegacji ustawowej dla rozporządzeń wykonawczych, charakter definicji technicznych w prawie budowlanym."

Ograniczenia: Dotyczy konkretnego przepisu rozporządzenia i jego relacji do ustawy Prawo budowlane; nowsze rozporządzenie może zawierać inne definicje.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy fundamentalnej kwestii relacji między ustawą a rozporządzeniem oraz tego, gdzie powinny znajdować się definicje pojęć technicznych. Pokazuje, jak sądy interpretują granice upoważnień ustawowych.

Czy rozporządzenie może definiować pojęcia ustawowe? Trybunał Konstytucyjny wyjaśnia granice prawa budowlanego.

Sektor

budowlane

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst