OSK 977/04
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła nakazu rozbiórki samowolnie wybudowanego budynku gospodarczego przez Z. K. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego wydał decyzję nakazującą rozbiórkę, którą utrzymał w mocy Wielkopolski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego. Podstawą było rozpoczęcie robót budowlanych na podstawie nieostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę, co stanowiło naruszenie art. 28 Prawa budowlanego. Z. K. złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, argumentując, że nie miała świadomości naruszenia prawa. WSA uchylił zaskarżone decyzje, wywodząc, że art. 48 Prawa budowlanego dotyczy braku pozwolenia na budowę, a nie braku "ostatecznego pozwolenia". Sąd uznał, że wykonywanie robót na podstawie nieostatecznej decyzji uzasadnia zastosowanie art. 50 i 51 Prawa budowlanego, a nie art. 48. Wielkopolski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł skargę kasacyjną, zarzucając naruszenie przepisów postępowania i prawa materialnego, w tym błędną wykładnię art. 48 i 28 Prawa budowlanego. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną. Sąd uznał, że zarzuty naruszenia przepisów postępowania są gołosłowne. W kwestii prawa materialnego, NSA podzielił stanowisko WSA, że rozpoczęcie budowy na podstawie nieostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę nie jest objęte hipotezą art. 48 Prawa budowlanego, który dotyczy sytuacji braku wymaganego pozwolenia. Sąd podkreślił, że nie można stawiać znaku równości między inwestorem budującym bez pozwolenia a inwestorem posiadającym nieostateczną decyzję. Rozpoczęcie budowy na podstawie nieostatecznej decyzji nie jest legalne, ale nie uzasadnia automatycznie zastosowania art. 48, a powinno być rozpatrywane w trybie art. 50 i 51 Prawa budowlanego. Sąd odwołał się do wcześniejszego orzecznictwa NSA.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja przepisów Prawa budowlanego dotyczących samowoli budowlanej, w szczególności rozróżnienie między brakiem pozwolenia a rozpoczęciem budowy na podstawie nieostatecznej decyzji.
Orzeczenie dotyczy stanu prawnego obowiązującego przed nowelizacją Prawa budowlanego w 2003 roku. Interpretacja może być odmienna w świetle aktualnych przepisów.
Zagadnienia prawne (2)
Czy rozpoczęcie robót budowlanych na podstawie nieostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę stanowi podstawę do wydania nakazu rozbiórki na podstawie art. 48 Prawa budowlanego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, rozpoczęcie robót budowlanych na podstawie nieostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę nie jest objęte hipotezą art. 48 Prawa budowlanego, który dotyczy sytuacji braku wymaganego pozwolenia. Takie przypadki powinny być rozpatrywane w trybie art. 50 i 51 Prawa budowlanego.
Uzasadnienie
Art. 48 Prawa budowlanego dotyczy sytuacji braku pozwolenia na budowę, a nie braku "ostatecznego pozwolenia". Nie można utożsamiać inwestora budującego bez żadnego pozwolenia z inwestorem posiadającym nieostateczną decyzję. Rozpoczęcie budowy na podstawie nieostatecznej decyzji, choć narusza art. 28 Prawa budowlanego, nie uzasadnia automatycznie zastosowania sankcji z art. 48, a powinno być rozpatrywane w ramach przepisów dotyczących wstrzymania robót i ewentualnej rozbiórki na podstawie art. 50 i 51.
Czy Sąd Wojewódzki naruszył przepisy postępowania poprzez dokonanie ustaleń stanu faktycznego sprzecznych z aktami sprawy?
Odpowiedź sądu
Nie, zarzut naruszenia art. 133 § 1 p.p.s.a. w związku z art. 130 § 1 i 2 Kpa jest chybiony i gołosłowny. Sąd Wojewódzki nie dokonywał odmiennych ustaleń faktycznych od tych wynikających z akt.
Uzasadnienie
Sąd Wojewódzki nie zakwestionował żadnego ustalenia faktycznego przytoczonego w zaskarżonej decyzji i wprost stwierdził, że podziela stanowisko organu odwoławczego co do konieczności posiadania ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę do rozpoczęcia robót. Zarzut skargi kasacyjnej w tym zakresie jest dowolną polemiką.
Przepisy (16)
Główne
p.p.s.a. art. 184
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.b. art. 48
Prawo budowlane
Pomocnicze
P.b. art. 28
Prawo budowlane
P.b. art. 50 § 1
Prawo budowlane
P.b. art. 51
Prawo budowlane
k.p.a. art. 130 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 130 § 2
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 133 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
P.b. art. 3 § 7
Prawo budowlane
P.b. art. 3 § 12
Prawo budowlane
P.b. art. 41 § 1
Prawo budowlane
P.b. art. 41 § 2
Prawo budowlane
Konstytucja RP art. 7
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
k.p.a. art. 6
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 15
Kodeks postępowania administracyjnego
Konstytucja RP art. 78
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Argumenty
Skuteczne argumenty
Rozpoczęcie budowy na podstawie nieostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę nie jest objęte sankcją rozbiórki z art. 48 Prawa budowlanego, a powinno być rozpatrywane w trybie art. 50 i 51. • Zarzuty naruszenia przepisów postępowania przez WSA są gołosłowne.
Odrzucone argumenty
Naruszenie przepisów postępowania przez WSA poprzez dokonanie ustaleń stanu faktycznego sprzecznych z aktami sprawy. • Naruszenie prawa materialnego przez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie art. 48 i 28 Prawa budowlanego, poprzez przyjęcie, że inwestor nie naruszył art. 48, mimo braku ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę.
Godne uwagi sformułowania
nie można postawić znaku równości pomiędzy inwestorem, który przystępuje do budowy bez uprzedniego uzyskania pozwolenia na budowę a inwestorem, który legitymuje się ostateczną decyzją o ustaleniu warunków zabudowy i zagospodarowania terenu, a ponadto decyzją o pozwoleniu na budowę, mimo że nie posiada ona przymiotu ostateczności. • Represyjny przepis art. 48 Prawa budowlanego (...) nie mógł być interpretowany rozszerzająco. • Wykonywanie robót budowlanych na podstawie nieostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę, uzasadnia zastosowanie przepisów art. 50 i 51 Prawa budowlanego.
Skład orzekający
Andrzej Gliniecki
przewodniczący sprawozdawca
Barbara Adamiak
członek
Eugeniusz Mzyk
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów Prawa budowlanego dotyczących samowoli budowlanej, w szczególności rozróżnienie między brakiem pozwolenia a rozpoczęciem budowy na podstawie nieostatecznej decyzji."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy stanu prawnego obowiązującego przed nowelizacją Prawa budowlanego w 2003 roku. Interpretacja może być odmienna w świetle aktualnych przepisów.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy powszechnego problemu samowoli budowlanej i interpretacji przepisów, które mogą mieć istotne znaczenie praktyczne dla inwestorów i organów nadzoru budowlanego. Różnica zdań między sędziami dodaje jej kontrowersyjności.
“Czy budowa na podstawie nieostatecznej zgody to samowola? NSA rozstrzyga kluczową kwestię Prawa budowlanego.”
Zdanie odrębne
G. Gliniecki
Sędzia G. Gliniecki nie zgadza się z rozstrzygnięciem i uzasadnieniem, uznając skargę kasacyjną za uzasadnioną. Argumentuje, że Sąd pierwszej instancji błędnie zinterpretował przepisy art. 48 i 28 Prawa budowlanego, opierając się na nieadekwatnych do stanu faktycznego orzeczeniach. Podkreśla, że rozpoczęcie budowy na podstawie nieostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę, zwłaszcza gdy decyzja ta została następnie uchylona, powinno być traktowane jako samowola budowlana objęta art. 48 Prawa budowlanego, a nie art. 50 i 51. Wskazuje na sprzeczność w interpretacji pojęcia "wymaganego pozwolenia na budowę" i potrzebę jednolitego stosowania przepisów.
Sektor
budownictwo
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.