OSK 1908/04

OSK 1908/04 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2005-07-06
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2004-12-23
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Izabella Kulig - Maciszewska
Leszek Włoskiewicz
Zbigniew Rausz /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6192 Funkcjonariusze Policji
Hasła tematyczne
Policja
Skarżony organ
Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 2002 nr 151 poz 1261
par. 21
Rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 2 września 2002 r. w sprawie szczegółowych praw i obowiązków oraz  przebiegu służby policjantów
Dz.U. 2002 nr 7 poz 58
art. 41 ust. 2 pkt 4
Ustawa z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji.- tekst jednolity
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Tezy
Jeśli przełożony w zakreślonym normą par. 21 rozporządzenia z dnia 21 października 2002 r. w sprawie szczegółowych praw i obowiązków oraz przebiegu służby policjantów /Dz.U. nr 151 poz. 1261/ terminie poinformował policjanta o zamiarze zwolnienia go ze służby, to choćby zwolnienie nastąpiło w terminie późniejszym niż pierwotnie zakładano, nie musiał on ponownie informować policjanta o zamiarze zwolnienia go ze służby.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Zbigniew Rausz ( spr. ), Sędziowie NSA Izabella Kulig - Maciszewska, Leszek Włoskiewicz, Protokolant Maria Połowniak, po rozpoznaniu w dniu 6 lipca 2005 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Jacka K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 1 lipca 2004 r. sygn. akt II SA 3931/03 w sprawie ze skargi Jacka K. na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 28 sierpnia 2003 r. (...) w przedmiocie zwolnienia ze służby w Policji oddala skargę kasacyjną.
Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 1 lipca 2004 r. /II SA 3931/03/ oddalił skargę Jacka K. na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 28 sierpnia 2003 r. (...) w przedmiocie zwolnienia ze służby w Policji.
Jak podano w uzasadnieniu wyroku Komendant Główny Policji rozkazem personalnym z dnia 9 czerwca 2003 r. zwolnił Jacka K. ze służby na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 4 oraz art. 45 ust. 3 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji. W decyzji wyznaczono datę zwolnienia na dzień 30 czerwca 2003 r. zgodnie z art. 43 ust. 1 cyt. ustawy - po upływie 12 miesięcy od zaprzestania służby z powodu choroby.
Od powyższej decyzji Jacek K. odwołał się i wniósł o stwierdzenie jej nieważności, względnie o jej uchylenie i umorzenie postępowania oraz wstrzymanie natychmiastowego wykonania decyzji.
Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu wskazał, iż rozkaz personalny z dnia 9 czerwca 2003 r. zawiera uzasadnienie faktyczne i prawne. W uzasadnieniu tego rozkazu został powołany przepis art. 41 ust. 2 pkt 4 ustawy o Policji, który mówi o możliwości zwolnienia policjanta ze służby w przypadku nabycia prawa do emerytury z tytułu osiągnięcia 30 lat wysługi emerytalnej oraz podano okoliczności faktyczne wskazujące na potrzebę wydania powyższej decyzji - jest to przede wszystkim konieczność zapewnienia realizacji ustawowych zadań Policji i uwolnienie kierowniczego stanowiska zajmowanego przez Jacka K. w celu mianowania na nie innego policjanta.
Jacek K. w odwołaniu podniósł, że rozmowa o zamiarze rozwiązania stosunku służbowego z tytułu osiągnięcia 30 lat wysługi emerytalnej została przeprowadzona w sposób nieprawidłowy i nieskuteczny w okresie niezdolności funkcjonariusza do służby.
Fakty natomiast przedstawiają się następująco: w dniu 31 października 2002 r. - po przybyciu do Biura Spraw Wewnętrznych KGP, w rozmowie przeprowadzonej z naczelnikiem Wydziału I, Jacek K. przedstawił zaświadczenie z dnia 30 października 2002 r. stwierdzające, iż jest zdolny do wykonywania służby i zadeklarował chęć jej dalszego pełnienia. Zaświadczenie zostało wydane przez lekarza z Poradni Medycyny Pracy ZOZ MSWiA w P. Następnie po przedstawieniu mu celu rozmowy i poinformowania przez dyrektora Biura Spraw Wewnętrznych o wszczęciu postępowania administracyjnego w przedmiocie zwolnienia ze służby, Jacek K. przedłożył inne zaświadczenie lekarskie stwierdzające, iż jest niezdolny do służby w dniach od 31 października 2002 r. do 12 listopada 2002 r. Zaświadczenie zostało wydane w dniu 30 października 2002 r. przez lekarza z Gabinetu Lekarskiego Chorób Wewnętrznych w P. Tak więc w jednym dniu był jednocześnie zdrowy i chory.
Podkreślono, iż w złożonym odwołaniu Jacek K. wskazuje, że jest w pełni gotów do dalszego wypełniania swoich obowiązków w sposób należyty, pełen profesjonalizmu i zapału oraz jest policjantem w pełni sprawnym, a jego możliwości i zdolności do służby nie są w żaden sposób ograniczone. Tymczasem od ponad 12 miesięcy przebywał na długotrwałym zwolnieniu lekarskim, nie wykonywał zobowiązań wynikających ze skierowania na komisję lekarską i nie podjął nawet karty obiegowej z Wojewódzkiej Komisji Lekarskiej w P., aby wykonać badania lekarskie, co jest niezbędne w celu wydania orzeczenia o zdolności policjanta do dalszej służby.
Wyżej wymieniony został skierowany na komisję lekarską 24 października 2002 r. i nie wykonał badań lekarskich do chwili obecnej. Zgodnie z par. 14 ust. 2 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 2 września 2002 r. w sprawie szczegółowych praw i obowiązków oraz przebiegu służby policjantów, policjant skierowany do komisji lekarskiej w celu określenia stanu zdrowia oraz zdolności fizycznej i psychicznej do służby jest obowiązany bez zbędnej zwłoki poddać się badaniom lekarskim zaleconym przez komisję lekarską.
Ponadto w dniach 29 i 30 października 2002 r. Jacek K. nie uczestniczył w obowiązkowej odprawie, lecz samowolnie udał się do pomieszczeń biurowych, mimo że nie był do tego uprawniony. Zachowanie to stanowi naruszenie dyscypliny służbowej.
Reasumując powyższe stwierdzono, iż zaskarżona decyzja została podjęta na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 4 ustawy o Policji. Strona w dniu wszczęcia postępowania administracyjnego w przedmiocie zwolnienia ze służby w Policji posiadała ponad 30-letnią wysługę emerytalną uprawniającą do uzyskania emerytury, a zatem istniała podstawa prawna do zwolnienia jej ze służby w tym trybie. Nie zachodzą zatem przesłanki mogące stanowić podstawę prawną do zmiany decyzji.
Powyższa decyzja Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji stała się przedmiotem skargi Jacka K. do Naczelnego Sądu Administracyjnego z wnioskiem o stwierdzenie jej nieważności z uwagi na rażące naruszenie prawa, ewentualnie o jej uchylenie i zasądzenie kosztów procesu.
W uzasadnieniu bardzo obszernej skargi skarżący podniósł m.in. iż funkcję Kierownika Sekcji Biura Spraw Wewnętrznych Komendy Głównej Policji przy Komendzie Wojewódzkiej w P., pełnił wzorowo od 1998 r.
Zdaniem skarżącego rozkaz personalny Komendanta Głównego Policji z dnia 9 czerwca 2003 r. o zwolnieniu go ze służby w Policji został wydany z rażącym naruszeniem prawa materialnego przez nieprawidłową wykładnię przepisu art. 41 ust. 2 pkt 4 ustawy o Policji i prawa procesowego - art. 7 Kpa.
W odwołaniu wskazał on na braki zaskarżonej decyzji Komendanta Głównego Policji przez pominięcie uzasadnienia faktycznego i prawnego rozkazu. Organ nie wyjaśnił przyczyn swej decyzji, jakie względy i okoliczności wziął pod uwagę przy wydaniu fakultatywnej decyzji i co ewentualnie uniemożliwiało dalsze pełnienie przez niego służby. Mimo to organ odwoławczy stwierdził, że zaskarżony rozkaz posiada prawidłowe uzasadnienie.
Skarżący wskazał, iż przy zwolnieniu go ze służby nie dopełniono wymogów wynikających z par. 21 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 2 września 2002 r. w sprawie szczegółowych praw i obowiązków oraz przebiegu służby policjantów /Dz.U. nr 151 poz. 1261/.
W październiku 2002 r. w ustnej rozmowie jako termin zwolnienia go ze służby wskazano dzień 14 lutego 2003 r. Termin ten upłynął i nie wywołał żadnych skutków. Zatem zwolnienie go ze służby z dniem 30 czerwca 2003 r. bez uprzedzenia o zamiarze zwolnienia w tej dacie, stanowiło naruszenie powołanego przepisu. Należało bowiem złożyć nowe oświadczenie woli z nową datą.
Skarżący zarzucił także, iż zwolnienie go ze służby nastąpiło z naruszeniem art. 43 ustawy o Policji.
Organ wskazał, iż zaprzestał on służby z powodu choroby z dniem 28 czerwca 2002 r., gdy nastąpiło to dopiero w dniu 31 października 2002 r. Pełnił on bowiem służbę w dniach 29 i 30 października 2002 r., po stwierdzeniu zdolności do jej pełnienia w wyniku przeprowadzonych badań profilaktycznych, co zostało potwierdzone zaświadczeniem lekarskim. Tak więc 12 - miesięczny okres zaprzestania służby z powodu choroby upłynie dopiero 31 października 2003 r. Stwierdzenie zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, iż skarżący nie wykonywał służby w dniach 29 i 30 października 2002 r., a jego obecność w miejscu jej pełnienia była pozorna nie wskazuje - w oparciu o jakie dowody ustalenia te poczyniono.
Przy wydaniu decyzji - rozkazu o zwolnieniu skarżącego ze służby rażąco naruszono przepisy procedury administracyjnej. Uniemożliwiono i pozbawiono go możliwości obrony jego interesów poprzez bezprawne pomijanie wszystkich środków dowodowych i procesowych zmierzających do wyjaśnienia istoty sprawy. Postępowanie przeprowadzone przez organy sprowadziło się do poczynienia własnych ustaleń.
Organ wydający decyzję naruszył m.in. art. 7-9 Kpa, art. 11 Kpa, art. 75 i 77 Kpa, art. 89 par. 2 Kpa, art. 107 par. 3 Kpa. Skarżący zarzucił także naruszenie art. 108 Kpa, gdyż nie wykazano, iż nadanie decyzji - rozkazowi o zwolnieniu go ze służby rygoru natychmiastowej wykonalności było uzasadnione
Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie i podtrzymał argumenty wskazane w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Dodatkowo wyjaśnił, iż niemożność zwolnienia skarżącego ze służby w dniu 14 lutego 2003 r. ustalonym podczas rozmowy w październiku 2002 r., była spowodowana jego chorobą, a związane z tym określenie terminu zwolnienia ze służby na dzień 30 czerwca 2003 r., nie powodowało konieczności przeprowadzenia ze skarżącym kolejnej rozmowy.
Wojewódzki Sąd Administracyjny wskazał, iż podstawę materialnoprawną decyzji o zwolnieniu skarżącego ze służby w Policji stanowi przepis art. 41 ust. 2 pkt 4 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji, który stanowi, że policjanta można zwolnić ze służby w przypadku nabycia prawa do emerytury z tytułu osiągnięcia 30 lat wysługi emerytalnej. Z przepisu tego wynika, że nabycie przez funkcjonariusza policji prawa do emerytury z tytułu osiągnięcia 30 lat wysługi emerytalnej stanowi podstawę do zwolnienia go ze służby. Nie jest to oczywiście równoznaczne z obowiązkiem zwolnienia ze służby. Decyzja w tym względzie powinna być jednak pozostawiona organowi.
W sprawie jest niesporne, iż skarżący spełnił warunki określone w tym przepisie. Były zatem podstawy do zwolnienia go służby. Organ wskazał, iż zwolnienie skarżącego ze służby było podyktowane koniecznością zapewnienia Policji możliwości wykonywania jej ustawowych zadań. Skarżący nabywając prawo do emerytury posiada pewne źródło utrzymania.
Skarżący zajmował stanowisko kierownicze, a na zwolnieniu lekarskim pozostawał od 28 czerwca 2002 r. W związku z przebywaniem na zwolnieniu lekarskim skarżący korzystał z ochrony przed zwolnieniem ze służby przewidzianym w przepisie art. 43 ust. 1 ustawy o Policji, który stanowi m.in. iż zwolnienie policjanta ze służby na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 4 ustawy nie może nastąpić przez upływem 12 miesięcy od dnia zaprzestania służby z powodu choroby. W sprawie jest niesporne, iż skarżący przebywał na zwolnieniu lekarskim od 28 czerwca 2002 r. i okres 12 miesięcy upłynął w dniu 27 czerwca 2003 r. zaś zwolnienie go ze służby nastąpiło z dniem 30 czerwca 2003 r.
Istota sporu, zdaniem Sądu, sprowadzała się do wyjaśnienia czy fakt przebywania skarżącego w Komendzie Wojewódzkiej w P. w dniach 29 i 30 października 2002 r. i przedłożenia zaświadczenia z dnia 30 października 2002 r. o zdolności do służby spowodowało, iż bieg terminu 12 miesięcy zaprzestania służby z powodu choroby zaczął biec na nowo od dnia 31 października 2002 r.
Skarżący przebywał za zwolnieniach lekarskich od 28 czerwca 2002 r. do dnia 28 października 2002 r. oraz od dnia 31 października 2002 r. do 27 czerwca 2003 r. Przerwa między zwolnieniami lekarskimi trwała 2 dni.
Zgodnie z par. 14 ust. 1 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 2 września 2002 r. w sprawie szczegółowych praw i obowiązków oraz przebiegu służby policjantów /Dz.U. nr 151 poz. 1261/ policjant podlega badaniom określonym w przepisach o służbie medycyny pracy w zakresie i terminie wskazanym przez przełożonego właściwego w sprawach osobowych.
Stosownie do art. 5 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 27 czerwca 1997 r. o służbie medycyny pracy /Dz.U. nr 96 poz. 593 ze zm./ służba medycyny pracy realizuje zadania określone w ustawie w odniesieniu do osób pozostających w stosunku służbowym. W myśl art. 6 ust. 1 pkt 2 lit. "a" służba medycyny pracy jest właściwa do realizowania zadań z zakresu sprawowania profilaktycznej opieki zdrowotnej nad pracującymi, w szczególności przez: wykonywanie badań wstępnych, okresowych i kontrolnych przewidzianych w Kodeksie pracy. Ustawodawca ustanowił trzy rodzaje obowiązujących profilaktycznych badań lekarskich: wstępne, kontrolne i okresowe.
Badania wstępne przeprowadza się przy przyjęciu do pracy - służby, kontrolnym badaniom podlega pracownik, policjant powracający do pracy po okresie niezdolności do pracy trwającej dłużej niż 30 dni /art. 229 par. 2 Kp/. Częstotliwość badań okresowych jest zależna od rodzaju wykonywanej pracy - służby.
Przechodząc od rozważań ogólnych na grunt rozpoznawanej sprawy wskazać należy, iż skarżący stawił się do służby w dniu 29 października 2002 r. Faktu tego nie zgłosił swojemu przełożonemu, który obowiązany był do skierowania go na badania lekarskie po niezdolności do pracy trwającej od dnia 28 czerwca 2002 r.
W dniu 30 października 2002 r. skarżący stawił się do służby i tego dnia lekarz z Poradni Medycyny Pracy ZOZ MSWiA w P. wystawił mu zaświadczenie o zdolności do służby. W dniu 31 października 2002 r. podczas rozmowy przeprowadzonej w Biurze Spraw Wewnętrznych Komendy Głównej Policji, skarżący przedstawił ww. zaświadczenie o zdolności do służby oraz wystawione mu także w dniu 30 października 2002 r. przez lekarza z gabinetu lekarskiego chorób wewnętrznych w P. zaświadczenie o niezdolności do służby od 31 października 2002 r. do 12 listopada 2002 r. Oznacza to, iż w dniu 30 października 2002 r., skarżący był chory i zdrowy.
Zdaniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie podnoszony przez skarżącego zarzut, że zwolnienie go ze służby nastąpiło z naruszeniem przepisu art. 43 ust. 1 ustawy o Policji jest nieuzasadniony. Organy orzekające trafnie oceniły, iż obecność skarżącego w służbie w dniach 29 i 30 października miała charakter czynności pozornej, zmierzającej do przerwania zwolnienia lekarskiego i rozpoczęcia na nowo terminu 12 miesięcy zaprzestania służby z powodu choroby. Sama obecność skarżącego w tych dniach nie oznacza, iż był on zdolny do jej pełnienia. Skarżący nie wykazał, że był zdolny do służby w dniu 29 października 2002 r. zaś sprzeczność zaświadczeń dotyczących stanu jego zdrowia w dniu 30 października 2002 r, nie pozwala na uznanie, iż w tym dniu był on zdolny do pełnienia służby.
Jako nietrafny ocenić należy zarzut skargi dotyczący naruszenia par. 21 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 2 września 2002 r. w sprawie szczegółowych praw i obowiązków oraz przebiegu służby policjantów. Wymóg określony tym przepisem został spełniony, gdyż w dniu 31 października 2002 r. przełożony poinformował skarżącego na co najmniej 3 miesiące przed przewidywanym terminem zwolnienia ze służby o zamiarze rozwiązania z nim stosunku służbowego, z uwagi na nabycie prawa do emerytury z tytułu osiągnięcia 30 lat wysługi emerytalnej. Przewidywany termin zwolnienia został ustalony na dzień 14 lutego 2003 r. Z uwagi na to, że skarżący przebywał na zwolnieniu lekarskim termin ten został przesunięty na dzień 30 czerwca 2003 r. Okres czasu pomiędzy datą przeprowadzonej rozmowy, a datą zwolnienia ze służby był dłuższy niż 3 miesiące. Analiza powołanego przepisu prowadzi do wniosku, iż obowiązkiem przełożonego jest jedynie poinformowanie policjanta o zamiarze rozwiązania stosunku służbowego ze wskazaniem przyczyny i uczynienie tego przed upływem, co najmniej 3 miesięcy przed przewidywanym terminem zwolnienia. W tej sprawie przesłanki określone w tym przepisie zostały spełnione. Nie zachodziła natomiast potrzeba przeprowadzenia ze skarżącym kolejnej rozmowy.
W niniejszej sprawie organy orzekające nie naruszyły wymienionych przez skarżącego przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy.
Z powyższych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na mocy art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, skargę Jacka K. oddalił.
Pismem z dnia 18 września 2004 r. Jacek K. złożył na powyższy wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę kasacyjną, w której wniósł o jego uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania.
Pełnomocnik skarżącego zarzucił orzeczeniu:
- rażące naruszenie przepisów postępowania poprzez zaniechanie rozpoznania wszystkich zarzutów skargi oraz brak merytorycznego wypowiedzenia się Sądu z jakiej przyczyny zarzuty te nie zostały rozpoznane, a także dokonanie ustaleń faktycznych bez wskazania w oparciu o jakie dowody - ustalenia te zostały poczynione.
- naruszenie prawa materialnego poprzez niewłaściwą wykładnię i zastosowanie art. 41 ust. 2 pkt 4 ustawy o Policji oraz par. 21 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 2 września 2002 r. w sprawie szczegółowych praw i obowiązków oraz przebiegu służby policjantów.
W uzasadnieniu skargi kasacyjnej podniesiono, iż Wojewódzki Sąd Administracyjny rozpatrując skargę nie zbadał wszystkich zarzutów podniesionych w skardze co było jego obowiązkiem. W rzeczy samej Sąd I instancji ograniczył się jedynie do odniesienia się do dwóch zarzutów skargi: pełnienia służby przez skarżącego w dniach od 29 do 31 października oraz kwestii prawidłowości "zawiadomienia" przewidzianego w par. 21 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 2 września 2002 r. w sprawie szczegółowych praw i obowiązków oraz przebiegu służby policjantów. Postępowania Sądu I instancji i jego wskazane przemyślenia w tym zakresie nie można uznać w żaden sposób za zbadanie sprawy i rozpoznanie zarzutów. Sąd nie wskazał, jaki materiał dowodowy przyjął za podstawę tych ustaleń, dlaczego dał mu wiarę, co wreszcie przesądziło o wyciągnięcie jego wniosku, iż za niezasadny należy uznać wniosek skarżącego co do naruszeń Kodeksu Postępowania Administracyjnego, które uzasadniało stwierdzenie nieważności decyzji lub jej uchylenie. Sąd nie rozpoznał żadnego z zarzutów dotyczących naruszenia procedury administracyjnej.
Kolejnym rażącym i mającym oczywisty wpływ na treść zaskarżonego wyroku - naruszeniem prawa jest dokonanie przez Sąd ustaleń faktycznych dotyczących przebiegu zdarzeń w dniach 29-31 października 2002 r. Sąd w sposób całkowicie dowolny i nie poparty żadnymi dowodami przyjął, iż "skarżący jednocześnie był niezdolny do służby i do niej zdolny", a także "że czynności przez niego wykonywane w dniach 29 - 30 października miały charakter pozorny". Tymczasem z dokumentów znajdujących się w aktach sprawy wynika wprost, iż skarżący w postępowaniu przedstawił zupełnie inną wersję wydarzeń i na ich poparcie złożył wnioski dowodowe w tym o przesłuchanie w charakterze świadków Jacka G. i Marka D. z Biura Spraw Wewnętrznych KGP w W. Sąd tymczasem stwierdził, iż "skarżący nie wykazał, że w dniu 29 października 2002 r. był zdolny do służby". Z jednej strony więc Sąd przyjmuje, że całkowite pominięcie i nie ustosunkowanie się do wniosków dowodowych skarżącego na powyższe okoliczności było prawidłowe, z drugiej zaś podnosi, iż skarżący nie wykazał, że był zdolny do pełnienia służby i ją pełnił. Jak miał wykazać tą okoliczność, kiedy pominięto wszystkie wnioski dowodowe w tym zakresie.
Sąd I instancji w sposób nieprawidłowy zinterpretował także art. 41 ust. 2 pkt 4 ustawy o Policji mówiący jedynie o możliwości zwolnienia ze służby Policjanta, który nabył uprawnienia emerytalne po osiągnięciu 30 lat wysługi emerytalnej. Zdaniem Sądu tymczasem wynika, że skoro taka możliwość została przewidziana, to organ miał prawo zwolnić skarżącego gdy ten spełnił wskazane przesłanki. Sąd I instancji pominął całkowicie, że istota uznania administracyjnego nie polega na całkowitej dowolności, lecz zachodzi konieczność - w oparciu w szczególności o art. 7 Kpa uwzględnienia interesu społecznego i słusznego interesu obywatela /a więc i skarżącego/ i okoliczności faktycznych sprawy.
Zdaniem pełnomocnika skarżącego, Wojewódzki Sąd Administracyjny błędnie zinterpretował również przepis art. 229 par. 4 Kp pomijając w procesie tym treść par. 1 ust. 1 pkt 1 i par. 2 ust. 1 i 5 rozporządzenia Ministra Zdrowia i Opieki Społecznej z dnia 30 maja 1996 r. w sprawie przeprowadzania badań lekarskich pracowników, zakresu profilaktycznej opieki zdrowotnej nad pracownikami oraz orzeczeń lekarskich wydawanych do celów przewidzianych w Kodeksie Pracy. Zgodnie z wymienionym par. 2 ust. 1 rozporządzenia zakres i częstotliwość badań profilaktycznych określają wskazówki metodyczne w sprawie przeprowadzania badań profilaktycznych pracowników, zwane dalej "wskazówkami metodycznymi", stanowiące załącznik nr 1 do rozporządzenia. W załączniku tym brak jest natomiast różnic między zakresem i charakterem badań okresowych i kontrolnych, w rzeczy samej są to te same badania. Zgodnie natomiast z par. 2 ust. 5 badanie profilaktyczne - a więc zarówno okresowe jak i kontrolne kończy się orzeczeniem lekarskim stwierdzającym: 1. brak przeciwwskazań zdrowotnych do pracy na określonym stanowisku pracy lub 2. przeciwwskazania zdrowotne do pracy na określonym stanowisku pracy. Samo zaś zaświadczenie w oparciu o par. 3 ust. 4 pkt 1 i załącznik nr 2 do rozporządzenia ma taką samą treść zarówno w przypadku badań okresowych i kontrolnych i stwierdza się w nim jedynie, iż pracownik jest: 1. wobec braku przeciwwskazań zdrowotnych - zdolny do podjęcia pracy na ww. stanowisku, 2. wobec przeciwwskazań zdrowotnych - niezdolny do podjęcia pracy na ww. stanowisku, 3. wobec przeciwwskazań zdrowotnych utracił zdolność wykonywania pracy z dniem..
Z powyższego wynika więc, iż skarżący w dniu 30 października 2002 r. przeszedł wymagane badania i został w sposób prawidłowy uznany za zdolnego do pracy, skoro badanie kontrolne i okresowe w oparciu o wymienione rozporządzenie obejmuje taki sam zakres i ma taki sam charakter, potwierdza także tą samą obiektywną cechę - mianowicie zdolność do wykonywania pracy na danym stanowisku. Okoliczność ta została pominięta przez Sąd, który pobieżnie stwierdził jedynie, że skarżący nie przeszedł wymaganych badań co było nieprawdą.
Odnośnie do stwierdzenia Sądu, iż skarżący w dniu 30 października 2002 r. był równocześnie zdolny i niezdolny do pełnienia służby - Sąd pominął i w żaden sposób nie ustosunkował się do wyjaśnień skarżącego złożonych także na rozprawie w dniu 1 lipca 2004 r., który podał, iż rzeczywiście w dniu 30 października 2002 r. w godzinach rannych poddał się badaniom profilaktycznym z zakresu medycyny pracy, a dopiero po zakończeniu pracy, w godzinach południowo - wieczornych, poczuł się ponownie źle i udał do lekarza, który wystawił dopiero wtedy stosowne zwolnienia. Między zdarzeniami tymi nie ma więc żadnej sprzeczności jak błędnie przyjął Sąd.
Wojewódzki Sąd Administracyjny dopuścił się również naruszenia par. 21 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji w sprawie szczegółowych praw i obowiązków oraz przebiegu służby policjantów poprzez przyjęcie, iż rozwiązanie stosunku służbowego może nastąpić również w innej dacie niż wskazana w "poinformowaniu". Skarżący w całej rozciągłości podtrzymuje dotychczasowe twierdzenia, iż instytucja poinformowania o zwolnieniu ze służby jest oświadczeniem woli o określonej treści i może wywoływać skutki tylko w nim przewidziane. Skoro skutek w nim zawarty nie wystąpił w podanym terminie, ważność tego oświadczenia wygasła. Nadmienić również należy, iż Sąd także w żaden sposób nie ustosunkował się do zarzutu przeprowadzenia omawianego "poinformowania" w okresie ochronnym, gdy skarżący przebywał na zwolnieniu lekarskim.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Stosownie do postanowień art. 183 par. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. nr 153 poz. 1270/ Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod uwagę nieważność postępowania, której przesłanki zostały określone w par. 2 art. 183. Żadna z przesłanej nieważności postępowania wymienionych w cyt. art. 183 par. 2 omawianej ustawy nie zachodzi w niniejszej sprawie. Zatem sprawa ta mogła być przez Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznana tylko w granicach zakreślonych skargą kasacyjną. Granice skargi kasacyjnej wyznaczają między innymi wymienione w art. 176 powołanej ustawy podstawy kasacyjne, które zgodnie z art. 174 ustawy mogą stanowić: 1/ naruszenie prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie, 2/ naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W podstawach kasacji wnoszący skargę kasacyjną musi wskazać wyraźnie konkretną normę prawa materialnego lub procesowego, której naruszenie zarzuca zaskarżonemu orzeczeniu.
W niniejszej sprawie wnoszący skargę kasacyjną Jacek K. w podstawie kasacyjnej zarzucił w pierwszym rzędzie rażące naruszenie przez Sąd przepisów postępowania poprzez zaniechanie rozpoznania wszystkich zarzutów skargi oraz brak merytorycznego wypowiedzenia się Sądu z jakiej przyczyny zarzuty te nie zostały rozpoznane, a także dokonanie ustaleń faktycznych bez wskazania w oparciu o jakie dowody - ustalenia te zostały poczynione, nie podając przy tym o jakie przepisy prawa procesowego chodzi. Tak sformułowana podstawa skargi kasacyjnej mogłaby sugerować, że skarżący domagał się od Naczelnego Sądu Administracyjnego kontroli zaskarżonego wyroku w odniesieniu do bliżej nie sprecyzowanych przepisów prawa procesowego, które ewentualnie mogłyby mieć w sprawie zastosowanie. Otóż pogląd taki byłby nieuzasadniony ponieważ jak zaznaczono w podstawie kasacji zarzut naruszenia prawa musi być postawiony w odniesieniu do konkretnej normy prawnej. W tym przypadku w podstawie kasacyjnej winien być wskazany przepis lub przepisy prawa procesowego, a to ustawy z 30.08.2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ponieważ to przepisy tej ustawy stosował Sąd dokonując kontroli zaskarżonej decyzji. Z uwagi na to, że w tym przypadku podstawa kasacyjna odnosząca się do naruszenia przepisów prawa procesowego w istocie nie wskazuje normy prawnej z tego zakresu, którą zaskarżony wyrok miał naruszyć, Naczelny Sąd Administracyjny mógł odnieść się tylko do tych zarzutów z tego zakresu, które zostały w miarę skonkretyzowane w uzasadnieniu skargi kasacyjnej. W tym przedmiocie zarzut dotyczył naruszenia przez Sąd I-ej instancji art. 141 par. 4 ustawy z 30.08.2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Zarzut ten uznać należy za chybiony. Konfrontacja zarzutów skargi sądowoadministracyjnej z uzasadnieniem zaskarżonego wyroku wskazuje, że Sąd odniósł się do wszystkich podstawowych dla oceny legalności zaskarżonej decyzji kwestii i przedstawił to w uzasadnieniu.
Druga z podstaw kasacyjnych skargi kasacyjnej Jacka K. dotyczyła naruszenia prawa materialnego poprzez niewłaściwą wykładnię i zastosowanie art. 41 ust. 2 pkt 4 ustawy o Policji oraz par. 21 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z 2 września 2002 r. w sprawie szczegółowych praw i obowiązków oraz przebiegu służby policjantów /Dz.U. nr 151 poz. 1261/. Te zarzuty również uznać należy za niezasadne.
Art. 41 ust. 2 pkt 4 ustawy z 6 kwietnia 1990 r. o Policji /Dz.U. 2002 nr 7 poz. 58 ze zm./ stanowi, że policjanta można zwolnić ze służby w przypadku nabycia prawa do emerytury z tytułu osiągnięcia 30 lat wysługi emerytalnej.
Wnioskowany przepis jest normą prawa zezwalającego organowi administracyjnemu podejmować decyzję w ramach uznania administracyjnego, stwarza on bowiem organom Policji możliwość zwolnienia policjanta ze służby w okolicznościach nim określonych. W doktrynie jak i orzecznictwie sądowoadministracyjnym utrwalił się pogląd, że jeżeli decyzja jest wydawana w granicach uznania administracyjnego, to stosownie do treści art. 7 Kpa istnieje domniemanie, że uznanie to będzie wykorzystane dla ochrony słusznego interesu obywatela zawsze wtedy, gdy nie narusza to interesu społecznego. W tej sprawie Komendant Główny Policji skorzystał z możliwości stworzonej ww. art. 41 ust. 2 pkt 4 ustawy o Policji w stosunku do skarżącego, który spełniał przesłanki określone powołanym przepisem, uzasadniając zwolnienie go ze służby w Policji koniecznością zapewnienia ciągłości prawidłowej pracy Sekcji III, której kierownikiem był Jacek K., a który z powodu długotrwałej choroby nie mógł pełnić swych obowiązków. W tej sytuacji uznać trzeba, że granice uznania administracyjnego nie zostały przekroczone przez organy Policji. Interes społeczny bowiem, którym było zapewnienie prawidłowego funkcjonowania określonej jednostki organizacyjnej Policji przeważył w tym wypadku nad interesem indywidualnym skarżącego, który nawet gdyby go uznać za słuszny, nie mógł być uwzględniony.
Wojewódzki Sąd Administracyjny właściwie też zinterpretował, że - wbrew twierdzeniom skargi - zwolnienie Jacka K. ze służby na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 4 ustawy o Policji nie nastąpiło w okresie ochronnym o jakim stanowi art. 43 ust. 1 tej ustawy.
Pojawienie się skarżącego w pracy w dniach 29 i 30.10.2002 r. nie oznacza jeszcze, że był on zdolny po kilkumiesięcznej chorobie do pełnienia służby.
Przedstawione przez niego zaświadczenie lekarskie z 30.10.2002 r. wystawione przez lekarza ZOZ MSWiA Poradni Medycyny Pracy w P. o zdolności do służby, nie może być uznane za miarodajne w tym względzie, ponieważ pozostaje ono w sprzeczności z drugim przedłożonym przez zainteresowanego pracodawcy zaświadczeniem lekarskim wystawionym również tego samego dnia - 30.10.2002 r. - tylko przez lekarza z gabinetu lekarskiego chorób wewnętrznych, z którego wynikało, że już w dniu 30.10.2002 r. Jacek K. był chory skoro lekarz wystawił mu podczas tej wizyty zwolnienie od pracy. Od tego momentu - jak oświadczył Jacek K. na rozprawie przez Naczelnym Sądem Administracyjnym w dniu 6.07.2005 r. - przebywał on na zwolnieniu lekarskim, a jego choroba trwała do początków lipca 2003 r. Zatem Sąd prawidłowo przyjął w okolicznościach tej sprawy, że rozpoczęty przez skarżącego w dniu 28 czerwca 2002 r. okres choroby nie został skutecznie przerwany jego przybyciem do pracy w dniach 29 i 30 października 2002 r. i skończył się w końcu czerwca 2003 r.
Podzielić też należy stanowisko Sądu I-ej instancji odnośnie wykładni par. 21 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z 21.10.2002 r. w sprawie szczegółowych praw i obowiązków oraz przebiegu służby policjantów /Dz.U. 151 poz. 1261/. Przepis ten stanowi, że o zamiarze rozwiązania stosunku służbowego z policjantem, który nabył prawo do emerytury z tytułu osiągnięcia 30 lat wysługi emerytalnej, przełożony właściwy w sprawach osobowych jest obowiązany poinformować policjanta co najmniej 3 miesiące przed przewidywanym terminem zwolnienia ze służby.
Przepis ten ma na celu zapobieżenie zaskoczeniu policjanta przez pracodawcę zwolnieniem go ze służby wskutek nabycia przez niego prawa do emerytury z tytułu osiągnięcia 30 lat wysługi emerytalnej.
Nakłada on na przełożonego obowiązek poinformowania policjanta o zamiarze rozwiązania z nim stosunku służbowego ze wskazaniem przyczyny i uczynienia tego co najmniej 3 miesiące przed przewidywanym terminem zwolnienia ze służby. Przepis wyraźnie stwierdza, że poinformowanie, o którym wyżej mowa ma nastąpić nie przed ustalonym konkretnym terminem zwolnienia policjanta ze służby, a przewidywanym czyli zakładanym terminem, byle nastąpiło ono co najmniej 3 miesiące wcześniej. Jeśli przełożony w zakreślonym tą normą terminie poinformował policjanta o zamiarze zwolnienia go ze służby, to choćby zwolnienie nastąpiło w terminie późniejszym niż pierwotnie zakładano, nie musiał on ponownie informować policjanta o zamiarze zwolnienia go ze służby. W tej sprawie przesłanki określone tym przepisem, zostały spełnione.
Powyższe prowadzi do wniosku, że skarga kasacyjna Jacka K. nie ma usprawiedliwionych podstaw i z tego względu na podstawie art. 184 ustawy z 30.08.2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi należało ją oddalić.