OSK 1689/04

Naczelny Sąd Administracyjny2005-06-17
NSAAdministracyjneWysokansa
drogi publicznepojazdy ponadnormatywnekary pieniężneskarżącyinteres prawnylegitymacja procesowasąd administracyjnyNSAWSA

Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną Zarządu Dróg Wojewódzkich, uznając, że organ ten nie posiada legitymacji do jej wniesienia z uwagi na brak własnego interesu prawnego.

Zarząd Dróg Wojewódzkich złożył skargę na decyzję SKO uchylającą decyzję ZDW w sprawie kary za przejazd pojazdem ponadnormatywnym. WSA odrzucił skargę, stwierdzając brak interesu prawnego skarżącego. NSA utrzymał w mocy postanowienie WSA, podkreślając, że organ administracji wydający decyzję nie może być jednocześnie stroną postępowania sądowego w tej samej sprawie.

Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej Zarządu Dróg Wojewódzkich w L. od postanowienia WSA w Lublinie, które odrzuciło skargę ZDW na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w L. SKO uchyliło decyzję ZDW dotyczącą nałożenia kary pieniężnej za przejazd pojazdem ponadnormatywnym na spółkę jawną. WSA odrzucił skargę ZDW, uznając, że organ ten nie posiada legitymacji procesowej, ponieważ nie ma własnego interesu prawnego w sprawie, a jedynie działa jako nosiciel imperium Państwa. NSA podzielił to stanowisko, wskazując, że organ administracji, który wydał decyzję, nie może być jednocześnie stroną postępowania sądowego kwestionującą własne rozstrzygnięcie. W związku z tym, skarga kasacyjna ZDW została oddalona na podstawie przepisów Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, organ administracji publicznej działający w imieniu państwa nie ma własnego interesu prawnego w indywidualnych sprawach należących do jego kompetencji, rozstrzyganych w drodze decyzji administracyjnych, i nie może być stroną postępowania sądowego kwestionującą własne rozstrzygnięcie.

Uzasadnienie

Sąd administracyjny podkreślił, że organ wydający decyzję występuje jako nosiciel imperium Państwa i nie może jednocześnie posiadać statusu strony postępowania, która kwestionuje wydane rozstrzygnięcie. Dopuszczenie takiej sytuacji nadawałoby organowi dwojakie uprawnienia, co nie jest przewidziane w przepisach prawa.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (5)

Główne

p.p.s.a. art. 50 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Uprawnionym do wniesienia skargi jest ten, kto ma w tym interes prawny.

p.p.s.a. art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

u.d.p. art. 13 § 2a

Ustawa z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych

u.d.p. art. 40a § 1

Ustawa z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych

p.o.m. art. 27

Ustawa Prawo o miarach

Argumenty

Skuteczne argumenty

Organ administracji publicznej, który wydał decyzję, nie posiada własnego interesu prawnego, który legitymowałby go do złożenia skargi na decyzję organu odwoławczego w tej samej sprawie.

Odrzucone argumenty

Zarząd Dróg Wojewódzkich w L. występuje jako organ administracji publicznej, co świadczy o jego legitymacji. Roszczenie pieniężne wynikające z niszczenia drogi i dochodzone na podstawie przepisów o drogach publicznych świadczy o naruszeniu praw lub uprawnień Zarządu Dróg Wojewódzkich.

Godne uwagi sformułowania

organ administracji publicznej który wydał decyzję nie jest i nie może być w tej samej sprawie stroną postępowania administracyjnego organ występuje on bowiem w takiej sytuacji jako nosiciel imperium Państwa nadawałoby temu organowi dwojakie uprawnienia: uprawnienia władcze w zakresie rozstrzygnięcia i uprawnienia strony, która kwestionuje poprzez skargę rozstrzygnięcie wydane w tej samej sprawie

Skład orzekający

Wojciech Chróścielewski

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ugruntowanie zasady braku legitymacji procesowej organu administracji do zaskarżania własnych decyzji lub decyzji organu odwoławczego w tej samej sprawie."

Ograniczenia: Dotyczy sytuacji, gdy organ administracji występuje jako organ wydający decyzję, a nie np. jako strona w postępowaniu cywilnym lub administracyjnym, gdzie jego interes prawny może być odrębny.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnej kwestii procesowej dotyczącej legitymacji organów administracji do działania przed sądami administracyjnymi, co jest istotne dla praktyków prawa administracyjnego.

Czy organ administracji może skarżyć własne decyzje? NSA wyjaśnia granice legitymacji procesowej.

Sektor

transport

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
OSK 1689/04 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2005-06-17
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2004-11-17
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Wojciech Chróścielewski /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6035 Opłaty i kary za przejazd pojazdem nienormatywnym
Hasła tematyczne
Drogi publiczne
Sygn. powiązane
III SA/Lu 394/04 - Postanowienie WSA w Lublinie z 2004-08-30
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
art. 50, art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Wojciech Chróścielewski po rozpoznaniu w dniu 17 czerwca 2005 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Zarządu Dróg Wojewódzkich w L. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 30 sierpnia 2004 r., sygn. akt III SA/Lu 394/04 o odrzuceniu skargi w sprawie ze skargi Zarządu Dróg Wojewódzkich w L. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w L. z dnia 17 maja 2004 r., (...) w przedmiocie uchylenia decyzji w sprawie kary za przejazd pojazdem ponadnormatywnym i umorzenia postępowania postanawia: oddalić skargę kasacyjną.
Uzasadnienie
Zarząd Dróg Wojewódzkich w L. złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w L. z dnia 17 maja 2004 r. (...), którą organ ten uchylił decyzję Zarządu Dróg Wojewódzkich w L. z dnia 5 marca 2004 r. (...) dotyczącą nałożenia na Antoniego L. i Bartłomieja L. prowadzących działalność gospodarczą pod nazwą Usługi Spedycyjne i Transportowe "T." A i B. L. Spółka Jawna kary pieniężnej za przejazd pojazdem ponadnormatywnym po drodze wojewódzkiej i umorzył postępowanie.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w L. wniosło o oddalenie skargi, podnosząc, że skarżący nie ma przymiotu strony, w związku z czym nie jest uprawniony do wniesienia skargi.
Postanowieniem z dnia 30 sierpnia 2004 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie odrzucił skargę Zarządu Dróg Wojewódzkich na wymienioną wyżej decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w L. z dnia 17 maja 2004 r. Sąd stwierdził, iż zaskarżona decyzja nie dotyczy interesu prawnego Zarządu Dróg Wojewódzkich w L. Skarżący nie występuje w sprawie jako organ działający w celu ochrony obiektywnego porządku prawnego lub uprawniony na podstawie innych ustaw do wniesienia skargi w przedmiotowej sprawie. Tym samym skarga jest niedopuszczalna jako złożona przez podmiot nie mający legitymacji do złożenia skargi.
W dniu 30 września 2004 r. na powyższe postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie skargę kasacyjną złożył Zarząd Dróg Wojewódzkich w L., który wniósł o:
1/ uchylenie zaskarżonego orzeczenia w całości
2/ w przypadku gdyby Sąd uznał, że nie doszło do naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a zachodzi jedynie naruszenie prawa materialnego - uchylenie zaskarżonego postanowienia wraz poprzedzającym to orzeczenie decyzją z dnia 2004.05.17 (...) Samorządowego Kolegium Odwoławczego w L.
Jako podstawę skargi kasacyjnej wskazano:
1/ naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy tj. art. 50 par. 1, art. 32 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz art. 510 Kpc.
2/ nie wyjaśnieniu okoliczności faktycznych istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy, polegających na nie wyjaśnieniu kto jest stroną niniejszego postępowania
3/ naruszenie prawa materialnego tj. art. 13 ust. 2a i art. 40a ust. 1 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych, art. 27 ustawy Prawo o miarach z dnia 21 grudnia 2001 r.
4/ błędnej interpretacji przepisu art. 8 ustawy Prawo o miarach
5/ przekroczenie uprawnień poprzez ustalenie, że przepis art. 13 ust. 2a i art. 13 ust. 2b ustawy o drogach publicznych jest przepisem "niewykonalnym-martwym"
6/ brak podstaw do umorzenia postępowania
Dla wnoszącego skargę kasacyjną niezrozumiałe jest stanowisko Sądu mając na uwadze fakt, że Zarząd Dróg Wojewódzkich w L. w niniejszej sprawie występuje jako organ administracji publicznej o czym świadczy wydana decyzji w I instancji. Natomiast o naruszeniu konkretnych praw lub uprawnień przysługujących Zarządowi Dróg Wojewódzkich w L. świadczy roszczenie pieniężne wynikające z zaistniałego zdarzenia niszczenia drogi i dochodzone w ramach przepisu art. 40a ust. 1 ustawy z dnia 21 marca 1985 o drogach publicznych na mocy którego opłaty pochodzące ze źródeł o których mowa w art. 13 ust. 2 pkt 2-5 i kary pieniężne określone w art. 13 ust. 2a cyt. ustawy stanowią dochody środka specjalnego zarządów dróg przeznaczonych na utrzymanie dróg.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
W sprawie niniejszej należy podzielić stanowisko Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie wyrażone w zaskarżonym postanowieniu, iż Zarząd Dróg Wojewódzkich w L. nie ma własnego interesu prawnego, który legitymowałby go do złożenia skargi na przedmiotową decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego w L. Prawidłowo zatem Sąd I instancji postanowił odrzucić skargę, albowiem zgodnie z art. 50 par. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. nr 153 poz. 1270 ze zm./ uprawnionym do wniesienia skargi jest ten kto ma w tym interes prawny. Co do zasady organ administracji publicznej działający w imieniu państwa nie ma własnego interesu prawnego w indywidualnych sprawach należących do jego kompetencji rozstrzyganych w drodze decyzji administracyjnych, występuje on bowiem w takiej sytuacji jako nosiciel imperium Państwa.
W literaturze prawniczej i w orzecznictwie sądowoadministracyjnym od dawna już uznaje się, iż organ administracji publicznej który wydał w sprawie decyzję nie jest i nie może być w tej samej sprawie stroną postępowania administracyjnego. Dopuszczenie możliwości wniesienia skargi przez organ administracji publicznej, który wydał w sprawie rozstrzygnięcie, nadawałoby temu organowi dwojakie uprawnienia: uprawnienia władcze w zakresie rozstrzygnięcia i uprawnienia strony, która kwestionuje poprzez skargę rozstrzygnięcie wydane w tej samej sprawie. Takich uprawnień organu nie przewidują przepisy o postępowaniu sądowoadministracyjnym zawarte w ustawie Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Odnosi się to także do organu I instancji, w tym przypadku Zarządu Dróg Wojewódzkich w L., któremu żaden przepis nie przyznaje uprawnienia do przekształcenia się w określonej fazie postępowania z organu podejmującego władcze rozstrzygnięcia w podmiot kwestionujący także rozstrzygnięcia w drodze skargi.
W takiej sytuacji postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 30 sierpnia 2004 r. o odrzuceniu skargi złożonej przez Zarząd Dróg Wojewódzkich w L. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w L. należy uznać za prawidłowe.
Z tego względu na podstawie art. 182 i 184 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. nr 153 poz. 1270 ze zm./, skargę kasacyjną Zarządu Dróg Wojewódzkich w L. należało oddalić.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI