OSK 1600/04
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa rozpatrywana przez NSA dotyczyła skargi kasacyjnej H. Z. od wyroku WSA w Białymstoku, który uchylił decyzję Wojewody Podlaskiego o uchyleniu czynności materialno-technicznej zameldowania J. K. i jej syna. Organy administracji uznały, że zameldowanie nastąpiło w budynku, który nie był legalnie wybudowany ani przeznaczony do stałego pobytu ludzi, co stanowiło naruszenie prawa. WSA uznał, że organ ewidencji ludności nie powinien oceniać zgodności budynku z przepisami prawa budowlanego, a jedynie rejestrować dane. NSA, rozpoznając skargę kasacyjną, potwierdził, że organ gminy nie jest uprawniony do oceny, czy obiekt nadaje się na miejsce pobytu ludzi w rozumieniu przepisów prawa budowlanego, a jedynie do rejestracji danych lub rozstrzygania w drodze decyzji, gdy dane budzą wątpliwości, na podstawie przepisów ustawy o ewidencji ludności. NSA uznał również, że ocena dowodów przez WSA była prawidłowa, a skarga kasacyjna nie zawierała usprawiedliwionych podstaw.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja zakresu kompetencji organów ewidencji ludności w kontekście oceny stanu technicznego budynków oraz zasady swobodnej oceny dowodów w postępowaniu administracyjnym.
Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z ewidencją ludności i stanem technicznym budynków, które niekoniecznie musiały być legalnie wybudowane lub przystosowane do zamieszkania w momencie zameldowania.
Zagadnienia prawne (3)
Czy organ gminy prowadzący ewidencję ludności jest uprawniony do oceny, czy obiekt budowlany, w którym następuje zameldowanie, nadaje się na miejsce pobytu ludzi w rozumieniu przepisów prawa budowlanego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, organ gminy nie jest uprawniony do dokonywania takiej oceny. Jego rolą jest rejestracja danych lub rozstrzyganie w drodze decyzji, gdy dane budzą wątpliwości, na podstawie przepisów ustawy o ewidencji ludności.
Uzasadnienie
Ustawa o ewidencji ludności nakłada na organ obowiązek rejestracji danych lub rozstrzygania w drodze decyzji w przypadku wątpliwości. Nie przewiduje uprawnienia do oceny zgodności obiektu z przepisami prawa budowlanego.
Czy wadliwa ocena materiału dowodowego przez organ administracji, polegająca na pominięciu istotnych dowodów i dowolnym ustaleniu stanu faktycznego, może stanowić podstawę do uchylenia decyzji?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, wadliwa ocena materiału dowodowego i naruszenie przepisów postępowania, które mogą wpłynąć na treść decyzji, stanowią podstawę do uchylenia zaskarżonej decyzji.
Uzasadnienie
Organy administracji oparły się na subiektywnych zeznaniach świadków, pomijając obiektywne dowody z dokumentów (zameldowanie syna, posiadanie kluczy, płacenie podatku, licznik energii, oględziny, informacja policji), co stanowiło dowolną ocenę materiału dowodowego i naruszenie art. 80 kpa.
Czy brak udokumentowania uprawnień do korzystania z lokalu w dacie zameldowania może być podstawą do uchylenia czynności zameldowania, zwłaszcza gdy stan prawny nieruchomości nie był uregulowany?
Odpowiedź sądu
Wątpliwe jest, czy brak możliwości stwierdzenia uprawnień w dacie zameldowania może być podstawą do uchylenia czynności, szczególnie gdy stan prawny nieruchomości nie był uregulowany, a posiadacz samoistny mógł wyrazić zgodę na zameldowanie.
Uzasadnienie
W przypadku nieuregulowanego stanu prawnego nieruchomości i domniemania zgodności posiadania z prawem, zgoda posiadacza samoistnego mogła być wystarczająca do zameldowania. Ponadto, wymóg udokumentowania uprawnień może być niekonstytucyjny.
Przepisy (9)
Główne
u.e.l. art. 47 § ust. 2
Ustawa z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych
Organ gminy nie jest uprawniony do oceny, czy obiekt budowlany nadaje się na miejsce pobytu ludzi w rozumieniu przepisów prawa budowlanego i uzależniania od tej oceny możliwości zameldowania.
Pomocnicze
p.p.s.a. art. 183 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
NSA rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc pod rozwagę z urzędu tylko nieważność postępowania.
p.p.s.a. art. 145 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa do uchylenia zaskarżonej decyzji przez WSA.
p.p.s.a. art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa do oddalenia skargi kasacyjnej.
u.e.l. art. 9 § ust. 2
Ustawa z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych
Warunek zameldowania: posiadanie uprawnień do pobytu w lokalu i pobyt pod oznaczonym adresem.
u.e.l. art. 47 § ust. 1
Ustawa z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych
Obowiązek organu gminy dokonania zameldowania lub wymeldowania na podstawie zgłoszenia.
k.p.a. art. 80
Kodeks postępowania administracyjnego
Obowiązek organu wszechstronnego rozważenia zebranego materiału dowodowego.
k.c. art. 336
Kodeks cywilny
Definicja posiadacza samoistnego.
k.c. art. 341
Kodeks cywilny
Domniemanie zgodności posiadania z prawem.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Organ ewidencji ludności nie jest uprawniony do oceny zgodności budynku z przepisami prawa budowlanego. • WSA prawidłowo ocenił materiał dowodowy, uwzględniając dowody z dokumentów, które podważyły zeznania świadków. • Naruszenie art. 80 kpa przez organy administracji poprzez dowolną ocenę materiału dowodowego.
Odrzucone argumenty
Budynek nie spełnia wymogów technicznych dla pomieszczeń mieszkalnych, co powinno uniemożliwić zameldowanie. • J. K. nie zamieszkiwała i nie zamieszkuje w spornym lokalu, a mieszka u rodziców. • J. K. nie wykazała uprawnień do korzystania z lokalu w dacie zameldowania.
Godne uwagi sformułowania
nie jest rzeczą organu właściwego w sprawach ewidencji ludności dokonywanie oceny, czy określony obiekt budowlany nadaje się na miejsce pobytu ludzi w rozumieniu przepisów prawa budowlanego i prawa zagospodarowania przestrzennego i uzależnianie od tej oceny możliwości zameldowania • przyjęcie poglądu, iż w budynku tym nie mogli być meldowani ludzie musiałoby prowadzić do wniosku, iż również zameldowanie małż. Ż. było niedopuszczalne • Przyjęcie więc, iż skarżąca centralizuje wykonywanie swoich czynności życia codziennego w domu rodziców jest wynikiem dowolnej, a nie swobodnej oceny materiału dowodowego sprawy.
Skład orzekający
Elżbieta Stebnicka
przewodniczący
Janina Antosiewicz
sprawozdawca
Leszek Włoskiewicz
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja zakresu kompetencji organów ewidencji ludności w kontekście oceny stanu technicznego budynków oraz zasady swobodnej oceny dowodów w postępowaniu administracyjnym."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z ewidencją ludności i stanem technicznym budynków, które niekoniecznie musiały być legalnie wybudowane lub przystosowane do zamieszkania w momencie zameldowania.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje konflikt między formalnymi wymogami administracyjnymi a rzeczywistym stanem faktycznym i potrzebami obywateli, a także podkreśla znaczenie prawidłowej oceny dowodów przez sądy administracyjne.
“Czy meldunek w "prymitywnym" budynku jest możliwy? NSA wyjaśnia granice kompetencji urzędników.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.