OSK 1587/04

Naczelny Sąd Administracyjny2005-01-13
NSAbudowlaneŚredniansa
prawo budowlanepozwolenie na użytkowaniesamowola budowlananadzór budowlanypostępowanie administracyjnewentylacjakonstrukcje budowlanekontrola sądowa

Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną dotyczącą pozwolenia na użytkowanie otworu przejściowego do łazienki, podkreślając konieczność spełnienia wymogów technicznych i prawnych.

Sprawa dotyczyła odmowy wydania pozwolenia na użytkowanie otworu przejściowego do łazienki, wykonanego bez wymaganego pozwolenia na budowę. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę, a Naczelny Sąd Administracyjny utrzymał ten wyrok w mocy. Kluczowe było stwierdzenie, że inwestorzy nie wykonali wszystkich nałożonych obowiązków, w tym zapewnienia prawidłowej wentylacji, co uniemożliwiło wydanie pozwolenia na użytkowanie.

Sprawa rozpatrywana przez Naczelny Sąd Administracyjny dotyczyła skargi kasacyjnej od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy, który oddalił skargę na decyzję odmawiającą wydania pozwolenia na użytkowanie otworu przejściowego do łazienki. Inwestorzy wykonali ten otwór bez wymaganego pozwolenia na budowę, a następnie zostali zobowiązani do wykonania określonych czynności w celu doprowadzenia go do stanu zgodnego z prawem. Mimo złożenia wniosku o pozwolenie na użytkowanie, nie wykonali oni w pełni nałożonych obowiązków, w szczególności nie zapewnili prawidłowej wentylacji pomieszczeń po przeróbce. Zarówno Wojewódzki Sąd Administracyjny, jak i Naczelny Sąd Administracyjny uznały, że obiekt nie nadawał się do użytkowania ze względów technicznych i prawnych, a zatem odmowa wydania pozwolenia była zasadna. NSA odrzucił zarzuty skargi kasacyjnej, wskazując m.in. na brak zastosowania przepisów KPA w postępowaniu przed WSA po wejściu w życie nowej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Nie, wprowadzenie pełnej regulacji postępowania przed sądami administracyjnymi ustawą z dnia 30 sierpnia 2002 r. powoduje, że w postępowaniu przed WSA nie stosuje się przepisów KPA.

Uzasadnienie

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi z 2002 r. stanowi pełną regulację postępowania sądowo-administracyjnego, zastępując wcześniejsze odesłania do KPA.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odrzucono_skargę

Przepisy (22)

Główne

p.p.s.a. art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

pr. bud. art. 55 § ust. 1 pkt 3

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

pr. bud. art. 57

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

Pomocnicze

pr. bud. art. 51 § ust. 1 pkt 2

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

pr. bud. art. 59 § ust. 1

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

pr. bud. art. 58

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

k.p.a. art. 104

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 138 § § 1 pkt 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 28

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 77 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 8

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 9

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 11

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 107 § § 3

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 15

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 127 § § 2

Kodeks postępowania administracyjnego

Dz.U. Nr 80 z 2003 r. poz. 718 art. 7 § ust. 1

Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o zmianie ustawy – Prawo budowlane oraz zmianie niektórych ustaw

Dz.U. Nr 80 z 2003 r. poz. 718 art. 1 § pkt 61

Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o zmianie ustawy – Prawo budowlane oraz zmianie niektórych ustaw

Konstytucja RP art. 2

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Konstytucja RP art. 7

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Konstytucja RP art. 32

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Konstytucja RP art. 87

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Argumenty

Skuteczne argumenty

Niespełnienie przez inwestorów wymogów technicznych i prawnych dotyczących pozwolenia na użytkowanie otworu przejściowego do łazienki, w tym brak zapewnienia prawidłowej wentylacji. Niewykonaie przez inwestorów wszystkich obowiązków nałożonych decyzją Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Nowa ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi wyłącza stosowanie przepisów KPA w postępowaniu przed WSA.

Odrzucone argumenty

Zarzuty naruszenia przepisów Konstytucji RP (art. 2, 7, 32, 87) i KPA (art. 7, 77, 8, 9, 11, 107, 233) przez WSA. Naruszenie art. 57 Prawa budowlanego poprzez odmowę wydania pozwolenia na użytkowanie mimo spełnienia przesłanek.

Godne uwagi sformułowania

obiekt powinien być w takim stanie, by mógł zostać przeprowadzony jego odbiór i by można było przekazać go do normalnej eksploatacji i użytkowania nie można postawić zarzutu kasacyjnego wywiedzionego z przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego zarzut naruszenia Konstytucji RP można wskazywać w zarzutach skargi kasacyjnej, jeżeli zostały one naruszone w postępowaniu przed wojewódzkim sądem administracyjnym

Skład orzekający

Andrzej Jurkiewicz

sprawozdawca

Barbara Adamiak

przewodniczący

Zbigniew Rausz

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów Prawa budowlanego dotyczących pozwolenia na użytkowanie, w szczególności w kontekście samowoli budowlanej i wymogów technicznych. Zastosowanie ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji samowoli budowlanej i braku zgody spółdzielni mieszkaniowej. Interpretacja przepisów proceduralnych po nowelizacji.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje konsekwencje samowoli budowlanej i znaczenie spełnienia wymogów technicznych dla uzyskania pozwolenia na użytkowanie. Pokazuje również ewolucję prawa procesowego w sprawach administracyjnych.

Samowola budowlana i jej konsekwencje: kiedy nie dostaniesz pozwolenia na użytkowanie?

Sektor

budownictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
OSK 1587/04 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2005-01-13
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2004-10-27
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Andrzej Jurkiewicz /sprawozdawca/
Barbara Adamiak /przewodniczący/
Zbigniew Rausz
Symbol z opisem
6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne
Administracyjne postępowanie
Budowlane prawo
Sygn. powiązane
SA/Bd 2968/03 - Wyrok WSA w Bydgoszczy z 2004-03-18
Skarżony organ
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Tezy
1. Wprowadzenie z dniem 1 stycznia 2004 r. pełnej regulacji postępowania przed sądami administracyjnymi ustawą z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. nr 153 poz. 1270 ze zm./ powoduje, że w postępowaniu przed wojewódzkim sądem administracyjnym nie stosuje przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego, a zatem nie można postawić zarzutu kasacyjnego wywiedzionego z przepisów tego Kodeksu.
2. Zarzut naruszenia Konstytucji RP można wskazywać w zarzutach skargi kasacyjnej, jeżeli zostały one naruszone w postępowaniu przed wojewódzkim sądem administracyjnym.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Barbara Adamiak, Sędziowie NSA Andrzej Jurkiewicz (spr), Zbigniew Rausz, Protokolant Maria Połowniak, po rozpoznaniu w 13 stycznia 2005 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej K. i T. Ł. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z dnia 18 marca 2004 r. sygn. akt SA/Bd 2968/03 w sprawie ze skargi K. i T. Ł. na decyzję Kujawsko-Pomorskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Bydgoszczy z dnia 10 września 2003 r. Nr [...] w przedmiocie odmowy udzielenia pozwolenia na użytkowanie obiektu oddala skargę kasacyjną
Uzasadnienie
OSK 1587/04
UZASADNIENIE
Wyrokiem z dnia 18 marca 2004 r. sygn. akt SA/Bd 1968/03 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy oddalił skargę K. i T. Ł. na decyzję Kujawsko-Pomorskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Bydgoszczy z dnia 11 września 2003 r. nr [...] w przedmiocie pozwolenia na użytkowanie.
Orzeczenie to wydano w następującym stanie faktycznym: decyzją z dnia 23 czerwca 2003 r. nr [...] Starosta Aleksandrowski na podstawie art. 80 ust. 1 pkt 1 w związku z art. 55 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (Dz.U. z 2000 r. N 106, poz. 1126 ze zm.) oraz art. 104 kpa odmówił K. i T. Ł.wydania pozwolenia na użytkowanie otworu przejściowego do łazienki, położonego w ścianie kominowej w lokalu mieszkalnym oznaczonym nr 10 przy ul. [...] w Nieszawie.
W uzasadnieniu powyższej decyzji podniesiono, iż w związku ze złożonym wnioskiem przez K. i T. Ł. o wydanie pozwolenia na użytkowanie, decyzją Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Aleksandrowie Kujawskim z dnia 29 listopada 2002 r. nr [...] nałożony został na nich obowiązek wykonania określonych czynności w celu doprowadzenia wykonanego bez wymaganego pozwolenia na budowę przedmiotowego otworu do łazienki w ścianie kominowej – do stanu zgodnego z prawem i uzyskania pozwolenia na użytkowanie. Z opracowania przedłożonego przez wnioskodawców wynikało, że wykonany otwór przejściowy nie zagraża bezpieczeństwu konstrukcji i bezpieczeństwu użytkowania, sprawność techniczna przewodów wentylacyjnych komina z pomieszczeń mieszkalnych jest zapewniona, a przerwane kanały wentylacyjne pomieszczeń z poziomu piwnic należy wyprowadzić do wskazanych w rysunku przewodów, aby zapewnić prawidłową wentylację tych pomieszczeń.
Zarząd Spółdzielni Mieszkaniowej "Nowe Miasto" w Nieszawie nie wyraził zgody na przedmiotową przebudowę oraz negatywnie ustosunkował się do przedstawionej "oceny stanu technicznego komina" w tym drożności przewodów wentylacyjnych.
Wnioskodawcy nie wykonali obowiązku wynikającego z decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Aleksandrowie Kujawskim z dnia 29 listopada 2002 r., a nadto odstąpili od uzyskania zgody właściciela budynku tj. Zarządu Spółdzielni Mieszkaniowej na użytkowanie w/w otworu, a tym samym zgody na przeprowadzenie niezbędnych robót do legalizacji tego otworu.
Pismem z dnia 28 marca 2003 r. zawiadomiono strony o wszczęciu postępowania administracyjnego w sprawie wydania pozwolenia na użytkowanie.
W odwołaniu skierowanym do Wojewody Kujawsko-Pomorskiego, odwołujący podnieśli naruszenie w zaskarżonej decyzji przepisu art. 57 Prawa budowlanego wobec spełnienia wszystkich nałożonych na nich obowiązków.
Kujawsko-Pomorski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Bydgoszczy, decyzją z dnia 10 września 2003 r. nr [...] na podstawie art. 104 w zw. z art. 138 § 1 pkt 1 kpa oraz art. 81 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 83 ust. 2 Prawa budowlanego, utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję podnosząc, że roboty budowlane polegające na powiększeniu łazienki poprzez likwidację pomieszczenia na garderobę i przekucie w ścianie kominowej otworu przejściowego z pomieszczenia w.c. do łazienki, zostały wykonane z naruszeniem art. 28 Prawa budowlanego. Ponadto z załączonego wyciągu Regulaminu użytkowania lokali i porządku domowego Spółdzielni Mieszkaniowej "Nowe Miasto" w Nieszawie w § 14 wynika zastrzeżenie, że wszelkie przeróbki w lokalach mogą być dokonywane jedynie za pisemną zgodą Zarządu Spółdzielni.
Wyjaśniono również, iż zgodnie z art. 1 pkt 61 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o zmianie ustawy prawo budowlane oraz zmianie niektórych ustaw (Dz.U. Nr 80 z 2003 r. poz. 718) uległ zmianie art. 83 ust. 1, zgodnie z którym zadania z zakresu udzielania pozwoleń na użytkowanie obiektów budowlanych przekazano do właściwości organów nadzoru budowlanego, w związku z czym Wojewoda Kujawsko-Pomorski pismem z dnia 19 sierpnia 2003 r. przesłał do Kujawsko-Pomorskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Bydgoszczy jako organu drugiej instancji, odwołanie K. i T. Ł..
Na powyższą decyzję skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego wnieśli K. i T. Ł. zarzucając, iż Starostwo Powiatowe w Aleksandrowie Kujawskim wzywając do załączenia zgody Spółdzielni na wykonywane roboty naruszyło art. 57 Prawa budowlanego, a nadto w decyzji organu II instancji pominięto opracowaną opinię techniczną dotyczącą wprowadzonych zmian.
W wyroku oddalającym skargę Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy zauważył, iż bezsporne jest w sprawie, że inwestorzy K. i T. Ł. realizując swe zamierzenia inwestycyjne polegające na wykuciu otworu przejściowego do łazienki w ścianie kominowej w lokalu mieszkalnym, decyzją Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Aleksandrowie Kujawskim z dnia 29 listopada 2002 r. po przeprowadzeniu oględzin mieszkania, zobowiązani zostali do wykonania szeregu czynności w celu doprowadzenia wykonywanego bez wymaganego pozwolenia na budowę otworu do łazienki w ścianie kominowej - do stanu zgodnego z prawem i uzyskania pozwolenia na użytkowanie.
W ocenie Sądu, obiekt powinien być w takim stanie, by mógł zostać przeprowadzony jego odbiór i by można było przekazać go do normalnej eksploatacji i użytkowania, niezależnie od braku wyrażenia zgody na dokonaną przebudowę ze strony Spółdzielni Mieszkaniowej "Nowe Miasto" w Nieszawie.
W myśl art. 55 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz.U. Nr 106 z 2000 r. poz. 1126 ze zm.) wymogiem jest uzyskanie pozwolenia na użytkowanie obiektu budowlanego, jeżeli właściwy organ wydał na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 lub art. 71 ust. 3, decyzję nakazującą dokonanie określonych czynności, zmian lub przeróbek.
Zaznaczono, że ustawowy wymóg uzyskania pozwolenia na użytkowanie obiektu budowlanego jest zasadniczo związany wyłącznie z sytuacją, gdy została wydana decyzja nakładająca na właściciela lub zarządcę obowiązek wykonania określonych czynności w celu doprowadzenia wykonywanych robót do stanu zgodnego z prawem.
Nie można przystąpić do użytkowania bez dopełnienia wymagań art. 55 i 57 Prawa budowlanego.
Zatem nie zgodził się Sąd ze stanowiskiem strony skarżącej, że spełnione zostały wszelkie wymogi odnoszące się do obowiązków określonych decyzją Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 29 listopada 2002 r., bowiem "ocena stanu technicznego komina" wskazywała w związku z przerwaniem kanałów wentylacyjnych pomieszczeń z poziomu piwnic na konieczność ich wprowadzenia do przewodów, celem zapewnienia prawidłowej wentylacji tych pomieszczeń, co także ma odniesienie do zastrzeżeń wyrażonych w opinii z dnia 30 kwietnia 2003 r. Tym samym pogląd skarżących uznano za nieuzasadniony w świetle przedstawionych materiałów dowodowych, gdyż z wymaganych opinii wynika, iż zrealizowana przez skarżących inwestycja nie odpowiadała w chwili wydania decyzji będącej przedmiotem skargi, wszystkim wymogom technicznym i nie nadawała się do użytkowania.
W tym stanie rzeczy Sąd skargę oddalił, a uczynił to na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270).
Od powyższego wyroku skargę kasacyjną do Naczelnego Sądu Administracyjnego wnieśli K. i T. Ł.. Skarżący wnieśli o uchylenie w całości zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Bydgoszczy, składając również alternatywny wniosek o uchylenie zaskarżonego wyroku i rozpoznanie przedmiotowej sprawy zgodnie z art. 188 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Skargę oparto na obu podstawach kasacyjnych zawartych w art. 174 cytowanej wyżej ustawy.
Zarzucono naruszenie przepisów postępowania, które miało wpływ na wynik sprawy (art. 174 pkt 2 cyt. ustawy polegające na:
1. Naruszeniu przepisów Konstytucji RP, a mianowicie:
a) art. 2 Konstytucji poprzez naruszenie zasady państwa prawnego wskutek naruszenia prawa obywateli do rzetelnej i sprawiedliwej procedury administracyjnej,
b) art. 7 Konstytucji stanowiącego, iż organy władzy publicznej działają na podstawie i w granicach prawa,
c) art. 32 Konstytucji poprzez naruszenie zasady proporcjonalności w zaskarżonym wyroku,
d) art. 87 Konstytucji oraz art. 15 kpa w związku z art. 17 kpa oraz art. 127 § 2 kpa poprzez naruszenie zasady dwuinstancyjności postępowania.
2. Naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 podpunkt "c" Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi poprzez oddalenie skargi na zaskarżoną decyzję Kujawsko-Pomorskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Bydgoszczy przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy – pomimo naruszenia w postępowaniu administracyjnym przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, a mianowicie:
a) art. 7 kpa in fine poprzez naruszenie zasady uwzględniania przez organy administracji publicznej interesu społecznego i słusznego interesu obywateli oraz innych stron w rozumieniu art. 28 kpa,
b) art. 7 w związku z art. 77 § 1 kpa poprzez błąd w ustaleniach faktycznych skutkujący naruszeniem jednej z elementarnych zasad postępowania administracyjnego, a mianowicie zasady prawdy obiektywnej,
c) art. 8 kpa poprzez naruszenie zasady pogłębiania zaufania obywateli do organów państwa,
d) art. 9 kpa poprzez naruszenie zasady informowania stron o okolicznościach faktycznych i prawnych,
e) art. 11 kpa w związku z art. 107 § 3 kpa poprzez brak wyjaśnienia zasadniczej podstawy faktycznej i prawnej rozstrzygnięcia,
f) art. 233 § 1 kpc w związku z art. 106 § 5 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w ten sposób, że Wojewódzki Sąd Administracyjny nie dokonał wszechstronnego rozważenia całego materiału dowodowego.
Zarzucono ponadto naruszenie prawa materialnego (art. 174 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, poprzez jego błędną wykładnię i mylne zastosowanie polegające na naruszeniu art. 145 pkt 1 podpunkt "a" Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi poprzez oddalenie skargi na zaskarżoną decyzję Kujawsko-Pomorskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Bydgoszczy, pomimo rażącego naruszenia w postępowaniu administracyjnym prawa materialnego, mającym wpływ na rozstrzygnięcie merytoryczne w przedmiotowej sprawie, a w szczególności:
- art. 57 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane poprzez odmowę wydania pozwolenia na użytkowanie mimo spełnienia wszystkich warunkujących jego wydanie – przesłanek.
W przedstawionym obszernym uzasadnieniu skargi kasacyjnej wyjaśniono w szczególności, że z motywów zaskarżonego wyroku wynika, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy przy jego wydawaniu oparł się wyłącznie na materiale dowodowym przedstawionym przez Kujawsko-Pomorskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Bydgoszczy i na jego podstawie oddalił skargę, tym samym naruszona została – jak podniesiono – jedna z podstawowych zasad konstytucyjnych uregulowana w art. 87 Konstytucji RP – zasada dwuinstancyjności postępowania administracyjnego. Dodano też, że konstytucyjna zasada dwuinstancyjności postępowania administracyjnego znajduje realizację w zasadzie ogólnej dwuinstancyjności przyjętej w art. 15 kpa, zaś sprawa administracyjna jest dwukrotnie rozpoznawana i rozstrzygana.
Dla uznania, że zasada dwuinstancyjności została zrealizowana nie wystarczy stwierdzenie, iż w sprawie zapadły dwa rozstrzygnięcia dwóch różnych organów. Konieczne jest, by rozstrzygnięcia te poprzedzone zostały przeprowadzeniem przez każdy z organów, który wydał decyzję postępowania umożliwiającego osiągnięcie celów, dla których jest ono prowadzone.
Celem postępowania odwoławczego nie jest bowiem sama kontrola poprawności rozstrzygnięcia podjętego w pierwszej instancji (nie jest to kasacja) lecz uzupełnienie stanu faktycznego i materiału dowodowego sprawy.
Tym samym wobec powyższych wywodów uznano, że naruszono w tej sprawie prawo do dwukrotnego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy, co jest rażącym naruszeniem prawa i stanowi pogwałcenie art. 15 kpa.
Reasumując obszerne wywody skargi kasacyjnej, w jej uzasadnieniu nadto przywołano liczne orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego, Trybunału Konstytucyjnego, Sądu Najwyższego na poparcie pozostałych zarzutów kasacji stwierdzając, że orzeczenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy obciążone jest szeregiem uchybień polegających na naruszeniu prawa procesowego jak i prawa materialnego.
Spółdzielnia Mieszkaniowa "Nowe Miasto" w Nieszawie w odpowiedzi na skargę kasacyjną wniosła w istocie o jej oddalenie.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje.
Zaskarżony wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy nie narusza prawa. Naczelny Sąd Administracyjny nie podzielił zarzutów skargi kasacyjnej.
W myśl art. 174 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach:
1) naruszenie prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie,
2) naruszenie przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Naczelny Sąd Administracyjny jest związany podstawami skargi kasacyjnej, bowiem według art. 183 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod uwagę jedynie nieważność postępowania.
Związanie Naczelnego Sądu Administracyjnego podstawami skargi kasacyjnej wymaga prawidłowego ich określenia w samej skardze. Oznacza to konieczność powołania konkretnych przepisów prawa, którym zdaniem skarżącego uchybił Sąd, uzasadnienia zarzutu ich naruszenia, a w razie zgłoszenia zarzutu naruszenia prawa procesowego wykazania dodatkowo, że to wytknięte uchybienie miało istotny wpływ na wynik sprawy.
W rozpoznawanej sprawie skarżący zgłosili zarzut naruszenia prawa materialnego przepisu art. 57 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t.j. Dz.U. Nr 106, z 2000 r. poz. 1126 ze zm.) poprzez odmowę wydania pozwolenia na użytkowanie otworu przejściowego do łazienki, położonego w ścianie kominowej w lokalu mieszkalnym nr 10 przy ul. Żabiniec 17a w Nieszawie.
Zgodnie z treścią art. 7 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o zmianie ustawy – Prawo budowlane oraz zmianie niektórych ustaw (Dz.U. Nr 80, poz. 718), który stanowił, że do spraw wszczętych przed dniem wejścia w życie tej ustawy (tj. dnia 11 lipca 2003 r. przypomnienie Sądu), a nie zakończonych decyzją ostateczną, stosuje się przepisy dotychczasowe.
W rozpoznawanej sprawie postępowanie administracyjne niewątpliwie wszczęto przed dniem 11 lipca 2003 r. zatem do przedmiotowego postępowania należało stosować przepisy ustawy z 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane, w brzmieniu przed nowelizacją wprowadzoną w życie właśnie 11 lipca 2003 r.
Z dyspozycji art. 55 ust. 1 pkt 4 ustawy Prawo budowlane wynika, iż pozwolenie na użytkowanie jest wymagane jeżeli właściwy organ wydał decyzję, o której mowa w art. 51 ust. 1 pkt 2. Decyzję oparto o podstawę materialnoprawną wskazaną art. 51 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego wydaną 29 listopada 2000 r. znak PINB-7141/15/02 i Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Aleksandrowie Kujawskim zobowiązał nią K. i T. Ł. do wykonania określonych obowiązków:
a) zinwentaryzowania pod względem budowlanym konstrukcji otworu,
b) przedstawienia oceny technicznej potwierdzającej przydatności komina z otworem do użytkowania,
c) wykonanie oceny stanu technicznego sprawności, w tym wymaganej drożności przewodów.
Skarżący występując o udzielenie pozwolenia na użytkowanie otworu przejściowego do łazienki położonego w ścianie kominowej, jak wynika z lektury akt, nie wykonali w całości nałożonych obowiązków wyżej powołaną decyzją organu nadzoru budowlanego, a to nie dokonali włączenia odciętych przewodów wentylacyjnych od pomieszczeń wspólnych (pralni i magazynu) do innych kanałów wentylacyjnych wskazanych w ocenie technicznej ściany kominowej i nie wykonali oceny technicznej sprawności przewodów wentylacyjnych komina.
Natomiast zauważyć należy, iż stosownie do wymagań art. 59 ust. 1 Prawa budowlanego, właściwy organ wydaje pozwolenie na użytkowanie obiektu po protokólarnym stwierdzeniu na miejscu budowy zgodności wykonania obiektu z warunkami zabudowy i zagospodarowania terenu oraz warunkami pozwolenia na budowę, a także uporządkowania terenu budowy.
W postępowaniu dotyczącym wydania pozwolenia na użytkowanie samowolnie wybudowanego obiektu lub jego części, właściwy organ powinien stwierdzić protokolarnie zgodność wykonania obiektu lub jego części z przepisami, obowiązującymi Polskimi Normami i zasadami wiedzy technicznej oraz uporządkowanie terenu. W sytuacji braku określenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu oraz warunków pozwolenia na budowę – częściowo tego rodzaju ocena powinna być zawarta w dołączonej do wniosku ekspertyzie technicznej, potwierdzającej przydatność obiektu do użytkowania (art. 58).
Jak wynika z utrwalonych poglądów w orzecznictwie sądowo-administracyjnym, ocenie organu budowlanego, właściwego w sprawie udzielenia pozwolenia na użytkowanie obiektu budowlanego lub jego części podlegają wyłącznie kwestie techniczno-budowlane stanowiące o zdatności w tym zakresie wybudowanego lub przebudowanego bądź zmodernizowanego obiektu budowlanego do należytego użytkowania.
Zatem wobec powyższego, należy podzielić stanowisko Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy wyrażone w zaskarżonym wyroku, iż obiekt przeznaczony do użytkowania, powinien być w stanie by mógł zostać przeprowadzony jego odbiór i by można przekazać go do normalnej eksploatacji i użytkowania, niezależnie od braku wyrażenia zgody na dokonaną przebudowę "ze strony Spółdzielni Mieszkaniowej Nowe Miasto w Nieszawie".
Z lektury zaskarżonego wyroku jednoznacznie wynika, że skarżący w chwili wydawania zaskarżonych do Sądu decyzji, nie spełnili wymogów art. 57 ustawy Prawo budowlane, który określa co należy dołączyć do wniosku o udzielenie pozwolenia na użytkowanie. Przy czym w rozpatrywanej sytuacji faktycznej tj. samowolnego wykonania prac budowlanych – przepis ten winien być stosowany odpowiednio, a więc tym samym co już wyżej zauważono, obowiązkiem inwestora w tym zakresie było przedstawienie dowodów (opinii) stwierdzających przydatność spornego obiektu do użytkowania.
Trzeba zgodzić się ze stanowiskiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy zawartym w zaskarżonym wyroku, że nie spełnione zostały przesłanki do udzielenia pozwolenia na użytkowanie przedmiotowego otworu przejściowego do łazienki wykonanego w ścianie kominowej.
W ocenie stanu technicznego komina, jak zauważono w zaskarżonym wyroku, w związku z przerwaniem kanałów wentylacyjnych pomieszczeń z poziomu piwnic – wskazywano na konieczność ich wprowadzenia do przewodów, celem zapewnienia prawidłowej wentylacji tych pomieszczeń, tym samym zachodziła więc konieczność wykonania robót budowlanych polegających na włączeniu odciętych od wentylacji pomieszczeń wspólnych (pralni, magazynu) do innych kanałów wentylacyjnych, czego nie wykonano do chwili wydania decyzji będącej przedmiotem skargi. Dlatego też należy uznać za prawidłowy pogląd Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy, iż inwestycja skarżących w dniu podjęcia decyzji ostatecznej w tej sprawie nie odpowiadała wymogom technicznym i nie nadawała się do użytkowania.
Podkreślić w tym miejscu należy, iż sąd administracyjny dokonuje kontroli legalności decyzji administracyjnych z uwzględnieniem stanu prawnego obowiązującego w dacie wydania decyzji i na podstawie materiału dowodowego zebranego do chwili jej wydania.
Zmiany stanu prawnego powstałe po wydaniu zaskarżonej decyzji oraz ewentualne zgłoszenie przez strony nowych wniosków lub żądań są okolicznościami, które nie mogą mieć wpływu na wynik sądowej kontroli decyzji. Stąd też przedstawienie w chwili wyrokowania opinii kominiarskiej z 24 stycznia 2004 r. z przeprowadzonej kontroli przewodów kominowych – kratek wentylacyjnych w pionie kominowym skarżących i dokonanie inwentaryzacji tych przewodów z wnioskami końcowymi o ich drożności, nie mogło wpłynąć na wynik sądowej kontroli legalności decyzji administracyjnych w tej sprawie, albowiem czynności te wykonane zostały już po wydaniu decyzji ostatecznych w niniejszym postępowaniu. Tym samym wykonane w styczniu 2004 r. czynności potwierdzają jedynie fakt, iż w dniu 10 września 2003 r. kiedy wydano zaskarżoną decyzję, sporny obiekt nie nadawał się do użytkowania.
Co do zaś drugiej grupy zarzutów skargi kasacyjnej naruszenia przepisów postępowania mogących mieć istotny wpływ na wynik sprawy, to zauważyć należy, iż nie zasługują one na uwzględnienie.
Przede wszystkim podnieść należy, że nowe uregulowania obowiązujące od 2004 r. wprowadzone ustawą z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) normują w pełni postępowanie przed sądami administracyjnymi odchodząc całkowicie od rozwiązań przyjętych w uchylonej ustawie z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym (Dz.U. Nr 74, poz. 368 ze zm.).Właśnie w poprzednio obowiązującej ustawie z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym – w art. 59 znajdowało się odesłanie w sprawach nieuregulowanych do przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego, w tym do zasad ogólnych postępowania, na które powołano się w skardze kasacyjnej. Niemniej jednak wprowadzenie pełnej regulacji ustawą z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi powoduje, że Wojewódzki Sąd Administracyjny nie stosuje przepisów kpa, a więc nie można postawić zarzutu kasacyjnego wywiedzionego z przepisów kpa, a tak jednak uczyniono w niniejszej skardze kasacyjnej.
Również zarzut naruszenia przepisów Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej można wskazywać w zarzutach skargi kasacyjnej, tylko o ile zostały naruszone bezpośrednio. Powołane w skardze kasacyjnej K. i T. Ł. przepisy konstytucyjne nie dotyczą naruszenia prawa przez Sąd Administracyjny, a odnoszą się do postępowania administracyjnego, w tym realizacji zasady dwuinstancyjności postępowania administracyjnego przez organ administracji publicznej. Nie jest to zarzut naruszenia przepisu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny.
Podkreślić należy, iż ustalenia dokonane w tej sprawie przez Sąd, wbrew twierdzeniom skargi kasacyjnej są na tyle wystarczające, że mogły stanowić podstawę do podjęcia zaskarżonego wyroku.
Brak było w świetle powyższych wywodów uznać za zasadny zarzut naruszenia art. 106 § 5 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Tym samym mając powyższe na uwadze, na zasadzie art. 184 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) należało orzec jak w sentencji orzeczenia.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI