OSK 1561/04

Naczelny Sąd Administracyjny2005-07-04
NSAbudowlaneWysokansa
prawo budowlanesamowola budowlanarozbiórkalinia energetycznapostępowanie administracyjnekontrola sądowastan prawnydecyzja ostatecznaskarga kasacyjna

Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną dotyczącą nakazu rozbiórki samowolnie przebudowanej linii energetycznej, uznając, że sąd bada legalność decyzji według stanu prawnego z daty jej wydania.

Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej wniesionej przez Zakład Energetyczny S.A. od wyroku WSA w Rzeszowie, który oddalił skargę na decyzję nakazującą rozbiórkę samowolnie przebudowanej linii energetycznej. Skarżący argumentował, że sąd powinien zastosować nową ustawę Prawo budowlane z 2004 roku, która weszła w życie po wydaniu decyzji administracyjnej. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę, stwierdzając, że kontrola sądowa dotyczy legalności decyzji według stanu prawnego z chwili jej wydania, a postępowanie sądowe nie jest kontynuacją postępowania administracyjnego.

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną wniesioną przez Zakład Energetyczny S.A. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie. WSA w Rzeszowie oddalił skargę na decyzję Podkarpackiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego nakazującą rozbiórkę samowolnie przebudowanej linii energetycznej. Przebudowa została wykonana pomimo sprzeciwu starosty i niezastosowania się do postanowienia o uzupełnieniu zgłoszenia. Skarżący kasacyjnie zarzucił naruszenie prawa materialnego przez niezastosowanie przepisów ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o zmianie ustawy Prawo budowlane, argumentując, że powinny być one stosowane do spraw nieprawomocnie zakończonych. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną. Sąd podkreślił, że kontrola sądowa decyzji administracyjnych ogranicza się do badania ich legalności według stanu prawnego obowiązującego w dacie ich wydania. Postępowanie sądowo-administracyjne nie jest kontynuacją postępowania administracyjnego, a zatem sąd nie mógł zastosować przepisów, które weszły w życie po wydaniu ostatecznej decyzji administracyjnej. Sąd wyjaśnił, że pojęcie „spraw nie zakończonych” w kontekście nowej ustawy odnosi się do postępowań administracyjnych, w których nie wydano jeszcze decyzji ostatecznej.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Nie, sąd administracyjny bada legalność decyzji administracyjnej według stanu prawnego obowiązującego w dacie jej wydania. Postępowanie sądowe nie jest kontynuacją postępowania administracyjnego.

Uzasadnienie

Sąd podkreślił, że kontrola sądowa ma na celu badanie legalności decyzji administracyjnej w momencie jej wydania. Nowe przepisy, które weszły w życie po wydaniu ostatecznej decyzji, nie mogą być stosowane przez sąd, ponieważ nie były dostępne dla organu administracji w momencie orzekania.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odrzucono_skargę

Przepisy (5)

Główne

p.p.s.a. art. 184

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi art. 184

Pomocnicze

Ustawa z dnia 16 kwietnia 2004 r. o zmianie ustawy Prawo budowlane art. 2 § ust. 1

Ustawa z dnia 16 kwietnia 2004 r. o zmianie ustawy Prawo budowlane art. 1 § pkt 20

Prawo budowlane art. 49 b § ust. 2

Argumenty

Skuteczne argumenty

Sąd administracyjny bada legalność decyzji według stanu prawnego z daty jej wydania, a nie według przepisów, które weszły w życie później. Postępowanie sądowo-administracyjne nie jest kontynuacją postępowania administracyjnego.

Odrzucone argumenty

Sąd powinien zastosować nową ustawę Prawo budowlane z 2004 roku do spraw nieprawomocnie zakończonych, nawet jeśli decyzja administracyjna została wydana przed wejściem w życie tej ustawy.

Godne uwagi sformułowania

kontrola sądowa dotyczy wyłącznie badania legalności ostatecznej decyzji stan prawny obowiązujący w dacie jej wydania postępowanie sądowo-administracyjne nie stanowi bowiem kontynuacji postępowania administracyjnego

Skład orzekający

Eugeniusz Mzyk

przewodniczący

Krystyna Borkowska

sprawozdawca

Alicja Plucińska- Filipowicz

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja zasady badania legalności decyzji administracyjnych przez sądy administracyjne według stanu prawnego z daty ich wydania, nawet w przypadku nowelizacji przepisów."

Ograniczenia: Dotyczy spraw, gdzie decyzja ostateczna została wydana przed wejściem w życie nowej ustawy, a skarga kasacyjna jest rozpoznawana po tej dacie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa ilustruje ważną zasadę kontroli sądowej w prawie administracyjnym, która może być nieintuicyjna dla stron postępowania, zwłaszcza w kontekście zmian legislacyjnych.

Czy nowa ustawa zawsze oznacza nowe zasady? Sąd wyjaśnia, kiedy liczy się prawo z przeszłości.

Sektor

budownictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
OSK 1561/04 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2005-07-04
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2004-10-25
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Alicja Plucińska- Filipowicz
Eugeniusz Mzyk /przewodniczący/
Krystyna Borkowska /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne
Administracyjne postępowanie
Budowlane prawo
Sygn. powiązane
SA/Rz 896/02 - Wyrok WSA w Rzeszowie z 2004-07-28
Skarżony organ
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Eugeniusz Mzyk, Sędziowie NSA Krystyna Borkowska (spr.), Alicja Plucińska – Filipowicz, Protokolant Katarzyna Baran, po rozpoznaniu w dniu 4 lipca 2005 roku na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej [...] Zakładu Energetycznego Spółka Akcyjna w [...] od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 28 lipca 2004r., sygn. akt SA/Rz 896/02 w sprawie ze skargi [...] Zakładu Energetycznego Spółka Akcyjna w [...] na decyzję Podkarpackiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia 3 kwietnia 2002 r., Nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki obiektu budowlanego oddala skargę kasacyjną
Uzasadnienie
Wyrokiem Z dnia 28 lipca 2004 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie, oddalił skargę [...] Zakładu Energetycznego S.A. w [...] na decyzję Podkarpackiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia 3 kwietnia 2002 r. – w przedmiocie nakazu rozbiórki samowolnie przebudowanej linii energetycznej w/n (zamontowanie podwyższenia przewodów na słupie Nr [...]) zlokalizowanym na działce nr ew.[...].
W uzasadnieniu w/w wyroku sąd podał, że mimo wniesionego przez Starostę [...] decyzją z dnia 4.10.2000 r. sprzeciwu, dotyczącego zgłoszenia przez inwestora w/w robót na działce nr [...] w [...], zamontowana została na słupie nr [...] "metalowa zwyżka celem podwyższenia przewodów elektrycznych". Prace te zostały wykonane 20.09.2001 r. Przedtem jednak Starosta [...] zobowiązał inwestora postanowieniem z dnia 22 sierpnia 2001 r. do uzupełnienia zgłoszenia przez przedłożenie mapy z zaznaczoną trasą, prawa do dysponowania gruntem na cele budowlane oraz wyrysu i wypisu z rejestru gruntów, a także wskazania terminu wykonanych robót. Braki te inwestor miał usunąć do 29.09.2001 r. Obowiązku tego nie wykonał, natomiast zrealizował w dniu 20.09.2001 r. – określone w zgłoszeniu roboty. Wyznaczenie terminu do uzupełnienia braków zgłoszenia wstrzymuje bieg terminu do złożenia ewentualnego sprzeciwu. Pogląd taki został wyrażony w komentarzu do Prawa budowlanego autorstwa J.Siegienia . W tej sytuacji wykonanie robót w terminie otwartym do wniesienia sprzeciwu uznać należy za samowolę budowlaną.
Od powyższego wyroku skargę kasacyjną wniósł [...] Zakład Energetyczny – Spółka Akcyjna w [...]. Domagając się uchylenia w/w wyroku i przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia wnoszący skargę zarzucił w/w wyrokowi "naruszenie prawa materialnego przez jego niewłaściwe zastosowanie (art. 174 pkt 1 – ppsa), polegające na nie zastosowaniu art. 2 w zw. z art. 1 pkt 20 ustawy z dnia 16.04.2004 r. – o zmianie ustawy Prawo budowlane i bezpodstawne uznanie, że jeżeli nie badano zgodności obiektu z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz innymi przepisami w tym techniczno-budowlanymi to w obrocie prawnym może ostać się decyzja o nakazaniu rozbiórki obiektu budowlanego".
W uzasadnieniu skargi kasacyjnej stwierdzono, że wymieniony wyżej przepis ustawy z dnia 16.04.2004 r. "międzyczasowy (...) należy wykładać w ten sposób, że norma kolizyjna tyczy się wszystkich spraw jeszcze prawomocnie nie zakończonych (...)". Nie może być tak, że Sąd stwierdza zgodność z prawem decyzji w sposób oczywisty niezgodnej z prawem obowiązującym w dacie orzekania.
Bez zbadania zatem zaistnienia przesłanek z art. 49 b ust. 2 Prawa budowlanego obecnie obowiązującego bezwzględny zakaz rozbiórki jest przedwczesny.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie.
Wskazane w art. 174 – Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi podstawy skargi kasacyjnej sprowadzają się do naruszenia:
- prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie,
- przepisów postępowania, jeżeli uchylenie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Ponieważ zgodnie z brzmieniem art. 183 ppsa Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawy w granicach skargi kasacyjnej oznacza to, że jest on związany wskazanymi w skardze podstawami zaskarżenia i rola jego ogranicza się wyłącznie do weryfikacji zarzutów sformułowanych w skardze kasacyjnej.
Przedstawiony w skardze kasacyjnej zarzut sprowadza się do " naruszenia prawa materialnego przez nie zastosowanie art. 2 ust. 1 w zw. z art. 1 pkt 20 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. – o zmianie ustawy – Prawo budowlane".
Zauważyć w związku z powyższym należy, że naruszenie prawa przez niewłaściwe jego zastosowanie lub nie zastosowanie, to sprawa prawidłowego odniesienia normy prawa materialnego do ustalonego w sprawie stanu faktycznego. Tak więc ograniczając się wyłącznie do zarzutu nie zastosowania art. 2 ust. 1 w zw. z art. 1 pkt 20 ustawy z dnia 16.04.2004 r. – wnoszący skargę winien wykazać, że w ramach stanu faktycznego ustalonego przez organy i przyjętego za podstawę zaskarżonego wyroku zachodziły podstawy do zastosowania wskazanego wyżej przepisu. Z uzasadnienia skargi kasacyjnej wynika, że skarżący nie podważa okoliczności mających rozstrzygające znaczenie dla zastosowania powołanego wyżej art. 2 ust. 1 cyt. ustawy a jedynie wyraża pogląd, iż wobec wejścia w życie ww. przepisów przed wydaniem przez sąd administracyjny wyroku sąd ten był zobowiązany uwzględnić zawartą w tym przepisie normę kolizyjną.
Zaprezentowane przez wnoszącego skargę kasacyjną stanowisko nie może zostać uwzględnione z następujących przyczyn:
Przede wszystkim należy przypomnieć, że przeprowadzona przez sąd administracyjny kontrola decyzji administracyjnych sprowadza się wyłącznie do badania ich legalności to jest zgodności z przepisami prawa obowiązującymi w chwili wydawania decyzji. Tak więc działalność sądu jest węższa od działalności organów i ma do spełnienia inny cel. Sąd administracyjny nie może bowiem rozstrzygnąć merytorycznie sprawy administracyjnej a tym samym zastąpić rozstrzygnięcia merytorycznego zawartego w decyzji organu administracyjnego.
Postępowanie sądowo-administracyjne nie stanowi bowiem kontynuacji postępowania administracyjnego, a w szczególności kolejnej instancji orzekającej w określonej sprawie. Przedstawione wyżej cechy postępowania sądowo-administracyjnego powodują, że nie można traktować tego postępowania jako jednej z faz postępowania administracyjnego.
Uwzględniając powyższe stwierdzić należy, że niniejsza sprawa dotycząca rozbiórki, rozstrzygnięta pod względem merytorycznym ostateczną decyzją organu II instancji, zakończona została z chwilą wydania decyzji przez organ odwoławczy.
Skoro więc ustawa z dnia 16.04.2004 r. o zmianie ustawy Prawo budowlane weszła w życie w dniu 3.07.2004 r. a więc po wydaniu przez organ odwoławczy decyzji z dnia 3.04.2002 r. to organ ten nie mógł stosować zawartych w niej przepisów.
Również sąd administracyjny, którego rola ogranicza się, jak to już wyżej stwierdzono, jedynie do badania legalności ostatecznej decyzji, nie był władny z przytoczonych wyżej powodów uwzględnić zawartej w w/w akcie prawnym zmiany przepisów. Kontrolując legalność zaskarżonej decyzji sąd administracyjny bierze bowiem pod uwagę stan prawny obowiązujący w dacie jej wydania. Skoro więc w czasie wydawania kwestionowanej w skardze decyzji przepisy ustawy z dnia 16.04.2004 r. jeszcze nie obowiązywały sąd nie był władny uchylić decyzji, zgodnej z przepisami prawa obowiązującego w dacie jej wydania.
Reasumując przyjąć należy, iż przez użyte w omawianym przepisie określenie "spraw nie zakończonych" należy rozumieć sprawy, w których toczy się postępowanie administracyjne, to znaczy, że nie została wydana decyzja ostateczna.
Z wymienionych wyżej przyczyn zarzut skargi kasacyjnej jako nieusprawiedliwiony podlegał oddaleniu (art. 184 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI