OSK 1550/04

OSK 1550/04 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2005-05-09
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2004-10-21
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Izabella Kulig - Maciszewska /sprawozdawca/
Janina Antosiewicz /przewodniczący/
Zbigniew Rausz
Symbol z opisem
6192 Funkcjonariusze Policji
Hasła tematyczne
Policja
Sygn. powiązane
II SA/Bd 276/04 - Wyrok WSA w Bydgoszczy z 2004-06-30
Skarżony organ
Komendant Policji
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 2002 nr 7 poz 58
art. 42 ust. 1, art. 42 ust. 2
Ustawa z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji.- tekst jednolity
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Tezy
Przepis art. 42 ust. 1 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji /t.j. Dz.U. 2002 nr 7 poz. 58 ze zm./ stanowi podstawę przywrócenia funkcjonariusza na stanowisko równorzędne i w tym zakresie wymagany jest stosowny rozkaz personalny, ale odnoszący się jedynie do mianowania na dane stanowisko. Samo bowiem przywrócenie do służby następuje w dniu ogłoszenia wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego o uchyleniu rozkazu personalnego dot. zwolnienia ze służby. Z tym też dniem rozpoczyna się bieg terminu z ust. 2 art. 42 ustawy o Policji do zgłoszenia gotowości podjęcia służby.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Janina Antosiewicz, Sędziowie NSA Izabella Kulig-Maciszewska ( spr. ), Zbigniew Rausz, Protokolant Iwona Sadownik, po rozpoznaniu w dniu 9 maja 2005 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Komendanta Wojewódzkiego Policji w B. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z dnia 30 czerwca 2004 r. sygn. akt II SA/Bd 276/04 w sprawie ze skargi Sławomira P. na rozkaz personalny Komendanta Wojewódzkiego Policji w B. z dnia 6 lutego 2004 r. (...) w przedmiocie przywrócenia do służby oddala skargę kasacyjną.
Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy wyrokiem z dnia 30 czerwca, II SA/Bd 276/04 uchylił zaskarżony przez Sławomira P. rozkaz personalny Komendanta Wojewódzkiego Policji w B. z dnia 6 lutego 2004 r. oraz poprzedzający go rozkaz Komendanta Powiatowego Policji w A. z dnia 27 listopada 2003 r., wydane w przedmiocie przywrócenia do służby.
Wyrok ten zapadł w następujących okolicznościach sprawy:
Komendant Powiatowy Policji w A. rozkazem personalnym postanowił przywrócić do służby Sławomira P. i mianować go na stanowisko równorzędne, naczelnika sekcji jedenastej w grupie uposażenia zasadniczego z mnożnikiem 1,30 kwoty bazowej 1.690 zł i dodatkiem funkcyjnym w kwocie 450 zł, z pozostawieniem funkcjonariusza w stanie zawieszenia w czynnościach służbowych do czasu zakończenia postępowania karnego. W rozkazie orzeczono również o przyznaniu funkcjonariuszowi świadczenia pieniężnego równego uposażeniu na stanowisku zajmowanym przed zwolnieniem w wysokości sześciu jednomiesięcznych uposażeń, a także o nadaniu orzeczeniu rygoru natychmiastowej wykonalności.
W uzasadnieniu decyzji podano, iż funkcjonariusz na podstawie rozkazu personalnego Komendanta Wojewódzkiego Policji w B. z dnia 16 kwietnia 2003 r. Nr 215 został zwolniony ze służby z dniem 28 marca 2003 r. Naczelny Sąd Administracyjny Ośrodek Zamiejscowy w Bydgoszczy wyrokiem z dnia 14 października 2003 r. SA/Bd 2024/03 uchylił powyższą decyzję i utrzymaną nią w mocy decyzję organu pierwszej instancji. Powołując się na treść art. 42 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji /t.j. Dz.U. 2002 nr 7 poz. 58 ze zm./ organ I instancji wskazał, że wyrok ten stanowi podstawę do przywrócenia funkcjonariusza do służby na stanowisko równorzędne.
W odwołaniu od tego orzeczenia Sławomir P. zarzucił, że wydanie rozkazu personalnego przez Komendanta Powiatowego Policji w A. nastąpiło w dniu 27 listopada 2003 r., a doręczenie orzeczenia w dniu 19 grudnia 2003 r., co pozostaje w sprzeczności z dyspozycją art. 35 par. 1 i 2 Kpa. Odwołujący się wskazał, że swoją gotowość do służby zgłosił w dniu 20 października 2003 r., po ogłoszeniu wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego.
Ponadto w ocenie Sławomira P. brak było podstaw prawnych do orzeczenia o pozostawieniu go w stanie zawieszenia w czynnościach służbowych do czasu zakończenia postępowania karnego. Powołując się na treść par. 6 pkt 2 i 3 Rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 17 lipca 2002 r. w sprawie trybu zawieszania policjanta w czynnościach służbowych odwołujący twierdził, że decyzja o zawieszeniu go w czynnościach służbowych wygasła w chwili prawomocnego zakończenia postępowania i zwolnienia ze służby. Sławomir P. zakwestionował również wysokość przyznanego mu uposażenia zasadniczego.
Komendant Wojewódzki Policji w B. rozkazem personalnym (...) z dnia 6 lutego 2004 r., postanowił uchylić zaskarżoną decyzję w części dotyczącej uposażenia zasadniczego - ustalając uposażenie zasadnicze w 11 grupie z mnożnikiem 1,30 kwoty bazowej - 1.760 zł, rozstrzygnięcia dotyczącego pozostawienia do służby w stanie zawieszenia w czynnościach służbowych do czasu zakończenia postępowania karnego, oraz powstania prawa do uposażenia - ustalając, że prawo do uposażenia policjant nabył z dniem przywrócenia do służby tj. z dniem 27 listopada 2003 r.
W pozostałej części decyzję utrzymano w mocy.
W uzasadnieniu organ odwoławczy ustalił, że Sławomir P. powołując się na wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w dniu 20 października 2003 r. zgłosił gotowość niezwłocznego podjęcia obowiązków służbowych.
Po doręczeniu powyższego wyroku w dnia 27 listopada 2003 r. wydany został rozkaz personalny o przywróceniu podinspektora Sławomira P. do służby.
Wobec faktu, iż stanowisko naczelnika Sekcji Kryminalnej zajmuje inny policjant, a także z uwagi na brak innego równorzędnego stanowiska, przywrócono skarżącego na stanowisko naczelnika sekcji bez określenia nazwy komórki organizacyjnej. Organ odwoławczy stwierdził, że błędnie uznano, że ponieważ policjant przed zwolnieniem ze służby był zawieszony w czynnościach służbowych, stąd też po przywróceniu powinien nadal pozostawać w stanie zawieszenia.
Ponadto organ uznał, iż w dniu przywrócenia do służby, tj. 27 listopada 2003 r. policjant nie wycofał gotowości podjęcia służby, którą zgłosił raportem z dnia 20 października 2003 r. należało przyjąć, iż gotowość ta została zgłoszona z dniem wydania rozkazu o przywróceniu do służby i od tej daty powstało prawo do uposażenia.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy, Sławomir P. ponowił zarzuty zawarte w odwołaniu, a dotyczące przywrócenia go do służby i powstania prawa do uposażenia, zakwestionował prawidłowość zaskarżonego orzeczenia w zakresie braku rozstrzygnięcia o zwrocie części uposażenia należnego mu za okres zawieszenia w czynnościach służbowych i zaliczenia do okresu służby w Policji, okresu jego pozostawania poza służbą.
Uchylając decyzję Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy podkreślił, iż skarżący po wydaniu przez Naczelny Sąd Administracyjny wyroku z dnia 14 października 2003 r. SA/Bd 2024/03, którym to wyrokiem Sąd uchylił decyzje w przedmiocie zwolnienia skarżącego ze służby w Policji - stał się ponownie funkcjonariuszem Policji. Wyrok miał charakter kasacyjny, eliminujący z obrotu prawnego zakwestionowany rozkaz personalny oraz poprzedzający go rozkaz personalny organu I instancji. Skutkiem orzeczenia Sądu był powrót do sytuacji sprzed wydania decyzji przez organ, który został zobligowany do ponownego rozpatrzenia sprawy z uwzględnieniem stanowiska prawnego wyrażonego przez Sąd w uzasadnieniu wyroku. Wyrok ten - zaznaczył Sąd - spowodował reaktywowanie stosunku służbowego i od tej daty liczony jest czas służby funkcjonariusza. W istocie na mocy wyroku, skarżący został bowiem przywrócony do służby w Policji.
Wbrew stanowisku organu odwoławczego - zdaniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy - bez znaczenia był fakt sporządzenia przez sąd pisemnego uzasadnienia wyroku oraz doręczenia go uczestnikom postępowania. Wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego wywoływał bowiem skutki od chwili jego ogłoszenia, a nie doręczenia go uczestnikom postępowania.
W konsekwencji należy przyjąć, że wystąpienie skutku prawnego określonego w art. 42 ust. 1 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji, nie wymaga rozstrzygnięcia w formie decyzji, gdyż przywrócenie do służby następuje ex lege z datą wydania wyroku. Treść art. 42 ust. 1 ustawy o Policji, wskazuje że nie jest to przepis uprawniający organ do wydania decyzji o charakterze konstytutywnym w przedmiocie przywrócenia do służby.
Na podstawie art. 42 ust. 2 wymienionej ustawy, funkcjonariusz Policji jest obowiązany w terminie 7 dni od przywrócenia do służby, zgłosić gotowość niezwłocznego jej podjęcia. W tej sytuacji obowiązkiem skarżącego było zgłoszenie gotowości pełnienia służby po dniu 14 października 2003 r. Skarżący taką gotowość wyraził w piśmie skierowanym do Komendanta Wojewódzkiego Policji w B. z dnia 20 października 2003 r.
Zatem skoro przywrócenie funkcjonariusza do służby nastąpiło w dniu wydania wyroku przez Naczelny Sąd Administracyjny i skarżący w dniu 20 października 2003 r. /to jest w terminie 7 dni/ zgłosił swoją gotowość do podjęcia służby, to brak materialnoprawnych podstaw do orzeczenia przez organ o ustaleniu nabycia przez skarżącego prawa do uposażenia z dniem 27 listopada 2003 r., to jest z dniem wydania rozkazu personalnego o przywróceniu do służby. Z tego względu za zasadny uznać należy zarzut błędnego określenia przez organy orzekające w sprawie daty powstania prawa do uposażenia.
Odnosząc się natomiast do zarzutu skarżącego o braku rozstrzygnięcia w zaskarżonym raporcie personalnym o zwrocie części uposażenia należnego mu za okres zawieszenia w czynnościach służbowych i zaliczeniu funkcjonariuszowi do okresu służby w Policji okresu jego pozostawania poza służba to należy wyjaśnić, że z punktu widzenia przedmiotu sprawy, te kwestie nie mogą być - w ocenie Sądu I instancji - rozpatrywane w niniejszej sprawie.
Komendant Wojewódzki Policji w B. złożył skargę kasacyjną od powyższego wyroku, zarzucając mu naruszenie art. 42 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji, przez błędną jego wykładnię.
W uzasadnieniu Organ zaznaczył, iż istotą sprawy jest interpretacja art. 42 ust. 1 cytowanej ustawy. Stosownie do treści tego przepisu, uchylenie lub stwierdzenie nieważności decyzji o zwolnieniu ze służby w Policji z powodu jej wadliwości stanowi podstawę do przywrócenia do służby na stanowisko równorzędne. Użycie przez ustawodawcę sformułowania "stanowi podstawę" świadczy, iż przepis ten stanowi podstawę do wydania stosownego rozkazu umiejscawiającego przywróconego funkcjonariusza w strukturze Policji. Niewątpliwie pomiędzy wyrokiem sądu administracyjnego uchylającego decyzję o zwolnieniu ze służby z Policji, a rozkazem o przywróceniu zachodzi nierozerwalny związek.
Jednakże konieczne określenie stanowiska na jakim przywrócony funkcjonariusz ma pełnić dalszą służbę, należy również określić składniki jego uposażenia, gdyż mogą one w międzyczasie ulec zmianie itp. Samo orzeczenie sądu nie może bowiem stanowić podstawy do wyznaczenia funkcjonariusza na określone stanowisko.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie bowiem nie na usprawiedliwionej podstawy.
Zarzut błędnej wykładni przepisu art. 42 ust. 1 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji /t.j. Dz.U. 2002 nr 7 poz. 58 ze zm./ dokonanej przez Sąd nie jest trafny.
Zasadnie bowiem Sąd I instancji uznał, iż wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego uchylający decyzję o zwolnieniu Sławomira P. ze służby reaktywował stosunek służbowy z dniem ogłoszenia tego wyroku. Z tym też dniem przysługiwało Sławomirowi P. prawo powrotu do służby na stanowisko równorzędne. Ten stan wynikał z wyroku eliminującego z obrotu prawnego decyzję o zwolnieniu ze służby, a nie, jak twierdzi organ z aktu decyzyjnego przywracającego do tej służby.
Przepis art. 42 ust. 1 ww. ustawy o policji stanowi podstawę przywrócenia funkcjonariusza na stanowisko równorzędne i w tym zakresie wymagany jest stosowny rozkaz personalny, ale odnoszący się jedynie do mianowania na dane stanowisko. Samo bowiem przywrócenie do służby, co wskazano wyżej, nastąpiło w dniu ogłoszenia wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego o uchyleniu rozkazu personalnego dot. zwolnienia ze służby. Z tym też dniem rozpoczął bieg termin z ust. 2 art. 42 ustawy o policji do zgłoszenia gotowości podjęcia służby.
Jak to podniesiono w uzasadnieniu skargi kasacyjnej w niektórych sytuacjach, jak to miało miejsce w niniejszej sprawie, konieczny będzie również rozkaz personalny dotyczący określenia składników uposażenia i tego nie zakwestionował Sąd I instancji.
Jednakże rozkaz taki musi uwzględniać wywołany wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego skutek prawny - przywrócenia funkcjonariusza do służby.
Natomiast zaskarżony rozkaz personalny tego nie uwzględniał. Rozstrzygając o przywróceniu do służby organ skutki tego przywrócenia przyjmował bowiem na dzień wydania przedmiotowego rozkazu personalnego, a nie na dzień ogłoszenia wyroku sądu administracyjnego. Reasumując należy uznać, iż Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy dokonał prawidłowej wykładni przepisu art. 42 ww. ustawy o policji i skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwionych podstaw.
Z tego też względu Naczelny Sąd Administracyjny na zasadzie art. 184 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. nr 153 poz. 1270 ze zm./ orzekł jak w sentencji wyroku.