OSK 1542/04
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną Wojewody [...] od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu, który uchylił rozstrzygnięcie nadzorcze Wojewody stwierdzające nieważność uchwały Rady Miejskiej w [...] z dnia 29 października 2003 r. w sprawie wygaśnięcia mandatu radnego A. G. Uchwała ta została podjęta w związku z niezaprzestaniem przez radnego prowadzenia działalności gospodarczej na podstawie umowy zlecenia z gminną jednostką organizacyjną. Wojewoda, stwierdzając nieważność uchwały, oparł się głównie na analizie art. 24d ustawy o samorządzie gminnym, który dotyczy zakazu powierzania pracy radnemu przez wójta. WSA uznał, że organ nadzoru nie zbadał wszystkich istotnych przepisów, w tym art. 190 ust. 1 pkt 2 lit. a Ordynacji wyborczej oraz art. 24e i 24f ustawy o samorządzie gminnym, które regulują zakazy łączenia mandatu radnego z wykonywaniem określonych funkcji lub działalności, a także zakaz wykorzystywania mienia komunalnego. WSA stwierdził, że rozstrzygnięcie nadzorcze było wadliwe z powodu braku pełnego uzasadnienia faktycznego i prawnego oraz pominięcia istotnych przepisów. NSA, rozpoznając skargę kasacyjną Wojewody, podzielił stanowisko WSA. Podkreślił, że organ nadzoru powinien był zbadać wszystkie okoliczności faktyczne i prawne istotne dla sprawy, w tym analizę art. 190 ust. 1 pkt 2 lit. a Ordynacji wyborczej w związku z art. 24e i 24f ustawy o samorządzie gminnym. NSA uznał, że argumentacja Wojewody przedstawiona dopiero w skardze kasacyjnej była spóźniona i nie mogła sanować wadliwości rozstrzygnięcia nadzorczego. W konsekwencji NSA oddalił skargę kasacyjną, potwierdzając trafność wyroku WSA.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja przepisów dotyczących nadzoru nad uchwałami organów samorządu terytorialnego, wymogów uzasadnienia rozstrzygnięć nadzorczych oraz zakazów łączenia mandatu radnego z działalnością gospodarczą i wykorzystywaniem mienia komunalnego.
Dotyczy specyficznej sytuacji wygaśnięcia mandatu radnego i nadzoru nad uchwałą w tym zakresie. Interpretacja przepisów o samorządzie gminnym i ordynacji wyborczej.
Zagadnienia prawne (3)
Czy organ nadzoru, stwierdzając nieważność uchwały rady gminy w sprawie wygaśnięcia mandatu radnego, może ograniczyć się jedynie do analizy jednego przepisu (art. 24d ustawy o samorządzie gminnym), pomijając inne istotne przepisy dotyczące zakazów łączenia mandatu z działalnością gospodarczą (art. 190 Ordynacji wyborczej, art. 24e i 24f ustawy o samorządzie gminnym)?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, organ nadzoru powinien zbadać wszystkie okoliczności faktyczne i prawne istotne w sprawie oraz dokonać analizy wszystkich przepisów, które mogą stanowić podstawę do stwierdzenia nieważności uchwały, w tym przepisów dotyczących zakazów łączenia mandatu radnego z wykonywaniem określonych funkcji lub działalności.
Uzasadnienie
NSA uznał, że WSA prawidłowo stwierdził, iż organ nadzoru (Wojewoda) ograniczył się do analizy tylko jednego przepisu (art. 24d ustawy o samorządzie gminnym), pomijając inne istotne regulacje, takie jak art. 190 Ordynacji wyborczej oraz art. 24e i 24f ustawy o samorządzie gminnym. Brak pełnej analizy tych przepisów oraz odpowiedniego uzasadnienia faktycznego i prawnego stanowił istotne naruszenie prawa, skutkujące wadliwością rozstrzygnięcia nadzorczego.
Czy wadliwa podstawa prawna uchwały organu gminy, przy jednoczesnym istnieniu innych przepisów, które mogłyby stanowić podstawę do jej podjęcia, stanowi istotne naruszenie prawa skutkujące stwierdzeniem nieważności uchwały przez organ nadzoru?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
W kontekście rozstrzygnięcia nadzorczego, wadliwe uzasadnienie faktyczne i prawne oraz pominięcie istotnych przepisów, które mogłyby stanowić podstawę do stwierdzenia wygaśnięcia mandatu, prowadzi do wadliwości samego rozstrzygnięcia nadzorczego.
Uzasadnienie
NSA podkreślił, że rozstrzygnięcie nadzorcze musi zawierać pełne uzasadnienie faktyczne i prawne. W tej sprawie organ nadzoru ograniczył się do analizy art. 24d ustawy o samorządzie gminnym, pomijając inne przepisy, co uniemożliwiło prawidłową ocenę legalności uchwały Rady Miejskiej. Wadliwość rozstrzygnięcia nadzorczego, wynikająca z braku wyczerpującego uzasadnienia i analizy wszystkich istotnych przepisów, była podstawą do jego uchylenia przez WSA.
Jaka jest wykładnia przepisów dotyczących zakazu łączenia mandatu radnego z wykonywaniem określonych funkcji lub działalności oraz zakazu wykorzystywania mienia komunalnego przez radnych?
Odpowiedź sądu
Przepisy te (art. 190 Ordynacji wyborczej, art. 24e i 24f ustawy o samorządzie gminnym) mają na celu przeciwdziałanie sytuacjom mogącym stwarzać pokusę nadużywania stanowiska publicznego i występowania konfliktu interesów. Należy je interpretować w sposób uwzględniający ich ratio legis.
Uzasadnienie
NSA wskazał na potrzebę analizy art. 190 ust. 1 pkt 2 lit. a Ordynacji wyborczej w związku z art. 24e i 24f ustawy o samorządzie gminnym. Podkreślono, że ratio legis tych przepisów jest przeciwdziałanie konfliktowi interesów i nadużywaniu stanowiska publicznego. Pominięcie tych przepisów przez organ nadzoru było istotnym błędem.
Przepisy (15)
Główne
u.s.g. art. 91 § 1
Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym
u.s.g. art. 91 § 3
Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym
u.s.g. art. 91 § 4
Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym
Ordynacja wyborcza art. 190 § 1
Ustawa z dnia 16 lipca 1998 r. Ordynacja wyborcza do rad gmin, rad powiatów i sejmików województw
Ordynacja wyborcza art. 190 § 6
Ustawa z dnia 16 lipca 1998 r. Ordynacja wyborcza do rad gmin, rad powiatów i sejmików województw
Pomocnicze
p.p.s.a. art. 183 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 183 § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
u.s.g. art. 24d
Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym
u.s.g. art. 24e
Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym
u.s.g. art. 24f
Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym
Ordynacja wyborcza art. 190 § 1
Ustawa z dnia 16 lipca 1998 r. Ordynacja wyborcza do rad gmin, rad powiatów i sejmików województw
Wygaśnięcie mandatu radnego następuje wskutek naruszenia ustawowego zakazu łączenia mandatu radnego z wykonywaniem określonych w odrębnych przepisach funkcji lub działalności.
Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o ograniczeniu prowadzenia działalności gospodarczej przez osoby pełniące funkcje publiczne
Konstytucja RP art. 171 § 1
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Konstytucja RP art. 171 § 2
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Argumenty
Skuteczne argumenty
Organ nadzoru nie zbadał wszystkich istotnych przepisów dotyczących zakazów łączenia mandatu radnego z działalnością gospodarczą i wykorzystywaniem mienia komunalnego. • Rozstrzygnięcie nadzorcze było wadliwe z powodu braku pełnego uzasadnienia faktycznego i prawnego. • WSA prawidłowo uchylił rozstrzygnięcie nadzorcze z powodu naruszenia przepisów art. 91 ust. 1 i 3 ustawy o samorządzie gminnym.
Odrzucone argumenty
Argumentacja Wojewody przedstawiona w skardze kasacyjnej, że organ nadzoru prawidłowo zastosował prawo i uzasadnił swoje rozstrzygnięcie, została odrzucona przez NSA. • Twierdzenie Wojewody, że wadliwa podstawa prawna uchwały nie stanowi istotnego naruszenia prawa, zostało odrzucone.
Godne uwagi sformułowania
Organ nadzoru stwierdzając nieważność tej uchwały powinien był, przedstawić wszystkie okoliczności faktyczne i prawne istotne w sprawie oraz wnioskowanie, które doprowadziło go do stwierdzenia nieważności uchwały w sprawie wygaśnięcia mandatu radnego. • Należało wobec tego dokonać analizy art. 190 ust. 1 pkt 2 lit. a ustawy Ordynacja wyborcza w zw. z art. 24 lit. e i art.24 lit. f ustawy o samorządzie gminnym. • Ratio legis zakazów ustanowionych w przepisach 24 f ust.1 i art.24 f ust.1a ustawy o samorządzie gminnym jest takie samo. Ustawodawcy chodziło o przeciwdziałanie sytuacjom, które mogą stwarzać pokusę nadużywania zajmowanego stanowiska publicznego, występowania tzw. konfliktu interesów.
Skład orzekający
Andrzej Gliniecki
przewodniczący
Anna Żak
sprawozdawca
Eugeniusz Mzyk
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących nadzoru nad uchwałami organów samorządu terytorialnego, wymogów uzasadnienia rozstrzygnięć nadzorczych oraz zakazów łączenia mandatu radnego z działalnością gospodarczą i wykorzystywaniem mienia komunalnego."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji wygaśnięcia mandatu radnego i nadzoru nad uchwałą w tym zakresie. Interpretacja przepisów o samorządzie gminnym i ordynacji wyborczej.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy ważnych kwestii związanych z samorządem terytorialnym, prawami i obowiązkami radnych oraz zakresem nadzoru administracyjnego. Pokazuje, jak istotne jest prawidłowe uzasadnienie decyzji administracyjnych.
“Nadzór nad uchwałami samorządu: czy organ może ignorować kluczowe przepisy?”
Sektor
administracyjne
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.