OSK 1433/04
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną małżonków Marii i Henryka P. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie, który utrzymał w mocy decyzję odmawiającą przekształcenia prawa współużytkowania wieczystego we własność działki gruntu o powierzchni 1479 m2, zabudowanej zespołem garaży. Podstawą odmowy było niespełnienie przez wszystkich współużytkowników wieczystych wymogu złożenia stosownego wniosku do właściwego organu administracyjnego w ustawowym terminie do dnia 31 grudnia 2002 r. Sąd pierwszej instancji oraz NSA uznali, że termin ten ma charakter prekluzyjny, a w przypadku braku zgody wszystkich współużytkowników, konieczne było również złożenie wniosku do sądu powszechnego o wydanie orzeczenia zastępującego zgodę na podstawie art. 199 Kodeksu cywilnego, i to również w tym samym terminie. Małżonkowie P. złożyli wniosek do sądu cywilnego dopiero w marcu 2003 r., co było po terminie. Skarżący zarzucali błędną wykładnię i dowolną interpretację przepisów ustawy o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego, pominięcie intencji ustawodawcy oraz naruszenie przepisów KPA poprzez nie wezwanie do uzupełnienia wniosku. NSA oddalił skargę kasacyjną, stwierdzając, że zarzuty naruszenia prawa materialnego i procesowego są nieuzasadnione. Kluczowe dla rozstrzygnięcia było ustalenie, że ustawa wymagała łącznego spełnienia warunków: złożenia wniosku przez wszystkich współużytkowników do 31.12.2002 r. oraz, w razie braku zgody, złożenia wniosku do sądu cywilnego w tym samym terminie. NSA podkreślił, że celem ustawy było uregulowanie stanu prawnego w określonym czasie, a nie jego nieograniczone przedłużanie.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaInterpretacja terminów prekluzyjnych w postępowaniach administracyjnych, zwłaszcza w kontekście przekształceń praw do nieruchomości.
Dotyczy specyficznej ustawy o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego, która miała charakter incydentalny. Orzeczenie opiera się na konkretnych przepisach tej ustawy.
Zagadnienia prawne (1)
Czy wniosek o przekształcenie prawa użytkowania wieczystego we własność, złożony przez współużytkowników, musi być złożony przez wszystkich współużytkowników w ustawowym terminie, a w przypadku braku zgody, czy wniosek do sądu cywilnego na podstawie art. 199 KC również musi być złożony w tym samym terminie?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, ustawa wymaga, aby wszyscy współużytkownicy wieczyści złożyli stosowny wniosek do właściwego organu administracyjnego w terminie do dnia 31 grudnia 2002 r. W razie braku zgody, w tym samym terminie należy złożyć wniosek do sądu powszechnego o wydanie orzeczenia zastępującego zgodę na podstawie art. 199 Kodeksu cywilnego.
Uzasadnienie
NSA uznał, że termin do złożenia wniosku o przekształcenie prawa użytkowania wieczystego we własność jest terminem prekluzyjnym. Ustawa wymaga łącznego spełnienia warunków: złożenia wniosku przez wszystkich współużytkowników do 31.12.2002 r. oraz, w razie braku zgody, złożenia wniosku do sądu powszechnego w tym samym terminie. Celem ustawodawcy było uregulowanie stanu prawnego w określonym czasie.
Przepisy (6)
Główne
ustawa o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego art. 1 § ust. 5 pkt 1
Ustawa z dnia 4 września 1997 r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego przysługującego osobom fizycznym w prawo własności
Wymaga, aby wszyscy współużytkownicy wieczyści złożyli stosowny wniosek do właściwego organu administracyjnego w terminie do dnia 31 grudnia 2002 r. W razie braku zgody stosuje się odpowiednio art. 199 Kodeksu cywilnego.
Pomocnicze
ustawa o zmianie ustawy o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego
Ustawa z dnia 21 czerwca 2001 r. o zmianie ustawy o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego przysługującego osobom fizycznym w prawo własności
Zmieniła termin składania wniosków do 31 grudnia 2002 r.
k.c. art. 199
Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny
Stosowany odpowiednio w przypadku braku zgody współużytkowników na przekształcenie, wymaga złożenia wniosku do sądu powszechnego o wydanie orzeczenia zastępującego zgodę.
PPSA art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa prawna oddalenia skargi kasacyjnej.
k.p.a. art. 7
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego
Zarzut naruszenia przez organy administracyjne.
k.p.a. art. 8
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego
Zarzut naruszenia przez organy administracyjne.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Termin do złożenia wniosku o przekształcenie prawa użytkowania wieczystego we własność jest terminem prekluzyjnym. • W przypadku braku zgody wszystkich współużytkowników, wniosek do sądu cywilnego na podstawie art. 199 KC musi być złożony w tym samym terminie co wniosek administracyjny. • Niedopełnienie przez wszystkich współużytkowników wymogu złożenia wniosku w ustawowym terminie skutkuje niemożnością przekształcenia prawa.
Odrzucone argumenty
Błędna wykładnia i dowolna interpretacja przepisów ustawy o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego. • Pominięcie słusznej intencji ustawodawcy. • Naruszenie przepisów KPA poprzez nie wezwanie do uzupełnienia wniosku o dokumenty związane z art. 199 KC.
Godne uwagi sformułowania
termin ten ma charakter prekluzyjny • wniosek spóźniony nie może być uwzględniony • prawo żądania przekształcenia użytkowania wieczystego w prawo własności w trybie i na zasadach określonych w tej ustawie wygasa • intencją ustawodawcy było, żeby w ściśle określonym ustawowym terminie [...] współużytkownicy [...] wyrazili swoją wolę w sposób jednoznaczny i dopełnili wszelkich czynności zmierzających do uzyskania zgody na przekształcenie • ustawa, wyjątkowa w swym charakterze, ponieważ ogranicza termin do składania wniosków o przekształcenie, skarciłaby sens
Skład orzekający
Zbigniew Rausz
przewodniczący
Stanisław Nowakowski
sprawozdawca
Małgorzata Stahl
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja terminów prekluzyjnych w postępowaniach administracyjnych, zwłaszcza w kontekście przekształceń praw do nieruchomości."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej ustawy o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego, która miała charakter incydentalny. Orzeczenie opiera się na konkretnych przepisach tej ustawy.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy ważnego dla wielu obywateli prawa do przekształcenia użytkowania wieczystego we własność, a kluczowe jest tu rygorystyczne przestrzeganie terminów, co może być pouczające dla osób posiadających takie nieruchomości.
“Czy straciłeś szansę na własność gruntu przez jeden dzień? Kluczowa lekcja o terminach w prawie.”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.