OSK 1398/04

Naczelny Sąd Administracyjny2005-04-12
NSAAdministracyjneŚredniansa
planowanie przestrzenneprawo własnościuchwała rady gminyzarzut do planuzieleni miejskaochrona konserwatorskaNSAskarga kasacyjna

Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną dotyczącą uchwały Rady Miejskiej w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, uznając prawo gminy do ograniczenia prawa własności w celu realizacji polityki przestrzennej.

Skarga kasacyjna dotyczyła uchwały Rady Miejskiej w Nowym Mieście nad Pilicą, która odrzuciła zarzut M. D. do projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Skarżąca domagała się zmiany przeznaczenia działki pod budownictwo mieszkaniowe lub usługowe, jednak Rada uznała, że teren powinien pozostać zielenią, zgodnie ze studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego oraz ze względu na ochronę konserwatorską. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę, a Naczelny Sąd Administracyjny utrzymał ten wyrok, stwierdzając, że prawo własności nie jest bezwzględne i może być ograniczone przez przepisy prawa, a gmina działała w granicach swoich uprawnień.

Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej M. D. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który oddalił jej skargę na uchwałę Rady Miejskiej w Nowym Mieście nad Pilicą. Uchwała ta odrzucała zarzut skarżącej do projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. M. D. chciała przeznaczenia swojej działki pod budownictwo mieszkaniowe lub usługowe, jednak Rada Miejska uznała, że teren ten powinien pozostać zielenią, zgodnie z wcześniejszymi ustaleniami studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego oraz ze względu na ochronę konserwatorską historycznego układu miasta. Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, że Rada działała w granicach swoich ustawowych uprawnień. Naczelny Sąd Administracyjny, rozpoznając skargę kasacyjną, zważył, że prawo własności nie jest prawem bezwzględnym i może podlegać ograniczeniom wynikającym z przepisów ustawowych, takich jak te dotyczące ustalania przeznaczenia i zasad zagospodarowania terenów przez gminę. Sąd uznał, że Rada Miejska działała w granicach przysługujących jej uprawnień i zgodnie z prawem, a zarzuty dotyczące naruszenia prawa własności nie znalazły uzasadnienia. Sąd oddalił skargę kasacyjną.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Tak, prawo własności nie jest prawem bezwzględnym i może podlegać ograniczeniom wynikającym z przepisów ustawowych, w tym z uchwał rady gminy dotyczących przeznaczenia terenów.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że gmina ma uprawnienia do ustalania przeznaczenia terenów zgodnie z polityką przestrzenną i studium uwarunkowań, a prawo własności musi być realizowane w granicach określonych przez ustawy i zasady współżycia społecznego.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odrzucono_skargę

Przepisy (7)

Główne

p.p.s.a. art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 183 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 183 § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

u.z.p. art. 3 § 1

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym

u.z.p. art. 3 § 7

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym

u.z.p. art. 4 § 1

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym

u.z.p. art. 10 § 1

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym

Argumenty

Odrzucone argumenty

Naruszenie przez Radę Miejską prawa własności poprzez ingerencję w przeznaczenie terenu. Naruszenie art. 3 pkt 1 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym. Wewnętrzna sprzeczność i nieścisłe pojęcia w projekcie planu.

Godne uwagi sformułowania

prawo własności nie jest prawem bezwzględnym i może doznawać ograniczeń działała w granicach przysługujących jej uprawnień, nie nadużywając tych uprawnień, a jednocześnie w zgodzie z obowiązującym prawem

Skład orzekający

Zygmunt Niewiadomski

przewodniczący sprawozdawca

Małgorzata Stahl

sędzia

Ludwik Żukowski

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Potwierdzenie możliwości ograniczenia prawa własności przez gminne plany zagospodarowania przestrzennego oraz zakres uprawnień gminy w tym zakresie."

Ograniczenia: Dotyczy stanu prawnego obowiązującego w 2004/2005 roku, specyfiki sprawy i przepisów ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym z 1994 r.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje konflikt między prawem własności a interesem publicznym w zakresie planowania przestrzennego, co jest częstym zagadnieniem w praktyce prawniczej.

Czy gmina może decydować o tym, co zrobisz ze swoją działką? NSA wyjaśnia granice prawa własności.

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
OSK 1398/04 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2005-04-12
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2004-09-23
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Ludwik Żukowski
Małgorzata Stahl
Zygmunt Niewiadomski /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6150 Miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego
6391 Skargi na uchwały rady gminy w przedmiocie ... (art. 100 i 101a ustawy o samorządzie gminnym)
Hasła tematyczne
Administracyjne postępowanie
Gospodarka gruntami
Sygn. powiązane
IV SA/Wa 95/04 - Wyrok WSA w Warszawie z 2004-07-02
Skarżony organ
Rada Miasta
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Zygmunt Niewiadomski (spr.), Sędziowie NSA Małgorzata Stahl, Ludwik Żukowski, Protokolant Iwona Sadownik, po rozpoznaniu w dniu 12 kwietnia 2005 roku na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej M. D. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 2 lipca 2004 r. sygn. akt IV SA/Wa 95/04 w sprawie ze skargi M. D. na uchwałę Rady Miejskiej w Nowym Mieście nad Pilicą z dnia 30 grudnia 2003 r. Nr [...] w przedmiocie rozpatrzenia zarzutu do projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego oddala skargę kasacyjną
Uzasadnienie
OSK 1398/04
U Z A S A D N I E N I E
Wyrokiem z dnia 2 lipca 2004 r. (sygnatura akt IV S.A./Wr 95/04) Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę M. D. na uchwałę Rady Miejskiej w Nowym Mieście n/Pilicą z dnia 30 grudnia 2003 r., odrzucającej zarzut wyżej wymienionej do projektu Miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego miasta Nowe Miasto n/Pilicą.
Jak wynika z materiałów sprawy M. D. wnosząc zarzut do przedmiotowego projektu planu żądała od Rady Miejskiej w Nowym Mieście n/Pilicą, aby ta dokonała zmiany przeznaczenia terenu, obejmującego pozostającą w użytkowaniu wieczystym skarżącej działkę, oznaczoną numerem geodezyjnym 7oo/2, pod budownictwo mieszkaniowe lub usługowe. Rada Miejska w Nowym Mieście n/Pilicą odrzucając w/w zarzut stwierdziła, iż nie może być on uwzględniony ze względu na wcześniej ustaloną w Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego Miasta i Gminy, politykę przestrzenną , wedle której obszar, o którym mowa, przeznaczony został – podobnie zresztą jak wcześniej – pod zieleń (parki, skwery). Adaptację i ochronę istniejącego zadrzewienia i krzewów oraz wprowadzenia nowej zieleni na tym obszarze uznano za zadania priorytetowe. Nadto Rada podniosła, że teren oznaczony symbolem 34ZP objęty jest konserwatorską strefą ochrony układu rozplanowania "B", obejmującego historyczny układ przestrzenny Miasta.
Mając na uwadze, iż Rada Miejska w Nowym Mieście n/Pilicą projektując przedmiotowe rozwiązania planistyczne uniemożliwia remont księgarni zlokalizowanej na działce nr [...], jej użytkownik wieczysty, Małgorzata Dziuba wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na w/w uchwałę o odrzuceniu zarzutu do
OSK 1398/04
projektu planu, kwestionując prawo Rady Miejskiej do ingerencji w prawa właścicielskie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, wyrokując w sprawie, uznał, iż Rada Miejska w Nowym Mieście n/Pilicą działała w zgodzie z jej ustawowymi uprawnieniami do decydowania o sposobie przeznaczenia terenów pod określone funkcje i uprawnień tych w niniejszej sprawie nie nadużyła, a jeżeli tak to działała w zgodzie z prawem, nie dając podstawy sądowi do wyeliminowania z obrotu prawnego zaskarżonej uchwały.
Skargę kasacyjną na przywołany wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniosła M. D., reprezentowana przez adw. H. K.. Żądając uchylenia zaskarżonego wyroku i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania oraz zasądzenia stosownych kosztów sądowych strona skarżąca zarzuciła sądowi pierwszej instancji naruszenie art. 3 pkt 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym w związku z bezpodstawną i nieuzasadnioną ingerencją Rady Miejskiej w Nowym Mieście n/Pilicą w prawo własności.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Stosownie do regulacji art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 127o ze zm.) Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, z urzędu biorąc pod uwagę jedynie te okoliczności, które przesądzają o nieważności postępowania (art. 183 § 2 w/w ustawy). Stwierdziwszy, iż w niniejszej sprawie okoliczności takie nie występują Sąd przeszedł do oceny zarzutu skargi kasacyjnej naruszenia zaskarżonym wyrokiem art. 3 pkt 7 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym (tekst jedn. Dz. U. z 1999 r. Nr 15, poz. 134 ze zm.). Co
OSK 1398/04
prawda z redakcji (uzasadnienia) skargi kasacyjnej można wnosić, iż strona skarżąca zarzuca nadto naruszenie innych przepisów prawa, w tym przepisów postępowania, to ze względu na to, iż wbrew obowiązkowi zawartemu w art. 172 przywołanego wyżej Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – przepisów tych nie wskazano, Naczelny Sąd Administracyjny, związany zarzutami zawartymi w skardze, nie mogąc ich domniemywać, nie mógł skontrolować zaskarżonego wyroku w tej części.
Co do zaś zarzutu naruszenia art. 3 pkt 1 mającej zastosowanie w sprawie ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym z 1994 r. w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego zarzut ten nie ma usprawiedliwionych podstaw. Stosownie do brzmienia przywołanej normy prawnej każdy ma prawo do zagospodarowania terenu, do którego ma tytuł prawny – tak jak skarżąca w niniejszej sprawie – ale w granicach określonych przez ustawy i zasady współżycia społecznego, a jeżeli tak to prawo własności nie jest prawem bezwzględnym i może doznawać ograniczeń, głównie w sytuacjach określonych przepisami ustawowymi. Takimi przepisami dozwalającymi na ograniczenia w wykonaniu prawa własności w niniejszej sprawie, były przepisy art. 4 ust.1 oraz art. 10 ust.1 pkt 2 w/w ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym, dozwalające gminie na ustalanie przeznaczenia i zasad zagospodarowania terenów położonych na jej obszarze. To właśnie w myśl tych przepisów Rada Miejska w Nowym Mieście n/Pilicą rozstrzygnęła o przeznaczeniu i zasadach zagospodarowania terenu, na którym położona jest działka skarżącej, co sąd pierwszej instancji zauważając, doszedł do przekonania, że skoro Rada Miejska w Nowym Mieście n/Pilicą działała w granicach przysługujących jej uprawnień, nie nadużywając tych uprawnień, a jednocześnie w zgodzie z obowiązującym prawem, to nie naruszyła prawa zaskarżoną uchwałą. Czym innym jest natomiast zarzut "wewnętrznej
OSK 1398/04
sprzeczności i nieścisłych pojęć projektu planu" w związku z nie sprecyzowaniem w projekcie – co uznaje się za adaptację, a co za modernizację istniejących obiektów kubaturowych. Trudno byłoby podzielić pogląd skargi kasacyjnej, że w związku z tym faktem, doszło do naruszenia art. 3 ust.1 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym w sytuacji, gdy wbrew twierdzeniom skargi kasacyjnej w postanowieniach ogólnych przedmiotowego projektu zdefiniowane zostały m.in. pojęcie modernizacji i rozbudowy budynków, a przede wszystkim w skardze kasacyjnej nie znalazł się zarzut naruszenia konkretnego przepisu postępowania przez sąd pierwszej instancji w związku z zarzuconymi temu sądowi błędnymi ustaleniami w tej sprawie.
Mając to wszystko na uwadze orzeczono jak w sentencji na podstawie art. 184 wielokrotnie przywoływanej wyżej ustawy –Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI