OSK 1308/04
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNSA oddalił skargę kasacyjną gminy, potwierdzając, że gmina nie ma legitymacji do zaskarżenia decyzji wydanej przez jej własny organ, nawet jeśli posiada interes prawny.
Wojewódzki Sąd Administracyjny odrzucił skargę gminy na decyzję SKO dotyczącą opłaty za przekształcenie użytkowania wieczystego w prawo własności, uznając gminę za nieuprawnioną do jej wniesienia. Gmina wniosła skargę kasacyjną, argumentując, że nowe przepisy pozwalają na zaskarżenie przez podmioty posiadające interes prawny, a nie tylko strony postępowania. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, podtrzymując stanowisko, że gmina, której organ wydał decyzję w pierwszej instancji, nie ma legitymacji do jej zaskarżenia.
Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej Gminy B. na postanowienie WSA w Olsztynie, które odrzuciło skargę gminy na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w O. w przedmiocie opłaty za przekształcenie prawa użytkowania wieczystego w prawo własności. WSA uzasadnił odrzucenie skargi brakiem legitymacji gminy jako strony w indywidualnej sprawie administracyjnej, powołując się na utrwalone orzecznictwo. Gmina zarzuciła naruszenie art. 50 par. 1 PPSA przez pominięcie jej interesu prawnego oraz art. 58 par. 1 pkt 6 PPSA, argumentując, że obecne przepisy poszerzają krąg podmiotów uprawnionych do wniesienia skargi o osoby z interesem prawnym. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, stwierdzając, że stanowisko WSA jest zgodne z utrwaloną linią orzeczniczą NSA, w tym uchwałami OPK 14/00 i OPS 1/03. Sąd podkreślił, że gmina, której organ wydał decyzję w pierwszej instancji, nie ma legitymacji do wniesienia skargi na decyzję organu odwoławczego, nawet jeśli posiada interes prawny, ponieważ jej organ działa w tej sytuacji jako administracja publiczna, a nie reprezentant interesu prawnego gminy jako osoby prawnej. Sąd uznał, że art. 50 par. 1 PPSA, mimo użycia słowa "każdy", odnosi się do podmiotów posiadających interes prawny, a gmina w tej roli nie jest uprawniona do reprezentowania swojego interesu prawnego.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, gmina nie posiada legitymacji procesowej w takiej sytuacji.
Uzasadnienie
Organ jednostki samorządu terytorialnego, wydając decyzję w pierwszej instancji, działa jako organ administracji publicznej i nie jest upoważniony do reprezentowania interesu prawnego gminy jako osoby prawnej w postępowaniu sądowoadministracyjnym. Powierzenie organowi właściwości do orzekania w sprawach indywidualnych wyłącza możliwość dochodzenia przez jednostkę samorządu jej interesu prawnego w tym trybie.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
odrzucono_skargę
Przepisy (4)
Główne
PPSA art. 50 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Uprawnionym do wniesienia skargi jest każdy, kto ma w tym interes prawny. Sąd uznał, że gmina, której organ wydał decyzję w pierwszej instancji, nie ma interesu prawnego w rozumieniu tego przepisu.
PPSA art. 58 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd odrzucił skargę jako niedopuszczalną z powodu braku legitymacji skarżącego (pkt 6).
PPSA art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa prawna oddalenia skargi kasacyjnej.
Pomocnicze
u.NSA art. 33 § 2
Ustawa z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym
Przywołana jako przepis o identycznym brzmieniu w zakresie interesu prawnego jak art. 50 par. 1 PPSA.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Gmina, której organ wydał decyzję w pierwszej instancji, nie ma legitymacji do wniesienia skargi do sądu administracyjnego na decyzję organu odwoławczego. Art. 50 par. 1 PPSA nie poszerza kręgu podmiotów uprawnionych do wniesienia skargi ponad te, które mają interes prawny, a gmina w tej roli nie jest jego posiadaczem.
Odrzucone argumenty
Gmina posiada interes prawny we wniesieniu skargi, ponieważ decyzja organu odwoławczego wkroczyła w jej prawa własności. Obecnie obowiązujące przepisy PPSA poszerzają krąg podmiotów uprawnionych do wniesienia skargi o podmioty posiadające interes prawny.
Godne uwagi sformułowania
gmina, której organ wydał decyzje w sprawie w pierwszej instancji, nie ma legitymacji do wniesienia skargi do sądu administracyjnego na decyzje organu odwoławczego, wydaną w tejże sprawie. Powierzenie organowi jednostki samorządu terytorialnego właściwości do orzekania w sprawach indywidualnych stawia ten organ w sytuacji, że może on bronić interesów tej jednostki samorządu w formach właściwych dla organu prowadzącego postępowanie, a to wyłącza możliwość dochodzenia przez tę jednostkę jej interesu prawnego w trybie postępowania administracyjnego bądź sądowoadministracyjnego. Użycie słowa "każdy" nie wskazuje, jak chce Gmina, na nieograniczony krąg podmiotów, lecz odnosi się do tego, kto ma interes prawny.
Skład orzekający
Wojciech Chróścielewski
przewodniczący
Joanna Runge - Lissowska
sprawozdawca
Jan Paweł Tarno
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ugruntowanie stanowiska NSA w kwestii legitymacji procesowej gmin w sprawach sądowoadministracyjnych dotyczących decyzji wydanych przez ich własne organy."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy organ gminy wydaje decyzję w pierwszej instancji, a następnie gmina chce zaskarżyć decyzję organu odwoławczego.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy ważnej kwestii procesowej - legitymacji procesowej jednostek samorządu terytorialnego w postępowaniu sądowoadministracyjnym, co jest istotne dla praktyków prawa administracyjnego.
“Gmina nie może skarżyć decyzji wydanej przez własny organ – NSA wyjaśnia granice legitymacji procesowej.”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyOSK 1308/04 - Postanowienie NSA Data orzeczenia 2005-04-14 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2004-09-10 Sąd Naczelny Sąd Administracyjny Sędziowie Elżbieta Stebnicka Jan Paweł Tarno Joanna Runge - Lissowska /sprawozdawca/ Wojciech Chróścielewski /przewodniczący/ Symbol z opisem 6074 Przekształcenie użytkowania wieczystego w prawo własności Hasła tematyczne Gospodarka mieniem Sygn. powiązane I SA 2241/03 - Postanowienie WSA w Olsztynie z 2004-07-05 Skarżony organ Samorządowe Kolegium Odwoławcze Treść wyniku Oddalono skargę kasacyjną Powołane przepisy Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270 art. 50 par. 1, art. 184 Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Sentencja Naczelny Sąd Administracyjny w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Wojciech Chróścielewski, Sędziowie NSA Joanna Runge-Lissowska /spr./, Jan Paweł Tarno, Protokolant Urszula Radziuk, po rozpoznaniu w dniu 14 kwietnia 2005 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Gminy B. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 5 lipca 2004 r. sygn. akt 2/I SA 2241/03 w sprawie ze skargi Gminy B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w O. z dnia 9 lipca 2003 r. (...) w przedmiocie opłaty z tytułu przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności postanawia oddalić skargę kasacyjną. Uzasadnienie OSK 1308/04 UZASADNIENIE Postanowieniem z dnia 5 lipca 2004 r., 2/I SA 2241/03, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie odrzucił skargę Gminy B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w O. z dnia 9 lipca 2003 r. (...) w przedmiocie opłaty z tytułu przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności, uzasadniając, że gmina nie jest stroną w sprawie indywidualnej z zakresu administracji publicznej, w której decyzję wydaje organ tej gminy i w związku z tym nie jest uprawniona do wniesienia skargi na decyzję organu II instancji. Sąd podkreślił, że jest to pogląd utrwalony w orzecznictwie sądowym, o czym świadczy uchwała Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9 października 2000 r., OPK 14/00 i powołane w niej orzeczenia, jak również uchwała Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 maja 2003 r., OPS 1/03, stwierdzając, że pogląd ten ani argumentacja wyrażona w uzasadnieniu uchwał nie straciły na aktualności po reformie sądownictwa administracyjnego. W tym świetle Sąd odmówił Gminie B. legitymacji do wniesienia skargi. Skargę kasacyjną na to postanowienie wniosła Gmina B., domagając się jego uchylenia i przekazania sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu do ponownego rozpoznania i zarzucając naruszenie przepisów postępowania, mających istotny wpływ na wynik sprawy, tj. oczywiste naruszenie art. 50 par. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. nr 153 poz. 1270 ze zm./ polegające na przyjęciu braku legitymacji Gminy z całkowitym pominięciem rozważenia interesu prawnego Gminy i art. 58 par. 1 pkt 6 tej ustawy poprzez przyjęcie, że wniesienie skargi było niedopuszczalne, gdyż nie jest ona stroną w sprawie indywidualnej z zakresu administracji publicznej, w której decyzję wydaje organ tej gminy. W uzasadnieniu skargi podniesiono, że stanowisko Sądu jest błędne, gdyż obecnie obowiązujące przepisy nie ograniczają kręgu podmiotów uprawnionych do wniesienia skargi tylko do stron postępowania, lecz poszerzają ten krąg o podmioty mające interes prawny we wniesieniu takiej skargi. Z art. 50 par. 1 cytowanej ustawy wynika, że uprawnionym jest każdy, kto ma w tym interes prawny, zatem nieograniczony krąg podmiotów- stwierdzono, podkreślając, że Sąd nie rozróżnił gminy jako podmiotu samorządu terytorialnego wykonującego powierzone funkcje z zakresu zaspokajania wszelkich potrzeb wspólnoty mieszkaniowej, w tym zarządu należącego do gminy majątku, od uprawnień jej organów do wydawania decyzji w sprawach indywidualnych. Gmina, która wykaże, że ma interes prawny we wniesieniu skargi jest legitymowana do jej wniesienia - kontynuowano, a w tej sprawie Samorządowe Kolegium wydało orzeczenie reformatoryjne, czym wkroczyło w prawa właścicielskie Gminy i miała ona interes prawny w zaskarżeniu decyzji, a takie stanowisko zajął Sąd Najwyższy w postanowieniu z dnia 9 listopada 2001 r., III RN 189/01 oraz w wyroku z dnia 7 czerwca 2001 r., III RN 104/00. Pominięcie przez Wojewódzki Sąd Administracyjny badania interesu prawnego, stanowiące naruszenie cytowanego art. 50 par. 1, doprowadziło do odrzucenia skargi z naruszeniem art. 58 par. 1 pkt 6 cytowanej ustawy- skonkludowano. Naczelny Sąd Administracyjny zauważył, co następuje: Niniejsza skarga kasacyjna Gminy B. nie jest pierwszą rozpoznawaną przez Naczelny Sąd, z wniesionych przez tę Gminę w sprawach, w których Wojewódzki Sąd Administracyjny dwukrotnie odmówił jej prawa strony w postępowaniach w przedmiocie opłat z tytułu przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności. Skład orzekający w niniejszej sprawie również prezentuje, znane już skarżącej Gminie, stanowisko, prezentowane dotychczas w uchwałach Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9 października 2000 r., OPK 14/00 i z dnia 19 maja 2003 r., OPS 1/03, jak i wyrażone w wyroku tutejszego Sądu z dnia 16 lutego 2005 r., OSK 1017/04. Argumentacja uzasadniająca stanowisko została przedstawiona w wymienionych orzeczeniach i wobec tego nie ma już potrzeby, po raz kolejny jej powtarzać, gdyż znana jest stronom postępowania. Podkreślić tylko jeszcze należy, że gmina, której organ wydał decyzje w sprawie w pierwszej instancji, nie ma legitymacji do wniesienia skargi do sądu administracyjnego na decyzje organu odwoławczego, wydaną w tejże sprawie. Powierzenie organowi jednostki samorządu terytorialnego właściwości do orzekania w sprawach indywidualnych w formie decyzji administracyjnej stawia ten organ w sytuacji, że może on bronić interesów tej jednostki samorządu w formach właściwych dla organu prowadzącego postępowanie, a to wyłącza możliwość dochodzenia przez tę jednostkę jej interesu prawnego w trybie postępowania administracyjnego bądź sądowoadministracyjnego. Nietrafny jest argument skarżącej Gminy, że obecnie obowiązujące przepisy /tj. po reformie sądownictwa administracyjnego/ nie ograniczają kręgu podmiotów uprawnionych do wniesienia skargi do wojewódzkich sądów administracyjnych tylko do stron postępowania, lecz poszerzają ten krąg o podmioty mające interes prawny we wniesieniu skargi. Art. 50 par. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. nr 153 poz. 1270 ze zm./ stanowi, że uprawnionym do wniesienia skargi jest każdy, kto ma w tym interes prawny (...) i ma identyczne brzmienie jak art. 33 ust. 2 uprzednio obowiązującej ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym /Dz.U. nr 74 poz. 368 ze zm./ z różnicą dotyczącą organizacji społecznej. Użycie słowa "każdy" nie wskazuje, jak chce Gmina, na nieograniczony krąg podmiotów, lecz odnosi się do tego, kto ma interes prawny. Skoro w zakresie, w jakim organ jednostki samorządu terytorialnego wykonując funkcję organu administracji publicznej nie jest upoważniony do reprezentowania jej interesu prawnego, rozumianego jako interes osoby prawnej, to Wojewódzki Sąd Administracyjny nie naruszył cytowanego art. 50 par. 1 przez uznanie braku legitymacji Gminy B. do wniesienia skargi, w której decyzję w I instancji wydawał Burmistrz. Tym samym Sąd, odrzucając skargę, nie naruszył też art. 58 par. 1 pkt 6, bowiem była ona niedopuszczalna. Wobec powyższego skarga kasacyjna, jako nieposiadająca usprawiedliwionych podstaw, podlegała oddaleniu na podstawie art. 184 cytowanej ustawy- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI