OSK 1082/04
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNSA uchylił wyrok WSA, uznając, że Rada Gminy nie uzasadniła prawidłowo odrzucenia zarzutu dotyczącego przebiegu autostrady przez tereny zabudowane.
Skarga kasacyjna dotyczyła uchwały Rady Gminy Niemce odrzucającej zarzut dotyczący przebiegu autostrady S17 przez tereny zabudowane działkami, na które wydano pozwolenia na budowę. WSA oddalił skargę, uznając, że lokalizacja drogi została ustalona rozporządzeniem i nie podlega korektom. NSA uchylił wyrok WSA, stwierdzając naruszenie art. 24 ust. 3 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym, ponieważ uchwała Rady Gminy nie zawierała prawidłowego uzasadnienia faktycznego i prawnego odrzucenia zarzutu.
Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej K. Z. od wyroku WSA w Lublinie, który oddalił skargę na uchwałę Rady Gminy Niemce. Uchwała ta odrzuciła zarzut skarżącego do projektu zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, dotyczący przebiegu autostrady S17 przez zabudowane działki, w tym działkę skarżącego. Skarżący wnosił o przesunięcie trasy autostrady na tereny niezabudowane. WSA oddalił skargę, argumentując, że lokalizacja drogi została ustalona rozporządzeniem RM i nie podlega korektom przez gminę, a także że nie stwierdzono naruszeń formalnych. NSA uznał skargę kasacyjną za zasadną, stwierdzając naruszenie art. 24 ust. 3 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym. Sąd wskazał, że Rada Gminy nie uzasadniła prawidłowo odrzucenia zarzutu, nie odnosząc się do jego treści i postulatu przesunięcia trasy. Powołanie się na rozporządzenie RM jako wykluczające korektę trasy zostało uznane za bezzasadne, gdyż rozporządzenie określało jedynie ogólny przebieg autostrady. NSA uchylił wyrok WSA i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania, podkreślając, że skarżący został pozbawiony możliwości rzeczywistego skorzystania z ustawowej ochrony prawnej.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Tak, przepis art. 24 ust. 3 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym nakłada na radę gminy obowiązek uzasadnienia faktycznego i prawnego uchwały o odrzuceniu zarzutów.
Uzasadnienie
NSA stwierdził, że uchwała Rady Gminy Niemce nie zawierała uzasadnienia faktycznego i prawnego odnoszącego się do treści zarzutu skarżącego, co stanowiło naruszenie art. 24 ust. 3 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylono_decyzję
Przepisy (11)
Główne
u.z.p. art. 24 § ust. 3
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym
Nakłada na radę gminy obowiązek uzasadnienia faktycznego i prawnego uchwały o odrzuceniu zarzutów.
p.p.s.a. art. 185 § par. 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa do uchylenia zaskarżonego wyroku i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania.
Pomocnicze
u.z.p. art. 1 § ust. 2
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym
Podnoszony przez skarżącego jako naruszony przepis materialny.
u.z.p. art. 4 § ust. 1
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowania przestrzennego
Podnoszony przez skarżącego jako naruszony przepis materialny.
Konstytucja RP art. 64
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Podnoszony przez skarżącego jako naruszony przepis materialny.
p.p.s.a. art. 134 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Zarzut naruszenia przez WSA nie rozpoznanie zarzutów skargi.
p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Zarzut naruszenia przepisów procesowych w związku z art. 24 ust. 1 i 3 u.z.p.
p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Zarzut naruszenia przepisów procesowych w związku z art. 24 ust. 1 i 3 u.z.p.
p.p.s.a. art. 233 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Zarzut nie rozważenia całego zebranego materiału dowodowego.
Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 23 stycznia 1996 r. w sprawie ustalenia sieci dróg ekspresowych i autostrad
Wspomniane jako podstawa ustalenia przebiegu autostrady.
Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 29 września 2001 r. w sprawie ustalenia sieci autostrad, dróg ekspresowych oraz dróg o znaczeniu obronnym
Wspomniane jako podstawa ustalenia przebiegu autostrady, ale uznane za zbyt ogólne.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Naruszenie przez Radę Gminy obowiązku uzasadnienia faktycznego i prawnego uchwały o odrzuceniu zarzutu. Błędna interpretacja przez WSA rozporządzenia Rady Ministrów jako wykluczającego możliwość korekty przebiegu autostrady. Pozbawienie skarżącego możliwości rzeczywistego skorzystania z ustawowej ochrony prawnej z powodu braku uzasadnienia uchwały.
Godne uwagi sformułowania
uzasadnienie nie nawiązując do treści zarzutu, nie wyjaśnia przyczyn, jakie spowodowały jego odrzucenie stwierdzenie arbitralne i gołosłowne powyższe rozporządzenie w załączniku wymienia autostradę S 17 określając ogólnie jej przebieg [...] Nie wymienia ani poszczególnych gmin i miejscowości [...] ani nie określa szczegółowego przebiegu trasy [...] Nie stanowi zatem żadnego ograniczenia dla wytyczania szczegółowego autostrady przez te miejscowości i przyjęcia proponowanego przez zgłaszającego zarzut przesunięcia niewielkiego odcinka łuku autostrady o kilkadziesiąt metrów na tereny niezabudowane. skarżący został pozbawiony możliwości rzeczywistego (realnego) skorzystania z gwarantowanej mu ustawowo ochrony interesów prawnych.
Skład orzekający
Andrzej Gliniecki
przewodniczący
Barbara Gorczycka -Muszyńska
sprawozdawca
Alicja Plucińska- Filipowicz
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Wymogi dotyczące uzasadniania uchwał organów samorządowych odrzucających zarzuty w procesie planowania przestrzennego oraz interpretacja przepisów dotyczących przebiegu autostrad."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji zarzutu do planu miejscowego i sposobu jego rozpatrzenia przez radę gminy.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa pokazuje, jak ważne jest prawidłowe uzasadnianie decyzji administracyjnych i jak sądy mogą interweniować, gdy organy tego zaniechają, chroniąc prawa obywateli.
“Sąd Najwyższy: Brak uzasadnienia uchwały to naruszenie prawa obywatela!”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyOSK 1082/04 - Wyrok NSA Data orzeczenia 2005-03-30 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2004-08-02 Sąd Naczelny Sąd Administracyjny Sędziowie Alicja Plucińska- Filipowicz Andrzej Gliniecki /przewodniczący/ Barbara Gorczycka -Muszyńska /sprawozdawca/ Symbol z opisem 6150 Miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego 6391 Skargi na uchwały rady gminy w przedmiocie ... (art. 100 i 101a ustawy o samorządzie gminnym) Hasła tematyczne Administracyjne postępowanie Budowlane prawo Sygn. powiązane II SA/Lu 309/03 - Wyrok WSA w Lublinie z 2004-04-22 Skarżony organ Rada Gminy Treść wyniku Uchylono zaskarżony wyrok i przekazano sprawę do ponownego rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny Powołane przepisy Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270 art. 185 par. 1 Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Sentencja Naczelny Sąd Administracyjny w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Andrzej Gliniecki, Sędziowie NSA Barbara Gorczycka-Muszyńska (spr.), Alicja Plucińska-Filipowicz, Protokolant Iwona Sadownik, po rozpoznaniu w dniu 30 marca 2005 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej rozpoznawał sprawę ze skargi kasacyjnej K. Z. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 22 kwietnia 2004 r. sygn. akt II SA/Lu 309/03 w sprawie ze skargi K. Z. na uchwałę Rady Gminy Niemce z dnia 31 stycznia 2003 r. Nr [...] w przedmiocie zarzutu do projektu zmian planu miejscowego 1.uchyla zaskarżony wyrok i przekazuje sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Lublinie; 2.zasądza od Rady Gminy Niemce na rzecz skarżącego K. Z. kwotę 530 zł. ( pięćset trzydzieści) zł. tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. Uzasadnienie OSK 1082/04 U Z A S A D N I E N I E K. Z. zgłosił zarzut do wyłożonego do publicznego wzglądu projektu zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego gminy Niemce. Zarzut dotyczył projektowanego przebiegu odcinka ok.1200 m autostrady S17 wytyczonego przez zabudowane działki na terenie miejscowości Ciecierzyn lub w bezpośrednim sąsiedztwie tych działek. Wytyczona w projekcie planu trasa przebiegu autostrady przebiega także przez teren posesji skarżącego, co powodować będzie konieczność rozebrania nowego budynku wzniesionego na podstawie pozwolenia na budowę udzielonego w 1994 r. W analogicznej sytuacji znajduje się kilkudziesięciu właścicieli nieruchomości, którzy również otrzymali decyzje o pozwoleniu na budowę po 1990 r. Zdaniem skarżącego takie wytyczenie autostrady może oznaczać, że projekt został wykonany na podstawie nieaktualnych operatów geodezyjnych, bez uwzględnienia pozwoleń na budowę nowych obiektów wydanych właścicielom działek w ostatnich latach. Przesunięcie trasy autostrady o ca 400 m w kierunku Lublina, na tereny niezabudowane i niezagospodarowane pozwoliłoby na uniknięcie likwidacji nowo wzniesionych budynków. Uchwałą Nr IV/29/2003 z dnia 3l stycznia 2003 r. Rada Gminy Niemce odrzuciła zarzut. W uchwale nie odniesiono się do treści zarzutu, a w szczególności - do proponowanego przesunięcia stosunkowo niewielkiego odcinka trasy autostrady na tereny niezabudowane. Wskazano jedynie, że "opracowana koncepcja drogi S17 dla całego przebiegu w północnej części miasta Lublina uzgodniona została z wszystkimi jednostkami samorządowymi, co praktycznie uściśla przebieg w punktach wejścia i wyjścia drogi ekspresowej na terenie gminy Niemce uniemożliwiając dalsze korekty". Podano także, iż przebieg drogi ekspresowej S17 "został ustalony rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 23 stycznia 1996 r. w sprawie ustalenia sieci dróg ekspresowych i autostrad (Dz. U. Nr 12, poz. OSK 1082/04 63". Podano nadto, iż dla zminimalizowania szkodliwego oddziaływania drogi ekspresowej S17 na tereny przeznaczone pod zabudowę mieszkaniową – utworzony zostanie pas zieleni izolacyjnej, a zaprojektowana trasa drogi "jest najkorzystniejsza pod względem przyrodniczym, funkcjonalnym, przestrzennym i ekonomicznym". W skardze na tę uchwałę, wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie, K. Z. wniósł o uchylenie zaskarżonej uchwały, jako wydanej z naruszeniem art. 24 ust.3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r., o zagospodarowaniu przestrzennym (tj. Dz. U. z 1999 r. Nr 15, poz. 139). W skardze zarzucono, że uzasadnienie uchwały nie ma żadnego odniesienia do treści zarzutu, uzasadnienie prawne zaś nie koresponduje z uzasadnieniem faktycznym. Skarżący podtdrzymuje także zarzut, iż wytyczenie drogi dokonane zostało z naruszeniem art. 1 ust. 2 pow. ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie wyrokiem z dnia 22 kwietnia 2004 r. oddalił skargę. W uzasadnieniu wyroku wskazano, że kontrola sądu nie może dotyczyć celowości lub słuszności dokonywanych w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego ustaleń dotyczących przeznaczenia i zasad zagospodarowania terenu bowiem sprawy te należą do zadań własnych gminy. Oceniając zaś zaskarżony akt w aspekcie zachowania wymogów formalnych określonych w art. 18 ust.2 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym nie stwierdzono naruszenia przez gminę tych wymogów. Lokalizacja drogi została ustalona rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 23 stycznia 1996 r. i rozporządzeniem z dnia 29 września 2001 r. w sprawie ustalenia sieci autostrad, dróg ekspresowych oraz dróg o znaczeniu obronnym i organy samorządowe mają obowiązek uwzględnić przy ustalaniu planów miejscowych unormowania zawarte w tych rozporządzeniach. Skoro zatem OSK 1082/04 przebieg drogi ekspresowej S-17 został uregulowany aktem wyższej rangi, który gmina miała obowiązek uwzględnić, a szczegółowy jej przebieg został uzgodniony z właściwymi organami, jako jedyny z możliwych, to nie ma podstaw do przyjęcia, że działała z przekroczeniem granic przysługującego jej uprawnienia, wynikającego z art. 4 ust.1 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym, do ustalania przeznaczenia i zasad zagospodarowania terenów położonych na jej obszarze. Wskazano także, iż "wobec wcześniejszego przyjęcia projektu planu przez inne gminy – nie ma możliwości przesunięcia spornego odcinka drogi na terenie gminy Niemce. Skargę od tego wyroku wniósł K. Z., reprezentowany przez radcę prawnego A. H.. Jako podstawę skargi kasacyjnej wskazano naruszenie: - przepisów prawa materialnego – art. 1 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym (t.j. Dz. U. z 1999 r. Nr 15, poz. 139) przez jego nie zastosowanie oraz art. 4 ust. 1 pow. ustawy przez błędną jego wykładnię a także art. 64 Konstytucji RP, - przepisów prawa procesowego – art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) przez nie rozpoznanie zarzutów skargi, - art. 145 § 1 pkt 2 pow. ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. w związku z § 2 tego przepisu i w związku z art. 24 ust. 1 i 3 pow. ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. ewentualnie art. 145 § 1 pkt 1 w związku z § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. w związku z art. 24 ust.1 i 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. przez uznanie, że uzasadnienie uchwały Rady Gminnej Niemce będącej przedmiotem skargi czyni zadość wymogom art. 24 ust.2 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym i oparcie wyroku na tym OSK 1082/04 uzasadnieniu podczas, gdy uzasadnienie to jest wewnętrznie sprzeczne, niespójne i niepełne w części faktycznej, - art. 233 § 1 kpc w związku z art. 106 § 5 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. poprzez nie rozważenie całego zebranego w sprawie materiału dowodowego, w szczególności w świetle przepisów art.,1 ust. 2 uozp. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej podniesiono m.in., że Sąd rozpoznał sprawę w oderwaniu od treści skargi i ograniczył się wyłącznie do zagadnień proceduralnych wynikających z art. 18 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym oraz bardzo ogólnych przepisów rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 29 września 2001 r. w sprawie ustalenia sieci autostrad, określających wyłącznie główne punkty przebiegu drogi, gdy tymczasem w sporze chodzi o około dwukilometrowy odcinek autostrady, o którego przesunięcie z terenów zabudowanych budynkami mieszkalnymi na tereny o charakterze rolniczym i to w większości niezagospodarowane wnioskował skarżący. W świetle treści powyższego rozporządzenia i stopnia jego ogólności stwierdzenie sądu, że lokalizacja drogi została ustalona rozporządzeniem jest co najmniej nadinterpretacją. Ani w uzasadnieniu uchwały o odrzuceniu zarzutu, ani w uzasadnieniu wyroku sądu oddalającego skargę na tę uchwałę nie wyjaśniono dlaczego trasa autostrady nie może być przesunięta na teren niezabudowany i dlaczego naruszałoby to interes właścicieli w większym stopniu, niż skarżącego. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna jest zasadna. OSK 1082/04 Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego oddalający skargę na uchwałę o odrzuceniu zarzutów wydany został z naruszeniem art. 24 ust.3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym (tj. Dz. U. z 1999 r. Nr 15, poz. 139 ze zmianami) przez błędną jego wykładnię i niewłaściwe zastosowanie. Przepis ten nakłada na radę gminy obowiązek uzasadnienia faktycznego i prawnego uchwały o odrzuceniu zarzutów. Zaskarżona uchwała uzasadnienia takiego nie zawiera, a ta część uchwały, którą oznaczono jako "uzasadnienie" nie nawiązując do treści zarzutu, nie wyjaśnia przyczyn, jakie spowodowały jego odrzucenie. Zarzut dotyczył fragmentu szczegółowo wyznaczonej trasy autostrady na odcinku przebiegającym przez i przylegającym do zabudowanej działki skarżącego i działek sąsiednich w Ciecierzynie, także zabudowanych lub będących w fazie budowy. Zgłaszający zarzut wnosił o odsunięcie trasy autostrady od terenów zabudowy poprzez przesunięcie fragmentu tej trasy po przeciwnej stronie łuku wyznaczającego przebieg autostrady, który wypukłością zbliżony został do terenów zabudowanych. Wymagało to jedynie zmniejszenia promienia łuku a nie zmiany uzgodnionych z sąsiednimi gminami punktów wejścia i wyjścia autostrady na teren gminy Niemce. Wskazanie w "uzasadnieniu" uchwały i powtórzenie w motywach wyroku stwierdzenie, że uzgodnione wyjścia i wejścia autostrady na terenie gminy uniemożliwiają dokonanie jakichkolwiek korekt trasy autostrady przebiegającej przez teren gminy Niemce nie poparte żądną argumentacją odnoszącą się do treści zarzutu i postulatu zawartego w tym zarzucie, nie dotyczącego punktu wejść i wyjść wytyczonej przez ten teren – należy ocenić więc jako stwierdzenie arbitralne i gołosłowne. Również przywołanie rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 29 września 2001 r. w sprawie ustalenia sieci autostrad, dróg ekspresowych oraz dróg o znaczeniu obronnym (Dz. U. Nr 120, poz. 1283 ze zmianą) jako aktu, którego treść OSK 1082/04 wyklucza możliwość dokonania korekty trasy autostrady na wskazanym odcinku przebiegającym przez miejscowość Ciecierzyn w gminie Niemce – było bezzasadne. Powyższe rozporządzenie w załączniku wymienia autostradę S 17 określając ogólnie jej przebieg przez Warszawę, Kurów, Piaski, Zamość, Hrebenne – granica państwa. Nie wymienia ani poszczególnych gmin i miejscowości, znajdujących się przy tej trasie, ani nie określa szczegółowego przebiegu trasy tej autostrady przez poszczególne miejscowości. Nie stanowi zatem żadnego ograniczenia dla wytyczania szczegółowego autostrady przez te miejscowości i przyjęcia proponowanego przez zgłaszającego zarzut przesunięcia niewielkiego odcinka łuku autostrady o kilkadziesiąt metrów na tereny niezabudowane. Jak trafnie wskazano w skardze kasacyjnej – treść powołanego rozporządzenia "nijak ma się do konkretnego zarzutu zgłoszonego przez skarżącego". W konsekwencji nie ustosunkowania się Rady Gminy Niemce do zarzutu zgłoszonego przez skarżącego i nie uzasadnienia uchwały o odrzuceniu tego zarzutu wbrew wymaganiom określonym w art. 24 ust. 3 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym, skarżący został pozbawiony możliwości rzeczywistego (realnego) skorzystania z gwarantowanej mu ustawowo ochrony interesów prawnych. Organ gminy zaś wykorzystał przysługujące mu kompetencje do odrzucenia zarzutu w sposób niezgodny z wymaganiami obowiązującego prawa. Niedostrzeżenie przez Sąd tych nieprawidłowości i oddalenie skargi na uchwałę o odrzuceniu zarzutu, wydaną w istocie bez uzasadnienia faktycznego i prawnego, czyni zasadnym zarzut skargi kasacyjnej, że zaskarżony wyrok wydany został z naruszeniem prawa materialnego – art. 24 ust. 3 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym przez niewłaściwe zastosowanie tego OSK 1082/04 przepisu wyrażające się w tym, że zaskarżoną uchwałę błędnie uznano za spełniającą wymogi powołanego przepisu. Biorąc powyższe pod uwagę Naczelny Sad Administracyjny działając na podstawie art. 185 § 1 pow. ustawy o postępowaniu administracyjnym uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Lublinie.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI