KIO/UZP 222/08
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuCentrala Zaopatrzenia Hutnictwa S.A. (Odwołujący) wniosła protest przeciwko ogłoszeniu o zamówieniu i Specyfikacji Istotnych Warunków Zamówienia (SIWZ) Kompanii Węglowej S.A. (Zamawiający) na dostawę stóp podporowych. Główne zarzuty dotyczyły naruszenia przepisów Prawa zamówień publicznych (Pzp) i Kodeksu cywilnego (k.c.) poprzez zamieszczenie w SIWZ postanowień ograniczających możliwość dochodzenia przez wykonawcę roszczeń odszkodowawczych w przypadku niższej sumy zamówień oraz zapisów dotyczących kar umownych, które miały naruszać zasadę równości stron i swobody umów. Zamawiający oddalił protest, co skłoniło Odwołującego do wniesienia odwołania do Krajowej Izby Odwoławczej. Izba uwzględniła odwołanie w zakresie zarzutu naruszenia art. 473 § 2 k.c. poprzez zamieszczenie w SIWZ zapisu wyłączającego możliwość dochodzenia roszczeń odszkodowawczych przez wykonawcę, gdy suma zamówień jest niższa od wartości umowy. Izba uznała, że Zamawiający nie może przerzucać całego ryzyka niezrealizowania umowy na wykonawcę i powinien ustalić minimum dostawy. Uwzględniono również zarzut naruszenia art. 353(1) k.c. w związku z zapisami dotyczącymi kar umownych, które tworzyły dysproporcję między stronami. Zarzuty dotyczące terminów zapłaty i badań kontrolnych zostały oddalone, uznając, że ustawa o terminach zapłaty ma pierwszeństwo, a zapisy o badaniach kontrolnych są zgodne z normami i zasadami prawa zamówień publicznych. W konsekwencji Izba nakazała modyfikację SIWZ i obciążyła Zamawiającego kosztami postępowania.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaInterpretacja przepisów Prawa zamówień publicznych dotyczących treści SIWZ, klauzul umownych ograniczających odpowiedzialność wykonawcy oraz kar umownych.
Dotyczy specyfiki zamówień publicznych i interpretacji przepisów w kontekście konkretnych zapisów SIWZ.
Zagadnienia prawne (4)
Czy postanowienie umowy w SIWZ, które wyłącza możliwość dochodzenia przez wykonawcę roszczeń odszkodowawczych w przypadku, gdy suma zamówień jest niższa od wartości umowy, jest zgodne z przepisami ustawy Prawo zamówień publicznych i Kodeksu cywilnego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, takie postanowienie jest niezgodne z przepisami, ponieważ Zamawiający nie może przerzucać całego ryzyka niezrealizowania umowy na wykonawcę i powinien ustalić minimum dostawy.
Uzasadnienie
Izba uznała, że Zamawiający nie może ograniczać wykonawcy w realizacji dostawy i wyłączać jego prawa do dochodzenia roszczeń odszkodowawczych, gdy suma zamówień jest niższa od wartości umowy. Powinien ustalić minimum dostawy, biorąc pod uwagę okoliczności niezależne od stron.
Czy zapisy dotyczące kar umownych w SIWZ, które wyłączają możliwość dochodzenia roszczeń odszkodowawczych przez wykonawcę w sytuacji zmniejszenia zamówienia lub wprowadzają dysproporcję między stronami, są zgodne z zasadą równości stron i swobody umów?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, takie zapisy naruszają zasadę równości stron i swobody umów, tworząc pozycję dominującą Zamawiającego.
Uzasadnienie
Izba stwierdziła, że obecny zapis dotyczący kar umownych wyłącza możliwość dochodzenia roszczeń przez wykonawcę w sytuacji zmniejszenia zamówienia, a także wprowadza dysproporcję między stronami, dając Zamawiającemu możliwość dowolnego ograniczania praw wykonawcy.
Czy zapis w SIWZ dotyczący terminów zapłaty, który stanowi, że kwestia odsetek będzie przedmiotem odrębnych negocjacji, jest zgodny z ustawą o terminach zapłaty w transakcjach handlowych i Kodeksem cywilnym?
Odpowiedź sądu
Nie, zapis ten nie jest sprzeczny z ustawą o terminach zapłaty, która ma pierwszeństwo i reguluje te kwestie.
Uzasadnienie
Ustawa o terminach zapłaty w transakcjach handlowych reguluje już kwestie terminów zapłaty, możliwości dochodzenia odsetek i ich wysokości, dlatego zapis w SIWZ nie stoi z nią w sprzeczności i ma pierwszeństwo przed przepisami Kodeksu cywilnego.
Czy zapis w SIWZ dotyczący badań kontrolnych, który przewiduje obciążenie wykonawcy kosztami badań w przypadku niezgodności parametrów technicznych i możliwość odstąpienia od umowy, jest zgodny z zasadą równości stron i swobody umów?
Odpowiedź sądu
Tak, zapis ten jest zgodny z prawem, ponieważ odstąpienie od umowy następuje dopiero po powtórnej negatywnej próbie, a kwestia badań jest zgodna z obowiązującymi normami.
Uzasadnienie
Izba uznała, że zapis dotyczący badań kontrolnych nie narusza zasady równości stron, gdyż odstąpienie od umowy następuje dopiero po stwierdzeniu niezgodności w powtórnej próbie, a sposób badania zgodności parametrów technicznych wynika z obowiązujących norm, a nie musi być szczegółowo określony w SIWZ.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Centrala Zaopatrzenia Hutnictwa S.A. | spółka | odwołujący |
| Kompania Węglowa S.A. | spółka | zamawiający |
| xxx | inne | wykonawca zgłaszający przystąpienie do postępowania po stronie zamawiającego |
| xxx | inne | wykonawca zgłaszający przystąpienie do postępowania po stronie odwołującego |
Przepisy (13)
Główne
k.c. art. 473 § 2
Kodeks cywilny
k.c. art. 353(1)
Kodeks cywilny
ustawa o terminach zapłaty art. 6
Ustawa o terminach zapłaty w transakcjach handlowych
Pomocnicze
ustawa Pzp art. 14
Ustawa Prawo zamówień publicznych
ustawa Pzp art. 139 § 1
Ustawa Prawo zamówień publicznych
ustawa Pzp art. 38 § 4
Ustawa Prawo zamówień publicznych
ustawa Pzp art. 191 § 6
Ustawa Prawo zamówień publicznych
ustawa Pzp art. 191 § 7
Ustawa Prawo zamówień publicznych
ustawa Pzp art. 194
Ustawa Prawo zamówień publicznych
ustawa Pzp art. 195
Ustawa Prawo zamówień publicznych
k.c. art. 381
Kodeks cywilny
k.c. art. 471
Kodeks cywilny
k.c. art. 481
Kodeks cywilny
Argumenty
Skuteczne argumenty
Naruszenie art. 473 § 2 k.c. poprzez zamieszczenie w SIWZ zapisu wyłączającego możliwość dochodzenia przez wykonawcę roszczeń odszkodowawczych w przypadku niższej sumy zamówień. • Naruszenie art. 353(1) k.c. poprzez zamieszczenie w SIWZ zapisów dotyczących kar umownych, które naruszają zasadę równości stron i swobody umów.
Odrzucone argumenty
Naruszenie art. 381 k.c. i ustawy o terminach zapłaty w transakcjach handlowych poprzez zamieszczenie w SIWZ zapisu o odrębnych negocjacjach w sprawie odsetek. • Naruszenie art. 353(1) k.c. poprzez zamieszczenie w SIWZ zapisów dotyczących badań kontrolnych, które rażąco przeczą zasadzie równości stron.
Godne uwagi sformułowania
Zamawiający nie może przerzucać całego ciężaru i ryzyka niezrealizowania umowy oraz wyłączona jest możliwość dochodzenia roszczeń z tego tytułu przez wykonawcę. • Zamawiający nie może zastrzec sobie prawa do ewentualnego (...) ograniczenia umownego zakresu świadczenia wykonawcy w trakcie jego realizacji. • zapis (...), z którego wynika, że dostawcy nie przysługuje roszczenie z tytułu zamówienia mniejszej (...) ilości towaru (...) wymaga modyfikacji • powinna być zmodyfikowana w taki sposób, aby dostawca, stosując zasadę pewności obrotu i możliwości zaplanowania sprzedaży na określonym poziomie, miał pewność, iż zawarta umowa pozwoli mu sprzedać zamówioną ilość towaru • ustawa o terminach zapłaty ma charakter szczególny w stosunku do przepisów kodeksu cywilnego i ma pierwszeństwo przed przedmiotowymi przepisami. • Czym innym jest gwarancja, a czym innym badania kontrolne dotyczące zgodności parametrów technicznych z odpowiednią normą.
Skład orzekający
Małgorzata Rakowska
przewodniczący
Stanisław Sadowy
członek
Małgorzata Stręciwilk
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów Prawa zamówień publicznych dotyczących treści SIWZ, klauzul umownych ograniczających odpowiedzialność wykonawcy oraz kar umownych."
Ograniczenia: Dotyczy specyfiki zamówień publicznych i interpretacji przepisów w kontekście konkretnych zapisów SIWZ.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy ważnych kwestii w prawie zamówień publicznych, takich jak kształtowanie treści umów i ochrona wykonawców przed niekorzystnymi zapisami, co jest istotne dla praktyków.
“Zamawiający nie może przerzucać całego ryzyka na wykonawcę – KIO modyfikuje warunki umowy w przetargu.”
Dane finansowe
koszty postępowania: 4064 PLN
koszty postępowania: 7602 PLN
zwrot kosztów: 15 936 PLN
Sektor
przemysł ciężki
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.